VI SA/Wa 1278/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-21
Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Pamela Kuraś-Dębecka, Grzegorz Nowecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ opiniujący wniosek o zezwolenie na sprzedaż alkoholu do 4,5% alkoholu i piwa powinien uwzględnić odległość od obiektu chronionego mierzoną od drzwi wejściowych do dedykowanego punktu sprzedaży alkoholu, jeśli taki punkt jest wyodrębniony w ramach większego lokalu handlowego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, stwierdzając, że organy administracji nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego sprawy. Istniała istotna sprzeczność w materiale dowodowym dotycząca pomiaru odległości od obiektu chronionego do punktu sprzedaży alkoholu. Organy pominęły dowody przedstawione przez stronę skarżącą, które wskazywały na odległość 31,6 m od dedykowanego punktu sprzedaży, podczas gdy organy oparły się na pomiarze od głównych drzwi wejściowych do całego sklepu (16,3 m). Sąd uznał, że wyjaśnienie tej kwestii jest niezbędne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, a jej pominięcie stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zezwolenie na sprzedaż piwa i napojów alkoholowych do 4,5% alkoholu poza miejscem sprzedaży. Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych negatywnie zaopiniowała wniosek, uznając, że odległość sklepu od kościoła wynosi 16,3 m, co narusza uchwałę rady gminy wymagającą minimum 30 m. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie komisji. Skarżący twierdził, że odległość należy mierzyć od dedykowanego punktu sprzedaży alkoholu wewnątrz sklepu, który wynosi 31,66 m. Sąd administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji z powodu nierozważenia wszystkich dowodów i sprzeczności w materiale dowodowym.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; stwierdził, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu; zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2014 r. sprawy ze skargi A. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie zaopiniowania wniosku o wydanie zezwolenia na sprzedaż piwa i napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu do spożycia poza miejscem sprzedaży 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w [...] z dnia [...] stycznia 2014 r.; 2. stwierdza, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego A. R. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu zażalenia A. R. (dalej: "skarżący" lub "strona") utrzymało w mocy postanowienie Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w K. Nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. dotyczące negatywnego zaopiniowania wniosku strony o wydanie zezwolenia na sprzedaż piwa oraz napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu do spożycia poza miejscem sprzedaży.
Jako podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazano art. 1, art. 2, art. 18 ust. 1 i art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.) oraz art. 17 pkt 1, art. 123, art. 124 i art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. , poz. 267, dalej także: "k.p.a.").
Do wydania powyższych postanowień doszło w następującym stanie faktycznym oraz prawnym.
W dniu [...] maja 2013 r. skarżący prowadzący działalność gospodarczą S. Ż. [...],[...] K. złożył wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż piwa oraz napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu do spożycia poza miejscem sprzedaży.
Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w K. [...] czerwca 2013 r. wydała postanowienie, którym negatywnie zaopiniowała wniosek skarżącego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w K..
Po wniesieniu przez stronę skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lipca 2013 r., Kolegium działając w ramach autokontroli uznało wniesioną skargę za zasadną w całości i postanowieniem z dnia [...] września 2013 r. postanowiło: uchylić w całości zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. oraz uchylić w całości postanowienie Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w K. z dnia [...] czerwca 2013 r. dotyczące negatywnego zaopiniowania wniosku strony z dnia [...] maja 2013 r. o wydanie zezwolenia na sprzedaż piwa oraz napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu do spożycia poza miejscem sprzedaży i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Kolegium wskazało m.in., że organ opiniujący winien ustalić, co w przedmiotowej sprawie jest wyodrębnionym punktem sprzedaży proponowanym do sprzedaży detalicznej napojów alkoholowych, w rozumieniu art. 96 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. z 2012 r., poz. 1356, dalej także: "ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi"), a następnie dokonać stosowych pomiarów odległości pomiędzy punktem sprzedaży napojów alkoholowych i obiektem chronionym, zgodnie z zasadami przyjętymi w Uchwale Nr [...] Rady Gminy K.. W następstwie dokonanych ustaleń organ I instancji winien wydać właściwe postanowienie opiniujące wniosek strony o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
W dniu [...] stycznia 2014 r. zostały dokonane przez sześciu członków Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w K. oględziny placówki handlowej proponowanej do sprzedaży napojów alkoholowych, w trakcie której dokonano pomiaru odległości miedzy S. w Ż. [...] a obiektem chronionym, tj. Kościołem w Ż.. W wyniku dokonanych pomiarów stwierdzono, że odległość od rogu ogrodzenia Kościoła do drzwi wejściowych sklepu wynosi 16 m 30 cm, natomiast do drzwi w sklepie ewentualnego stoiska sprzedaży napojów alkoholowych wynosi 31 m 66 cm. Z pomiaru odległości między sklepem spożywczo-przemysłowym a Kościołem czyli obiektem chronionym w Ż. sporządzono protokół oraz plan sytuacyjny z pomiaru odległości między S. a Kościołem w Ż., który stanowił załącznik do protokołu.
Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w K. [...] stycznia 2014 r. wydała postanowienie, którym negatywnie zaopiniowała wniosek strony o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu do spożycia poza miejscem sprzedaży.
Swoją negatywną opinię Komisja uzasadniła tym, że usytuowanie sklepu proponowanego do sprzedaży napojów alkoholowych nie spełnia wymogów wynikających z Uchwały Nr [...] Rady Gminy K. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie zasad usytuowania na terenie gminy K. miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych (Dz. Urz. Województwa [...] z 2011 r. Nr 140, poz. 4498) oraz Uchwały Nr [...] Rady Gminy K. z dnia [...] kwietnia 2013 r. zmieniającej uchwałę w sprawie zasad usytuowania na terenie Gminy K. miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych (Dz. Urz. Województwa [...] z 2013 r., poz. 5475). Odległość ta wynosi bowiem 16,3 metra i została zmierzona od głównych drzwi wejściowych sklepu do rogu ogrodzenia Kościoła, zaś zgodnie z § 1 uchwały Nr [...] Rady Gminy K. miejsce sprzedaży i podawania napojów alkoholowych nie może być usytuowane w odległości mniejszej niż 30 m od takich obiektów jak m.in. kościoły. Zatem w ocenie Komisji warunki do wydania pozytywnej opinii - tj. wymagane minimum 30 m do głównych drzwi wejściowych do sklepu nie zostały spełnione. Komisja wskazała, że drogą faktycznego wejściowe do sklepu są drzwi wejściowe od ulicy (drogi) a nie drzwi wejścia tylnego z boku sklepu, przy których wnioskodawca planuje otworzyć stoisko z napojami alkoholowymi.
W ocenie Komisji zaakceptowanie pomiarów od drzwi - okratowanych, którymi strona zamierza obsługiwać klientów zainteresowanych zakupem napojów alkoholowych niweczyłoby cele ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Komisja wskazała, że skarżący posiada zgodę Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. Nr [...] na prowadzenie w S. w miejscowości Ż. [...] sprzedaży napojów alkoholowych, w tym piwa. Zatem wejściem do tego sklepu są główne drzwi wejściowe od ulicy (drogi) a nie od magazynu (ewentualnego stoiska alkoholowego). Komisja przyjęła, że miejscem sprzedaży jest budynek sklepu spożywczo-przemysłowego, w którym prowadzona jest taka sprzedaż, a nie konkretne stoisko z napojami alkoholowymi, które będzie znajdowało się w tym sklepie. Zdaniem Komisji do spełnienia przesłanki o której mowa w § 1 Uchwały Nr [...] nie ma większego znaczenia, w którym miejscu sklepu będzie odbywała się sprzedaż napojów alkoholowych natomiast istotne jest to, iż odległość winna być liczona od drzwi wejściowych sklepu na terenie którego ma się odbywać sprzedaż napojów alkoholowych do rogu ogrodzenia Kościoła. Komisja ponadto zauważyła, że Parafia Kościoła Starokatolickiego [...] w Ż. złożyła protest przeciwko wydaniu koncesji na sprzedaż napojów alkoholowych w sklepie położonym naprzeciw kościoła. Wzięcie pod uwagę korzystnego dla przedsiębiorcy pomiaru odległości punktu sprzedaży od Kościoła nie spełnia zdaniem Komisji ani warunków Uchwały Rady Gminy ani ustawy o wychowaniu w trzeźwości dlatego też zaopiniowała ona negatywnie wniosek przedsiębiorcy o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu do spożycia poza miejscem sprzedaży.
Skarżący na powyższe postanowienie Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w K. wniósł zażalenie, w którym zwrócił się o jego uchylenie w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
- naruszenie prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy a polegającego na naruszeniu § 1 Uchwały Nr [...], w wyniku błędnej wykładni pojęcia drzwi wejściowych/wyjściowych miejsca sprzedaży lub podawania napojów alkoholowych;
- naruszenie przepisów postępowania a w szczególności art. 7, art. 9, art. 12 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie okoliczności sprawy, czego konsekwencją było poczynienie w postępowaniu błędnych ustaleń faktycznych.
Zdaniem strony z oceną dokonaną w zaskarżonym postanowieniu nie sposób się zgodzić albowiem jest ona w sposób oczywisty sprzeczna z istniejącym stanem faktycznym i prawnym sprawy. Skarżący podniósł, że zgodnie z zapisem § 1 uchwały Rady Gminy K. wspomnianą w nim odległość należy mierzyć od drzwi miejsca faktycznej sprzedaży alkoholu, jakim jest planowane oddzielne pomieszczenie w budynku sklepu spożywczo-przemysłowego. Właściwy jest zatem pomiar dokonany do drzwi tego pomieszczenia, w związku z czym odległość od obiektu chronionego wynosi 31,66 m.
Skarżący podkreślił, że bez znaczenia dla wydanego w sprawie rozstrzygnięcia pozostaje złożony w toku postępowania protest Parafii Kościoła Starokatolickiego [...] w Ż.. Protest ten został skierowany do niewłaściwego organu i w nieodpowiednim czasie bowiem do Rady Gminy należy suwerenne prawo określania odległości miejsca sprzedaży alkoholu od miejsca kultu religijnego i na etapie procedowania w przedmiocie tej uchwały należało składać ewentualne wnioski i uwagi postanowienia. Skarżący wskazał, że Uchwała Rady Gminy K. z dnia [...] maja 2011 r. w sprawie zasad usytuowania na terenie gminy K. miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych (Dz. Urz. Woj. [...] z 2011 r. Nr 140, poz. 4498 ze zm.) jednoznacznie określiła odległość oraz sposób jej obliczenia, zaś zaskarżone postanowienie narusza i to w sposób rażący przepisy zawarte w tej uchwale. Na dowód przedstawionych twierdzeń strona przedstawiła stosowne dokumenty: notarialną umowę sprzedaży, fotografie przedmiotowego obiektu oraz szkic sytuacyjny terenu (pismo z dnia [...] lutego 2014 r. znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. po zapoznaniu się z zażaleniem stwierdziło, że proponowaną przez stronę do sprzedaży napojów alkoholowych placówkę należy zaliczyć do punktów sprzedaży, o których mowa w art. 96 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Dlatego też proponowane do sprzedaży napojów alkoholowych miejsce, tj. S. w Ż. [...] należy traktować jako jedną całość czyli jeden punkt sprzedaży. Usytuowanie stoiska monopolowego w tym sklepie nie ma zatem żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia kwestii jego usytuowania względem "obiektu chronionego" bowiem punktem sprzedaży napojów alkoholowych jest cała placówka handlowa w Ż. [...], prowadzona przez skarżącego. Drzwiami wejściowymi/wyjściowymi do tego punktu sprzedaży są przede wszystkim główne drzwi od strony ulicy (drogi) i mogą być nimi być również drzwi usytuowane w tylnej części budynku.
Kolegium podzieliło stanowisko Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w K., że w tym przypadku nie zachowana została wymagana przez § 1 Uchwały Nr [...], zmienionej Uchwałą Nr [...] odległość miejsca sprzedaży napojów alkoholowych od "obiektu chronionego" tj. Starokatolickiego Kościoła [...] w Ż., gdyż wynosi ona 16,3 m a więc poniżej 30 metrów. Zdaniem Kolegium wnioskowany do sprzedaży napojów alkoholowych sklep nie spełnia zasad usytuowania miejsc sprzedaży napojów alkoholowych na terenie gminy K. ustalonych przez Radę Gminy K.. Powyższe potwierdza protokół z pomiaru odległości oraz plan sytuacyjny z pomiaru odległości między S. a Kościołem czyli obiektem chronionym w Ż.. Kolegium stanęło na stanowisku, że pomiar odległości został dokonany zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami prawa miejscowego bowiem drzwi zlokalizowane od strony ulicy (drogi) od których zmierzona została odległość do obiektu chronionego, wynosząca 16,3 m, są niewątpliwie drzwiami wejściowymi/wyjściowymi przedmiotowego sklepu, który jest proponowany jako punkt sprzedaży napojów alkoholowych. Kolegium wyjaśniło, że nie ma dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy znaczenia, w której części sklepu będzie prowadzona sprzedaż napojów alkoholowych skoro sklep ten stanowi jedną integralną całość.
Kolegium uznało, że nie znajduje potwierdzenia zarzut strony naruszenia prawa materialnego, tj. że pomiar odległości został dokonany od niewłaściwych drzwi wejściowych/wyjściowych miejsca sprzedaży. Uznało, że nietrafny jest także zarzut naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 7, art. 9, art. 12 k.p.a. bowiem okoliczności sprawy w ocenie organu wyższego stopnia zostały wyjaśnione w sposób należyty a ustalenia faktyczne zostały poczynione w sposób prawidłowy. Postanowienie to zostało uzasadnione okolicznością, która w ocenie Kolegium jest przesłanką wiarygodną oraz zgodną ze stanem faktycznym i prawnym.
Końcowo Kolegium zauważyło, że jedynym kryterium oceny lokalizacji punktu sprzedaży, którym powinna kierować się gminna komisja rozwiązywania problemów alkoholowych przy wydawaniu opinii wymaganej przepisem art. 18 ust. 3a ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, powinny być wyłącznie ustalenia przyjęte w uchwałach rady gminy wymienionych w art. 12 ust. 1 i 2 tej ustawy. Inne względy (chodzi o okoliczności uchwałami tymi nieobjęte) nie mogą mieć żadnego znaczenia dla opinii podejmowanych w trybie art. 18 ust. 3a (vide: wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 25 listopada 2005 r. Sygn. akt III SA/Wr 397/05, LEX nr 79242). Kolegium przyznało rację skarżącemu, że protest Parafii Kościoła Starokatolickiego [...] w Ż. nie może ma znaczenia dla rozstrzygnięcia podjętego w przedmiotowej sprawie. Jednakże powyższy protest nie był zasadniczą przesłanką przesądzającą o wydaniu negatywnej opinii o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży.
Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Kolegium z dnia [...] lutego 2014 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
- naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy a polegające na naruszeniu § 1 uchwały nr [...] w wyniku błędnej wykładni pojęcia drzwi wejściowych/wyjściowych miejsca sprzedaży lub podawania napojów alkoholowych;
- naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, art. 9, art. 12 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie okoliczności sprawy, czego konsekwencją było poczynienie błędnych ustaleń faktycznych.
Skarżący w uzasadnieniu skargi powtórzył stanowisko przedstawione w odwołaniu oraz wskazał na zgromadzony w sprawie materiał dowodowy podważający ustalenia organów obu instancji.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie według przesłanek celowości czy słuszności.
Ponadto w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. dalej jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że zasługuje ona na uwzględnienie,
Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest przepis art. 18 ust. 1 i 3a ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Stanowi on, że sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży.
Takie zezwolenie może być wydane po uzyskaniu pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami rady gminy, o których mowa w art. 12 ust. 1 i 2 ustawy. Według tego przepisu rada gminy ustala, w drodze uchwały, dla terenu gminy (miasta) liczbę punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5 % alkoholu (z wyjątkiem piwa), przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, jak i w miejscu sprzedaży (ust. 1) oraz zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych (ust. 2). Organ wydający zezwolenie jest obowiązany do współdziałania organu z gminną komisją rozwiązywania problemów alkoholowych, która powinna ustalić, czy nie wyczerpano limitu w odniesieniu do napojów zawierających powyżej 4,5 % alkoholu oraz czy punkt sprzedaży spełnia wymogi co do zasad usytuowania.
Uwzględniając art. 106 § 5 k.p.a. wydanie opinii przez współdziałającą w wydaniu pozwolenia gminną komisję rozwiązywania problemów alkoholowych następuje w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Do postanowienia ma zastosowanie art. 124 k.p.a., regulujący treść postanowienia i wymogi dotyczące uzasadnienia prawnego i faktycznego. Należy także wskazać art. 126 k.p.a. i art. 107 ust. 3 k.p.a., stanowiący, że uzasadnianie faktyczne powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, a uzasadnienie prawne powinno zwierać wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.
Wydając opinię gminna komisja rozwiązywania problemów alkoholowych działa w trybie uznania administracyjnego. Nakłada to na ten organ obowiązek należytego uzasadniania wydanej przez nią opinii, które powinno być wyczerpujące, by nie nosiło cech dowolności i z tego względu powinno wskazywać wszystkie okoliczności faktyczne i prawne oraz powody przemawiające za przyjętym, a nie innym rozstrzygnięciem. Biorąc to pod uwagę należy stwierdzić, że następstwem takiego charakteru opinii jest dopuszczalność kwestionowania prawidłowości ustalenia stanu faktycznego lub naruszenia zasady równości wobec prawa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 kwietnia 1998 r., II SA 1751-1753).
Organ obowiązany jest zachować wymogi postępowania administracyjnego, szczególnie: art. 7 k.p.a., nakładający na organy administracji publicznej obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, art. 10 k.p.a., wyrażającego zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu, art. 77 § 1 k.p.a., zobowiązujący organ do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a także art. 80 k.p.a., przyjmujący zasadę swobodnej oceny dowodów.
Wskazując na wynikający z art. 18 ust. 3a w zw. z art. 12 ust. 2 ustawy wymóg oceny przez gminną komisję rozwiązywania problemów alkoholowych zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałą regulującą zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, Sąd stwierdza, że wydanie opinii powinno zostać poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym, które polega na ogół na przeprowadzeniu oględzin, utrwalonych w protokole, zgodnie z art. 67 § 2 pkt 3 k.p.a., czy na sporządzeniu dokumentacji graficznej, z której można jednoznacznie ustalić miejsce położenia punktu sprzedaży w odniesieniu do obiektów, którym rada gminy przyznała w uchwale ochronę. Takie oględziny miały miejsce w rozpatrywanej sprawie.
Sąd stwierdza, że wobec treści wniosku skarżącego o wydanie wnioskowanego pozwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości do 4,5 % alkoholu oraz piwa w prowadzonym sklepie, nie miały zastosowania: art. 9(6) oraz art. 12 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, gdyż dotyczą one sprzedaży napojów alkoholowych zawierających powyżej 4.5 % alkoholu. Nie ma zatem uzasadnienia prawnego argumentacja organów dotycząca definicji punktu sprzedaży napojów alkoholowych, o której mowa w tych przepisach.
W przypadku badanej sprawy miał natomiast zastosowanie §1 uchwały Nr [...] Rady Gminy K. z dnia [...] kwietnia 2013 r. zmieniającej uchwałę w sprawie zasad usytuowania na terenie Gminy K. miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych (Dz. Urz. Województwa [...] z 2013 r., poz. 5475), wydanej na podstawie art. 12 ust. 2 tej ustawy.
Swoją negatywną opinię Komisja uzasadniła tym, że usytuowanie sklepu proponowanego do sprzedaży napojów alkoholowych nie spełnia wymogów wynikających z ww. uchwały. Według tego przepisu nie dopuszcza się usytuowania miejsc stałej sprzedaży i podawania napojów alkoholowych w odległości mniejszej niż 30 m od takich obiektów chronionych jak m.in. kościoły. Według ustaleń komisji odległość ta wynosi 16,3 metra i została zmierzona od głównych drzwi wejściowych sklepu do rogu ogrodzenia Kościoła, zgodnie z § 1 uchwały Nr [...] Rady Gminy K..
W ocenie Sądu przeprowadzone postępowanie w sprawie, jak i uzasadnienie postanowień organów I i II instancji nie jest przekonujące w świetle okoliczności rozpatrywanej sprawy.
W szczególności należy wskazać na występującą istotną sprzeczność w materiale dowodowym sprawy. Z protokołu pomiaru odległości między punktem sprzedaży alkoholu oraz obiektem chronionym z dnia [...] stycznia 2014 r. oraz szkicu sytuacyjnego terenu z dnia [...] stycznia 2014 r., na których organ oparł skarżone postanowienie wynika, że punkt sprzedaży alkoholu będzie znajdował się w sklepie do którego wejście główne znajduje się w odległości mniejszej niż wymagane wspomnianą uchwałą gminy K. - 30 m. Tymczasem z materiału dowodowego przedstawionego przez stronę skarżącą (pisma z dnia [...] lutego 2014 r. znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy) wynika, iż w tym obiekcie zostanie wyodrębniony samodzielny punkt sprzedaży alkoholu do którego prowadzą oddzielne zewnętrzne drzwi, a zmierzona i niekwestionowana odległość od obiektu chronionego (kościoła) wynosi w tym przypadku 31,6 m. Skarżący wskazuje ponadto na okoliczność, że dostęp do punktu sprzedaży alkoholu dla klientów nie będzie możliwy od strony innych pomieszczeń sklepowych, gdyż jest trwale oddzielony od ogólnodostępnej części sklepu pomieszczeniem magazynowym (służbowym). Potwierdza to przedłożony akt notarialny nabycia przedmiotowego obiektu przez skarżącego, który na tej podstawie wywodzi, iż jego wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż piwa oraz napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % alkoholu do spożycia poza miejscem sprzedaży spełnia wymogi ww. uchwały.
W ocenie Sądu wyjaśnienie powyższych kwestii pozostaje niezbędne dla prawidłowego rozpoznania badanej sprawy, gdyż mają one istotne znaczenie dowodowe dla rozstrzygnięcia który pomiar odległości punktu sprzedaży alkoholu od obiektu chronionego (stanowiący istotę sporu w sprawie) jest właściwy. Zapewnienie w tym przypadku zgodności z prawem lokalnym, w istocie będzie miało decydujący wpływ na uzyskanie (bądź nie) wnioskowanego zezwolenia. Tymczasem w przedmiotowej sprawie organy zdają się nie zauważać i pomijać dowody skarżącego bez podania usprawiedliwionych ku temu podstaw, co jest sprzeczne z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego. Obowiązkiem organu administracji jest bowiem odniesienie się do wszystkich argumentów i twierdzeń strony, jak również wyjaśnienie dlaczego nie zostały lub nie mogą być wzięte pod uwagę przy podejmowaniu rozstrzygnięcia danej sprawy.
W rozpatrywanej sprawie podkreślić trzeba, że organ działający uznaniowo powinien szczególnie starannie wyjaśnić stronie postępowania administracyjnego, jakie konkretne względy przesądziły o przyjętym kierunku rozstrzygnięcia. Wymagają tego nie tylko powołane wyżej przepisy k.p.a., ale także zasada zaufania obywatela do organów władzy publicznej. Możliwość działania organu w trybie uznaniowym nie może oznaczać dowolności rozstrzygania, za czym przemawia brak działania organu II instancji, który nie przeprowadził jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego, w sytuacji wystąpienia oczywistej sprzeczności w materiale dowodowym sprawy.
Stąd też rozpatrując sprawę ponownie organ administracji, kierując się powyższymi rozważaniami Sądu, ponownie przeprowadzi postępowanie dowodowe celem jednoznacznego ustalenia jej stanu faktycznego. W rezultacie z uzasadnienia aktu administracyjnego winno w szczególności wynikać, jakie okoliczności zmienionego ewentualnie stanu faktycznego czy prawnego lub też inna ich ocena bądź interpretacja wpłynęły na wydanie określonej opinii przez organ I instancji.
Opisane wyżej uchybienia stanowią naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 9, art. 77, art. 107 § 3 oraz art. 80 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych też względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. zaskarżone postanowienie należało uchylić. Stosując art. 135 p.p.s.a. uchylono także postanowienie organu I instancji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto zgodnie z art. 205 § 2 tej ustawy.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło