VI SA/Wa 1312/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-04-12

Skład orzekający: Andrzej Siwek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od opłat i ustanowienie adwokata), jeśli nie przedstawiło wymaganych dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ strona skarżąca (stowarzyszenie) nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową, mimo wezwania sądu. Zgodnie z przepisami, ciężar udowodnienia braku środków na pokrycie kosztów postępowania spoczywa na wnioskodawcy, a brak tych dowodów uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło skargę na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. Po oddaleniu skargi przez WSA, stowarzyszenie wniosło o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od opłat i ustanowienie adwokata. Stowarzyszenie podało jedynie podstawowe informacje o swoim kapitale zakładowym i zysku. Sąd wezwał do przedstawienia dodatkowych dokumentów finansowych, jednak stowarzyszenie ich nie dostarczyło.
Rozstrzygnięcie
Odmówić S. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku i wpisu sądowego od skargi kasacyjnej oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku i wpisu sądowego od skargi kasacyjnej oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie skreślenia z listy adwokatów p o s t a n a w i a: odmówić S. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku i wpisu sądowego od skargi kasacyjnej oraz ustanowienie adwokata. Wyrokiem z dnia 29 listopada 2017 r. sygn. akt VI SA/Wa 1312/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Stowarzyszenia Zwykłego "[...]" na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie skreślenia z listy adwokatów. Strona skarżąca złożyła wniosek i sporządzenie uzasadnienia wyroku, a po wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, skarżąca wniosła do Sądu sporządzony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku i wpisu sądowego od skargi kasacyjnej oraz ustanowienie adwokata w sprawie z przedmiotowej skargi W oświadczeniu o majątku i dochodach strona skarżąca podała, że wysokość kapitału zakładowego wynosi 200,73 zł, nie posiada środków trwałych, a w ostatnim roku obrotowym uzyskała zysk w kwocie 292,50 zł. Ponadto skarżąca wskazała, że na rachunku bankowych posiada kwotę 200,73 zł. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej strony skarżącej, na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 29 stycznia 2018 r. wezwano stronę skarżącą, do nadesłania w terminie 14 dni: a) kopii zapisów z prowadzonych przez skarżące stowarzyszenie w 2016 r. i w 2017 r. ksiąg rachunkowych, b) kopii sprawozdania finansowego na koniec 2016 r. i 2017 r., c) wyciągów z posiadanych rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy. Wezwanie Sądu zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 1 marca 2018 r. Strona skarżąca żądanych dokumentów nie przedstawiła, nie udzielając również żadnych wyjaśnień dotyczących jej sytuacji majątkowej. Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), dalej cyt. jako p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z treści powyższego przepisu wynika, iż ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym musi on przedstawić sądowi argumentację, która potwierdzałaby jego niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów. Jeżeli zatem strona nie dopełniła w całości lub w części obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, to fakt ten uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (patrz: J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wyd. II, Warszawa 2006 s. 527). W niniejszej sprawie nienadesłanie przez stronę skarżącą na wezwanie Sądu dodatkowych dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów skarżącej uniemożliwia dokonanie oceny spełnienia ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Podkreślić bowiem należy, iż jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej jest jej stan majątkowy. Wydanie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy umotywowane innymi przyczynami niż sytuacja materialna wnioskodawcy jest niedopuszczalne, ponieważ nie znajduje uzasadnienia w art. 246 § 2 pkt 1 ww. ustawy (patrz; postanowienie NSA z dnia 31 marca 2005 r. sygn. akt II OZ 118/05 – niepubl.). W związku z powyższym Sąd musi ustalić, czy ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy osoba prawna wypełnia ustawowe przesłanki przyznania tejże pomocy, co nie jest możliwe w przypadku niewykazania stanu majątkowego strony skarżącej. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło