VI SA/Wa 1333/16
WyrokWSA w Warszawie2017-02-14
Skład orzekający: Małgorzata Grzelak, Ewa Frąckiewicz, Danuta Szydłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu artykułów rolno-spożywczych o niewłaściwej jakości handlowej, wynikające z błędów w oznakowaniu, jest zasadne, biorąc pod uwagę zmiany przepisów w trakcie postępowania i zarzuty dotyczące interpretacji norm prawnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Organy prawidłowo zastosowały przepisy obowiązujące w dacie stwierdzonych naruszeń, mimo zmian legislacyjnych. Uznano, że stwierdzone nieprawidłowości w oznakowaniu artykułów rolno-spożywczych, takie jak niepoprawne podanie daty minimalnej trwałości, naklejanie etykiet zasłaniających istotne informacje, stosowanie niejednoznacznych skrótów oraz użycie słowa "luxusowy" w odniesieniu do produktów z chowu klatkowego, świadczą o niewłaściwej jakości handlowej i mogą wprowadzać konsumentów w błąd. Kara pieniężna została uznana za adekwatną do stwierdzonego czynu.Stan faktyczny
Spółka G. Sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną za wprowadzenie do obrotu sześciu partii jaj o niewłaściwej jakości handlowej, wynikającej z błędów w oznakowaniu. Zarzuty dotyczyły m.in. nieprawidłowego oznaczenia klasy wagowej, błędnej daty minimalnej trwałości, naklejania etykiet zasłaniających informacje, stosowania niejednoznacznych skrótów oraz użycia określenia "luxusowy" w odniesieniu do produktów z chowu klatkowego. Po utrzymaniu decyzji przez organ odwoławczy, spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując zarówno naruszenia przepisów proceduralnych, jak i materialnych, w tym stosowanie uchylonych przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant st. sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych na podstawie:
- art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.),
- art. 21 i art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577, z późn. zm.),
w związku z:
- art. 3 pkt 5, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych (Dz. U. z 2005 r., Nr 187, poz. 1577, z późn. zm.),
- art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c), art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 26 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914, z późn. zm.),
- art. 8 ust. 1, art. 16, art. 17 ust. 1 rozporządzenia UE nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 463, z późn. zm.),
- art. 12 ust. 1 lit. c, art. 16 rozporządzenia nr 589/2008 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do [...] (Dz. Urz. L 163 z 24.06.2008, ze zm.),
- § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz. U. Nr 137 poz. 966, z późn. zm.),
po rozpatrzeniu odwołania G. sp. z o.o. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] lipca 2013 r. wymierzającej przedsiębiorcy karę pieniężną w wysokości 4000 złotych za wprowadzenie do obrotu sześciu partii [...] spożywczych o niewłaściwej jakości handlowej poniżej wyszczególnionych:
• 1 620 sztuk [...] klasy "A" klasy wagowej "L" zapakowanych w 162 wytłaczanki a' 10 sztuk, z "terminem przydatności do spożycia 2013-03-04", w hurtowej cenie sprzedaży netto 0,32 zł/szt. (brutto 0,33 zł/szt.), o wartości brutto 534,60 zł,
• 4 320 sztuk [...] (partia zastana 400 sztuk [...]) klasy "A" klasy wagowej "M", zapakowanych w 432 wytłaczanki a' 10 sztuk, z datą minimalnej trwałości "Najlepiej spożyć przed: 09.03.13", w hurtowej cenie sprzedaży netto 0,25 zł/szt. (brutto 0,26 zł/szt.), o wartości brutto 1.123,20 zł,
• 5 040 sztuk [...] klasy "A" kategorii wagowej "L", zapakowanych w 504 wytłaczanki a'10 sztuk, z datą minimalnej trwałości "Najlepiej spożyć przed: 09.03.13", w hurtowej cenie sprzedaży netto 0,29 zł/szt. (brutto 0,30 zł/szt.), o wartości brutto 1.512,00 zł,
• 10 080 sztuk [...] klasy "A" kategorii wagowej "XL", zapakowanych w 1 680 wytłaczanek a' 6 sztuk, z datą minimalnej trwałości "Najlepiej spożyć przed: 10.03.13, w hurtowej cenie sprzedaży netto 0,43 zł/szt. (brutto 0,45 zł/szt.), o wartości brutto 4 536,00 zł,
• 10 800 sztuk [...] klasy "A" kategorii wagowej "M", zapakowanych w 360 wytłaczanek a' 30 sztuk, z datą minimalnej trwałości "Najlepiej spożyć przed 08.03.2013", w hurtowej cenie sprzedaży netto 0,25 zł/szt. (brutto 0,26 zł/szt.), o wartości brutto 2.808,00 zł,
• 8 640 sztuk [...] klasy "A" kategorii wagowej "L", zapakowanych w 288 wytłaczanek a' 30 sztuk, z datą minimalnej trwałości "Najlepiej spożyć przed: 09.03.2013, w hurtowej cenie sprzedaży, netto 0,29 zł/szt. (brutto 0,30
ł/szt.), o wartości brutto 2 592,00 zł,
utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym sprawy.
W dniach [...]-[...] lutego 2013 r. organ I instancji w wyniku przeprowadzonej kontroli u producenta w zakresie jakości handlowej [...] spożywczych zakwestionował oznakowanie ww. partii artykułów rolno-spożywczych z następujących przyczyn, stwierdzając:
• nieprawidłowy sposób oznaczenia klasy wagowej [...] ("klasa wagowa M 53 g - 63 g") na opakowaniach jednostkowych do pakowania [...] a'10 sztuk z partii 4 320 sztuk klasy wagowej "M", co narusza art. 12 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 589/2008 ustanawiające szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do [...],
• niepoprawne podanie daty minimalnej trwałości na opakowaniach jednostkowych do pakowania [...] a' 10 sztuk z partii [...] 1.620 sztuk klasy wagowej "L" oraz pominięcie napisu "Najlepiej spożyć przed", co było niezgodne z § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych,
• naklejanie etykiet samoprzylepnych z datą minimalnej trwałości na istniejący nadruk na oznakowaniu:
- opakowań jednostkowych a' 10 sztuk [...], partii 4 320 sztuk, klasy wagowej "M",
- opakowań jednostkowych a' 6 sztuk, partii [...] 10 080 sztuk, klasy wagowej "XL",
co jest niezgodne z art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych w związku z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia,
• stosowanie skrótów wyrażeń (np.: "pow.", "temp.", "pon.") w oznakowaniu opakowań jednostkowych a' 6 sztuk [...], wielkość partii: 10 080 sztuk, klasa wagowa "XL" oraz opakowań jednostkowych a' 10 sztuk [...], wielkość partii: 4 320 sztuk, klasa sagowa "M", co jest sprzeczne z przepisami określonymi w art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, w związku z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia,
• użycie określenia "10 luxusowych [...]" w oznakowaniu opakowań jednostkowych a' 10 sztuk, wielkość partii: 5 040 sztuk, klasa wagowa "L", co nie zostało udokumentowane stosownymi badaniami, w związku z czym narusza przepisy określone w art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia,
• brak oznaczenia metod chowu, objaśnienia znaczenia kodu producenta oraz brak daty minimalnej trwałości na etykietach papierowych stosowanych do oznakowania opakowań transportowych dwóch partii [...] w wytłoczkach a' 30 sztuk (wielkość partii 10 800, klasa wagowa "M" oraz wielkość partii: 8 640 sztuk, klasa wagowa "L"), co narusza art. 16 rozporządzenia nr 589/2008 ustanawiające szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do [...].
W dniu [...] lutego 2013 r. organ I instancji wydał zalecenia pokontrolne, znak: [...], w których nakazał stronie usunięcie w/w nieprawidłowości poprzez dostosowanie oznaczeń handlowych wprowadzanych do obrotu handlowego [...] spożywczych, do obowiązujących w tym zakresie uregulowań prawnych.
W związku ze stwierdzonymi naruszeniami organ I instancji w dniu [...] lutego 2013 r. wszczął postępowanie administracyjne (Zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia [...] lutego 2013 r., znak: [...]).
W piśmie z dnia [...] marca 2013 r. strona ustosunkowała się do ustaleń zawartych w otrzymanych Zaleceniach pokontrolnych wysłanych [...].02.2013 r. oraz dołączyła interpretację z Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Rynków Rolnych znak: [...] z dnia [...] lutego 2009 r.
Pismem z dnia [...] maja 2013 r. G. wskazała, iż zdaniem strony nie doszło do naruszenia przepisów mogących stanowić podstawę do wymierzenia kary w oparciu o przepisy ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych.
W dniu [...] maja 2013 r. organ I instancji zakończył z urzędu postępowanie administracyjne i poinformował stronę o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (pismo z dnia [...] maja 2013 r., znak: [...]).
W związku ze stwierdzonymi naruszeniami w dniu [...] lipca 2013 r. organ I instancji wydał decyzję administracyjną, znak: [...], wymierzającą przedsiębiorcy pod nazwą G. Spółka z o.o., [...], [...], karę pieniężną w wysokości 4.000,00 zł (cztery tysiące złotych) za wprowadzenie do obrotu sześciu partii [...] spożywczych o niewłaściwej jakości handlowej.
Strona zaskarżyła przedmiotową decyzję w odwołaniu z dnia [...] lipca 2013 r. Zdaniem strony skarżona decyzja została wydana z naruszeniem następujących przepisów prawa:
1. przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a. art. 6 k.p.a., polegającym na nałożeniu na stronę kary finansowej pomimo braku dowodów jednoznacznie wskazujących, że Strona dopuściła się naruszenia przepisu będącego przesłanką nałożenia takiej kary;
b. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegającym na niedokładnym i niewyczerpującym zbadaniu zebranego materiału dowodowego i błędną jego ocenę, skutkującą przyjęciem, że przedmiotowe produkty poprzez swoje oznaczenie naruszają przepisy o jakości handlowej oraz skutkujące błędnym ustaleniem, że stopień ewentualnej szkodliwości czynu, stopień zawinienia i zakres naruszenia przepisów uzasadniają wymierzenie Stronie kary pieniężnej w wysokości 4000 zł;
c. art. 8 i 11 k.p.a., polegającym na niepełnym wskazaniu przesłanek, którymi kierował się Organ przy wymierzaniu rozstrzygnięcia, lakonicznym uzasadnieniu poszczególnych zarzutów stawianych Spółce, a w szczególności niewyjaśnieniu stronie zasadności przyjęcia, że stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia oraz zakres naruszenia prawa zarzucanego Spółce są znaczne, a tym samym naruszeniu zasad przekonywania i pogłębiania zaufania obywateli do administracji publicznej;
d. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji, polegające na nieustosunkowaniu się do twierdzeń strony na temat obowiązującego w unijnym i krajowym porządku prawnym modelu przeciętnego konsumenta;
2. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną interpretację, a mianowicie przepisów art. 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 589/2008 ustanawiające szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do [...], polegającym na nieuzasadnionym uznaniu, że wyłącznie formuła "M - średnie: 63 g > 53 g" spełnia wymogi w zakresie wskazywania klasy wagowej,
3. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie:
a. art. 12 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 589/2008 polegającym na uznaniu, że klasa wagowa jej została wskazana nieprawidłowo,
b. § 11 ust. 3 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, polegającym na jego niezastosowaniu w niniejszej sprawie,
c. art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez jego zastosowanie pomimo faktu, że materiał zgromadzony w sprawie nie daje podstaw do wywiedzenia, iż jakiekolwiek napisy znajdujące się na opakowaniach zostały ukryte, zasłonięte lub przesłonięte innymi elementami graficznymi;
d. art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez uznanie, że produkt wprowadzany przez Stronę do obrotu jest oznakowany w sposób sugerujący, iż posiada on szczególne właściwości,
e. art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez uznanie, że produkt wprowadzony przez Stronę do obrotu jest oznakowany w sposób zrozumiały dla konsumenta,
f. art. 16 rozporządzenia nr 589/2008 polegającym na jego zastosowaniu w niniejszej sprawie, mimo że nie odnosi się on do produktów wprowadzonych do obrotu przez Stronę, ale do [...] sprzedawanych luzem;
g. art. 7 ust. 1 rozporządzenia nr 589/2008 polegającym na jego niezastosowaniu w niniejszej sprawie i w konsekwencji uznaniu, ze opakowania transportowe stosowane przez Stronę nie spełniają wymogów w zakresie oznakowania,
h. art. 28 rozporządzenia nr 589/2008 poprzez jego niezastosowanie w sprawie, a to w konsekwencji nieustalenia, jaka część opakowań z partii, w odniesieniu do której nałożono karę, była oznakowana w sposób ewentualnie niezgodny z przepisami,
i. art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, polegającym na nałożeniu na Stronę kary pieniężnej pomimo faktu, że produkty wprowadzane przez Spółkę do obrotu odpowiadają normom jakości handlowej.
Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, po rozpatrzeniu w/w odwołania strony, wydal decyzję z dnia [...] listopada 2013 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych we [...] z dnia [...] lipca 2013 r., znak: [...].
Strona pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na w/w decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 października 2014 r., sygn. akt: VI SA/Wa 390/14, uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, z dnia [...] listopada 2013 r., znak: [...], oraz stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w w/w wyroku podkreślił, iż organ odwoławczy zgodził się wyraźnie z ustaleniami organu I instancji dotyczącymi naruszenia przepisów prawa żywnościowego poprzez niepoprawne podanie daty minimalnej trwałości, naklejenie etykiet samoprzylepnych na istniejący nadruk na oznakowaniu, czy zastosowanie określenia "10 luxusowych [...]". Mimo obszernego wywodu dotyczącego partii 10.800 sztuk [...] klasy wagowej "M" i partii 8.640 sztuk [...] klasy wagowej "L", umieszczonych w wytłaczakach a'30 szt. z uwagi na brak oznaczenia metod chowu, objaśnienia znaczenia kodu producenta oraz brak daty minimalnej trwałości na etykietach papierowych stosowanych do oznakowania opakowań transportowych oraz używania skrótów; "pon." w przypadku partii 4.320 sztuk klasy wagowej "M" i "pow." w przypadku partii 10.080 sztuk, klasy wagowej "XL" organ odwoławczy nie wymienił wśród stwierdzonych naruszeń powyższych okoliczności. Powstaje tym samym wątpliwość co do tego czy okoliczności ustalone tym zakresie zostały potraktowane jako naruszenie przepisów prawa, jakich przepisów konkretnie (w szczególności odnośnie zarzutów dotyczących partii [...] w wytłaczakach po 30 sztuk) oraz czy miały one wpływ na wysokość wymierzonej kary. Należy w tym miejscu zauważyć, iż postępowanie prowadzone przed organem odwoławczym nie jest wolne od obowiązków wynikających z art. 7 k.p.a. art. 77 k.p.a., a dokonane przez organ ustalenia i wnioskowania powinny w myśl art. 107 § 3 k.p.a. znaleźć się w uzasadnieniu decyzji. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja narusza wskazane wyżej przepisy w odniesieniu do okoliczności, o których mowa, jak również podzielonych przez organ odwoławczy zarzutów stawianych skarżącej przez organ I instancji, dotyczących naklejania etykiet samoprzylepnych na istniejący nadruk na opakowaniu oraz zastosowania określenia "10 luxusowych [...]". Z uzasadnienia decyzji powinno wynikać, że organ dokonał dokładnej analizy faktów oraz twierdzeń strony i w sposób jasny oraz zrozumiały wyjaśnił przesłanki jakimi kierował się przy wydawaniu rozstrzygnięcia. Tymczasem przedstawiona przez GIJHARS argumentacja nie dowodzi w sposób jednoznaczny istnienia nieprawidłowości we wskazanym wyżej zakresie. Wskazując na powyższe i odnosząc się jednocześnie do zarzutu naruszenia przepisów art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w zw. z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, stwierdzić wypada, że sformułowanie zarzutów naruszenia powyższych przepisów poprzez naklejenie etykiet samoprzylepnych nie zostało należycie uzasadnione i zarzuty te powinny być uznane za co najmniej przedwczesne. Organ odwoławczy nie wykazał jakie napisy samoprzylepna etykieta zasłaniała (...).
(...) GIJHARS nie wyjaśnił w jaki sposób konsument miałby zostać wprowadzony w błąd, a mianowicie jakie błędne wyobrażenie o właściwościach [...] jest rzekomo wywołane przez określenie "luxusowe". Sąd zauważa także, że organ odwoławczy nie wskazał jakie stosowne badania mogłyby potwierdzić w dostatecznym stopniu luxusowy charakter kontrolowanej partii [...] (...).
(...) Zaskarżona decyzja nie zawiera wystarczająco przekonującego uzasadnienia wysokości wymierzonej kary z uwzględnieniem przesłanek określonych w art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, w szczególności, że organ odwoławczy uwzględnił w części argumentację skarżącej.
W dalszej części decyzji organ II instancji stwierdził, iż:
Zgodnie z art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, jakość handlowa oznacza cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi.
Stosownie do art. 4 ust. 1 w/w ustawy wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania.
Zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych: Do reklamy oraz do prezentacji artykułów rolno-spożywczych, w tym w szczególności w odniesieniu do ich kształtu, wyglądu lub opakowania, zastosowanych materiałów opakowaniowych, sposobu prezentacji oraz otoczenia, w jakim są prezentowane, stosuje się odpowiednio wymagania określone w art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Przepis art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia stanowi, iż: Oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać w błąd, w szczególności:
a) co do charakterystyki środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji
b) przez przypisywanie środkowi spożywczemu działania lub właściwości, których nie posiada,
c) przez sugerowanie, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, jeżeli wszystkie podobne środki spożywcze posiadają takie właściwości.
Z dniem 13 grudnia 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. 2014 poz. 1722), która uchyliła m.in. przepisy art. 6 ust. 2 ustawy o jakości oraz 45 ust. 1 i 2, art. 46, art. 47 i art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Niemniej jednak uchylone przepisy miały zastosowanie w czasie przeprowadzonej przez organ I instancji urzędowej kontroli.
Tym samym w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy art. 6 ust. 2 i 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Kwestie zawarte w uchylonych przepisach krajowych m.in. w art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, reguluje obecnie art. 7 ust. 1 lit. c rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/200 (Dz. Urz. UE L 304 z 22.11.2011, str. 18, z późn. zm.).
W odwołaniu strona zarzuciła organowi I instancji naruszenie art. 6 k.p.a., polegające na nałożeniu na przedsiębiorcę kary finansowej pomimo braku dowodów jednoznacznie wskazujących, że Strona dopuściła się naruszenia przepisu będącego przesłanką nałożenia takiej kary.
Organ II instancji podkreślił, że w przedmiotowej sprawie producent dopuścił się naruszenia przepisów prawa żywnościowego poprzez niepoprawne podanie daty minimalnej trwałości, naklejenie etykiet samoprzylepnych na istniejący nadruk na oznakowaniu, zastosowanie określenia "10 luxusowych [...]", mimo braku wskazania szczególnych cech produktu, świadczących o jego wyjątkowym, wykwintnym charakterze, zastosowanie nieprawidłowych i niejednoznacznych skrótów oraz brak oznaczenia metod chowu, objaśnienia znaczenia kodu producenta. W/w nieprawidłowości świadczą o niewłaściwej jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych poprzez ich niewłaściwe oznakowanie. Etykiety pobrane podczas kontroli, stanowią jednoznaczny dowód, potwierdzający naruszenie przez producenta § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy o bezpieczeństwie żywności oraz art. 16 rozporządzenia nr 589/2008.
Strona zarzuciła decyzji Wojewódzkiego Inspektora JHARS naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez niedokładne i niewyczerpujące zbadanie zebranego materiału dowodowego i błędną jego ocenę, skutkującą przyjęciem, że przedmiotowe produkty poprzez swoje oznaczenie naruszają przepisy o jakości handlowej oraz błędnym ustaleniem, że stopień ewentualnej szkodliwości czynu, stopień zawinienia i zakres naruszenia przepisów uzasadniają wymierzenie Stronie kary pieniężnej w wysokości 4.000 zł.
Główny Inspektor uznał, że organ I instancji w sposób wyczerpujący wskazał na jakiej podstawie uznał jakość [...] za niewłaściwą, a wszelkie wymagane prawem składniki decyzji zostały w niej zawarte. Wojewódzki Inspektor na str. 3 i str. 4 decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r., znak: [...] wskazał nieprawidłowości wykryte podczas kontroli wraz z podaniem przepisów prawa, które naruszają.
Strona zarzuciła organowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną interpretację art. 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 589/2008 ustanawiające szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do [...], polegającą na nieuzasadnionym uznaniu, że wyłącznie formuła "M - średnie: 63 g > masa ≥ 53 g" spełnia wymogi w zakresie wskazywania klasy wagowej.
Co więcej, przedstawiciele Zarządu G. sp. z o.o. zarzucili Wojewódzkiemu Inspektorowi JHARS naruszenie art. 12 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 589/2008 polegające na uznaniu, że klasa wagowa [...] została wskazana nieprawidłowo.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 589/2008 opakowania zawierające [...] klasy A posiadają na zewnętrznej powierzchni dobrze widoczne i czytelne oznaczenie klasy wagowej, podane zgodnie z art. 4 ust. 2 tegoż rozporządzenia.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 589/2008 [...] klasy A klasyfikuje się według poniższych klas wagowych:
a) XL - bardzo duże: masa ≥ 73 g;
b) L - duże: 73 g > masa ≥ 63 g;
c) M - średnie: 63 g > masa ≥ 53 g;
d) S - małe: masa < 53 g.
Klasę wagową podaje się za pomocą odpowiednich liter lub nazw określonych w ust. 1 bądź też przez ich połączenie, i może być ona uzupełniona odpowiednimi zakresami wagowymi.
Można użyć innych dodatkowych oznaczeń, pod warunkiem że oznaczenia takie nie będą mylone z literami lub opisami określonymi w ust. 1 oraz będą zgodne z przepisami dyrektywy 2000/13/WE.
Zgodnie z powyższym, Główny Inspektor JHARS przychylił się do opinii strony, która poprzez zamieszczenie literowego oznaczenia klasy wagowej [...] (np. M) oraz dodatkowo podanie zakresu wagowego (np. 53-63 g) w sposób jasny i nie wzbudzający wątpliwości spełniła wymagania poprawnej klasyfikacji [...]. Organ odwoławczy uchylił zatem zarzut organu I instancji, dotyczący podania nieprawidłowego formatu w zakresie wagowym przedmiotowych partii [...].
Organ I instancji zarzucił stronie, iż w oznakowaniu opakowań jednostkowych do pakowania [...] a' 10 sztuk z partii [...] 1 620 sztuk, klasy wagowej "L" datę minimalnej trwałości podawano w kolejności odwrotnej, tj. rok, miesiąc, dzień oraz nie poprzedzono napisem "Najlepiej spożyć przed", co było niezgodne z § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, który stanowi iż "datę minimalnej trwałości podaje się określając w kolejności dzień, miesiąc i rok oraz poprzedza się wyrażeniem "najlepiej spożyć przed" jeżeli jest określona datą dzienną.
Strona wniosła, że ze względu na fakt, że [...]a ptasie należą do kategorii produktów nietrwałych mikrobiologicznie, zastosowanie znajdą regulacje odnoszące się do terminu przydatności do spożycia. Zgodnie z definicjami ujętymi w przepisach art. 3 ust. 3 odpowiednio pkt 7 i pkt 47 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, datą minimalnej trwałości jest data, do której prawidłowo przechowywany środek spożywczy zachowuje swoje właściwości, natomiast terminem przydatności do spożycia jest termin, po upływie którego środek spożywczy traci przydatność do spożycia, termin ten jest podawany w przypadku środków spożywczych nietrwałych mikrobiologicznie, łatwo psujących się. Strona podkreśliła, iż świeże [...] mieszczą się w kategorii produktów nietrwałych, łatwo psujących się.
Zdaniem organu II instancji taka interpretacja jest obarczona dużą dozą subiektywizmu i jest wynikiem swobodnej oceny, dostosowanej do potrzeb konkretnej sytuacji. Należy tu bowiem zauważyć, że w oznakowaniu 4 320 sztuk [...] (partia zastana 400 sztuk [...]) klasy "A" klasy wagowej "M" datę minimalnej trwałości podano w formacie "dzień, miesiąc, rok" oraz poprzedzono określeniem "Najlepiej spożyć przed", zatem argumentacja podnoszona przez stronę przeciwstawia się oznaczeniom terminu daty minimalnej trwałości na opakowaniach innych partii [...].
Zgodnie z § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, datę minimalnej trwałości podaje się określając w kolejności dzień, miesiąc i rok oraz poprzedza się wyrażeniem "najlepiej spożyć przed" jeżeli jest określona datą dzienną.
Przepisy szczegółowe art. 6 ust. 3 rozporządzenia 589/2008 stanowią, iż datę minimalnej trwałości oznacza się w chwili pakowania zgodnie z art. 9 ust. 2 dyrektywy 2000/13/WE, zgodnie z którym datę poprzedza się wyrazami: "Najlepiej spożyć przed..."- gdy data zawiera oznaczenie dnia, lub "Najlepiej spożyć przed końcem..." - w innych przypadkach.
Stosownie do powyższych regulacji prawnych, organ II instancji uznał, iż podanie przez przedsiębiorcę formuły "Termin przydatności do spożycia..." oraz zamieszczenie formatu daty: rok, miesiąc, dzień w oznakowaniu partii [...] 1 620 sztuk, klasy wagowej "L" jest błędne.
W świetle art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002, podmioty działające na rynku spożywczym i pasz zapewniają, na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej żywności lub pasz z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności oraz kontrolowania przestrzegania tych wymogów.
W związku z powyższym artykuły rolno-spożywcze powinny być zgodne z wymaganiami jakości handlowej na każdym etapie produkcji. Należy zaznaczyć, że z obowiązków wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego producent nie może być zwolniony.
Strona wniosła, iż zaskarżona decyzja narusza art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez jego zastosowanie pomimo faktu, że materiał zgromadzony w sprawie nie daje podstaw do wywiedzenia, iż jakiekolwiek napisy znajdujące się na opakowaniach zostały ukryte, zasłonięte lub przesłonięte innymi elementami graficznymi.
Zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia "środki spożywcze muszą być oznakowane w sposób zrozumiały dla konsumenta, napisy muszą być wyraźne, czytelne, nieusuwalne, umieszczone w widocznym miejscu, a także nie mogą być w żaden sposób ukryte lub przesłonięte innymi nadrukami lub obrazkami.
Zdaniem organu II instancji, iż materiał zebrany w sprawie (etykiety stanowią załącznik nr [...] do protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r., znak: [...]) w sposób jednoznaczny obrazuje, iż na opakowaniach jednostkowych a'10 sztuk [...], partii 4 320 sztuk, klasy wagowej "M" oraz a' 6 sztuk, partii [...] 10 080 sztuk, klasy wagowej "XL", przedsiębiorca poprzez naklejenie naklejki z datą minimalnej trwałości zasłonił część napisów znajdujących się na opakowaniu, tym samym naruszając przepisy art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Zgodnie z § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, "datę minimalnej trwałości podaje się określając w kolejności dzień, miesiąc i rok oraz poprzedza się wyrażeniem "najlepiej spożyć przed" jeżeli jest określona datą dzienną.
Strona wniosła, iż w przypadku partii 4.320 szt. [...] "M" pakowanych po 10 sztuk oznaczonych terminem przydatności do spożycia 09.03.2013 r. kontrolą oznakowania opakowań jednostkowych została objęta jedynie niewielka część całej partii, a mianowicie 400 szt., co stanowi niespełna 10% całej partii. Natomiast zgodnie z art. 28 rozporządzenia nr 589/2008 podczas kontroli partii i opakowań dopuszczalna jest tolerancja na poziomie 20% [...] z nieczytelnymi oznaczeniami.
Główny Inspektor JHARS w decyzji stwierdził, iż w powyższej sytuacji organ I instancji nie miał możliwości skontrolowania opakowań całej partii [...], gdyż fizycznie nie były one dostępne na terenie spółki, W powyższych okolicznościach, ocenie podlegają jedynie te opakowania, które znajdują się na terenie przedsiębiorstwa. Fakt, iż podczas kontroli na terenie firmy zastano część partii nie zwalnia producenta z poniesienia odpowiedzialności za popełnione wykroczenia.
Tolerancja na poziomie 20% [...] z nieczytelnymi oznaczeniami odnosi się do ilości sztuk danej partii dostępnych w zakładzie podczas trwania kontroli, a nie do całościowej ilości [...], sygnowanych danym numerem partii.
Organ I instancji uznał, iż stosowanie skrótów wyrażeń (np.: "pow.", "temp.", "pon.") w oznakowaniu opakowań jednostkowych a'6 sztuk [...], wielkość partii: 10 080 sztuk, klasa wagowa "XL" oraz opakowań jednostkowych a' 10 sztuk [...], wielkość partii: 4 320 sztuk, klasa wagowa "M" jest sprzeczne z przepisami określonymi w art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, w związku z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Zdaniem organu II instancji zastosowanie zwrotu "przechowywać w temp. chłodziarki" jest zrozumiałe dla przeciętnego konsumenta, a skrót "temp." od dawna funkcjonuje w świadomości społeczeństwa jako odpowiednik wyrazu "temperatura".
Stosowanie skrótów "powyżej" w formie "pow." i poniżej w formie "pon." jest sprzeczne z przepisami określonymi w art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych.
Skrót "pon." w języku polskim oznacza m.in. dzień tygodnia "poniedziałek". W podanym zwrocie "klasa wagowa S pon. 53 g" poprzez skrót "pon." przeciętny konsument może rozumieć zarówno wyraz "ponad" jak i "poniżej".
Skrót "pow." oznacza "powierzchnię" bądź "powiat" i nie ma odpowiednika używanego przy określaniu wartości wagowych.
Tym samym organ II instancji utrzymał zarzut organu I instancji, sprzeciwiający się stosowaniu skrótów "pow.", "pon." na opakowaniach produktów.
Strona nie zgodziła się z zarzutem wskazanym w decyzji przez Wojewódzkiego Inspektora JHARS, jakoby produkt "10 luxusowych [...]" wprowadzany przez Stronę do obrotu jest oznakowany w sposób sugerujący, iż posiada on szczególne właściwości.
Stosownie do art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd, w szczególności poprzez sugerowanie, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, jeżeli wszystkie podobne środki spożywcze posiadają takie właściwości.
Strona w odwołaniu podniosła, iż określenie "luxusowy" nie odnosi się do nadzwyczajnych właściwości [...]. Przedmiotowa partia [...] nie posiada bowiem ani specjalnych właściwości leczniczych, ani nie poprawia samopoczucia, oraz nie obniża poziomu cholesterolu, nie obniża wartości kalorycznej, nie charakteryzuje się wyższą zawartością lecytyny lub białka czy szczególnie bogatym składem witaminowym, nie wyróżnia się lepszymi cechami organoleptycznymi. Posiada cechy charakterystyczne dla innych dostępnych na rynku [...] tej samej klasy jakościowej.
Producenci nie ingerują w skład sprzedawanych [...], gdyż modulacja jakości w tym zakresie nie jest możliwa. Jednakże w opinii Głównego Inspektora JHARS, w przypadku [...] różnice jakościowe mogą wynikać ze sposobu chowu [...] i podawanej paszy. Dokonując zakupów konsumenci zwracają uwagę, czy [...] pochodzą od kur z chowu klatkowego, ekologicznego, ściółkowego czy z wolnego wybiegu.
Kwestionowana partia [...] klasy wagowej "L", wielkość partii 5 040 sztuk, a' 10 sztuk pochodzi od kur z chowu klatkowego, które z uwagi na masowy charakter hodowli, przez wielu konsumentów są uznawane za produkty o gorszej jakości.
Metody chowu, tj. chów na wolnym wybiegu, chów ściółkowy, chów ekologiczny, stwarzają lepsze warunki dla rozwoju kur, gdyż zwierzęta mają możliwość przemieszczania.
Zdaniem organu II instancji mianem luksusowych można określić [...] z chowu ekologicznego, w którym obowiązuje zakaz stosowania, między innymi, komponentów paszowych produkowanych przy użyciu rozpuszczalników, pasz oczyszczanych metodami chemicznymi, konserwowanymi przez napromieniowanie i fale magnetyczne oraz leków zapobiegających chorobom inwazyjnym. Pasze winny być produkowane metodami ekologicznymi, a gospodarstwo powinno być samowystarczalne pod względem produkcji pasz. Dopuszcza się ograniczone wprowadzenie pasz pochodzących z zakupu - w ilości nie przekraczającej 20% suchej masy paszy zużywanej w ciągu roku.
"Ekologiczne" [...] kwalifikowane są jako małe (S), o wadze poniżej 50 g, jednak odznaczają się lepszymi parametrami określającymi jakość białka i żółtka. Białko tych [...] cechuje wyższa, w porównaniu z [...] konsumpcyjnymi z chowu tradycyjnego, wartość jednostek Hougha, określających jego jakość. Natomiast żółtka [...] niosek z chowu ekologicznego są dobrze wybarwione, a barwa ta jest uzyskana dzięki ksantofilom dostarczonym organizmowi, pochodzącym wyłącznie z roślin dostępnych na wybiegu. Stosowanie dodatków barwiących, jest bowiem zakazane. Ponadto żółtko [...]a "ekologicznego" zawiera mniej tłuszczu (ot),8%) niż żółtko [...] nioski utrzymywanej konwencjonalnie, co jest ważne z punktu widzenia dzisiejszego konsumenta.
Określenia "luxusowe", w ocenie organu II instancji jest tożsame z epitetem "luksusowy" i przez przeciętnego konsumenta jest rozumiane, jako "o wyjątkowej jakości, wykwintny, drogocenny, wytworny".
Zastosowana nazwa "10 luxusowych [...]", z uwagi na pochodzenie [...] z chowu klatkowego, nie koresponduje z jakością produktu i może wprowadzić konsumentów w błąd.
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 589/2008 (art. 14) zezwala na dodatkowe oznaczenia jakości w postaci wyrazów "ekstra" lub "ekstra świeże" w przypadku opakowań zawierających [...] klasy A do dziesiątego dnia po zniesieniu [...].
Organ I instancji w toku kontroli zakwestionował oznakowanie partii 10 800 sztuk [...] klasy wagowej "M" oraz 8 640 sztuk [...] klasy wagowej "L" umieszczonych w wytłaczankach a'30 szt., z uwagi na brak oznaczenia metod chowu, objaśnienia znaczenia kodu producenta oraz brak daty minimalnej trwałości na etykietach papierowych stosowanych od oznakowania opakowań transportowych, co narusza wymagania art. 16 rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008.
Strona zakwestionowała powyższy zarzut, ponieważ art. 16 w/w rozporządzenia odnosi się do [...] sprzedawanych luzem, jej zdaniem w niniejszej sprawie ma zastosowanie art. 7 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008, dotyczący informacji zamieszczanych na opakowaniach transportowych.
Strona w odwołaniu wskazała, iż [...] z partii 10 800 szt. [...] spożywczych klasy wagowej "M" praz z partii 8 640 szt. [...] spożywczych klasy wagowej "L" są pakowane w opakowania transportowe i nie były przeznaczone do sprzedaży luzem.
Zgodnie z art. 16 rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008 w przypadku sprzedaży [...] luzem powinny zostać podane następujące informacje: klasa jakości, klasy wagowe, oznaczenie metody chowu, objaśnienie znaczenia kodu producenta i data minimalnej trwałości.
Zgodnie z lit. b rozporządzenia nr 589/2008 "sprzedaż luzem" oznacza oferowanie w sprzedaży detalicznej konsumentowi końcowemu [...] w innej formie niż w opakowaniach.
Natomiast zgodnie z art. 1 lit. a) w/w rozporządzenia "opakowanie" oznacza osłonę dla [...] klasy A lub B, z wyjątkiem opakowania transportowego i pojemników do [...] przemysłowych - art. 1 lit. a rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008.
Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem organu II instancji należy wskazać, że jeśli opakowania transportowe nie stanowią opakowania, to należałoby wyciągnąć wniosek, iż [...] w opakowaniach transportowych sprzedawane są jako [...] luzem, a opakowania transportowe mają jedynie zapewnić bezpieczny transport. Stąd konieczne jest podanie przy sprzedaży informacji zawartych w art. 16 w/w rozporządzenia.
W przypadku gdy przedsiębiorca deklaruje, iż przedmiotowe partie [...] nie były przeznaczone do sprzedaży luzem, to w ocenie organu II instancji, powinny być zapakowane w opakowania jednostkowe, które zgodnie z art. 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008, na zewnętrznej powierzchni powinny posiadać następujące oznaczenia: kod zakładu pakowania, klasę jakości, klasę wagową, datę minimalnej trwałości, wyrażenie "[...] myte" w odniesieniu do [...] mytych, informację zalecającą konsumentom przechowywanie [...] po zakupie w warunkach chłodniczych oraz oznaczenie metody chowu. Znaczenie kodu producenta powinno być objaśnione na zewnętrznej lub wewnętrznej powierzchni opakowania.
W związku z powyższym oznakowanie powyższej partii [...] nie spełnia wymagań przedstawionych w w/w przepisach prawnych z uwagi na brak informacji wskazującej warunki przechowywania produktu, brak daty minimalnej trwałości oraz brak wyjaśnienia kodu producenta.
Ponadto zgodnie z art. 7 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) 589/2008, każde opakowanie transportowe zawierające [...] jest znakowane przez producenta w miejscu produkcji poprzez naniesienie następujących informacji: nazwa i adres producenta, kod producenta, liczba [...] i/lub ich masa, data lub okres zniesienia, data wysyłki. Na etykietach dołączonych do opakowań transportowych podane zostały następujące dane: sprzedawca, nr pakowni, nr fermy, system chowu, wielkość, jakość, ilość [...], data zniesienia, data pakowania, kraj pochodzenia i data przydatności. Tym samym nie są to dokładnie samo informacje.
Zdaniem organu II instancji opakowanie powyższej partii [...] nie spełnia wymagań przedstawionych w w/w przepisach prawnych z uwagi na brak informacji wskazującej warunki przechowywania produktu, błędny format wskazujący na datę minimalnej trwałości oraz brak wyjaśnienia kodu producenta.
Zgodnie z art. 8 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002, prawo żywnościowe ma na celu ochronę interesów konsumentów i powinno stanowić podstawę dokonywania przez konsumentów świadomego wyboru związanego ze spożywaną przez nich żywnością. Ma na celu zapobieganie:
a) oszukańczym lub podstępnym praktykom;
b) fałszowaniu żywności, oraz
c) wszelkim innym praktykom mogącym wprowadzać konsumenta w błąd.
Zgodnie z art. 16 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002, bez uszczerbku dla bardziej szczegółowych przepisów prawa żywnościowego, etykietowanie, reklama i prezentacja żywności lub pasz, z uwzględnieniem ich kształtu, wyglądu lub opakowania, używanych opakowań, sposobu ułożenia i miejsca wystawienia oraz informacji udostępnionych na ich temat w jakikolwiek sposób, nie może wprowadzać konsumentów w błąd.
Art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002, stanowi, iż: podmioty działające na rynku spożywczym i pasz zapewniają, na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej żywności lub pasz z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności oraz kontrolowania przestrzegania tych wymogów.
Artykuły rolno-spożywcze powinny być zgodne z wymaganiami jakości handlowej na każdym etapie produkcji. Z obowiązków wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego producent nie może być zwolniony. Przepisy prawa żywnościowego sprzeciwiają się każdej praktyce, m.in. dotyczącej znakowania artykułów rolno-spożywczych, mogącej w jakikolwiek sposób wprowadzić w błąd konsumenta.
Powyższe naruszenia powołanych przepisów prawa uprawniają do twierdzenia, iż strona nie zachowała należytej staranności przy wprowadzaniu zakwestionowanych artykułów rolno - spożywczych do obrotu. Błędne oznaczenie sześciu partii [...] wprowadza konsumenta w błąd i narusza przepisy o jakości handlowej. Podmiot działający na rynku spożywczym jako profesjonalista jest bowiem zobowiązany znać i stosować obowiązujące przepisy prawne.
Oznakowanie artykułów rolno-spożywczych jest istotnym elementem jakości handlowej. Obowiązkiem producenta jest wprowadzanie do obrotu produktów oznakowanych zgodnie z przepisami, w sposób rzetelny i niewzbudzający wątpliwości konsumenta.
W przedmiotowej sprawie zdaniem organu II instancji kwestionowane partie [...] nie spełniały wymagań zawartych w przytoczonych wyżej aktach prawnych. Biorąc pod uwagę stwierdzone nieprawidłowości, organ nie może zgodzić się z zarzutem naruszenia art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, polegającym na nałożeniu na stronę kary pieniężnej pomimo faktu, że produkty wprowadzone przez spółkę do obrotu odpowiadają normom jakości handlowej.
Również zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., nie jest słuszny, zebrany materiał dowodowy potwierdza stwierdzone w wyniku kontroli nieprawidłowości.
W ocenie organu II instancji zarzut naruszenia art. 6 k.p.a., polegający na nałożeniu na stronę kary finansowej pomimo braku dowodów jednoznacznie wskazujących, że strona dopuściła się naruszenia przepisu będącego przesłanką nałożenia takiej kary, jest niezasadny.
Stosownie do art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów, podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno-spożywczych do obrotu, nie niższej jednak niż 500 zł.
Zdaniem organu II instancji w trakcie przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że podmiot wprowadził do obrotu artykuł rolno-spożywczy nieodpowiadający deklarowanej jakości handlowej, zaś wojewódzki inspektor JHARS miał obowiązek wymierzyć mu karę pieniężną, która nie może być niższa niż 500 zł.
Przepis art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych stanowi, iż: Ustalając wysokość kary, wojewódzki inspektor albo wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów.
Organ II instancji uznał stwierdzone nieprawidłowości za czyn o znacznym stopniu szkodliwości. W przedmiotowej sprawie producent dopuścił się naruszenia przepisów prawa żywnościowego, m.in. poprzez niepoprawne podanie daty minimalnej trwałości, naklejenie etykiet samoprzylepnych na istniejący nadruk na oznakowaniu, zastosowanie określenia "10 luxusowych [...]", mimo braku wskazania szczególnych cech produktu, świadczących o jego wyjątkowym, wykwintnym charakterze, zastosowanie nieprawidłowych i niejednoznacznych skrótów, brak oznaczenia metod chowu oraz brak objaśnienia znaczenia kodu producenta. W/w nieprawidłowości świadczą o niewłaściwej jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych poprzez ich niewłaściwe oznakowanie i mogą wprowadzać konsumentów w błąd. Celem prawa żywnościowego jest ochrona interesów nabywców i umożliwienie im dokonania świadomego wyboru związanego z nabywaną przez nich żywnością. W tym wypadku interesy konsumentów zostały naruszone.
Organ odwoławczy przyjął, że czyn strony ma charakter nieumyślny, jednak stopień zawinienia jest znaczny. Naruszenie wynika z niedochowania należytej staranności przez stronę i niewystarczającej znajomości obowiązujących przepisów.
Ponadto organ II instancji uznał, że przedsiębiorca powinien być świadomy podstawowych obowiązków, jakie na nim spoczywają jako profesjonaliście działającym na rynku spożywczym od wielu lat. Należy podkreślić, że podmiot działający na rynku spożywczym nie może zasłaniać się nieznajomością prawa powszechnie obowiązującego.
Wielkość obydwu partii produkcyjnych (40 500 sztuk), ich wartość (łączna wartość netto: 13105,80 zł) oraz zakres naruszonych przepisów prawa żywnościowego wpłynęły na uznanie zakresu naruszenia jako znaczny. Strona naruszyła przepisy prawa żywnościowego, w tym ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008, ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia oraz rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych.
Przy ocenie prawidłowości wymierzonej kary organ II instancji wziął również pod uwagę, że przedsiębiorca działający pod nazwą "G. Spółka z o.o." nie był wcześniej karany.
Stosownie do pisma strony z dnia [...] maja 2013 r., wielkość obrotu osiągniętego w 2012 r. przez G. Spółka z o.o. wyniosła 10.789.325,51 zł.
Pomimo odmiennego stanowiska organów w kwestii dotyczącej kwalifikacji wg klas wagowych w/w partii wyrobów oraz uchylenie zarzutu organu I instancji dotyczącego stosowania skrótu "temp.", organ odwoławczy postanowił utrzymać karę nałożoną G. sp. z o.o., [...] [...], przez Wojewódzkiego Inspektora JHARS we [...].
Organ odwoławczy uznał, że wymierzona przez organ I instancji w zaskarżonej decyzji kara w wysokości 4.000 zł jest karą zbyt niską, nieadekwatną do znacznego stopnia szkodliwości czynu.
Zgodnie z art. 139 k.p.a., organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.
W związku z powyższym, mimo uchylenia zarzutu dotyczącego zastosowania błędnego formatu klasy wagowej [...] oraz niewłaściwego skrótu, Główny Inspektor postanowił utrzymać wysokość wymierzonej przez organ I instancji kary.
Na decyzję z dnia [...] kwietnia 2015 r. spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Według skarżącej decyzja została wydana z naruszeniem:
1. przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
- art. 6 i art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1971 ze zm.) (dalej jako: k.p.a.), polegającym na wydaniu rozstrzygnięcia na podstawie nieobowiązujących już przepisów, pomimo braku podstaw prawnych uzasadniających stosowanie przepisów dotychczasowych,
- art. 107 § 1 k.p.a. poprzez nieoznaczenie strony postępowania (adresata decyzji),
- art. 6 k.p.a., polegającym na nałożeniu na Stronę kary finansowej pomimo braku dowodów jednoznacznie wskazujących, że Strona dopuściła się naruszenia przepisów będącego przesłanką nałożenia takiej kary;
- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegającym na niedokładnym i niewyczerpującym zbadaniu zebranego materiału dowodowego i błędnej jego ocenie, skutkującej (1) przyjęciem, że przedmiotowe produkty poprzez swoje oznaczenie naruszają przepisy o jakości handlowej oraz (2) błędnym ustaleniem, że stopień ewentualnej szkodliwości czynu i zakres naruszenia przepisów uzasadniają wymierzenie Stronie kary pieniężnej w wysokości 4.000 zł;
- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji, polegające na nieustosunkowaniu się do twierdzeń strony na temat obowiązującego w unijnym i krajowym porządku prawnym modelu przeciętnego konsumenta;
- art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ujętych w uzasadnieniu wyroku wydanego w ramach niniejszej sprawy w postępowaniu o sygn. akt: VI SA/Wa 390/14 - co do dalszego postępowania w sprawie, jak i co do niepodlegania decyzji wykonaniu,
2. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie:
- § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz.U. Nr 137, poz. 966 ze zm.),
- art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (t.j. Dz.U. 2010 r. Nr 136, poz. 914 ze zm.),
- art. 6 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577 ze zm.; dalej jako: ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych),
poprzez ich zastosowanie w niniejszej sprawie, pomimo że przepisy te zostały uchylone;
- art. 8 ust. 1, art. 16, art. 17 ust. 1 rozporządzenia WE nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r., ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności – poprzez przyjęcie ich za podstawę rozstrzygnięcia sprawy indywidualnej, podczas gdy przepisy te mają charakter ramy dla szczegółowego ustawodawstwa wspólnotowego (obecnie unijnego) i krajowego, a nie przepisów wykonawczych,
- art. 12 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 589/2008, polegającym na jego niewłaściwym zastosowaniu (wskazaniu jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia), pomimo że Strona prawidłowo oznaczyła klasę wagową [...], zwłaszcza, że w uzasadnieniu Zaskarżonej decyzji Organ przychyla się do argumentacji Strony,
- art. 16 rozporządzenia nr 589/2008 polegającym na jego zastosowaniu w niniejszej sprawie, pomimo że nie odnosi się on do produktów wprowadzanych do obrotu przez Stronę, ale do [...] sprzedawanych luzem,
- art. 7 ust. 1 rozporządzenia nr 589/2008 polegającym na jego niezastosowaniu w niniejszej sprawie i w konsekwencji uznaniu, że opakowania transportowe stosowane przez Stronę nie spełniają wymogów w zakresie oznakowania,
- art. 28 rozporządzenia nr 589/2008 poprzez jego niezastosowanie w sprawie (w konsekwencji nieustalenia, jaka część opakowań z partii, w odniesieniu do której nałożono karę, była oznakowana w sposób ewentualnie niezgodny z przepisami),
- art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych polegającym na nałożeniu na Stronę kary pieniężnej pomimo faktu, że produkty wprowadzane przez Spółkę do obrotu odpowiadają normom jakości handlowej.
Mając na względzie wskazane zarzuty skarżąca wniosła o:
1. stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji - na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. lub z powodu naruszenia przepisu art. 153 p.p.s.a.,
ewentualnie, na wypadek nieuwzględnienia przez Sąd zarzutu nieważności decyzji:
2. przeprowadzenie dowodu z dokumentów - protokołu kontroli nr [...] z dnia [...].07.2009 r., na okoliczność faktu, że organ dokonuje oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy dowolnie, wykazując w tym zakresie niekonsekwencję,
3. uchylenie Zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji (decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych nr [...] z dnia [...].07.3013 r.),
4. orzeczenie na podstawie przepisu art. 200 p.p.s.a. zwrotu kosztów postępowania na rzecz Strony skarżącej według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa prawnego.
W uzasadnieniu skargi spółka rozwinęła powyższe zarzuty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Podkreślenia wymaga, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. dalej "p.p.s.a.").
Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Strona w skardze podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego.
Odnosząc się w pierwszym rzędzie do wykazywanych przez skarżącą uchybień formalnoprawnych Sąd nie podzielił ich słuszności.
W szczególności Sąd nie dopatrzył się podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji z uwagi na zastosowanie nieobowiązujących przepisów prawnych.
W toku postępowania przed organami Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych doszło do zmiany przepisów albowiem z dniem 13 grudnia 2014 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2014 r. poz. 1722), która uchyliła m.in. przepisy art. 6 ust. 2 ustawy o jakości oraz art. 45 ust. 1 i 2, art. 46, art. 47 i art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Kwestie zawarte w uchylonych przepisach krajowych m.in. w art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia reguluje obecnie art. 7 ust. 1 lit. c rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenie dyrektywy Komisji 87/250/EWG dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/200 (Dz. Urz. UEL 304 z 22.11.2011, str. 18 z późn. zm.). Na skutek zmiany stanu prawnego inne przepisy obowiązywały w dacie kontroli a inne w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych orzekając w dniu [...] kwietnia 2015 r. prawidłowo zastosował przepisy obowiązujące w dacie stwierdzonych naruszeń. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 stycznia 2010 r., sygn. akt II GSK 266/09 w sytuacji, gdy nie ma przepisów prawa intertemporalnego w razie kolizji, czy w sprawie ma zastosowanie przepis dotychczasowy, czy nowy, przyjmuje się, że przepis dotychczasowy ma zastosowanie, jeżeli pod jego rządami powstał (zmienił się albo wygasł stosunek prawny), którego treść została bezpośrednio wyznaczona przez ten przepis. Na tej podstawie sformułowana została ogólna zasada, w myśl której nowa ustawa nie ma być stosowana przy ocenie tak pozytywnych, jak i negatywnych skutków zdarzeń prawnych, które nastąpiły przed jej wejściem w życie. W niniejszej sprawie na skarżącą została nałożona kara pieniężna wobec stwierdzenia nieprzestrzegania przepisów o jakości handlowej. Uchybienie powyższe wykazała kontrola, która miała miejsce w dniach [...] lutego 2013 r. Do oceny skutków stwierdzonych naruszeń należy zatem zastosować przepisy obowiązujące w jej dacie. Brak jest więc podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji z uwagi na to, że organ nie zastosował prawa obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego rozstrzygnięcia. Tym samym nie doszło do naruszenia art. 6 k.p.a. Wbrew twierdzeniom skarżącej art. 107 § 1 nie został naruszony, albowiem decyzja z dnia [...] kwietnia 2015 r. została zaadresowana do G. – Sp. z o.o., [...], [...] będącej następcą prawnym G. sp. z o.o.
Niezasadnie również skarżąca wskazuje na naruszenie art. 7, 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a. albowiem Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych dokonał wszechstronnej oceny materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie i do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego zastosował właściwe przepisy prawa materialnego.
Nie doszło też do naruszenia art. 153 p.p.s.a.
Podnoszona przez skarżącą przewlekłość postępowania w sprawie nie ma wpływu na merytoryczną treść zaskarżonej decyzji, a więc brak jest podstawy do jej uchylenia bądź stwierdzenia nieważności, tak jak to domaga się spółka w złożonej skardze.
Za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 6 k.p.a., polegający na nałożeniu na stronę kary finansowej pomimo braku dowodów jednoznacznie wskazujących, że strona dopuściła się naruszenia przepisów będącego przesłanką nałożenia takiej kary. Organy obu instancji, wydając rozstrzygnięcia w sprawie oparły się na wynikach kontroli przeprowadzonej u skarżącej, której wyniki zostały ujęte w protokole pokontrolnym.
Inspektorzy na podstawie opakowań badanych partii [...] spożywczych stwierdzili nieprawidłowości w ich oznakowaniu, z uwagi na:
• nieprawidłowy sposób oznaczenia klasy wagowej [...] ("klasa wagowa M 53 g - 63 g") na opakowaniach jednostkowych do pakowania [...] a' 10 sztuk z partii 4 320 sztuk klasy wagowej "M", co narusza art. 12 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 589/2008 ustanawiające szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do [...],
• niepoprawne podanie daty minimalnej trwałości na opakowaniach jednostkowych do pakowania [...] a' 10 sztuk z partii [...] 1.620 sztuk klasy wagowej "L" oraz pominięcie napisu "Najlepiej spożyć przed", co było niezgodne z § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych,
• naklejanie etykiet samoprzylepnych z datą minimalnej trwałości na istniejący nadruk na oznakowaniu:
- opakowań jednostkowych a' 10 sztuk [...], partii 4 320 sztuk, klasy wagowej "M",
- opakowań jednostkowych a' 6 sztuk, partii [...] 10 080 sztuk, klasy wagowej "XL",
co jest niezgodne z art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych w związku z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia,
• stosowanie skrótów wyrażeń (np.: "pow.", "temp.", "pon.") w oznakowaniu opakowań jednostkowych a' 6 sztuk [...], wielkość partii: 10 080 sztuk, klasa wagowa "XL" oraz opakowań jednostkowych a' 10 sztuk [...], wielkość partii: 4 320 sztuk, klasa wagowa "M", co jest sprzeczne z przepisami określonymi w art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, w związku z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia,
• użycie określenia "10 luxusowych [...]" w oznakowaniu opakowań jednostkowych a' 10 sztuk, wielkość partii: 5 040 sztuk, klasa wagowa "L", co nie zostało udokumentowane stosownymi badaniami, w związku z czym narusza przepisy określone w art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Ustalenia poczynione w trakcie kontroli zostały zweryfikowane w toku postępowania administracyjnego. Zdecydowana większość znalazła potwierdzenie w zaskarżonej decyzji. Organ II instancji uchylił jedynie dwa zarzuty [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, wskazujące na niewłaściwą jakość partii [...] poprzez zastosowanie błędnego formatu klasy wagowej [...] oraz stosowanie niewłaściwych skrótów ("temp.").
Ustosunkowując się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa materialnego Sąd nie podzielił słuszności stanowiska skarżonej w powyższym zakresie. Strona niezasadnie odnosi, że organ II instancji błędnie zarzucił jej nieprawidłowe wskazanie daty minimalnej trwałości oraz pominięcie określenia "Najlepiej spożyć przed" w partii [...] 1620 sztuk klasy wagowej "L".
Obowiązujący w tym względzie § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych w swej treści jest jednoznaczny. Stanowi on, że "datę minimalnej trwałości podaje się określając w kolejności "dzień, miesiąc i rok oraz poprzedza się wyrażeniem "najlepiej spożyć przed". Skarżąca natomiast datę minimalnej trwałości podała w kolejności odwrotnej tj. rok, miesiąc, dzień oraz nie poprzedziła tej daty napisem "najlepiej spożyć przed" co pozostaje w ewidentnej sprzeczności z ww. rozporządzeniem.
Niesłuszność zarzutu strony w powyższym przedmiocie a zasadność stanowiska organu potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 8 października 2014 r., co wiąże Sąd ponownie rozpoznający sprawę. Rozpatrując stanowisko strony w związku z zarzutem ukrycia lub przysłonięcia nadruku na opakowaniach jednostkowych a’ 10 sztuk [...], partii 4320 sztuk, klasy wagowej "M" oraz a’ 6 sztuk, partii [...] 10080 sztuk, klasy wagowej "XL" Sąd podkreśla, że zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia "środki spożywcze muszą być oznakowane w sposób zrozumiały dla konsumenta, napisy muszą być wyraźne, czytelne, nieusuwalne, umieszczone w widocznym miejscu, a także nie mogą być w żaden sposób ukryte lub przesłonięte innymi nadrukami lub obrazkami. Bezsporne jest w sprawie, że w ww. partiach [...] strona poprzez naklejanie naklejki z datą minimalnej trwałości zasłoniła część napisów znajdujących się na opakowaniu. Brak wyjaśnienia jakie przepisy zostały zasłonięte, co zlecił zbadać Wojewódzki Sąd Administracyjny z wyroku z 8 października 2014 r. sanował organ odpowiadając na zarzuty skargi. Mianowicie podał, że w przypadku opakowania jednostkowego a’ 10 sztuk [...], partii 4320 sztuk, klasy wagowej "M" naklejka samoprzylepna przesłaniała obowiązkową informację wskazującą prawidłowy sposób przechowywania [...] "Szanowny konsumencie, [...] po zakupie należy przechowywać w temperaturze chłodniczej". W przypadku opakowań jednostkowych a’ 6 sztuk, partii [...] 10080 sztuk, klasy wagowej "XL" naklejka samoprzylepna przesłoniła słowa "najlepiej spożyć" w obowiązkowo zamieszczanym na opakowaniach określeniem "Najlepiej spożyć przed". Nie może więc bowiem być wątpliwości, że są to informacje istotne z punktu widzenia konsumenta, nabywającego te towary.
Strona podniosła, że w przypadku 4320 szt. [...] "M" pakowanych po 10 sztuk oznaczonych terminem przydatności do spożycia 09.03.2013 kontrolą oznakowania opakowań jednostkowych została objęta jedynie niewielka część całej partii, a mianowicie 400 sztuk, co stanowi niespełna 10% całej partii. Natomiast zgodnie z art. 28 rozporządzenia nr 589/2008 podczas kontroli partii i opakowań dopuszczalna jest tolerancja na poziomie 20% [...] z nieczytelnymi oznaczeniami. Zarzut ten jest o tyle niezasadny, że jak to podniósł organ nie miał on możliwości skontrolować całej partii tych [...] ponieważ nie było jej na terenie spółki. W tej sytuacji tolerancja na poziomie 20% [...] z nieczytelnymi oznaczeniami odnosi się do ilości sztuk danej partii dostępnych w zakładzie podczas trwania kontroli, a nie do całościowej ilości [...], sygnowanych danym numerem partii.
Kolejny kwestionowany przez skarżącą zarzut organu dotyczący naruszenia przepisu art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w zw. z art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Wbrew stanowisku strony zasadnie ocenił organ II instancji, że użycie skrótów "pon." i "pow." jest mało czytelne dla przeciętnego konsumenta i może budzić u odbiorcy tej informacji wątpliwości co do jej znaczenia. O ile skrót "temp." od dawna funkcjonuje w świadomości społeczeństwa jako odpowiednik wyrazu "temperatura", co uznał organ o tyle skrót "pon." i "pow." mogą być odczytane inaczej niż "poniżej" i "powyżej", chociażby jako "poniedziałek" czy "powierzchnia".
Sąd uznał również, że organ II instancji obszernie uzasadnił zarzut naruszenia art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w zw. z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Użycie przez stronę słowa "luxusowy" oznacza dla przeciętnego konsumenta "wyśmienity", "wytworny" i bynajmniej nie będzie kojarzyło się z nazwą producenta "[...]". Nabywcy tego towaru mogą być wprowadzeni w błąd, że [...]a te posiadają szczególne właściwości np. z uwagi na sposób chowu kur i podawanej paszy a tak nie jest, bo [...]a pochodzą od kur z tzw. chowu klatkowego.
Sąd nie uwzględnił wniosku dowodowego strony w postaci protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r. na okoliczność odmiennego stanowiska organu co do oznaczenia "luxusowy" albowiem Sąd rozpatruje indywidualną sprawę związaną z nałożeniem na stronę kary pieniężnej w związku z kontrolą z 2013 r. i bada prawidłowość zastosowania prawa przez organy w niniejszej sprawie.
Bez znaczenia więc dla wyniku obecnego postępowania są ustalenia i oceny organu poczynione w innym stanie faktycznym.
Organ I i II instancji zakwestionował oznakowanie partii 10 800 sztuk [...] klasy wagowej "M" oraz 8 640 sztuk [...] klasy wagowej "L" umieszczonych w wytłaczankach a' 30 szt., z uwagi na brak oznaczenia metod chowu, objaśnienia znaczenia kodu producenta oraz brak daty minimalnej trwałości na etykietach papierowych stosowanych od oznakowania opakowań transportowych, co narusza wymagania art. 16 rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008.
Strona nie zgodziła się z powyższym zarzutem, ponieważ art. 16 w/w rozporządzenia odnosi się do [...] sprzedawanych luzem, jej zdaniem w niniejszej sprawie ma zastosowanie art. 7 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008, dotyczący informacji zamieszczanych na opakowaniach transportowych.
Strona w skardze wskazała, iż [...]a z partii 10 800 szt. [...] spożywczych klasy wagowej "M" oraz z partii 8 640 szt. [...] spożywczych klasy wagowej "L" są pakowane w opakowania transportowe i nie były przeznaczone do sprzedaży luzem.
Natomiast zgodnie z art. 1 lit. a) w/w rozporządzenia "opakowanie" oznacza osłonę dla [...] klasy A lub B, z wyjątkiem opakowania transportowego i pojemników do [...] przemysłowych art. 1 lit. a rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008.
Biorąc pod uwagę powyższe, słusznie organ II instancji wskazał, że jeśli opakowania transportowe nie stanowią opakowania, to należałoby wyciągnąć wniosek, iż [...] w opakowaniach transportowych sprzedawane są jako [...] luzem, a opakowania transportowe mają jedynie zapewnić bezpieczny transport. Stąd konieczne jest podanie przy sprzedaży informacji zawartych w art. 16 w/w rozporządzenia.
W przypadku gdy przedsiębiorca deklaruje, iż przedmiotowe partie [...] nie były przeznaczone do sprzedaży luzem, to powinny być zapakowane w opakowania jednostkowe, które zgodnie z art. 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008, na zewnętrznej powierzchni powinny posiadać następujące oznaczenia: kod zakładu pakowania, klasę jakości, klasę wagową, datę minimalnej trwałości, wyrażenie "[...] myte" w odniesieniu do [...] mytych, informację zalecającą konsumentom przechowywanie [...] po zakupie w warunkach chłodniczych oraz oznaczenie metody chowu. Znaczenie kodu producenta powinno być objaśnione na zewnętrznej lub wewnętrznej powierzchni opakowania.
Z tych wszystkich względów oznakowanie powyżej partii [...] nie spełnia przewidzianych w prawie wymogów z uwagi na brak informacji wskazującej warunki przechowywania produktu, brak daty minimalnej trwałości oraz brak wyjaśnienia kodu producenta.
Podstawę nałożenia na skarżącą kary pieniężnej stanowił art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, który stanowi, że kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno-spożywczych do obrotu, nie niższej jednak niż 500 złotych.
W myśl ust. 5 ww. artykułu ustalając wysokość kary organ uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wszystkie te przesłanki zostały uwzględnione przy wymiarze kary. Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu, że liczne uchybienia w oznakowaniu badanych partii [...] i ich charakter świadczą o tym, że strona dopuściła się czynu o znacznym stopniu szkodliwości. Aczkolwiek czyn spółki ma charakter nieumyślny to stopień zawinienia nie jest znikomy. W tym stanie rzeczy uwzględniając dotychczasową niekaralność strony oraz wielkość obrotu spółki nałożona na nią kara pieniężna w wysokości 4000 złotych nie jest wygórowana.
Z tych wszystkich względów wobec bezzasadności zarzutów skargi Sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło