VI SA/Wa 1285/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-05
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Izabela Głowacka-Klimas, Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo ocenił, że wzór użytkowy dotyczący opakowania produktów typu fast food spełnia przesłankę nowości, mimo istnienia wcześniejszych wykrojników o identycznych cechach technicznych, które zdaniem skarżącej zostały udostępnione publicznie przed datą zgłoszenia wzoru?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP prawidłowo ocenił, iż skarżąca nie wykazała publicznego udostępnienia wykrojników o identycznych cechach technicznych jak sporny wzór użytkowy przed datą jego zgłoszenia. Faktury dotyczące zamówienia wykrojników i zakupu makiety opakowania nie dowodzą publicznego ujawnienia, a zeznania świadków były niejednoznaczne i wewnętrznie sprzeczne. Sąd podzielił również stanowisko organu co do spełnienia przesłanki użyteczności wzoru.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na wzór użytkowy dotyczący opakowania produktów typu fast food, zarzucając brak nowości i użyteczności. Jako dowód braku nowości przedstawiła wcześniejsze wykrojniki i opakowania. Urząd Patentowy RP oddalił wniosek, uznając, że skarżąca nie wykazała publicznego udostępnienia wcześniejszych rozwiązań przed datą zgłoszenia spornego wzoru. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie, podtrzymując swoje zarzuty dotyczące błędnej oceny nowości i użyteczności przez organ.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Jacek Fronczyk Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi T. spółka jawna z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na wzór użytkowy oddala skargę
Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: organ, UP RP) decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], działając na podstawie art. 89 w związku z art. 100 oraz art. 94 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 1410; dalej jako "p.w.p.") oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., w sprawie z wniosku [...] sp. j. R. B. i wspólnicy (vide: KRS k. 20 akt) z siedzibą w [...] (dalej: spółka, skarżąca) o unieważnienie prawa ochronnego udzielonego na wzór użytkowy pt. "Opakowanie produktów, zwłaszcza gotowych do spożycia szybkich dań typu fast food" nr [...] udzielonego na rzecz [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] oraz A. sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej uprawnieni), oddalił wniosek spółki oraz orzekł o zwrocie kosztów postępowania.
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie sprawy.
Spółka w dniu [...] kwietnia 2013 r. złożyła wniosek o unieważnienie prawa ochronnego udzielonego na wzór użytkowy pt. "Opakowanie produktów, zwłaszcza gotowych do spożycia szybkich dań typu fast food" nr [...]. Za podstawę swojego żądania spółka podała przepisy art. 89, art. 94, art. 95, art. 97, art. 100 oraz art. 255 ust. 1 pkt 1 p.w.p., wskazując na brak nowości spornego wzoru w dacie jego zgłoszenia do ochrony, a także na brak użyteczności. Na dowód braku nowości spornego wzoru wskazała, że większość cech technicznych, wymienionych jako cechy znamienne rozwiązania, są znane ze stanu techniki. W aspekcie braku nowości wskazała na opakowanie dań Fast food wprowadzone do obrotu przez firmę H. B. na rok przed datą zgłoszenia spornego wzoru. Zwróciła uwagę na wykrojnik nr [...], który, w jego ocenie, stanowi skuteczne przeciwstawienie spornemu wzorowi. W zakresie braku użyteczności podniosła, że "potrzeba" zaspokojenia określonej potrzeby była zaspokajana przez rozwiązania istniejące już od wielu lat na świecie oraz w Polsce. W zakresie interesu prawnego wskazała, że otrzymała od pełnomocnika uprawnionych wezwanie do natychmiastowego zaprzestania produkcji i sprzedaży opakowań opartych na wzorze użytkowym [...] oraz informację o wniesieniu przeciwko niej pozwu do sądu.
Pismem z dnia [...] lipca 2013 r. uprawnieni wnieśli o oddalenie wniosku w całości, wskazując, że "przedstawione przez wnioskodawcę twierdzenia, oparte na uzyskanych z Internetu opisach i zdjęciach nie dowodzą zasadności przedstawionych twierdzeń. Na podstawie przytoczonych materiałów nie ma możliwości dokonania analizy porównawczej cech konstrukcyjnych rozwiązania [...], wskazanych w zastrzeżeniach z cechami konstrukcyjnymi opakowań zawartych w poglądach nieokreślonych osób. Zdjęcia przedstawiają nieokreślone technicznie rozwiązania. Nadto, w wątpliwość należy poddać datę wskazaną w niniejszych dowodach jako datę nie mającą charakteru pewnego". Uprawnieni wskazali również, że wykrojnik nr [...] nie został opatrzony datą, która dawałaby pewność jej autentyczności, a przedłożone faktury dotyczą sprzedaży bliżej nieokreślonych technicznie opakowań oraz wykrojników tych opakowań, bez możliwości ich identyfikacji. Ponadto, zdaniem uprawnionych, twierdzenie w zakresie braku użyteczności jest bezpodstawne, gdyż określone w zastrzeżeniu cechy techniczne pozwalają na uzyskanie rozwiązania praktycznego, tj. pudełka o szczególnych zapięciach bocznych, łatwego montażu i demontażu.
Na rozprawie w dniu [...] marca 2014 r. strony podtrzymały swoje stanowiska w sprawie. UP RP przesłuchał świadków.
W piśmie z dnia [...] października 2014 r. A. sp. z o.o. stwierdziła, że brak jest w niniejszej sprawie jakichkolwiek podstaw do uznania zarzutów spółki w przedmiocie braku nowości wzoru o nr [...]. Podała, że wykazanie braku nowości wymaga przedstawienia co najmniej jednego, konkretnego, bez wątpliwości wcześniejszego rozwiązania, o wszystkich jego zastrzeganych cechach. Stwierdziła, że w badanej sprawie brak jest chociażby jednego umiejscowionego w czasie jednoznacznego dowodu określającego cechy konstrukcyjne spornego rozwiązania.
W odpowiedzi na powyższe stanowisko spółka podała, że przedstawione przez nią wykrojniki opracowane były w 2008 oraz 2009 r., i służyły od końca 2008 r. do wytwarzania pudełek, w których następnie wprowadzane do obrotu było pożywienie przez H. B.. Wykrojniki te zdaniem skarżącej są identyczne nie tylko ze wzorem określonym w zastrzeżeniu niezależnym ww. wzoru użytkowego, ale także w zastrzeżeniu zależnym. Zdaniem spółki, wbrew twierdzeniom uprawnionych, o braku nowości wzoru użytkowego nr [...] świadczy nie tylko pudełko wykonane według wykrojnika [...], ale także pudełka według wykrojników [...] oraz [...]. Spółka podkreśliła, że przedstawione przez nią dowody wskazują na brak nowości ww. wzoru użytkowego w styczniu 2010 r.
Na rozprawie w dniu [...] maja 2015 r. strony podtrzymały dotychczas prezentowane stanowiska i wnioski.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że spółka posiada interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa ochronnego udzielonego na wzór użytkowy pt. "Opakowanie produktów, zwłaszcza gotowych do spożycia szybkich dań typu fast food" nr [...]. Interes prawny uzasadnia zagwarantowanie pewności w sferze prowadzonej działalności gospodarczej, którą każdy może wykonywać na zasadzie wolności i zgodności z prawem w świetle art. 20 i 22 Konstytucji RP. Zdaniem organu, wolność ta ograniczana jest przez sporny wzór użytkowy, co też znajduje potwierdzenie w liście ostrzegawczym skierowanym do spółki w 2012 r., w którym to uprawnieni do spornego prawa wzywali skarżącą do zaprzestania używania i wprowadzania do obrotu opakowań na żywność na wynos tożsamych ze spornym wzorem.
UP RP uznał, że dowód braku nowości wzoru użytkowego wymaga przedstawienia wcześniejszego rozwiązania o wszystkich jego zastrzeganych cechach, a zwłaszcza o jego cechach znamiennych.
UP RP stwierdził, że w myśl art. 25 p.w.p. spółka wskazując na opakowania oraz na wykrojniki [...],[...],[...], nie wykazała braku nowości spornego wzoru użytkowego. Organ wskazał, że brak nowości musi dotyczyć całego rozwiązania i nie jest wystarczające wskazanie, że niektóre spośród elementów rozwiązania są znane w stanie techniki. Innymi słowy fakt, że poszczególne środki techniczne użyte do realizacji danego rozwiązania są znane, nie przesądza jeszcze o braku nowości, bowiem wzajemne połączenie tych znanych środków może stanowić rozwiązanie techniczne nowe - nieidentyczne. Sama identyczność funkcji dwóch rozwiązań nie przesądza także o ich identyczności, określone funkcje mogą być wszak realizowane różnymi środkami lub sposobami, a dla potwierdzenia identyczności (braku nowości) należy wykazać tożsamość wszystkich elementów rozwiązania. Tym samym, jak podał UP RP, dokonując zestawienia cech istotnych zarówno spornego wzoru użytkowego oraz przeciwstawionych mu opakowań (wykrojników), należy wziąć pod uwagę nie tyle ich funkcję przeznaczenia, ale tożsamość wszystkich rozwiązań.
UP RP przyjął, że przeciwstawieniami posiadającym te same cechy techniczne co wzór sporny są wykrojniki o numerach [...],[...],[...]. Wykrojniki te spełniają warunek identyczności ze spornym wzorem użytkowym, gdyż posiadają przylegające trapezowe pola rozszerzające się ku zewnętrznym obrzeżom, pomiędzy trapezowymi polami są rozmieszczone parami trójkątne pola przylegające do siebie dłuższymi bokami, przy czym na przedłużeniu linii łączenia pary trójkątnych pól, w części wierzchołkowej wykonane są wypustki, w przeciwległych trójkątnych polach wykonane są otwory, natomiast na przedłużeniu trapezowych ścianek są usytuowane prostokątne pola, gdzie dwa spośród nich są wydłużone. Dwa spośród prostokątnych pól rozmieszczone naprzeciw siebie mają zaokrąglone (lub frezowane) naroża, natomiast dwa pozostałe pola są wydłużone o ścianki z wycięciami, przy czym na linii łączenia ścianek z prostokątnymi polami znajduje się szczelina i języczek wykonany na przedłużeniu linii wycięcia ścianki.
Pomimo uznania identyczności tych wykrojników z wzorem spornym, UP RP uznał, że wykrojniki te nie mogą stanowić skutecznego przeciwstawienia względem wzoru spornego, gdyż nie zostały udostępnione do wiadomości powszechnej przed datą zgłoszenia wzoru użytkowego nr [...], tj. przed [...] stycznia 2010 r.
Zdaniem organu, analiza zaistniałych w niniejszej sprawie stanów prawnego i faktycznego prowadzi do wniosku, że spółka nie przedłożyła wiarygodnego materiału dowodowego świadczącego o publicznym udostępnieniu spornego wzoru użytkowego przed dniem jego zgłoszenia, a więc przed [...] stycznia 2010 r. Powyższa konstatacja, jak wyjaśnił organ, jest wynikiem analizy materiału dowodowego złożonego przez strony postępowania, w szczególności faktur VAT, gdyż świadczą o zamówieniu wykrojników w 2013 r., a więc wiele lat po zgłoszeniu spornego wzoru, a także same w sobie nie zawierają postaci wzorów przeciwstawionych ani żadnych informacji, które mogłyby być powiązane z konkretnymi wykrojnikami. Organ dodał, że część świadków powiązana ze spółką więzami osobistymi i/lub gospodarczymi, nie była w stanie samodzielnie opisać wszystkich cech konstrukcyjnych wykrojników, a żaden z tych świadków nie opisał samodzielnie rozwiązania konstrukcyjnego opakowania spółki. Tym samym, w ocenie organu, zeznania same w sobie nie mogły jednoznacznie świadczyć o publicznym ujawnieniu przeciwstawionych wykrojników przed datą zgłoszenia spornego wzoru. Dalej organ podał, że zeznania "niepowiązanego z wnioskodawcą" świadka Z. S. nie mogą świadczyć o wcześniejszym upublicznieniu wzoru o takich samych cechach konstrukcyjnych, gdyż zeznania tego świadka są wewnętrznie sprzeczne. Świadek ten raz wskazywał, że nie potrafi określić czym się charakteryzowało pudełko stworzone dla pani B., po czym po okazaniu mu wykrojnika przez pełnomocnika wnioskodawcy podniósł, że "na wykrojniku [..] widać to co zmieniliśmy". Tym samym, w ocenie organu, świadek nie potrafił samodzielnie scharakteryzować elementów pudełka, po czym po okazaniu już potrafił ocenić wszystkie elementy tego wykrojnika.
Wobec powyższego organ uznał, że dowody zgromadzone w niniejszej sprawie nie mogą świadczyć o możliwości publicznego zapoznania się z opakowaniami przez nieograniczoną liczbę osób, a jedynie przez kontrahentów i potencjalnych kontrahentów w trakcie rozmów biznesowych. Przedstawiony przez strony materiał dowodowy świadczy jedynie o poufnym charakterze udostępniania wzoru użytkowego konkretnie wybranym podmiotom, a więc nie świadczy o ujawnieniu go nieograniczonej liczbie osób. UP RP stwierdził w konsekwencji, że strony nie przedłożyły materiału dowodowego, z którego wynikałoby wcześniejsze ujawnienie wzoru użytkowego, a tym samym, by doszło do naruszenia przesłanki nowości określonej w art. 94 ust. 1 p.w.p.
W zakresie pozostałych przeciwstawień UP RP uznał, że nie posiadają one wszystkich cech technicznych wzoru spornego. Wyjaśnił, że wykrojnik nr [...] nie posiada "na przedłużeniu trapezowych ścianek prostokątnych pól, gdzie dwa spośród nich są wydłużone", a zatem w tym wykrojniku zastosowano całkowicie różne i odmienne elementy, co w sposób bezpośredni wskazuje na niemożność uznania zarzutu braku nowości spornego wzoru w kontekście wykrojnika nr [...].
W konkluzji UP RP stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka braku nowości określona w art. 94 ust. 1, a zdefiniowana w art. 25 w związku z art. 100 p.w.p.
Nadto organ wyjaśnił, że do jego kognicji w postępowaniu spornym nie należy rozstrzyganie zagadnień związanych ze sposobem redakcji zastrzeżeń wzoru spornego, a jedynie badanie zdolności rejestrowej wzorów użytkowych w zakresie zarzutów podniesionych przez wnoszącego sprzeciw. W ocenie UP RP, sporny wzór użytkowy spełnia cechę użyteczności, gdyż zaspokaja potrzeby konsumentów, tj. służy przenoszeniu dań (zwłaszcza typu fast food). Dodał, że cecha użytkowości nie musi być "lepsza" od tych znanych ze stanu techniki, gdyż użyteczność nie oznacza wyższości jednego (nowego) rozwiązania nad drugim (starym), a jedynie funkcję przydatności. Tym samym pełni użyteczną rolę, a jednocześnie nosi cechę użyteczności określoną w art. 94 ust. 1 p.w.p.
W skardze na wskazaną na wstępie decyzję UP RP skarżąca spółka postawiła zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 89, art. 94, art. 95, art. 97, art. 100 p.w.p., z powodu błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania, poprzez nieprawidłową ocenę nowości oraz użyteczności wzoru i bezpodstawne uznanie, że w dacie zgłoszenia wspomniany wzór chroniony prawem z rejestracji spełniał ustawowe warunki udzielenia prawa z rejestracji. Sformułowała również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 Kpa. w związku z art. 256 ust. 1 p.w.p., poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy i wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o błędne założenia natury faktycznej i prawnej, nieznajdujące oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym i rzeczywistym stanie sprawy. Zdaniem skarżącej, nastąpiło w tym przypadku nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz nie wyjaśniono wszystkich okoliczności mających wpływ na bieg sprawy; art. 107 § 1 i 3 Kpa. w związku z art. 256 ust. 1 p.w.p., poprzez brak należytego wyjaśnienia stronie przesłanek, którymi organ kierował się przy rozstrzyganiu sprawy.
Skarżąca powołując się na powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.
Skarżąca w uzasadnieniu skargi rozwinęła postawione wyżej zarzuty.
Skarżąca podkreśliła, że opakowanie według spornego wzoru było znane i powszechnie stosowane od blisko dwóch lat przed datą dokonania zgłoszenia tego wzoru, tj. przed [...] stycznia 2010 r. Pudełka zawierające wszystkie cechy wskazane w zastrzeżeniu niezależnym przedmiotowego wzoru użytkowego zostały wprowadzone do obrotu przez firmę H. B. na rok przed datą zgłoszenia wzoru użytkowego. Pudełka te były tworzone przez [...] s.c. m.in. według opracowanego przez [...] P. T. wykrojnika nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r.
Zdaniem skarżącej, organ nie rozważył charakteru towaru jakim jest pudełko na jedzenie będące przedmiotem wzoru użytkowego oraz jego sposobu projektowania i dystrybucji.
Skarżąca stwierdziła, że organ dopatrując się rzekomych nieścisłości w zeznaniach świadków nie zauważył, że nikt z nich nie uzurpuje sobie autorstwa pudełek, ponieważ w ich opinii były one znane już od wielu dziesięcioleci.
W ocenie skarżącej, brak ustalenia istoty wzoru użytkowego nr [...], brak rozpoznania przez UP RP wszystkich zarzutów postawionych przez spółce w toku postępowania o unieważnienie prawa ochronnego na wzór użytkowy oraz pominięcie szeregu istotnych dowodów, doprowadziło do wydania decyzji, w której organ bezpodstawnie uznał, że konstrukcja według wzoru użytkowego posiada zdolność ochronną i na tej podstawie oddalił wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na ww. wzór użytkowy.
Wobec powyższego skarżąca stwierdziła, że przed datą pierwszeństwa wzoru użytkowego [...] doszło do publicznego ujawnienia identycznego rozwiązania. Błędna interpretacja dowodów oraz błędne ustalenia co do samej instytucji ujawnienia wcześniejszych rozwiązań, całkowicie sprzeczne z zasadami doświadczenia życiowego, doprowadziły UP RP do błędnych ustaleń i wydania zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę UP RP wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie i podlega oddaleniu.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy unieważnienia prawa ochronnego na wzór użytkowy pt. "Opakowanie produktów, zwłaszcza gotowych do spożycia szybkich dań typu fast food" nr [...].
Zgodnie z treścią art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (zwanej dalej p.w.p.), wzorem użytkowym jest nowe i użyteczne rozwiązanie o charakterze technicznym, dotyczące kształtu, budowy lub zestawienia przedmiotu o trwałej postaci. Ponadto zgodnie z treścią ust. 2 powyższego artykułu wzór użytkowy uważa się za rozwiązanie użyteczne, jeżeli pozwala ono na osiągnięcie celu mającego praktyczne znaczenie przy wytwarzaniu lub korzystaniu z wyrobów.
Wzór użytkowy stanowi odrębny przedmiot ochrony własności przemysłowej, który dotyczy tylko przedmiotu materialnego o trwałej postaci, określonego poprzez cechy techniczne przedmiotu, przejawiające się w ukształtowaniu przestrzennym (kształcie) i/lub budowie (konstrukcji) danego przedmiotu jako całości bądź zestawienia elementów (niepołączonych ze sobą konstrukcyjnie), również określonych, co do ukształtowania przestrzennego.
Mając powyższe na uwadze należy zauważyć, iż ochronie nie podlegają rozwiązania niezdeterminowane, co do ukształtowania przestrzennego, w szczególności, takie jak:
- sposoby (charakteryzowane przez postępowanie czynnościowe),
- układy elektryczne, hydrauliczne, pneumatyczne bądź algorytmy (charakteryzowane przez strukturę połączeń elementów lub bloków funkcjonalnych),
- wytwory bezpostaciowe, jak np. roztwór, maść, środek spożywczy, lek, itp. (Poradnik wynalazczy. Zasady sporządzania dokumentacji zgłoszeń wynalazków i wzorów użytkowych Urząd Patentowy RP, Warszawa 2005, s. 39-40).
Przepis art. 95 ust. 1. p.w.p. stanowi, iż na wzór użytkowy może być udzielone prawo ochronne.
Zakres przedmiotowy ww. prawa ochronnego określają zastrzeżenia ochronne zawarte w opisie ochronnym wzoru użytkowego (art. 96 p.w.p.).
Na wzór użytkowy może być udzielone prawo ochronne (potwierdzone przed wydanie świadectwa ochronnego) o ile jest on rozwiązaniem technicznym nowym i użytecznym. Od wzoru użytkowego nie wymaga się poziomu wynalazczego, co stanowi istotną różnicę w porównaniu z wynalazkiem.
Nowość wzoru użytkowego w związku z treścią art. 100 ust. 1 ocenia się na podstawie tych samych zasad co nowość wynalazku.
Wzór użytkowy nie spełnia wymogu nowości, jeżeli można wskazać dowody w świetle których wszystkie cechy rozwiązania bądź wariantu rozwiązania ujętego w zgłoszeniu uwzględnione, łącznie, są częścią stanu techniki, przed datą zgłoszenia wzoru użytkowego. Warunek nowości nie jest spełniony, jeżeli wcześniejszy dokument, który jest dowodem istniejącego stanu techniki, w sposób jasny i bezpośredni ujawnia istotę wzoru użytkowego, a w szczególności jego zastrzegane cechy.
W niniejszej sprawie wnioskodawca – skarżąca [...] sp. j. R. B. spółka jawna zarzuciła przedmiotowemu rozwiązaniu niespełnienie ustawowych przesłanek koniecznych do uzyskania ochrony tj. brak nowości przedmiotowego wzoru użytkowego, a także brak użyteczności.
Stosownie do przepisów z art. 89 ust. 1 w związku z art. 100 ustawy Prawo własności przemysłowej prawo ochronne może być unieważnione na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny. W myśl art. 255 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy sprawy o unieważnienie prawa ochronnego rozpatruje Urząd Patentowy RP w trybie postępowania spornego.
W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie Urząd Patentowy w sposób prawidłowy ustalił, że skarżąca ma interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na wzór użytkowy pt. "Opakowanie produktów, zwłaszcza gotowych do spożycia szybkich dań typu fast food" [...], gdyż skarżąca w roku 2012 otrzymała od uprawnionych ze znaku list ostrzegawczy, w którym wzywano ją do zaprzestania używania i wprowadzania do obrotu opakowań na żywność na wynos tożsamych z przedmiotowym spornym wzorem. Tego typu działanie narusza, jak słusznie zauważył organ art. 20 i 22 Konstytucji RP.
Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje ustalenie organu co do tożsamości spornego wzoru użytkowego z przeciwstawionymi mu przez skarżącą wykrojnikami [...],[...],[...]. Jak słusznie zauważył organ po dokonaniu analizy spornego wzoru z przeciwstawionymi wykrojnikami, wykrojniki te posiadają te same cechy techniczne co sporny wzór.
Problem w niniejszej sprawie sprowadzał się do ustalenia, czy przedmiotowe wykrojniki przeczą nowości spornego wzoru, gdyż zostały udostępnione publicznie przed datą zgłoszenia spornego wzoru do rejestracji tj. [...] stycznia 2010 r. jak twierdzi skarżąca, czy też jak wskazuje organ skarżąca nie przedłożyła na tę okoliczność żadnych dokumentów.
Jak już wyżej wskazano rozwiązanie jest nowe, jeżeli nie jest tożsame z innym występującym w stanie techniki. W celu wskazania braku nowości rozwiązania musi być udowodnione spełnienie łącznie trzech następujących przesłanek:
- musi nastąpić udostępnienie rozwiązania do wiadomości publicznej,
- udostępnienie musi nastąpić w takim zakresie, aby dla znawcy z danej dziedziny ujawnione zostały dostateczne dane do jego stosowania,
- udostępnienie to musi nastąpić przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że Urząd Patentowy w sposób prawidłowy przeanalizował dokumenty przeciwstawione jako dowody na brak nowości przedmiotowego rozwiązania. W tym miejscu jeszcze raz wypada przypomnieć, że wystarczy jeden dowód na obalenie przymiotu nowości przedmiotowego rozwiązania.
Przedmiotowe dowody i zeznania świadków nie wykazały, że doszło do publicznego udostępnienia przeciwstawionych przedmiotowemu wzorowi wykrojników.
W tym miejscu należy wskazać, że publicznym udostępnieniem jest każdy akt umożliwiający zapoznanie się ze wzorem użytkowym przez nieograniczoną liczbę osób zajmujących się zawodowo dziedziną, której wzór dotyczy (E. Nowińska (w) Nowińska, Promińska du Vale Prawo własności przemysłowej 2011 str. 138).
Podkreślenia wymaga, że ujawnienie wzoru nie może mieć charakteru poufnego.
Przedstawione przez skarżącą faktury VAT (k. 217, 104 – 113) nie świadczą jeszcze o publicznym udostępnieniu wykrojników przed datą zgłoszenia spornego wzoru. Faktury z k. 104-113 świadczą jedynie o zamówieniu wymienionych na nich wykrojników 2013 r., a więc po dacie zgłoszenia spornego wzoru, faktury te nie zawierają żadnych danych dotyczących wskazanych tam wykrojników.
Również faktura zawarta na karcie 217, która w ocenie skarżącej przeczy nowości przedmiotowego wzoru użytkowego, w ocenie Sądu nie stanowi dowodu na publiczne udostępnienie spornego wzoru przed datą zgłoszenia, gdyż z powyższej faktury VAT [...], wynika jedynie że została ona wystawiona w dniu [...] lutego 2009 r. i dotyczyła między innymi pozycji nr 1 tj. makiety pudełka na chińskie jedzenie poprzedzonej nr [...], który to numer jest tożsamy z numerem wykrojnika, uznanego za tożsamy z przedmiotowym wzorem użytkowym.
W ocenie Sądu zakup makiety pudełka na chińskie jedzenie stworzonego w oparciu o wykrojnik [...] świadczy jedynie o przygotowywaniu się do wprowadzenia na rynek opakowań. Po stworzeniu wykrojnika tworzy się bowiem z reguły prototyp opakowania (makietę) w celu sprawdzenia jego funkcjonalności przez klienta i ewentualnego naniesienia poprawek. Dopiero po zaakceptowaniu makiety wdrażana jest produkcja.
Powyższa faktura świadczy o kontaktach poufnych w przygotowywaniu makiety, a te o czym była mowa powyżej uznawane są w literaturze przedmiotu za nie świadczące o publicznym ujawnieniu. Reasumując błędne zainterpretowanie, a tym samym pominięcie tego dowodu przez Urząd Patentowy nie miało wpływu na wynik sprawy.
Również analiza zeznań świadków przesłuchanych przez organ w toku postępowania nie wskazuje daty pewnej świadczącej o upublicznieniu uznanych przez Urząd za tożsame z przedmiotowym wzorem użytkowym wykrojników. Jak słusznie zauważył organ świadkowie nie byli w stanie samodzielnie opisać wszystkich cech wykrojników, a ponadto żaden świadek nie opisał samodzielnie rozwiązania konstrukcyjnego opakowania skarżącej.
Jak słusznie zauważył organ zeznania świadka Z. S., są wewnętrznie sprzeczne, gdyż z jednej strony świadek wskazuje, że nie potrafi określić czym się charakteryzowało pudełko stworzone dla Pani B., z drugiego strony po okazaniu mu wykrojnika, podnosi, że na wykrojniku widać to co zmieniliśmy.
Z zeznań świadków nie wiadomo również kto stworzył pudełko skarżącej, gdyż autorstwo przypisują sobie zarówno pani H. B. jak i pan B. O..
Podkreślenia wymaga również fakt, że żaden ze świadków nie dokonał samodzielnego opisu istotnych cech przeciwstawionych wykrojników, a rozpoznawał je dopiero po okazaniu.
Jednak jak słusznie stwierdził organ, którą to ocenę Sąd w pełni akceptuje, przy braku nowości nie chodzi jednak o rozpoznanie (stwierdzenie), że istniały wzory o takim samym przeznaczeniu (czy nawet o niektórych elementach zbieżnych), ale że istniały wzory o identycznych wszystkich cechach istotnych technicznych. Co też nie zostało potwierdzone przez świadków. Tym samym zarzuty przedstawione w skardze dotyczące braku nowości przedmiotowego wzoru są bezzasadne i należy je oddalić.
Sąd podziela również stanowisko Urzędu Patentowego w zakresie spełnienia przez przedmiotowy wzór użytkowy przesłanki użyteczności. Użyteczność to przydatność określonego wzoru użytkowego do zaspokojenia potrzeb konkretnego konsumenta. Jak słusznie podniósł organ przedmiotowy wzór służy do przenoszenia dań zwłaszcza typu fast food, a więc jest w tym zakresie przydatny i innymi słowy osiągnięty został cel mający praktyczne znaczenie dla przedmiotowego wyrobu.
Reasumując Sąd nie dopatrzył się naruszenia wskazanych w skardze przepisów p.w.p. ani przepisów postępowania, gdyż organ w sposób prawidłowy ocenił przedstawione przez strony dowody, a ocena ta była swobodna a nie dowolna. Tak myślony organ został następnie odzwierciedlony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Biorąc powyższe pod rozwagę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło