VI SA/Wa 1256/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., Nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2010 r. stwierdzającą, że skarżący M. K. podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Decyzja Prezesa NFZ wraz ze stosownym pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, została doręczona skarżącemu 19 lipca 2010 r. Skarżący wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Prezesa NFZ wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Z uwagi na treść art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej, p.p.s.a.), na podstawie zarządzenia Przewodniczącego VI Wydziału z dnia 22 marca 2013 r. Sąd przekazał powyższą skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu w dniu 26 marca 2013 r. do organu. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi skarżący wskazał, że sprawa miała toczyć się przed sądem w W., a on pochodzi i mieszka w B., skargi nie wniósł, gdyż stale sprawował opiekę nad swoją ciężko chorą matką i ciężko chorym bratem. Marka zmarła [...] kwietnia 2012 r. a brat aktualnie przebywa w Szpitalu [...] Nadto skarżący podał, iż sam ma problemy zdrowotne. Na potwierdzenie powyższego przedłożył stosowną dokumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 p.p.s.a czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Tryb złożenia wniosku szczegółowo reguluje art. 87 p.p.s.a. W myśl § 1 pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast § 2 art. 87 p.p.s.a stanowi, że w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Stosownie zaś do § 3 wspomnianego artykułu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi, nadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W myśl art. 87 § 5 p.p.s.a. po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. W niniejszej sprawie znajduje zastosowanie art. 87 § 5 p.p.s.a. Jak wynika z akt administracyjnych, zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 19 lipca 2010 r. Termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego wynosi 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie (art. 53 p.p.s.a.), a zatem w niniejszej sprawie termin do wniesienia skargi upłynął skarżącemu w dniu 18 sierpnia 2010 r. Z kolei złożenie skargi na decyzję Prezesa NFZ wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu nastąpiło w dniu 26 marca 2013 r. – data nadania przez WSA w Warszawie skargi wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do organu. Zatem stwierdzić należy, iż powyższy wniosek został złożony po upływie roku od uchybionego terminu do wniesienia skargi. Jak już wspomniano przywrócenie terminu w tej sytuacji uzależnione jest od stwierdzenia czy zachodzi w niniejszej sprawie tzw. przypadek wyjątkowy. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 26 lipca 2006 r., sygn. akt II FZ 438/06 podejmując się próby zdefiniowania tego nieostrego pojęcia powołał się na orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 1999 r., sygn. akt I CKN 802/98 stwierdzające, iż "dynamika procesów, różnorodność występujących w nim stanów faktycznych, a także rozmaitość i nieprzewidywalność zachowań (działań i zaniechań) stron, nie pozwalają na sformułowanie uniwersalnej definicji normatywnej; prawodawca pozostawił ocenę w tym zakresie sędziemu, odwołując się do jego bezstronności, doświadczenia oraz poczucia sprawiedliwości. Tak więc rzeczą sądu, rozpoznającego wniosek o przywrócenie terminu, jest wyważenie – przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności występujących w konkretnej sprawie, a więc zarówno elementów przedmiotowych, jak i podmiotowych – czy argumenty wspierające wniosek są mocniejsze od argumentów przemawiających za stabilizacją sytuacji ugruntowanej przez upływ czasu, a powstałej w następstwie niedokonania czynności procesowej w przepisanym terminie oraz czy moc tych argumentów pozwala na stwierdzenie, że w sprawie zachodzi wypadek, który można uznać za wyjątkowy." Biorąc pod uwagę okoliczności niniejszej sprawy, a w szczególności argumenty, na które powołuje się skarżący uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi trzeba stwierdzić, iż nie zachodzi wspomniany w art. 87 § 5 p.p.s.a. przypadek wyjątkowy. W ocenie Sądu, za przypadek wyjątkowy nie można uznać opieki nad chorą matką czy bratem, problemów zdrowotnych skarżącego, czy odległości dzielącej B., gdzie zamieszkuje skarżący, od W., gdzie ma siedzibę Sąd. Sporządzenie i wniesienie skargi do sądu administracyjnego, nie wiązało się z koniecznością osobistego złożenia skargi w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie, a jedynie z nadaniem przesyłki w placówce operatora pocztowego. Nadto, Sąd wskazuje na istnienie instytucji prawa pomocy, która umożliwia dostęp do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie pokryć całości kosztów zwianych z prowadzeniem postępowania sądowego. Brak stałej pracy, czy powołane przez skarżącego, trudności z jej znalezieniem, mogłyby być uznane za przesłankę do ewentualnego zwolnienia go od wpisu sądowego od skargi, gdyby stosowny wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony. Z treści wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie wynika również, aby wystąpiły nadzwyczajne przeszkody uniemożliwiające złożenie wcześniej wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Zgodnie z załączoną dokumentacją, skarżący przebywał w szpitalu w 2012 r., a więc po upływie roku od uchybionego terminu. Nadto w ww. wniosku skarżący podał, że był pouczony o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W konsekwencji wniosek o przywrócenie terminu złożony w niniejszej sprawie należy uznać za niedopuszczalny, a taki wniosek zgodnie z art. 88 p.p.s.a. podlega odrzuceniu.