VI SA/Wa 1330/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędzia WSA Maria Jagielska Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2008 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej oddala skargę Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. Komendant Główny Policji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 r. Dz. U. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.; dalej także K.p.a.) oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity z 2004 r. Dz. U. Nr 52, poz. 525 z późn. zm., dalej także uobia), po rozpatrzeniu odwołania A. S. od decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. odmawiającej wydania pozwolenia na broń palną bojową w celu ochrony osobistej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie sprawy. W dniu [...] października 2007 r. skarżący złożył wniosek do [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] w sprawie wydania pozwolenia na broń palną bojową. Potrzebę posiadania broni uzasadnił zagrożeniem dla jego bezpieczeństwa osobistego wynikającym z faktu, iż jako funkcjonariusz Samodzielnego Pododdziału Antyterrorystycznego Policji w [...] (SPAP) pracował na pierwszej linii i miał za zadanie likwidować zagrożenie spowodowane przez zorganizowane grupy przestępcze, które są bezwzględne w walce z policjantami i istnieje możliwość, że zostanie rozpoznany. Z dniem 16 czerwca 2007 r. przeszedł na emeryturę i chciałby zapewnić bezpieczeństwo sobie i swojej rodzinie. W toku postępowania administracyjnego organ uzyskał informację z właściwej jednostki Policji, że skarżący nie zgłaszał żadnych zdarzeń, podczas których sprawca działałby z zamiarem zamachu na życie lub zdrowie skarżącego. [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] uznał, że skarżący nie wykazał, iż znajduje się w rzeczywistym, wyższym zagrożeniu niż inne osoby i decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. odmówił wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie i wydanie pozwolenia na broń. W ocenie skarżącego organ I instancji podjął decyzję zbyt pochopnie i dowolnie ocenił zgromadzony materiał dowodowy. Skarżący zaakcentował, że wykonuje zawód, w ramach którego znaczna część działań podejmowanych przez niego, jako funkcjonariusza SPAP, odbywa się bez zachowania anonimowości. Działania te ze względu na ich specyfikę realizowane są z wyłączeniem pełnego umundurowania oraz kominiarek. Ponadto część działań o charakterze prewencyjnym odbywa się przy użyciu umundurowania i wyposażenia, które zwracają uwagę na rodzaj służby i charakter jednostki. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. Komendanta Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, akcentując, że charakter wykonywanych obowiązków nie stanowi okoliczności wystarczająco uzasadniających wydanie pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. Z dyspozycji art. 10 ust. 1 uobia wynika, iż organy Policji wydają pozwolenie na broń, jeżeli okoliczności przedstawione przez wnioskodawcę to uzasadniają. Okoliczności te nie zostały nawet przykładowo wskazane, a jak wynika z praktyki orzekania, uprawnienie do posiadania broni jest przyznawane w przypadkach szczególnego zagrożenia życia lub zdrowia wnioskodawcy, które musi mieć charakter realny, stały, ponadprzeciętny i obiektywny, a nie wynikać tylko z jego przekonania. W ocenie organu z obowiązujących przepisów nie można wywodzić powszechnego prawa obywateli do posiadania broni, a dostęp do niej z woli ustawodawcy podlega reglamentacji. Nie stanowi zatem naruszenia zasad prawa rozstrzygnięcie odmawiające przyznania pozwolenia na broń palną, skoro tego rodzaju instytucję prawną przewidziano w akcie normatywnym powszechnie obowiązującym, jakim jest ustawa o broni i amunicji. Wydanie natomiast pozwolenia na broń w każdym przypadku musi być uzasadnione szczególnymi okolicznościami. W ocenie organu okoliczności podnoszone przez skarżącego, że z racji wykonywanej pracy w Policji miał do czynienia z zagrożeniem rozpoznania jego osoby, nie uzasadniają wydania mu przedmiotowego pozwolenia. Jak wynika z materiałów dowodowych, skarżący nigdy nie znalazł się w sytuacji świadczącej, że jego życie lub zdrowie byłyby w jakikolwiek sposób zagrożone bezprawnym zamachem. I to zarówno z racji wykonywanych obowiązków służbowych w SPAP, jak i w życiu prywatnym. W skardze na powyższą decyzję, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego – przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 10 uobia polegające na uznaniu, iż okoliczności, na które się powołuje nie uzasadniają wydania pozwolenia na broń. Zarzucił również naruszenie przepisów prawa procesowego – przez niedopełnienie obowiązków spoczywających na organie, a wynikających z art. 7 i 8 oraz art. 77 § 1, art. 80, a także art. 107 § 3 K.p.a. Wnosił także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Podniósł także, iż organ II instancji utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję w sposób odmienny ustalił stan faktyczny, powołując się na opinię przełożonego skarżącego, iż ten "przez ostatnie 10 lat służby w Policji zajmował się wyłącznie szkoleniem i przygotowywaniem policjantów pododdziału antyterrorystycznego do zatrzymywania najbardziej niebezpiecznych przestępców oraz wyjeżdżających na misje poza granice kraju." Jednocześnie organ II instancji dokonał wykładni normy art. 10 uobia, przedstawiając odmienne stanowisko od organu I instancji, stwierdzając jednocześnie, iż w niniejszej sprawie brak jest podstaw do wydania zezwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej. W żadnym jednak miejscu organ II instancji nie odniósł się wprost do zarzutów skarżącego, a zwłaszcza do zarzutu naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. poprzez odniesienie się do treści zgromadzonych w sprawie dowodów. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Podkreślił, że wydanie pozwolenia na posiadanie broni musi być w każdym indywidualnym przypadku uzasadnione szczególnymi okolicznościami faktycznymi. Taką okolicznością jest realne, stałe i ponadprzeciętne zagrożenie życia i zdrowia wnioskodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także p.p.s.a.). W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga A. S. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. nie narusza prawa. Przedmiotowa decyzja organu II instancji, jak również utrzymana nią w mocy decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., nie naruszają przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Materialnoprawną podstawą zaskarżonych decyzji były przepisy art. 10 ust. 1 i 3 pkt 1 uobia. Zgodnie z przepisem art. 10 ust. 1 uobia właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli okoliczności, na które powołuje się osoba ubiegająca się o pozwolenie, uzasadniają jego wydanie. Przepis ustępu 3 pkt 1 art. 10 cyt. ustawy stanowi, iż pozwolenie na broń może być wydane w szczególności w celu ochrony osobistej lub ochrony bezpieczeństwa innych osób oraz mienia. Z brzmienia dyspozycji przepisu art. 10 ust. 1 ww. aktu normatywnego wynika, iż organy Policji mają obowiązek (vide: "organ Policji wydaje") wydać pozwolenie na broń, jeżeli okoliczności faktyczne, na które powołuje się ww. osoba, uzasadniają jego wydanie. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organy Policji nie mogą więc kierować się swobodnym uznaniem przy wydawaniu przedmiotowych pozwoleń, mają natomiast prawo swobodnej oceny materiału dowodowego (art. 80 K.p.a.), przy ustalaniu, czy sytuacja faktyczna ubiegającego się o pozwolenie uzasadnia jego wydanie (tak również /w:/ uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 16 lipca 2003 r., sygn. akt III SA 2534/01). Jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym orzeczeniu, z obowiązujących przepisów prawa, w tym również z przepisów Konstytucji RP oraz unormowań prawa międzynarodowego, nie można wywodzić prawa obywateli do posiadania broni. Wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej musi być więc w każdym indywidualnym przypadku uzasadnione szczególnymi okolicznościami faktycznymi, przy czym nie mogą to być okoliczności subiektywne, lecz obiektywnie istniejące. Osoba ubiegająca się o broń obowiązana jest w toku postępowania administracyjnego przekonać organy Policji, że zachodzi względem niej "uzasadniona okoliczność", a więc legitymuje się taką cechą odróżniającą ją od ogółu obywateli, że w sposób niewątpliwy i oczywisty zasługuje na posługiwanie się bronią indywidualną. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie należy zatem w pełni podzielić pogląd zawarty w uzasadnieniu decyzji wydanych przez organy obu instancji, iż okolicznością faktyczną uzasadniającą wydanie pozwolenia na broń jest szczególne zagrożenie życia lub zdrowia wnioskodawcy. Zdaniem Sądu bezspornym jest fakt, że ocena, czy w konkretnym przypadku takie szczególne zagrożenie występuje, należy do organów Policji. Należy również przyjąć, iż organy Policji mogą w tym zakresie prowadzić bardziej lub mniej rygorystyczną politykę, a jej zasady nie podlegają kontroli sądu administracyjnego, który to sąd kontroluje wyłącznie, czy ocena ta nie ma cech dowolności oraz czy przy wydawaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy materialnoprawne oraz normy postępowania administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził naruszenia przepisów prawa przez organy obu instancji. W ocenie Sądu organy Policji ustosunkowały się do istotnych argumentów przedstawionych przez skarżącego, oceniły całokształt zebranego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego i uzasadniły dlaczego uważają, że skarżący nie znajduje się w sytuacji szczególnego zagrożenia jego życia i zdrowia, usprawiedliwiającej wydanie mu pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej. Za uzasadnioną należy uznać ocenę organów administracji publicznej obu instancji, zgodnie z którą z samego faktu wykonywania specjalistycznych czynności zawodowych, w tym szkolenia funkcjonariuszy SPAP - nie wynika, aby ze względu na stopień zagrożenia skarżący odróżniał się od wielu innych obywateli będących w podobnej sytuacji zawodowej i osobistej. Zdaniem Sądu skarżący w toku postępowania administracyjnego nie przedstawił obiektywnie przekonujących dowodów pozwalających [...] Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...], a następnie Komendantowi Głównemu Policji stwierdzić, iż faktycznie charakteryzuje się on wyraźnie ponadprzeciętnym zagrożeniem przestępczym działaniem, co uzasadniałoby posiadanie środka samoobrony w postaci broni palnej bojowej. Jednocześnie na podkreślenie zasługuje, że organy Policji podjęły wszystkie wymagane czynności, aby zbadać czy takie zagrożenie wobec skarżącego istnieje. Informacje uzyskiwane z właściwych terenowo jednostek Policji, na takie zagrożenie nie wskazywały. Na uwagę zasługuje fakt, iż z art. 10 ust. 1 uobia nie wynika obligatoryjność wydania pozwolenia, niezależnie od innych przesłanek. Wręcz przeciwnie - przepis art. 10 ust. 3 uobia używa określenia "może", a więc pozostawia organowi Policji prawo oceny, czy zachodzą okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku. Podkreślić także należy, że organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ten wzgląd zaś dyktuje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń (zwłaszcza palną, której użycie w każdym przypadku zagraża zdrowiu lub życiu innych osób), tj. wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne. Prowadzenie w ramach pełnionych obowiązków funkcjonariusza SPAP szkoleń z zakresu taktyki antyterrorystycznej, uczestnictwo w licznych akcjach antyterrorystycznych, a nawet słowne pogróżki pod swoim adresem – zdaniem Sądu – o zagrożeniu życia osób będących w takiej sytuacji nie przesądzają. Mając to na uwadze Sąd doszedł do przekonania, iż w rozpatrywanej sprawie brak jest uzasadnionych podstaw, aby skutecznie zarzucić organom obu instancji, że w sposób dowolny i nie poparty dowodami odmówiły skarżącemu wydania pozwolenia na broń palną bojową. Ponadto należy podkreślić, iż kontrola sądu administracyjnego ograniczona jest do kontroli legalności - zgodności decyzji z prawem, nie obejmuje zaś kwestii jej zasadności i celowości. Sąd zobowiązany jest więc do zbadania decyzji pod względem formalnoprawnym, jak również do zbadania, czy sprawę rozpatrzono w świetle całokształtu przepisów dotyczących danej sprawy, opierając się przy tym na aktach sprawy i uzasadnieniu decyzji. Mając to na uwadze należy uznać, iż Komendant Główny Policji wydając w dniu [...] kwietnia 2008 r. zaskarżoną decyzję nie naruszył wspomnianych zasad, a wydana przez niego decyzja znajduje oparcie zarówno w przepisach ustawy o broni i amunicji, jaki również pozostaje w zgodzie z podstawowymi celami ustawy nałożonymi przez ustawodawcę, a więc celem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zdaniem Sądu działanie organów Policji, wbrew zarzutom skargi, było nie tylko legalne, ale również rzetelne, tj. wolne od arbitralności, dające się racjonalnie wyjaśnić okolicznościami faktycznymi konkretnej sprawy. Organy administracji dokonując oceny przepisów i oceny stanu faktycznego muszą realizować swe zadania w sposób odpowiadający uzasadnionemu interesowi obywatela, chyba że wchodzi on w konflikt z interesem ogólnym. Z takim właśnie przypadkiem organy obu instancji miały do czynienia w niniejszej sprawie i dokonując oceny materiału dowodowego podjęły decyzje kierując się celami wynikającymi z ustawy o broni i amunicji, przedkładając interes społeczny nad interesem strony skarżącej. W opinii Sądu, poczynione przez organ zarówno I, jak i II instancji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez ten organ ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń. Organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a. i art. 77 K.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 K.p.a.). Ponadto organy obu instancji, nie dopuścił się - w ocenie Sądu - obrazy zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), albowiem oparły się na całym materiale zgromadzonym w sprawie, dokonując jego wszechstronnej oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego oraz dokonując oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy. Na podkreślenie zasługuje, że skarżący w toku postępowania administracyjnego nie przedłożył żadnych dowodów dla wykazania okoliczności uzasadniających wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej w celu ochrony osobistej. Ponadto uznać należy, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy Policji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Dlatego też - w ocenie Sądu - Komendant Główny Policji wydając zaskarżoną decyzję odmawiającą skarżącemu udzielenia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej, prawidłowo zastosował przepisy obowiązującego prawa i z tej przyczyny należy przyjąć, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a.