VI SA/Wa 1340/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2009 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego oddala skargę Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] o powołaniu T. Ż. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] i odmowie powołania na to stanowisko M. P. Decyzja została wydana na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. P., skarżącego w niniejszej sprawie. Jako podstawę prawną decyzji Minister wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 11 ust 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 2006 r. Nr 167, poz. 1191 z późn. zm.). Decyzja została podjęta w następującym stanie faktycznym: T. Ż. i M. P. złożyli do Ministra Sprawiedliwości - za pośrednictwem Prezesa Sądu Apelacyjnego [...] - wnioski o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym [...]. Minister Sprawiedliwości ustalił, że obaj kandydaci spełniają wymagania formalne wymienione w art. 10 powołanej ustawy niezbędne do powołania ich na stanowisko komornika sądowego. Podkreślił, iż w przypadku, gdy kandydaci spełniają wymogi formalne, przy obsadzie wolnego stanowiska uwzględnić należy okoliczności, które pozwolą na wybór osoby dającej najpełniejsze zabezpieczenie interesu społecznego oraz słusznego interesu strony. Po analizie materiału dowodowego zebranego w sprawie uznał, że najodpowiedniejszym kandydatem na stanowisko komornika sądowego jest T. Ż. i powołał go na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym [...]. Wskazał, iż legitymuje się on wystarczająco długim stażem pracy w kancelarii komorniczej, w tym na stanowisku asesora komorniczego, dającym gwarancję prawidłowego wykonywania obowiązków komornika. T. Ż. ukończył na Uniwersytecie w B. wyższe studia prawnicze z wynikiem dobrym, uzyskując tytuł magistra prawa. Od października 1993 r. do lutego 1998 r. zatrudniony był w T. S.A. w B. jako technik eksploatacji. W 1998 r. pracował jako przedstawiciel handlowy, najpierw w "Ś." s.c., a później w Z. S.A. w R.. W okresie od[...] lipca 2000 r. do [...] stycznia 2004 r. pracował jako inspektor w Wydziale Kontroli Sądu Apelacyjnego [...]. Od [...] czerwca 2003 r. zatrudniony jest w kancelarii komornika sądowego rewiru I przy Sądzie Rejonowym. Po odbyciu aplikacji komorniczej w dniach [...] października i [...] listopada 2005 r. zdał egzamin komorniczy na ocenę bardzo dobrą. Decyzją Prezesa Sądu Apelacyjnego [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. został powołany na stanowisko asesora komorniczego. M. P. w 1994 r. ukończył na Uniwersytecie W. - Filia w B. wyższe studia prawnicze z wynikiem dostatecznym, uzyskując tytuł magistra. Po odbyciu aplikacji adwokackiej w dniach [...] lutego 2000 r. zdał egzamin adwokacki z wynikiem bardzo dobrym. Od 2000 r. prowadzi kancelarię adwokacką w B.. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący stwierdził, że decyzja o powołaniu T. Ż. jest dowolna i merytorycznie nieusadniona, nie zgadzał się z poglądem, iż egzamin komorniczy najlepiej świadczy o przygotowaniu do zawodu komornika sądowego. Wskazał, iż z ustawy o komornikach sądowych i egzekucji nie wynika, aby kandydaci na stanowisko komornika, którzy zdali egzamin komorniczy byli bardziej predysponowani do tego zawodu niż przedstawiciele innych zawodów prawniczych. Podkreślił też, że T. Ż. odbywał aplikację komorniczą w kancelarii żony i tam pracował jako asesor. Powołany kandydat wcześniej brał udział w postępowaniu o obsadę stanowiska w B.. Ze stanowiska tego zrezygnował i koniecznym było wszczęcie nowej procedury. Skarżący stwierdził, że posiada bogatsze doświadczenie prawnicze. Odbył 4-letnią aplikację adwokacką, zdał trudny egzamin z wynikiem bardzo dobrym i od 10 lat wykonuje zawód adwokata, a problematyka egzekucji komorniczej jest mu znana bardzo dobrze. T. Ż. ustosunkowując się do powyższych twierdzeń skarżącego zwrócił uwagę, że konsekwentnie wiązał swoją przyszłość z zawodem komornika sądowego. Stwierdził m.in., że doświadczenie w zakresie wykonywanych obowiązków w każdym postępowaniu rekrutacyjnym ma fundamentalne znaczenie a skarżący nie wskazał żadnych dowodów świadczących, że posiada większe doświadczenie w dziedzinie egzekucji. Nie przedstawił również żadnych dowodów na zainteresowanie problematyką egzekucyjną. Nigdy nie pracował w kancelarii komorniczej, nie wie jak powinna funkcjonować taka kancelaria, nie zna szczegółowych zagadnień i problemów związanych z egzekucją. Podkreślił, że nie interesują go powiązania rodzinno-zawodowe skarżącego. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] marca 2009 r. o powołaniu T. Ż. na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] i odmowie powołania na to stanowisko M. P. Stwierdził, że stosownie do art. 11 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji dobór kandydatów do zawodu komornika sądowego należy do uprawnień Ministra Sprawiedliwości. Postępowanie o powołanie na stanowisko komornika sądowego, z uwagi na udział wielu stron ubiegających się o powołanie w jednym rewirze komorniczym, prowadzone jest w trybie art. 62 Kodeksu postępowania administracyjnego i ma na celu wyłonienie kandydata spełniającego ustawowe wymogi oraz posiadającego kwalifikacje stwarzające prognozy najlepszego wykonywania tej funkcji. Minister stwierdził, że obydwaj kandydaci zdali egzaminy zawodowe z bardzo dobrym wynikiem. Przyznał, iż niewątpliwie egzamin adwokacki obejmował szerszy zakres materiału niż egzamin komorniczy. Wskazał, iż aplikacja komornicza najlepiej przygotowuje do zawodu komornika, a egzamin komorniczy, jako kierunkowy, najlepiej świadczy o poziomie wiedzy w dziedzinie egzekucji, niezbędnej na tym stanowisku. Ponadto, T. Ż. od ponad trzech lat pracuje na stanowisku asesora komorniczego, co daje gwarancję prawidłowego wykonywania obowiązków komornika sądowego. Minister zaprzeczył twierdzeniu skarżącego, że T. Ż. zrezygnował z objęcia kancelarii komorniczej przy Sądzie Rejonowym w B.. Postępowanie zostało umorzone z uwagi na zmianę przepisów ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Odnośnie argumentu skarżącego o powiązaniach rodzinnych T. Ż., Minister Sprawiedliwości stwierdził, że nie badał powiązań rodzinnych u żadnego z kandydatów. Organ zgodził się ze skarżącym, że ustawa o komornikach sądowych i egzekucji nie faworyzuje przy ubieganiu się o powołanie na stanowisko komornika sądowego, przedstawicieli żadnego z zawodów wymienionych w art. 10 ustawy, czy też osób, które zdały egzamin komorniczy. Dlatego oceniając kandydatów na stanowisko komornika w przedmiotowym postępowaniu kierował się interesem społecznym i słusznym interesem stron uznając, że to T. Ż. jest najlepszym kandydatem na stanowisko komornika sądowego. Wysoki poziom wiedzy w dziedzinie egzekucji oraz wystarczający, pozytywnie oceniony staż pracy na stanowisku asesora komorniczego dają gwarancję prawidłowego wykonywania zawodu komornika sądowego przez T. Ż. Dodatkowo Minister stwierdził, iż skarżący nie przedstawił dokumentów, z których wynikałoby, że posiada jakiekolwiek doświadczenie w dziedzinie egzekucji. W skardze na tę decyzję M. P. wniósł o jej uchylenie. Skarżący zarzucił naruszenie art. 10 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji poprzez przyjęcie, iż egzamin komorniczy jako egzamin kierunkowy najlepiej świadczy o przygotowaniu do wykonywania zawodu komornika oraz przyjęcie, iż doświadczenie zawodowe osoby od ponad dziewięciu lat wykonującej zawód adwokata, uprzednio zaś przez cztery pracującej w charakterze aplikanta adwokackiego, daję mniejszą gwarancję należytego wykonywania obowiązków komornika, w porównaniu z osobą, która zawód prawniczy wykonywać zaczęła dopiero sześć lat temu. Podkreślał, iż ze względu na specyfikę zawodu adwokata jego praktyka zawodowa jest znacznie bogatsza i co najmniej dwukrotnie dłuższa w porównaniu z praktyką drugiego kandydata. Stwierdził, iż nie miał obowiązku przedstawiania dokumentów potwierdzających jego doświadczenie w egzekucji sądowej. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, iż powołany na stanowisko komornika sądowego T. Ż. zdał na ocenę bardzo dobrą egzamin komorniczy i od ponad trzech lat pracuje na stanowisku asesora komorniczego, natomiast organ nie posiadał żadnej wiedzy na temat doświadczenia w dziedzinie egzekucji drugiego kandydata - skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 z 2002 r. poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości dokonuje oceny zaskarżonej decyzji administracyjnej z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji nie zaś wg kryterium słuszności, czy celowości. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. - Dz. U. 2002 r., Nr 153, poz. 1270). Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie stwierdził bowiem naruszenia prawa. Art. 11 ust 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. Nr 133, poz. 882 ze zm.) stanowi, że komornika powołuje Minister Sprawiedliwości na wniosek zainteresowanego. Dobór kandydatów do zawodu komornika sądowego należy zatem do uprawnień Ministra Sprawiedliwości. Decyzja podejmowana w tym przedmiocie, co w rozpatrywanej sprawie wymaga podkreślenia, jest decyzją, którą Minister Sprawiedliwości podejmuje w ramach uznania administracyjnego. Kontrola legalności decyzji uznaniowych sprowadza się w istocie do ustalenia, czy decyzja podjęta została przez uprawniony organ, czy przepisy prawa materialnego pozwalały na podjęcie decyzji oraz czy rozstrzygnięcie nie nosi cech dowolności. Mając na względzie taki zakres kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie nosi znamion wadliwości, które mogłyby w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkować uwzględnieniem skargi. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż wnioski o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w[...] złożyły dwie osoby. Bezsporne jest również, że obydwaj kandydaci w tym skarżący M. P. jak i powołany na to stanowisko T. Ż. odpowiadali wymogom formalnym przewidzianym w art. 10 cyt. ustawy posiadając kwalifikacje niezbędne do powołania ich na stanowisko komornika sądowego. Minister Sprawiedliwości dokonał oceny kandydatów w ramach uznania administracyjnego, którzy zgodnie z możliwością przewidzianą w art. 12 zd 2 cyt. ustawy mogli przedstawiać opinie, świadectwa i zaświadczenia stanowiące o poziomie posiadanych kwalifikacji. Minister Sprawiedliwości dokonał powyższej oceny biorąc pod uwagę potwierdzone złożonymi dokumentami kwalifikacje. Minister Sprawiedliwości dokonując oceny kandydatów spośród posiadających ustawowe kwalifikacje wziął pod uwagę ich kwalifikacje zawodowe, doświadczenie w dziedzinie egzekucji sądowej, rodzaj dotychczas posiadanej praktyki. Zdaniem Sądu Minister Sprawiedliwości dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i w sposób właściwy zastosował przepisy prawa należycie uzasadniając treść rozstrzygnięcia. Swoją ocenę uzasadnił w sposób prawidłowy wskazując, iż postępowanie z udziałem dwóch osób zainteresowanych powołaniem na stanowisko komornika, spełniających kryteria ustawowe miało na celu wyłonienie kandydata posiadającego kwalifikacje stwarzające prognozy najlepszego wykonywania tej funkcji. Za takiego kandydata Minister uznał T. Ż. i powołał go na stanowisko komornika sądowego. Wskazał, iż powołany na to stanowisko z racji odbytej aplikacji komorniczej, zakończonej egzaminem komorniczym, doświadczenia w pracy w kancelarii komornika sądowego, w tym na stanowisku asesora komorniczego jest najlepiej przygotowanym kandydatem do zawodu komorniczego. W takim rozstrzygnięciu nie ma cech dowolności i takie uznanie wbrew zarzutom skargi nie narusza art. 10 ustawy o komornikach sądowych. W świetle powyższego nie ma podstaw, by uznać, iż zaskarżona decyzja nosi znamiona wadliwości w rozumieniu art. 145 p.p.s.a. Z tych względów Sąd stosownie do art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.