VI SA/Wa 1265/04
WyrokWSA w Warszawie2005-05-31
Skład orzekający: Sędzia WSA Anna Błaszczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy niewypełnienie wszystkich wymaganych rubryk na karcie opłaty drogowej, w szczególności brak wpisu numeru rejestracyjnego pojazdu, stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że przedstawiona do kontroli karta opłaty drogowej, która nie zawierała wszystkich wymaganych danych (w tym numeru rejestracyjnego pojazdu), nie stanowiła dowodu uiszczenia opłaty. Zgodnie z przepisami, opłata jest uiszczona nie tylko przez wykup karty, ale także przez jej prawidłowe wypełnienie. Brak wpisu numeru rejestracyjnego jest brakiem istotnym, skutkującym uznaniem opłaty za nieuiszczoną i tym samym uzasadniającym nałożenie kary pieniężnej.Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego nałożył na przedsiębiorcę M.J. karę pieniężną w wysokości 3000 zł za wykonywanie przewozów bez uiszczenia opłaty drogowej. Podstawą było przedstawienie do kontroli karty opłaty drogowej, która nie zawierała wpisanego numeru rejestracyjnego pojazdu. Przedsiębiorca złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa, w tym niekonstytucyjność przepisów rozporządzenia, które miały stanowić podstawę kary. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2005r. sprawy ze skargi M.J. na z dnia [...] listopada 2003r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] listopada 2003 roku nr [...], po rozpoznaniu odwołania M.J. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą D., uchylił decyzję [...] Inspektora Drogowego w K. z dnia [...] czerwca 2003 roku nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 6000.00 złotych i nałożył karę w wysokości 3000.00 złotych. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 138 § 1 pkt 2 kpa, art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125, poz. 1371, Dz.U z 2002r., nr 25, poz. 253 i nr 89, poz. 804/, art. 35 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców /Dz.U. nr 123, poz. 1354 oraz z 2002r., nr 155, poz. 1286/, § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 roku w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych /Dz.U nr 150, poz. 1684/ oraz lp.1.11.7 i lp.1.4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym w związku z art. 8 i art. 1q0 ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw /Dz.U z 2003r., nr 149, poz. 1452/, § 11 ust. 1 pkt (16b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia /Dz.U. nr 32, poz. 262/.
Podstawę faktyczną decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2003 roku nakładającej, na M.J. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą D., karę pieniężną w wysokości 3000.00 złotych, stanowiło wykonywanie przewozów bez uiszczenia opłaty drogowej.
Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym za przejazd po drogach krajowych przedsiębiorcy wykonujący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne obowiązani są uiszczać opłaty. Następuje to poprzez nabycie karty, która podlega wypełnieniu. Stanowi o tym § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 roku w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat po drogach krajowych. Prawidłowo wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta stanowi wyłączny dowód potwierdzający uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych. Kontrolowany kierowca okazał kontrolującemu go inspektorowi dobową kartę opłaty drogowej, która nie była wypełniona w rubryce przeznaczonej na wpisanie numeru rejestracyjnego. Zgodnie z postanowieniami rozporządzenia karta opłaty drogowej w ten sposób wypełniona nie stanowi ważnego dowodu uiszczenia opłaty po drogach krajowych. Brak dowodu uiszczenia opłaty skutkuje karą w wysokości 3000.00 złotych. W przedmiotowej sprawie, przedstawiony przez skarżącego dokument karty opłaty drogowej nie mógł stanowić dowodu uiszczenia opłaty drogowej gdyż nie wpisano wszystkich niezbędnych danych. Tym samym opłata nie została uiszczona, albowiem jej uiszczenie nie następuje tylko przez wykup karty, ale poprzez jej wypełnienie.
Skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2003 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył M.J. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania.
W skardze zarzucił wydanie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, w zakresie kary pieniężnej za wykonywanie przewozu bez uiszczenia opłaty, z naruszeniem obowiązującego prawa. Kara została wymierzona na podstawie rozporządzenia, co jest niezgodne z Konstytucją, albowiem jest to materia ustawowa. Nadto, zdaniem skarżącego, brak wpisanego numeru rejestracyjnego nie jest równoznaczny z nieposiadaniem karty.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o oddalenie skargi jako niezasadnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Kontrolując zaskarżona decyzje z punku widzenia powyższych kryteriów skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Nie sposób zgodzić się z zarzutem skarżącego o niekonstytucyjności przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonej decyzji. W szczególności, w jego ocenie, niekonstytucyjne są przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 roku w sprawie uiszczenia przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych albowiem kara winna być wymierzona na podstawie przepisów ustawy a nie rozporządzenia. Przede wszystkim obowiązek uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych przez przedsiębiorców wykonujących transport drogowy nie jest karą. Ponad to rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 roku zostało wydane na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 42 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym. Określa rodzaj i stawki uiszczanej przez przedsiębiorców opłaty, tryb wnoszenia i sposób rozliczania tej opłaty, a także wzory dokumentów potwierdzających jej uiszczenie i nie wykracza poza delegację ustawową w części mającej znaczenie w powyższym zakresie.
Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli między innymi dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych. Karę za naruszenie przepisów ustawy w tym przepisów dotyczących uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych przez przedsiębiorcę wykonującego transport drogowy przewiduje art. 92 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym zakreślając wielkość kar pieniężnych. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 art. 92 ustawy oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy.
W świetle powyższych rozważań, wbrew twierdzeniom skarżącego, materię kar reguluje ustawa a nie rozporządzenie.
Pozostaje więc do rozważenia zarzut o uiszczeniu przez skarżącego wymaganej opłaty.
Niespornym w sprawie jest, że skarżący, w czasie kontroli przedstawił niewypełnioną w całości kartę opłaty drogowej. Karta nie była wypełniona w zakresie oznaczenia środka transportu, którym był wykonywany przewóz.
Tryb i sposób uiszczania opłat reguluje wskazane wyżej rozporządzenie Ministra Infrastruktury. Zgodnie z jego § 5 ust. 6 dowodem uiszczenia wymaganej opłaty jest wypełniona karta opłaty drogowej zawierającej wszystkie elementy wskazane w § 5 ust. 3-5. Ust. 3 § 5 rozporządzenia wymaga, aby w odpowiednim polu wpisać numer rejestracyjny pojazdu. Tego właśnie wpisu zabrakło.
Zgodnie z regulacją wynikającą z § 5 ust. 1 i 3-5 należna opłata jest uiszczona nie tylko poprzez nabycie karty, ale i jej wypełnienie w sposób wymagany przepisami. Braki w wypełnieniu karty oznaczają, że karta nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Brak wpisu dotyczącego numeru rejestracyjnego pojazdu jest brakiem istotnym albowiem w okresie, na który karta została wykupione mogłaby być użyta wielokrotnie. Trafnie i zgodnie z obowiązującym stanem prawnym organ przyjął więc, że skarżący nie uiścił wymaganej opłaty. W żadnym razie nie można przyjąć, iż jest to nieprawidłowo wypełniona karta. Niewypełnienie części karty nie mieści się w pojęciu nieprawidłowego jej wypełnienia. Przeciwko takiemu rozumieniu przemawia sformalizowanie uiszczenia opłat. W przeciwnym bowiem przypadku przepisy nie spełniłyby celu, dla którego zostały ustanowione z uwagi na łatwą możliwość ich omijania.
Z uwagi na to, że skarżący nie uiścił opłaty albowiem przedstawiona do kontroli karta była niewypełniona, fakt ten stanowił wystarczając podstawę do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 3000.00 złotych. Drugi z powodów, dla których organ przyjął, że skarżący nie uiścił opłaty /ważność karty – jej wypełnienie po terminie zakupu/ nie mógł stanowić podstawy obciążenia karą pieniężną za brak opłaty. Ograniczenie terminu ważności karty przewidzianej w § 2 ust. 5 rozporządzenia przekracza umocowanie dla Ministra Infrastruktury przewidziane art. 42 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym. W tej części Rzecznik Praw Obywatelskich wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego o stwierdzenie zgodności powyższego przepisu z delegacja ustawowa i treścią wzorca art. 92 ust. 1 Konstytucji.
Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sad orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło