VI SA/Wa 129/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2015 r. sprawy ze skargi G. w [...] na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącej G. w [...] kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia działając na podstawie art. 59 § 2 w związku z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a." oraz w związku z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o świadczeniach", po rozpatrzeniu wniosku pełnomocnika G. "[...]" w [...]wniesionego w dniu [...] maja 2014 r., w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr [...], wydanej przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] kwietnia 2014 r. stwierdzającej, iż Pan A. G. podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania umów cywilnoprawnych zawartych z G." [...]" w [...] w następujących okresach: - od dnia 21 sierpnia 2009 r. do dnia 31 sierpnia 2009 r. (na podstawie umowy nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r.); - od dnia 1 września 2009 r. do dnia 30 września 2009 r. (na podstawie umowy nr [...]z dnia [...] września 2009 r.); - od dnia 1 października 2009 r. do dnia 30 października 2009 r. (na podstawie umowy nr [...]z dnia [...] października 2009 r.), odmówił przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr [...]z dnia [...] kwietnia 2014 r., wydanej przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia.  W uzasadnieniu organ wskazał, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] pismem z dnia [...] marca 2014 r. zwrócił się z prośbą do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia o wydanie decyzji w sprawie podlegania Pana A. G. z tytułu wykonywania umowy cywilnoprawnej nazwanej umową o dzieło zawartej z G." [...]" w [...]. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wydał decyzję nr [...]z dnia [...] kwietnia 2014 r. stwierdzającą, iż Pan A. G. podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania umów cywilnoprawnych zawartych z G. "[...]" w [...]w następujących okresach: - od dnia 21 sierpnia 2009 r. do dnia 31 sierpnia 2009 r. (na podstawie umowy nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r.); - od dnia 1 września 2009 r. do dnia 30 września 2009 r. (na podstawie umowy nr [...] z dnia [...] września 2009 r.); - od dnia 1 października 2009 r. do dnia 30 października 2009 r. (na podstawie umowy nr [...]z dnia [...] października 2009 r.). Prezes NFZ wskazał, że ww. decyzja została doręczona G. "[...]" w dniu [...] kwietnia 2014 r. Pełnomocnik G. "[...]" w [...] wraz z odwołaniem wniósł w dniu [...] maja 2014 r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Powołując art. 58 k.p.a. organ wskazał, że każda ze stron, która uchybiła terminowi do wniesienia odwołania ma prawo zgłosić wniosek o przywrócenie terminu, w którym powinna uprawdopodobnić, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Organ podnosił, że przeszkody powodujące uchybienie terminu powinny mieć charakter obiektywny, niezależny od zainteresowanego oraz trwać przez cały bieg terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej. Prezes NFZ wskazywał, że w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wskazano, iż strona – G. [...]w [...] bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, bowiem nie została Spółce doręczona decyzja będąca przedmiotem zaskarżenia. Wcześniej w toku postępowania spółka nie była zawiadamiana o żadnych czynnościach w sprawie. Pierwszą czynnością, z jaką spółka się zapoznała, była zaskarżona decyzja przekazana dopiero w dniu [...] maja 2014 r. Informacja o decyzji została spółce przekazana przez gminę [...]w dniu [...] maja 2014 r., wobec czego zachowany został 7-dniowy termin na złożenie wniosku. Organ wywodził, iż [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia zawiadomieniem z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] poinformował strony postępowania, w tym G. "[...]" o wszczęciu postępowania w trybie art. 109 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Powyższe zawiadomienie zostało doręczone G. "[...]" w dniu [...] marca 2014 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru. Natomiast decyzja dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia została doręczona G." [...]" w dniu [...] kwietnia 2014 r., co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru. Organ podnosił, iż na obydwu zwrotnych potwierdzeniach odbioru zaznaczono, iż przesyłki doręczono pełnoletniemu pracownikowi działającemu jako pełnomocnik (pełnomocnictwo nr 2) do odbioru korespondencji kierowanej do G." [...]". W przypadku adresatów, którzy nie są osobami fizycznymi, zasadą jest doręczanie pism w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Powołując poglądy doktryny dotyczące zasad doręczania pism w postępowaniu administracyjnym osobom prawnym Prezes NFZ stanął na stanowisku, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 58 k.p.a. a zatem należało odmówić przywrócenia terminu. Skargę na opisane wyżej postanowienie wniosła G. [...]. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: 1. art. 58 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, iż nie zostały uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na niezawinione przez stronę uchybienie terminu, 2. art. 126 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie w uzasadnieniu imiennie osób, które dokonały w imieniu spółki odbioru korespondencji, które to doręczenie organ uznał za skuteczne co uniemożliwia weryfikację prawidłowości rozstrzygnięcia organu. Skarżąca żądała uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżąca wywodziła, że w niniejszej sprawie nie miały miejsca skuteczne doręczenia. Pod adresem, na który organ doręczał spółce wodnej korespondencję mieści się również Urząd Gminy [...] i to pracownica Urzędu odebrała korespondencję, wśród innej, nie zwracając uwagi na nieprawidłowo oznaczonego adresata. Jak wskazano we wniosku o przywrócenie terminu, pracownica ta przekazała spółce tę decyzję dopiero w dniu 8 maja 2014 r. Nie można więc przyjąć, że doręczenie było prawidłowe na podstawie art. 40 § 1 k.p.a., ani na podstawie art. 43 k.p.a. Osoba odbierająca korespondencję nie działała w imieniu spółki wodnej, a w imieniu Urzędu Gminy. Mimo tego samego adresu budynku, spółka wodna nie działa w tym samym miejscu (pokoju) co Urząd Gminy. Nigdy wcześniej Skarżąca nie miała problemów z doręczaniem korespondencji. Nie można nakładać na stronę obowiązku sprawdzania, czy inne podmioty nie otrzymały adresowanej do niego korespondencji, jak również nie można wyciągać negatywnych konsekwencji dla spółki wodnej z pomyłki listonosza, pracownicy Urzędu lub nieprawidłowego zaadresowania przesyłki przez organ. Brak winy po stronie spółki potwierdza dodatkowo okoliczność, iż ten sam sposób doręczenia zastosowany został przy pierwszym piśmie w sprawie, tj. przy zawiadomieniu o wszczęciu postępowania. Spółka wodna nie mogła więc spodziewać się korespondencji i podjąć w związku z tym "poszukiwań" przesyłki, ponieważ nie miała w ogóle wiedzy o toczącym się postępowaniu. Z kolei art. 43 k.p.a. nie znajdzie zastosowania, ponieważ pod prawidłowym adresem była obecna osoba reprezentująca adresata, tj. spółkę wodną, nie można więc przyjąć, że osoba, której doręczono przesyłkę podjęła się oddania jej adresatowi. Ponadto o doręczeniu pisma sąsiadowi należy zawiadomić adresata, co również nie miało miejsca w niniejszej sprawie, a organ mógł ustalić tę okoliczność na podstawie akt sprawy. Skarżąca podnosiła, że uchybieniem organu, które skutkowało wydaniem zaskarżonego postanowienia był brak weryfikacji prawidłowości doręczenia, mimo podnoszenia przez spółkę we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności związanych z nieprawidłowym doręczeniem. Zdaniem skarżącej, zarówno organ I instancji w toku postępowania, jak i Prezes NFZ wydając zaskarżone postanowienie uznali za wystarczające, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru znajduje się czyjś podpis. Spółka, nie wiedząc o toczącym się postępowaniu, nie miała możliwości interwencji. Prezes NFZ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie popierając argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Pismem z dnia [...] marca 2015 r. Prezes NFZ uzupełnił akta administracyjne przesyłając pismo Poczty Polskiej S.A. dotyczące doręczenia decyzji dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia. W przedłożonym piśmie Poczta Polska S.A. Region Sieci w [...] informuje, że przesyłkę o nr [...] doręczono osobie nieuprawnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2014.1647 j.t.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. - Dz.U.2012.270 j.t.). Badając skargę wg. powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W sprawie przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Prezesa NFZ odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Organ ustalił, że decyzja dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ została skutecznie doręczona skarżącej w dniu 25 kwietnia 2014 r., zaś strona nie wykazała spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 58 k.p.a. Skarżąca podnosiła, że doręczenie w dniu 25 kwietnia 2014 r. zostało dokonane do rąk osoby nieuprawnionej do odbioru korespondencji w imieniu skarżącej, w skutek czego decyzja została przekazana skarżącej z opóźnieniem. Prezes NFZ przy piśmie z dnia 10 marca 2015 r. uzupełnił akta administracyjne przez dołączenie pisma Poczty Polskiej S.A. dotyczącego doręczenia decyzji dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, w którym wskazano, że przesyłkę doręczono do rąk osoby nieuprawnionej. Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z pewnością doręczenie decyzji do rąk osoby nieuprawnionej i spowodowane tym opóźnione przekazanie decyzji adresatowi jest okolicznością, która uprawdopodabnia, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji nastąpiło bez winy skarżącej. Jednocześnie skarżąca wskazała, że został zachowany przewidziany w art. 58 § 2 k.p.a. termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Wobec powyższego należy stwierdzić, że Prezes NFZ wydając zaskarżone postanowienie naruszył art. 58 § 1 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Rzeczą Prezesa NFZ będzie zatem ponowne rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu z uwzględnieniem całokształtu sprawy i powyższych wskazań. Dlatego też Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało wydane na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.