VI SA/Wa 1320/18

WyrokWSA w Warszawie2018-11-13

Skład orzekający: Zdzisław Romanowski, Ewa Frąckiewicz, Izabela Głowacka-Klimas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca transportowy ponosi odpowiedzialność administracyjną za naruszenie przepisów dotyczących używania karty kierowcy przez innego kierowcę, nawet jeśli kierowca został ukarany mandatem karnym, a przedsiębiorca twierdzi, że nie miał wpływu na sytuację i że była to okoliczność nadzwyczajna?
Ratio decidendi
Przedsiębiorca transportowy ponosi obiektywną odpowiedzialność administracyjną za naruszenie przepisów dotyczących używania karty kierowcy przez innego kierowcę, niezależnie od odpowiedzialności kierowcy. Odpowiedzialność ta wynika z obowiązku zapewnienia właściwej organizacji i dyscypliny pracy, a twierdzenia o braku wpływu na sytuację lub o nadzwyczajnych okolicznościach nie zwalniają przedsiębiorcy od odpowiedzialności, jeśli nie wykaże on stosownymi dowodami, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia lub że wystąpiły zdarzenia, których nie mógł przewidzieć.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki A. Sp. j. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł. Kara została nałożona za używanie tej samej karty kierowcy przez dwóch kierowców, co stanowi naruszenie przepisów o transporcie drogowym i rozporządzenia UE dotyczącego tachografów. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i twierdziła, że nie miała wpływu na naruszenie, które było wynikiem nieuwagi kierowcy, a karta kierowcy jest własnością kierowcy, nie firmy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2018 18 r. sprawy ze skargi "A".Sp. j. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] maja 2018 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257; dalej k.p.a.), art. 4 pkt 22 lit. a, art. 92a, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2200; dalej utd.), Ip. 6.3.4 załącznika nr 3 utd., art. 27, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (tj. Dz. U. UE L 2014 60.1 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania z dnia 12 kwietnia 2018 r. wniesionego przez A. Sp.j. (skarżąca, strona) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego ([...]WITD) z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł (słownie: trzy tysiące złotych), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Do wydania przedmiotowej decyzji doszło następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...].09.2017 r. w [...], [...] (punkt wagowy) na drodze krajowej nr [...], został zatrzymany do kontroli ciągnik siodłowy marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] o nr rej. [...], którym kierował Z. D., wykonywał on krajowy transport drogowy rzeczy z [...] do [...]. Przewóz drogowy był wykonywany na rzecz: "A." SPÓŁKA JAWNA. W chwili zatrzymania zespołu pojazdów do kontroli, w cyfrowym urządzeniu rejestrującym, tj. tachografie cyfrowym Continental Automotive GmbH, nr podzespołu [...], nr seryjny [...] znajdowała się karta innego kierowcy W. S. Do chwili kontroli kierowca Z. D. przejechał około 147 kilometrów na karcie kierowcy W. S. W trakcie przesłuchania w charakterze świadka, kierowca Z. D. zeznał, iż pojazd który prowadził w dniu kontroli drogowej, w dniu [...].09.2017r. (w sobotę) był w warsztacie, ze stanowiska naprawczego pojazd marki [...] o nr rej. [...] był wyprowadzony przez W. S. Przesłuchiwany kierowca dodał, iż od piątku, tj. [...].09.2017 r. do dnia [...].09.2017 r., tj. dnia zatrzymania do kontroli drogowej przebywał na wolnym. Pan S. opuszczając ten pojazd w sobotę przez nieuwagę pozostawił swoją kartę kierowcy w pojeździe. Kierowca Z. D. rozpoczynając pracę w dniu 11.09.2017 r. o godz. 3:00 w nocy nieświadomie i przez nieuwagę włożył i zalogował kartę innego kierowcy. W wyniku stwierdzonych naruszeń [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej [...]WITD) wszczął postępowanie administracyjne wobec przedsiębiorcy, o czym zawiadomi stronę. W dniu 05.03.2018 r. [...]WITD zawiadomił stronę o stwierdzonym nowym naruszeniu ujętym w załączniku nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2016 r. poz. 1907) pod lp. 6.3.4., tj. o używaniu tej samej wykresówki lub karty kierowcy przez kilku kierowców; nie ujętym w protokole kontroli nr [...] z dnia [...].09.2017 r. [...]WITD nie znalazł przesłanek wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone podczas kontroli naruszenie oraz nie znalazł podstaw do umorzenia postępowania. Decyzja z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] [...]WITD nałożył na stronę karę pieniężnej w wysokości 3.000 złotych. Podstawę faktyczną niniejszego rozstrzygnięcia stanowiło używanie tej samej wykresówki lub karty kierowcy przez kilku kierowców. [...]WITD nie dopatrzył się przesłanek wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone podczas kontroli naruszenie oraz nie znalazł podstaw do umorzenia postępowania. Pismem z dnia 12 kwietnia 2018 r. strona złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji odwołujący zarzuciła naruszenie: - art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, - art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niezbadanie wszystkich okoliczności odnośnie ujawnionych naruszeń, - art. 9 k.p.a. poprzez niepowiadomienie strony o zakończeniu prowadzonego postępowania. W uzasadnieniu przedsiębiorca wyjaśnił, że skoro kierowca został ukarany mandatem karnym oznacza to, że był winny ujawnionych naruszeń i tym samym postępowanie na tym powinno się zakończyć. Strona stwierdziła, że nie miała wpływu na ujawnione naruszenie i nie godziła się na zachowanie kierowcy. Zdaniem odwołującego do ujawnionych naruszeń winny mieć zastosowanie art. 92b i 92c ustawy o transporcie drogowym. Przedsiębiorca stwierdził, że organ I instancji w sposób niedostateczny wyjaśnił stan faktyczny. Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji organ II instancji przywołał mające w sprawie zastosowanie przepisy ustawy o transporcie drogowym, tj.: art. 92a ust. 1, ust. 2, ust. 6, art. 92c ust. 1, art. 4 pkt 22 lit. a) i lit. h) utd., art.189a § 2, art. 189e, art.189f k.p.a.. Organ II instancji wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Treść art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z załącznikiem nr 3 do utd. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do utd. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym, regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, iż zastosowania nie znajdzie również art. 189e oraz art. 189f, które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym w art. 92c ust. 1 pkt 1, zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1. Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189 § 2 k.p.a. daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa k.p.a.. Przechodząc do omówienia naruszenia lp. 6.3.4. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił, że zgodnie z art. 2 ust. 2 lit. f) Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. (dalej rozporządzenie 165/2014 ) "karta kierowcy" oznacza kartę do tachografu, która identyfikuje kierowcę i umożliwia gromadzenie danych dotyczących czynności kierowcy, wydaną konkretnemu kierowcy przez organ państwa członkowskiego. Zgodnie z art. 27 ust. 1 - 2 rozporządzenia 165/2014 karta kierowcy jest imienna. Kierowca może posiadać nie więcej niż jedną ważną kartę kierowcy i jest uprawniony do posługiwania się jedynie jego własną imienną kartą kierowcy. Kierowca nie może posługiwać się kartą uszkodzoną lub kartą, której okres ważności upłynął. Zgodnie z art. 34 ust. 1 - 4 rozporządzenia 165/2014. 1. Kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona. 2. Kierowcy odpowiednio chronią wykresówki lub karty kierowcy i nie używają zabrudzonych lub uszkodzonych wykresówek lub kart kierowcy. 3. Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać tachografu zainstalowanego w pojeździe, to okresy, o których mowa w ust. 5 lit. b) ppkt (ii), (iii) oraz (iv): a) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf analogowy - wprowadza się na wykresówkę ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc wykresówki: lub b) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy - wprowadza się na kartę kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych, w jakie wyposażony jest tachograf. Państwa członkowskie nie nakładają na kierowców obowiązku przedkładania formularzy potwierdzających ich czynności w trakcie oddalenia się od pojazdu. 4. Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf cyfrowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy ci zapewniają, aby ich karty kierowcy zostały włożone w odpowiednie czytniki tachografu. Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf analogowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy zmieniają odpowiednio wykresówki, aby właściwe informacje były zapisywane na wykresówce kierowcy prowadzącego pojazd. Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 6. 3.4. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje używanie tej samej wykresówki lub karty kierowcy przez kilku kierowców kara pieniężną w wysokości 3.000 złotych. Organ II instancji podkreślił, że zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci: protokołu kontroli drogowej, danych pobranych z kart kierowców i tachografu zamontowanego w kontrolowanym pojeździe oraz protokołu przesłuchania świadka, że w okresie od godz. 03:23 do godz. 07:51 dnia [...] września 2017 r. kierowca Pan Z. D. prowadził pojazd marki [...] o nr rej. [...] w imieniu przedsiębiorcy A. Sp.j., rejestrował swój czas pracy na karcie kierowcy Pana W. S. Powyższe ustalenia potwierdziły zeznania świadka Pana Z. D. Protokół kontroli został podpisany przez kierowcę bez zastrzeżeń. Organ II instancji nie podzielił stanowiska strony skarżącej, że za ujawnione naruszenie wyłączną odpowiedzialność ponosi kierowca, który został ukarany w trakcie kontroli mandatem karnym. Organ wyjaśnił, że w postępowaniu administracyjnym nie istnieje pojęcie winy. Podstawą ponoszenia odpowiedzialności jest niezastosowanie się adresata do normy prawnej. Skoro ustawodawca w rozporządzeniu nr 165/2014 zabronił rejestrowania aktywności kierowcy na karcie innego kierowcy, to w przypadku zaistnienia takiego stanu faktycznego odpowiedzialność obiektywną ponosi nie tylko kierowca, ale również przedsiębiorca, w którego imieniu przewóz był wykonywany. Zgodnie z okazanymi dokumentami przewozowymi podmiotem wykonującym przewóz w trakcie kontroli był przedsiębiorca A. Sp.j. natomiast kierowca Z. D. był jedynie pracownikiem przedsiębiorcy wykonującym w imieniu pracodawcy przewóz drogowy. Dlatego też za naruszenia kierowcy popełnione w trakcie przewozu ponosi odpowiedzialność przedsiębiorca niezależnie od odpowiedzialności kierowcy. Zgodnie z przepisami ustawy o transporcie drogowym za naruszenie tych przepisów, odpowiedzialność ponoszą niezależnie przedsiębiorca jak i kierowca. Zatem w ocenie organu przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność administracyjną, która jest niezależna od odpowiedzialności na podstawie przepisów kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Odnosząc się do zarzutów dotyczących słuszności nałożenia kary administracyjnej na przedsiębiorcę, to w ocenie organu II instancji nie naruszono art. 19 ust. 1 rozporządzenia nr 561/2006, zgodnie z którym Państwa Członkowskie ustanawiają przepisy dotyczące nakładania kar w przypadku naruszeń niniejszego rozporządzenia i rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz podejmą wszelkie środki niezbędne do zapewnienia ich stosowania. Kary te muszą być skuteczne, proporcjonalne, odstraszające oraz niedyskryminujące. Jakiekolwiek naruszenie niniejszego rozporządzenia i rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 nie może powodować nałożenia więcej niż jednej kary lub prowadzenia więcej niż jednego postępowania. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o przyjętych środkach oraz przepisach dotyczących kar w terminie określonym w art. 29 akapit drugi. Komisja informuje o nich Państwa Członkowskie. Organ II instancji wskazał ponadto, że zgodnie z art. 19 ust. 2 zdanie pierwsze i ust. 4 ww. rozporządzenia Państwo Członkowskie upoważni właściwe organy do nakładania kar na przedsiębiorstwo i/lub kierowcę za naruszenie niniejszego rozporządzenia ujawnione na jego terytorium, które nie zostało jeszcze ukarane, nawet gdy naruszenie takie miało miejsce na terytorium innego Państwa Członkowskiego lub państwa trzeciego. Państwa Członkowskie zapewniają funkcjonowanie systemu proporcjonalnych kar, które mogą obejmować kary pieniężne nakładane za naruszenia niniejszego rozporządzenia lub rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, na przedsiębiorstwa lub związanych z nimi spedytorów, nadawców ładunku, organizatorów wycieczek, głównych wykonawców, podwykonawców oraz agencje zatrudnienia kierowców. Przedsiębiorca stwierdził, że nie miał wpływu na ujawnione naruszenie i nie mógł mu zapobiec wobec czego do naruszenia winien mieć zastosowanie art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Organ odwoławczy nie uznał powyższego argumentu strony, ponieważ to przedsiębiorca zatrudnia kierowców i organizuje im pracę. Dlatego też za jazdę, w trakcie której kierowca rejestruje swoją aktywność na karcie innego kierowcy odpowiedzialność za takie zachowanie ponosi przedsiębiorca. Nawet jeżeli taka jazda była następstwem bałaganu panującego w przedsiębiorstwie. Przedsiębiorca przyjmując kierowcę do pracy musi wskazać mu zakres obowiązków, a następnie egzekwować prawidłowe zachowanie kierowcy. Twierdzenie, że kierowca miał prawidłowo zaplanowaną jazdę i nie musiał rejestrować swojej aktywności na karcie innego kierowcy są niepoparte żadnymi dowodami. Tymczasem fakt, że kierowca podczas przewozu dopuścił się oszustwa rejestrując swoją aktywność na karcie innego kierowcy podważa twierdzenia strony na prawidłową organizację pracy w przedsiębiorstwie. Przesłanki, o których mowa w art. 92c ustawy o transporcie drogowym dotyczą okoliczności nadzwyczajnych niemożliwych do przewidzenia, do których to z pewnością nie zalicza się jazda z zalogowaną kartą innego kierowcy w sytuacji gdy karta kierowcy prowadzącego pojazd nie była zalogowana do tachografu. Brak zalogowanej do tachografu karty kierowcy, który prowadził pojazd dowodzi, że kierowca świadomie posługiwał się kartą innego kierowcy. W dalszej części decyzji organ II instancji odniósł się do pozostałych naruszeń przepisów k.p.a. zarzuconych organowi przez stronę, wskazując, że takie naruszenia nie zaistniał. W skardze na powyższą decyzję skarżąca podtrzymała w pełni zarzuty wskazane w odwołaniu, tj. naruszenie: - art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, - art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez niezbadanie wszystkich okoliczności odnośnie ujawnionych naruszeń, - art. 9 k.p.a. poprzez niepowiadomienie strony o zakończeniu prowadzonego postępowania. Skarżąca domagała się umorzenia przedmiotowej decyzji z uwagi na treść art. 92c utd. W ocenie skarżącej, karta kierowcy jest imienna, jest własnością kierowcy nie firmy i przepisy nakładają na kierowcę, a nie na firmę obowiązki wynikające z jej używania. Skarżąca jako przedsiębiorca zrobiła wszystko organizujący pracę kierowcy, aby do takich sytuacji nie dochodziło, kierowca miał prawidłowo zaplanowaną jazdę, trasę którą wielokrotnie pokonywał zawsze prawidłowo wywiązując się ze swoich obowiązków. Kierowca był zapoznany z zakresem swoich obowiązków, wielokrotnie szkolony i cały czas nadzorowany przez osobę odpowiedzialną za sprawy związane z transportem w firmie. Sytuacja, która się wydarzyła dotyczyła okoliczności nadzwyczajnej, kierowca S. wyprowadzając samochód z serwisu przed weekendem zostawił swoją kartę kierowcy w kabinie pojazdu, kierowca D. Z. rozpoczął pracę w poniedziałek [...].09.2017 r. o godz. 03.23, w sposób bezwiedny włożył kartę kierowcy S. i zalogował się nie swoją kartą kierowcy co zeznał podczas przesłuchania w czasie kontroli. Możemy dziwić się dlaczego popełnił taki błąd? Z drugiej strony zadajmy sobie pytanie jak my zachowujemy się obudzeni o takiej godzinie? W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej "p.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Zgodnie z art. 145 § 3 p.p.s.a. w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. Prowadząc ocenę legalności zaskarżonej decyzji z zastosowaniem wyżej przedstawionych reguł, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa, które obligowałyby do uchylenia zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego ([...]WITD) z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia na skarżącą spółkę kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł z załącznika nr 3 lp. 6.3.4. do ustawy o transporcie drogowym za używanie tej samej wykresówki lub karty drogowej przez kilku kierowców. Odpowiedzialność podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, określa ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2017 r. poz. 2200 ze zm.). Obowiązki lub warunki przewozu drogowego to - zgodnie z art. 4 pkt 22 utd. - obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tej ustawy oraz przepisów innych ustaw, przepisów Unii Europejskiej i wiążących Polskę umów międzynarodowych. Zgodnie z art. 92a ust. 1 utd., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10.000 zł za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 10.000 zł (art. 92a ust. 2). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, określa załącznik nr 3 do tej ustawy (art. 92a ust. 6 utd.). Stosownie do art. 27 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L60 z 28.02.2014) to karta kierowcy jest imienna (ust. 1), a kierowca może posiadać nie więcej niż jedną ważną kartę kierowcy i jest uprawniony do posługiwania się jedynie jego własną imienną kartą kierowcy. Kierowca nie może posługiwać się kartą uszkodzoną lub kartą, której okres ważności upłynął. Przepis art. 34 ww. rozporządzenia stanowi, że kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona (ust. 1). Kierowcy odpowiednio chronią wykresówki lub karty kierowcy i nie używają zabrudzonych lub uszkodzonych wykresówek lub kart kierowcy (ust. 2). Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać tachografu zainstalowanego w pojeździe, to okresy, o których mowa w ust. 5 lit. b ppkt (ii), (iii) oraz (iv): a) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf analogowy - wprowadza się na wykresówkę ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc wykresówki (ust. 3). Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf analogowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy zmieniają odpowiednio wykresówki, aby właściwe informacje były zapisywane na wykresówce kierowcy prowadzącego pojazd (ust. 4 akapit 2). Kierowcy zapewniają zgodność czasu zapisywanego na wykresówce z czasem urzędowym/oficjalnym kraju rejestracji pojazdu (ust. 5a). Kierowca wprowadza w tachografie cyfrowym symbole państw, w których rozpoczyna i kończy dzienny okres pracy. Jednak państwo członkowskie może wymagać od kierowców pojazdów używanych w działalności transportowej prowadzonej na jego terytorium dodatkowych, bardziej szczegółowych niż symbol państwa, danych geograficznych, pod warunkiem, że państwo członkowskie powiadomiło o tym Komisję przed 1 kwietnia 1998 r. (ust. 7). Z przywołanych wyżej przepisów wynika jednoznacznie, że wykresówki z tachografów oraz karta kierowcy stanowią imienną dokumentację okresów pracy kierowcy. Dokumenty te mają ściśle osobisty charakter i nie są przypisane do konkretnego pojazdu, lecz do osoby, która pojazd ten prowadzi. Nie ulega zarazem wątpliwości, że obowiązek stosowania wykresówek i karty kierowcy oraz rejestracji aktywności kierowcy za pomocą urządzenia rejestrującego lub też ręcznego wprowadzenia na wykresówkę bądź kartę danych o okresach aktywności kierowcy (jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać urządzeń zainstalowanych w pojeździe) odnosi się wyłącznie do okresów, od momentu kiedy kierowcy przejmują pojazd i wykonują powierzoną im pracę. Podstawą wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie było zawiadomienie z dnia 5 marca 2018 r., przy czym skarżąca spółka jeszcze przed dniem 5 marca 2018 r. otrzymała od organu kopie zeznań kierowcy Z. D., z których wynikał fakt popełnienia wskazanego w zawiadomieniu naruszenia. W toku postępowania ustalono zarówno na podstawie przeprowadzonej kontroli, jak i zeznań kierowcy Z. D., że ów kierowca poruszał się pojazdem używając karty innego kierowcy W. S. Materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie, jaki i ocena faktyczna i prawna przyjęta przez organy znalazła wyraz w uzasadnieniu decyzji. Stan faktyczny w niniejszej sprawie ustalony został prawidłowo (zgodnie z przepisami proceduralnymi z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.). Organy wzięły pod uwagę zarówno dane wynikające z karty kierowcy, jak i z zeznań kierowcy. Nie znajduje uzasadnienia zarzut skargi o wadliwym ustaleniu przez organy stanu faktycznego w sprawie. Uzasadnienie w decyzjach organów obydwu instancji spełnia wymagania określone art. 107 § 3 k.p.a., bowiem zawiera przedstawienie stanu faktycznego i wyjaśnienie zastosowanego przepisu prawa materialnego dla wymierzonej kary administracyjnej. Ustalony stan faktyczny sprawy wyczerpuje przesłanki opisanego naruszenia w załączniku nr 3 do ustawy o transporcie drogowym pod lp.6.3.4. Z akt administracyjnych wynika, że przedsiębiorca miał zapewniony udział na każdym etapie postępowania, czym zrealizowano gwarancje procesowe strony określone w art. 10 § 1 k.p.a.. Odpowiedzialność przewidziana w art. 92a utd. ma charakter obiektywny, a więc obciąża podmiot wykonujący transport drogowy, jeżeli wystąpił zakazany przez ustawę skutek, bez wnikania, jakie były jego przyczyny i kto ponosi winę za dane naruszenie. Organ działa w tej sprawie w warunkach związania i nie ma możliwości miarkowania nałożonej kary pieniężnej (istnieje domniemanie odpowiedzialności przedsiębiorcy). Organy orzekające właściwie także uznały, że brak jest podstaw prawnych do zwolnienia przedsiębiorcy z odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia. Zgodnie z treścią art. 92b ust. 1-2 utd., nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił: 1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów: rozporządzenia (WE) nr 561/2006, rozporządzenia 3821/85, umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz.U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087); 2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a), lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego. Za naruszenie przepisów, o których mowa w ust. 1, karze grzywny, na zasadach określonych w art. 92, podlega kierowca lub inna osoba odpowiedzialna za powstanie tych naruszeń. Przepis art. 92c ust. 1 utd. stanowi, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. Norma prawna wyrażona w art. 92c utd. odnosi się do wyjątkowych sytuacji, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. W ocenie Sądu, braku bieżącej wiedzy przedsiębiorcy o samowolnych działaniach kierowy o używaniu kart innych kierowców nie można kwalifikować ani w kategoriach tzw. braku wpływu przedsiębiorcy, jak i okoliczności, których nie można przewidzieć. Przedsiębiorca ma obowiązek nadzorowania kierowców w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń w powyższym zakresie. Brak stosowania przez przedsiębiorcę właściwych rozwiązań obciąża pracodawcę, który powinien wykazać się dbałością o osiągnięcie zamierzonego celu prowadzonej działalności. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest takie zorganizowanie pracy kierowców, aby transport drogowy wykonywany był zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i obmyślenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem. Profesjonalny przewoźnik nie może skutecznie bronić się argumentem, że tego typu zdarzeń czy okoliczności nie mógł przewidzieć. Sankcje administracyjne, stosowane automatycznie z mocy ustawy, mają przede wszystkim znaczenie prewencyjne (por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego - z dnia 31 marca 2008 r., sygn. akt SK 75/06, publ. OTK-A 2008/2/30, Dz. U. z 2008/57/349 oraz z dnia 24 stycznia 2006 r., sygn. SK 52/04, publ. OTK-A 2006/1/6, Dz. U. z 2006/21/165). Zastosowanie powyższego przepisu jest możliwe, gdy przedsiębiorca wykaże stosownymi dowodami, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia lub że wystąpiły zdarzenia, których nie mógł przewidzieć. To bowiem on wywodzi skutki prawne z nich wynikające i to na nim spoczywa ciężar wykazania tych okoliczności i udowodnienia okoliczności objętych ich hipotezą. W niniejszej sprawie skarżąca spółka nie przedstawiła dowodów kwestionujących ani treść protokołu z kontroli, ani nie wykazała, że nie miała wpływu na powstanie naruszenia lub że wystąpiły zdarzenia, których nie mogła przewidzieć. W okolicznościach przedmiotowej sprawy taką okolicznością zwalniającą skarżącą z odpowiedzialności administracyjnej nie jest wskazana w skardze okoliczność, że kierowca został odpowiednio przeszkolony, a także prawidłowo zaplanowano trasę przejazdu. Przeprowadzenie szkoleń nie jest wystarczające, jeżeli przedsiębiorca skutecznie nie egzekwuje przestrzegania ustanowionych zasad i nie świadczy o zapewnieniu przez podmiot wykonujący przewóz właściwej organizacji i dyscypliny pracy. Podejmowanie działań dyscyplinarnych wobec kierowców może pomóc zminimalizować ryzyko związane z działalnością strony w przyszłości, ale nie ma to wpływu wyłączenie odpowiedzialności przedsiębiorcy za aktualnie kontrolowane naruszenie prawa. Sam fakt ukarania kierowcy karą upomnienia w niniejszej sprawie, a więc najniższą karą dyscyplinarną nie zwalnia również skarżącej spółki z odpowiedzialności za prawidłową organizację pracy. O wyłączeniu odpowiedzialności przedsiębiorcy nie mogą też świadczyć zeznania kierowcy do protokołu kontroli, który stwierdził: pojazd, który prowadził w dniu kontroli drogowej, w dniu [...].09.2017 r. (w sobotę) był w warsztacie, ze stanowiska naprawczego pojazd marki [...] o nr rej. [...] był wyprowadzony przez W. S. Przesłuchiwany kierowca dodał, iż od piątku, tj. [...].09.2017 r. do dnia [...].09.2017 r., tj. dnia zatrzymania do kontroli drogowej przebywał na wolnym. Pan S. opuszczając ten pojazd w sobotę przez nieuwagę pozostawił swoją kartę kierowcy w pojeździe. Kierowca Z. D. rozpoczynając pracę w dniu [...].09.2017r. o godz. 3:00 w nocy nieświadomie i przez nieuwagę włożył i zalogował kartę innego kierowcy. Na tej podstawie organy obydwu instancji przyjęły, że świadczy to o złej organizacji pracy w przedsiębiorstwie. Z zeznań kierowcy nie wynika też fakt cyklicznego prowadzenia szkoleń przez przedsiębiorstwo w zakresie znajomości treści przepisów dotyczących transportu drogowego w szczególności rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L60 z 28.02.2014). Z treści art. 34 ww. rozporządzenia wynika, że kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Tak więc w chwili przejęcia pojazdu w celu uniknięcia pomyłki jak w niniejszej sprawie kierowca zobowiązany jest do szczególnej uwagi, a nawet wzmożonej ostrożności przy umieszczaniu właściwej karty kierowcy lub wykresówki w tachografie, a przed włożeniem karty do tachografu winien się upewnić, że wkłada właśnie swoją kratę. A ponieważ skarżąca nie wykazała, że egzekwowała od kierowcy Z. D. ten obowiązek należy uznać, że nie wykonała jako przedsiębiorca obowiązku organizowania kierowcy pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń. Fakt, że kierowca sam prowadzi pojazd jest w tym przypadku bez znaczenia, co więcej sytuacja tak jest typowa w stosunkach tego rodzaju. Wyłączenie odpowiedzialności w takiej sytuacji, którą należy uznać za typową, godziłoby w specyfikę danego obowiązku nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem przepisów, z którego to obowiązku przedsiębiorca powinien się wywiązać. Brak stosowania przez przedsiębiorcę w tym zakresie właściwych rozwiązań obciąża pracodawcę i nie jest żadnym usprawiedliwieniem. Podkreślenia wymaga fakt, że wpływ przedsiębiorcy na pracę zatrudnionych przezeń kierowców polega nie tylko na prowadzonych szkoleniach, czy odbieraniu oświadczeń od kierowców o zobowiązaniu do przestrzegania przepisów itp., lecz przede wszystkim na doborze kadry w taki sposób, aby do naruszeń nie dochodziło. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 lipca 2013r. sygn. akt II SA/G1 104/13 dostępny pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazać ponadto należy, że fakt niepoinformowania skarżącej o zakończeniu postępowania przez organ I instancji nie miał wpływu na wynik rozstrzygnięcia, gdyż wszelkie zarzuty w tej sprawie skarżąca mogła podnieść przed organem II instancji. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, właściwa jest ocena organów, że przedsiębiorca jest odpowiedzialny za działania kierowców i ponosi z tego tytułu ryzyko w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Z tych przyczyn Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, jako niezasadną

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło