VI SA/Wa 1248/24

WyrokWSA w Warszawie2024-10-10

Skład orzekający: Grzegorz Nowecki, Tomasz Sałek, Szczepan Borowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo nałożył karę pieniężną za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, nie wyjaśniając w sposób wyczerpujący twierdzeń strony skarżącej o korzystaniu z systemu płatności odroczonej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu, uznając, że organ administracji naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i swobodnej oceny dowodów. Organ nie wyjaśnił w sposób wystarczający twierdzeń skarżącego o korzystaniu z systemu płatności odroczonej, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, przedwczesna była ocena odpowiedzialności skarżącego.
Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego nałożył na K. M. karę pieniężną w wysokości 1500 zł za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu płatnym odcinkiem drogi krajowej. Organ ustalił, że pojazd skarżącego zarejestrowany był w systemie poboru opłat na koncie typu przedpłaconego, na którym brakowało środków na pokrycie należności. Skarżący twierdził, że korzystał z urządzenia w trybie płatności odroczonej (post-pay) i że urządzenie było aktywne. Organ nie zbadał tej kwestii wyczerpująco, skupiając się na braku środków na koncie przedpłaconym i błędnie zakładając, że skarżący korzystał z systemu EETS.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 11 sierpnia 2023 r. Zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Sałek Asesor WSA Szczepan Borowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 października 2024 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2023 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego K. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia 13 lutego 2024 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej jako: organ lub GITD) utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 11 sierpnia 2023 r. o nałożeniu na K. M. (dalej także: jako skarżący) kary pieniężnej w wysokości 1 500 zł z tytułu naruszenia obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu wykonywanego płatnym odcinkiem drogi. Decyzja ta została wydana w następującym stanie sprawy. W dniu 13 października 2022 r., o godzinie 11:14, System Poboru Opłaty Elektronicznej KAS (SPOE KAS) zarejestrował przejazd pojazdu samochodowego o numerze rejestracyjnym [...], przez urządzenie kontrolne znajdujące się na odcinku autostrady [...] Z. (granica państwowa) - węzeł M., (sekcja: węzeł K.- węzeł K.). W wyniku dokonanej kontroli stwierdzono, iż ww. pojazd samochodowy został zarejestrowany w Systemie Poboru Opłaty Elektronicznej KAS (SPOE KAS). Z aktywnym kontem użytkownika powiązano urządzenie służące do uiszczania opłat elektronicznych, które zgłaszało konieczność poboru opłaty dla ww. sekcji płatnej powiązanej z wykrytym przejazdem. Na ww. koncie użytkownika typu przedpłaconego nie znajdowały się środki umożliwiające pokrycie należnej opłaty. Tym samym za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata elektroniczna. Organ ustalił, że dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego pojazdu przekraczała 3,5 tony oraz, że na dzień odnotowania naruszenia odpowiedzialnym był skarżący jako właściciel ww. pojazdu samochodowego. Odcinek drogi krajowej nr [...], po którym ustalono poruszanie się kontrolowanego pojazdu został wyszczególniony w załączniku 1 pkt 3 lit. A – Z. (granica państwowa) - węzeł M., do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 roku w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz.U. z 2021 r. poz. 32 ze zm.). Pismem z dnia 28 czerwca 2023 r. organ zawiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego. Skarżący nie złożył dodatkowych wyjaśnień oraz żądań. GITD decyzją z dnia 11 sierpnia 2023 r. wydaną na podstawie art. 104 w zw. z art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., obecni Dz.U. z 2024 r., poz. 572 dalej jako: k.p.a.), art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2022 r. poz. 1693, obecnie: Dz.U. z 2024 r., poz. 320, dalej jako: u.d.p.) w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2 oraz art. 13l u.d.p., rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej, art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2022 r. poz. 180 ze zm.) nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 1 500 zł z tytułu naruszenia obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu wykonywanego płatnym odcinkiem drogi. Od tej decyzji skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku skarżący podniósł, że w momencie kontrolowanego przejazdu korzystał z urządzenia do płatności za przejazd płatnymi odcinkami dróg krajowych w trybie odroczonej płatności (post-pay). GITD opisaną na wstępie decyzją z dnia 14 lutego 2024 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że skarżący zarejestrował pojazd w Elektronicznym Systemie Poboru Opłat KAS (SPOE-KAS) na koncie w trybie przedpłaty (pre-pay). Jednakże wniesiona przez niego przedpłata nie pokryła w całości należności wynikających z dokonanych przejazdów oraz nie uiścił on opłaty elektronicznej w terminie 3 dni od dnia zakończenia kontrolowanego przejazdu. Organ ponownie rozpoznając sprawę ustalił, że pojazd o numerze rejestracyjnym [...] został zarejestrowany w Elektronicznym Systemie Poboru Opłat KAS (SPOE-KAS) w dniu 3 sierpnia 2022 r. jako pojazd/zespół pojazdów powyżej 3,5 tony i poniżej 12 ton, o klasie emisji spalin EURO 5, (identyfikator pojazdu: [...], nazwa konta: Konto 1). Do pojazdu zostało przypisane urządzenie typu OBU, o numerze identyfikacyjnym [...], z którym w dniu 3 sierpnia 2022 r. została prawidłowo utworzona relacja. Następnie w dniu 15 sierpnia 2022 r. ww. pojazd został ponownie zarejestrowany w systemie e-Toll na koncie o nazwie: post-pay, numer identyfikacyjny pojazdu: [...]. Do ww. pojazdu ponownie zostało przypisane urządzenie typu OBU, o numerze identyfikacyjnym [...]. Jednocześnie opłata elektroniczna za przejazd pojazdu o ww. numerze rejestracyjnym wykonany dniu 13 października 2022 r., o godzinie 11:14, po płatnym odcinku drogi krajowej numer [...], nie została uiszczona. Na koncie użytkownika nie znajdowały się środki na pokrycie należnej opłaty. Użytkownik doładował umowę przed naruszeniem w dniu 12 sierpnia 2022 r., o godzinie 13:20, na kwotę 120 zł, poprzez internetowe konto klienta. Po zarejestrowaniu naruszenia nie dokonano kolejnych doładowań. Z tych okoliczności organ wywiódł, że przyczyną naruszenia obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej był brak środków pieniężnych na skarżącego w dniu przejazdu oraz nieuiszczenie należnej opłaty w terminie 3 dni od dnia zakończenia tego przejazdu. Odnosząc się do zarzutów skarżącego przedstawionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ wskazał, że Polska dopiero w dniu 7 października 2022 r. dołączyła do grona państw świadczących Europejską Usługę Opłaty Elektronicznej (EETS), która jest dostępna na obszarze poboru opłat Szefa KAS. Natomiast pierwszym akredytowanym dostawcą EETS w Polsce jest firma [...] S. p. A. Ponadto, użytkownicy\ systemu e-TOLL, którzy chcą skorzystać z EETS, powinni skontaktować się z akredytowanym dostawcą EETS lub postępować zgodnie z informacjami opublikowanymi na stronie internetowej www.telepass.com/en/truck. W związku z powyższym nieprawdą jest twierdzenie strony, że od lipca korzysta z usługi EETS na terenie Polski. Co prawda, w momencie zarejestrowania naruszenia, tj. w dniu 13 października 2022 r., opcja ta była już dostępna to jednak z danych zawartych w systemie poboru opłaty elektronicznej wynika, że pojazd o numerze rejestracyjnym [...] był zarejestrowany w systemie e-Toll, a do pojazdu zostało przypisane urządzenie pokładowe typu OBU, o numerze identyfikacyjnym [...]. I to właśnie na koncie typu przedpłaconego, w systemie e-Toll, na którym został zarejestrowany ww. pojazd nie znajdowały się środki na pokrycie należnej opłaty elektronicznej, co spowodowało zarejestrowanie przedmiotowego naruszenia. Organ uznał, że w sprawie nie mógł mieć zastosowania art. 189f § 1 k.p.a. W ocenie GITD jeżeli strona uchybiła podstawowym obowiązkom w zakresie uiszczania opłaty elektronicznej jakimi było dokonanie aktywacji urządzenia, co skutkowało naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej to w żadnym razie nie można mówić o działaniu siły wyższej w rozumieniu art. 189e k.p.a., czy znikomej szkodliwości czynu w rozumieniu art. 189f § 1 k.p.a. W konkluzji organ stwierdził, że korzystający z drogi krajowej, wykonując przejazd w ustalonym powyżej stanie faktycznym, był zobowiązany do uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. Powyższy obowiązek nie został dopełniony, dlatego też organ prawidłowo nałożył karę pieniężną w wysokości 1500 zł za naruszenie art. 13 ust. 1 pkt 3 u.t.d. Od tej decyzji skargę złożył K. M. wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił organom obu instancji, że w powyższych decyzjach nie zbadały wszystkich możliwości uiszczenia opłat. Wskazał, że od lipca 2022 r . ma podpisaną umowę z firmą [...] i korzysta z urządzenia UTA One o numerze [...], które jest urządzeniem z kontem typu odroczonej płatności, a nie urządzeniem z kontem typu przedpłaconego. Zgodnie z deklaracją firmy UTA w momencie zarejestrowania naruszenia usługa satelitarna była aktywna. Wobec tego pobranie opłaty za wykonany przejazd było możliwe, a wydana decyzja dotycząca wymierzenia kary pieniężnej jest niezasadna. GITD w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta dokonywana jest, co do zasady, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: p.p.s.a) sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Stosownie zaś do art. 134 p.p.s.a., sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem wymienionych kryteriów należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie była decyzja GITD o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd płatnym odcinkiem drogi krajowej. W myśl art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Z obowiązku tego zwolnione są jedynie pojazdy Sił Zbrojnych, określonych służb państwowych oraz zarządców dróg (art. 13 ust. 3a u.d.p.). Z kolei z art. 13ha ust. 1 u.d.p. wynika, że powyższe opłaty (zwane opłatami elektronicznymi) są pobierane za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów wydanego na podstawie upoważnienia określonego w art. 13ha ust. 6 u.d.p. Rozporządzeniem tym jest rozporządzenie Rady Ministrów z 22 marca 2011 r., które – stosownie do jego § 2 – określa w załączniku nr 1 i załączniku nr 2 drogi krajowe lub ich odcinki, na których pobiera się opłatę elektroniczną. Zgodnie z art. 13ia ust. 1 u.d.p. w celu uiszczania opłaty elektronicznej z wykorzystaniem Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej KAS właściciel, posiadacz albo użytkownik pojazdu jest obowiązany dokonać rejestracji w rejestrze uiszczających opłatę elektroniczną. Zgłoszeniu do tego rejestru podlega m.in. informacja dotycząca trybu wnoszenia opłaty elektronicznej oraz wnoszonego zabezpieczenia (art. 13ia ust. 2 pkt 4 u.t.d.). Stosownie do § 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 2022 r. w sprawie opłat elektronicznych pobieranych w Systemie Poboru Opłaty Elektronicznej KAS oraz przekazywania kar grzywny (Dz.U. z 2022 r., poz. 5626) opłatę elektroniczną wnosi się w trybie: przedpłaty - dokonywanej przed rozpoczęciem korzystania z dróg krajowych lub ich odcinków, za przejazd którymi jest pobierana opłata elektroniczna, w wysokości pozwalającej na odbycie planowanego przejazdu, nie niższej niż 20 zł (pkt 1), albo płatności okresowej z zabezpieczeniem - po zatwierdzeniu przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, prawidłowo złożonego zabezpieczenia umożliwiającego bezwarunkowe, natychmiastowe, pełne i nieodwołalne ściągnięcie należnej opłaty elektronicznej w przypadku nieterminowego uiszczenia tej opłaty (pkt 2). W myśl § 6 rozporządzenia warunkiem wnoszenia opłaty elektronicznej w trybie płatności okresowej z zabezpieczeniem jest zatwierdzenie przez pobierającego opłatę, prawidłowo złożonego przez korzystającego z dróg publicznych, zabezpieczenia w formie określonej w § 4 ust. 2. Stosownie do treści art. 13k ust. 1 u.d.p., za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, wymierza się karę pieniężną w wysokości: 1) 500 zł - w przypadku zespołu pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony złożonego z samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz przyczepy; 2) 1500 zł - w pozostałych przypadkach. W rozpoznawanej sprawie organ uznając, że skarżący naruszył obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd płatnym odcinkiem drogi krajowej nr [...]w dniu 13 października 2022 r. stwierdził, że pojazd należący do skarżącego został zarejestrowany w SPOE KAS, miał aktywne konto z którym zostało powiązane urządzenie służące do uiszczenia opłaty. Z ustaleń organu wynikało, że na ww. koncie użytkownika typu przedpłaconego nie znajdowały się środki umożliwiające pokrycie należnej opłaty. Skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a następnie w skardze konsekwentnie wskazywał, że od lipca 2022 r. do uiszczania opłat używa urządzenia w trybie płatności odroczonej. W odniesieniu się do tego argumentu organ ponownie rozpatrując sprawę stwierdził, że nieprawdą jest twierdzenie strony, że od lipca korzysta z Europejskiej Usługi Opłaty Elektronicznej (EETS) na terenie Polski, gdyż system ten został uruchomiony w Polsce dopiero w dniu 7 października 2022 r. Ponadto, użytkownicy systemu e-TOLL, którzy chcą skorzystać z EETS, powinni skontaktować się z akredytowanym dostawcą EETS lub postępować zgodnie z informacjami opublikowanymi na stronie internetowej www.telepass.com/en/truck. Zdaniem organu pojazd skarżącego o numerze rejestracyjnym [...] był zarejestrowany w systemie e-Toll, a do pojazdu zostało przypisane urządzenie pokładowe typu OBU, o numerze identyfikacyjnym [...]. I to właśnie na koncie typu przedpłaconego, w systemie e-Toll, na którym został zarejestrowany ww. pojazd nie znajdowały się środki na pokrycie należnej opłaty elektronicznej, co spowodowało przedmiotowe naruszenie. Tymczasem skarżący na żadnym etapie postępowania nie wskazywał, że zarejestrował się i korzysta z systemu EETS. Organ założył, że urządzenie UTA jednoznacznie związane jest z systemem EETS. Urządzenia OBU, których dostawcą jest firma UTA dostępne są w różnych wersjach w zależności od wymagań: rozwiązania poboru opłat EETS dla podróżujących po całej Europie, uniwersalne urządzenia poboru opłat na bardziej ograniczonym obszarze, oraz krajowe urządzenia poboru opłat. Organ skupił się na tym, że nie było możliwe zarejestrowanie się do systemu EETS w lipcu 2022 r., jak deklarował skarżący (na co nie ma dowodu w aktach sprawy), a wobec tego nie jest prawdą, że korzystał on z urządzenia umożliwiającego uiszczanie opłaty w trybie przedpłaconym. Z załączonych przez skarżącego w trakcie postępowania administracyjnego dokumentów (k. 20-21 i k. 34 akt administracyjnych) wynika, że w pojeździe skarżącego o nr rej. OPO 41TX zamontowane było urządzenie OBU UTA o numerze [...]. Zgodnie z informacją pochodzącą od dostawcy urządzenia, w dniu kontroli urządzenie było aktywne i działało prawidłowo tzn. było włączone i nie było problemów z komunikacją tego urządzenia. Do tej okoliczności organ w zaskarżonej decyzji się nie odniósł. Niezależnie od powyższego w aktach sprawy brakuje również potwierdzenia stwierdzenia organu, że skarżący nie zarejestrował się i nie korzystał w dniu zdarzenia z usługi EETS, na co wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, który w dniu 13 października 2022 r. obowiązywał w Polsce. Z dokumentów zebranych w aktach sprawy, jak też z uzasadnienia zaskarżonej decyzji z całą pewnością wynika, że skarżący na swoim koncie pre-pay obsługiwanym przez urządzenie typu OBU, o numerze identyfikacyjnym [...] w dniu kontroli nie miał środków na uiszczenie opłaty. Natomiast z akt sprawy nie wynika, że opłata nie została uiszczona w trybie post-pay (odroczona płatność), jak twierdzi skarżący. Sąd zwraca uwagę, że jak wspomniano, do uruchomienia płatności odroczonej niezbędne jest prawidłowe złożenie przez przewoźnika zabezpieczenia. Ta okoliczność przez organ nie została wyjaśniona. Co prawda w orzecznictwie przyjmuje się, iż odpowiedzialność administracyjna związana z brakiem uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd po drodze krajowej ma charakter obiektywny i jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem (por. np. wyroki NSA z dnia: 18 października 2017 r., sygn. akt II GSK 3521/15; 15 czerwca 2016 r., sygn. akt II GSK 67/15; 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt II GSK 2406/14) to jednak nie oznacza automatyzmu w działaniu organu i nie zwalnia z obowiązku prawidłowego tj. zgodnego z zasadą prawdy obiektywnej ustalenia stanu faktycznego sprawy i dokonania jego kompleksowej oceny, a także przekonującego odniesienia się do twierdzeń strony. Jest to szczególnie istotne w sprawach o nałożenie pieniężnej kary administracyjnej. Postępowanie organu w tego typu sprawach, w tym postepowanie dowodowe powinno zostać przeprowadzone w sposób szczególnie rzetelny, a dowody zebrane w aktach sprawy muszą po pierwsze w sposób niebudzący wątpliwości wskazywać na istotę naruszenia, ale również na okoliczności, w jakich to naruszenie zostało stwierdzone. Stan faktyczny stanowiący podstawę do wymierzenia kary powinien znajdować swoje potwierdzenie w materiale dowodowym zebranym w aktach sprawy. Należy podkreślić, że nakładanie kar pieniężnych ma charakter karno-administracyjny, zatem obciążanie odpowiedzialnością za ich naruszenie nie może wynikać z domniemania, czy swobodnej ich interpretacji. Musi być potwierdzone nie budzącymi wątpliwości ustaleniami faktycznymi. W rozpoznawanej sprawie podstawę nałożenia na skarżącego kary pieniężnej za przejazd płatnym odcinkiem drogi krajowej [...] bez uiszczenia wymaganej opłaty elektronicznej, stanowił art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p., zgodnie z którym za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 3, wymierza się karę pieniężną w wysokości 1 500 zł. Wynikającą z tego przepisu prawną przesłankę wymierzenia kary pieniężnej, stanowi przejazd określonym pojazdem samochodowym i drogą krajową lub jej odcinkiem bez uiszczenia wymaganej opłaty. Ustalenia organu w tego typu sprawach muszą prowadzić do jednoznacznego wniosku, że doszło do przejazdu płatnym odcinkiem drogi bez uiszczenia należnej opłaty. Okolicznością bezsporną w rozpoznawanej sprawie jest to, że pojazd skarżącego, którego dopuszczalna masa całkowita przekraczała 3,5 tony, poruszał się w dniu 13 października 2022 r. po płatnym odcinku drogi krajowej. Ponadto z ustaleń organu wynika, że należna opłata nie została uiszczona z powodu braku środków na koncie. Organ nie odniósł się natomiast w sposób jednoznaczny do twierdzenia skarżącego i przedstawionego przez niego dokumentu, że w dniu stwierdzenia naruszenia miał on zainstalowane w pojeździe urządzenie OBU w trybie płatności odroczonej. Wskazać należy, że w toku postępowania administracyjnego organy administracji publicznej są zobligowane do rozstrzygania sprawy z poszanowaniem naczelnych zasad postępowania administracyjnego, w tym zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) jak i zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). W myśl zasady praworządności organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Zgodnie z art. 7 k.p.a. organ odpowiedzialny jest za wyjaśnienie istotnych dla sprawy okoliczności. W myśl zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 k.p.a. rzeczą organu jest podjęcie niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, a ustalając istotne dla sprawy okoliczności, organ powinien brać pod uwagę cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, uzasadniając powody dla których dał wiarę poszczególnym dowodom, a innym odmówił. Zasady te powinny być respektowane przez organ przy rozpoznaniu sprawy. Zdaniem Sądu organ dokonał ustaleń i oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik postępowania, a to wobec niewyjaśnienia istotnej dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności jaką jest ustalenie, czy skarżący nie uiścił opłaty za skontrolowany przejazd za pomocą konta z odroczoną płatnością. Zatem, z uwagi na niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w niezbędnym zakresie przedwczesna byłaby, w ocenie Sądu, ocena czy skarżący podlega odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku oraz dokona niezbędnych ustaleń w wyżej wskazanym zakresie, a następnie wyda decyzję administracyjną adekwatną do poczynionych ustaleń, dając temu wyraz w uzasadnieniu decyzji spełniającej wymogi art. 107 § 3 k.p.a. Oceni przede wszystkim dowody przedstawione przez skarżącego. Weźmie również pod uwagę, wspominaną na wstępie, zasadę wynikającą z art. 134 § 1 p.p.s.a. zgodnie z którą sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy. Podstawą zatem orzekania przez ten sąd jest materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego postępowania toczącego się przed wymienionymi organami. Sąd administracyjny nie dokonuje ustaleń faktycznych w zakresie objętym sprawą administracyjną. Wobec tego wszelkie twierdzenia organu zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji muszą mieć odzwierciedlenie w aktach sprawy. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią mocy decyzję GITD. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., zasądzając kwotę 100 zł odpowiadającą uiszczonemu wpisowi od skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło