VI SA/Wa 1367/05
WyrokWSA w Warszawie2006-02-01
Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Stanisław Gronowski, Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi pojazdu została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy i brak należytego uzasadnienia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają prawo w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Naruszenie to polega na niewyjaśnieniu przez organ wszystkich istotnych okoliczności, w szczególności kwestionowanego przez stronę sposobu ważenia pojazdu (użycie nielegalizowanych podkładek, wpływ temperatury na pomiar) oraz braku należytego uzasadnienia decyzji. W związku z tym, sąd uchylił obie decyzje.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na A. D. za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi pojazdu. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą karę. Skarżąca kwestionowała prawidłowość ważenia pojazdu, podnosząc zarzuty dotyczące użycia nielegalizowanych podkładek wyrównawczych oraz wpływu temperatury na pomiar. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w K., stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Gronowski Asesor WSA Ewa Marcinkowska Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2006 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymana nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w K. z dnia [...] stycznia 2005 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej A. D. kwotę 115 (sto piętnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § l pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 61 ust. 1 i 11 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 58 poz. 515), art. 13 g ust. 1 oraz art. 40 c ust. 1, ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 71 poz. 838), Ip. 5 pkt 7 lit. b) załącznika do w/w ustawy o drogach publicznych, po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...] lutego 2005 r. wniesionego przez skarżącą A. D. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2005 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1080 (tysiąca osiemdziesięciu) złotych, utrzymał decyzję organu I instancji w całości w mocy.
Organ ustalił, że w dniu [...] grudnia 2004 r. na drodze krajowej nr [...] zatrzymany został do kontroli pojazd marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą o nr rej. [...] prowadzony przez Pana G. D. Po dokonaniu pomiaru nacisków osi i masy całkowitej pojazdu stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku na potrójną oś naczepy, przy odległościach między osiami składowymi od 1,30 m do 1,40 m o 26,71 kN (suma nacisków na potrójną oś wielokrotną wynosił 231,21 kN). Powyższe przekroczenie dopuszczalnego nacisku na potrójną oś naczepy potwierdzone zostało załączonym do akt sprawy protokółem kontroli oraz protokółem z ważenia pojazdu.
Organ wskazał, że Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 marca 2003r. w sprawie sieci dróg krajowych po których mogą poruszać się pojazdy o określonych parametrach ustala sieć dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku na pojedynczą oś do 100 kN (10 t), a na oś składową osi wielokrotnej od 57,5 kN (5,75 t) do 80 kN (8 t) w zależności od rozstawu osi składowych, obejmującą drogi krajowe wymienione w załączniku do niniejszego rozporządzenia. Droga nr [...] po, której poruszał się pojazd w momencie kontroli należy do spisu dróg zawartych w załączniku do rozporządzenia. Zgodnie z art. 61 ust. l ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu. Jeżeli masa, lub naciski osi są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi (...) przejazd pojazdu jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia (art.61 ust. 11 w/w ustawy).
Stosownie do art. 64 ust. l ustawy prawo o ruchu drogowym ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego masa, naciski osi lub wymiary wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach określających warunki techniczne pojazdów oraz określonych w art. 61 ust. 6, 8 i 10, jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia.
Stosownie zaś do art. 13 g ust. l ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych za przejazd pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej.
Zgodnie z art. 40 c w/w ustawy w przypadku stwierdzenia, że pojazd przekracza dopuszczalna masę całkowitą, naciski osi, wymiary lub przejazd pojazdu odbywa się bez zezwolenia wymaganego przepisami o ruchu drogowym, inspektor Inspekcji Transportu Drogowego (...) ma prawo wymierzenia i pobrania kary pieniężnej (...).
Wysokość kary za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 98 kN określona została w lp.5 pkt 7 lit. b) załącznika do ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych i wynosi 1440 złotych dla potrójnej osi przyczep powyżej naczep, przy odległości pomiędzy osiami składowymi od 1,30 m do 1,40 m ponad 219,2 kN do 233,9 kN. W przedmiotowym stanie faktycznym przy nacisku potrójnej osi naczepy, przy odległościach między osiami składowymi od 1,30 m do 1,40 m wynoszącym 231,21 kN kara wynosi 1080 złotych (kwota 1440 złotych została pomniejszona o 25% ze względu na zawieszenie pneumatyczne).
Z podanych wyżej powodów organ nałożył na stronę karę pieniężna w wysokości 1080 złotych.
W skardze skarżący wywodzi, że Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 marca 2003r. w sprawie sieci dróg krajowych po których mogą poruszać się pojazdy o określonych parametrach utraciło moc obowiązującą. Wskazał, że w protokółach brak jest odniesienia do warunków atmosferycznych jakie obowiązują w czasie kontroli. W piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2006r. skarżąca uzupełniła skargę podnosząc na nieprawidłowości ważenia, na które kierowca wskazywał podczas kontroli i zgłosił do protokółu kontroli. Wskazał, że w trakcie ważenia podkładki wyrównawcze były znacznie niższe niż podkładki wag a na dodatek wykonane były z gumy. Zdaniem skarżącego wszelkie urządzenia, a w tym i podkładki wyrównawcze służące do pomiarów powinny mieć odpowiednią legalizację. W ocenie skarżącej ważenie odbyło się wprawdzie przy użyciu 6 wag niemniej jednak tak samo jak ważenie tak też użycie podkładek ma istotny wpływ na wynik ważenia. Skarżący wskazał, że nie miał możliwości zweryfikowania temperatury otoczenia ze względu na brak na miejscu ważenia termometru. Kwestionuje wpisaną do protokółu temperaturę powietrza. Wskazuje , że z powodu tych braków uznał, że ponowne ważenie pojazdu nie zmieni wskazanych braków ważenia pojazdu.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z ustawą z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), zwaną ustawą o u.s.a., ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), zwana ustawą o p.p.s.a., ustawą z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1271), zwana ustawą p.w.u.p. postępowanie toczy się na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 ust. 2 pkt l ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 z póź.zm.), ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Przepis art. 64 ust. l ustawy prawo o ruchu drogowym ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego masa, naciski osi lub wymiary wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach określających warunki techniczne pojazdów oraz określonych w art. 61 ust. 6, 8 i 10, jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 marca 2003r. w sprawie sieci dróg krajowych po których mogą poruszać się pojazdy o określonych parametrach ustala sieć dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku na pojedynczą oś do 100 kN (10 t), a na oś składową osi wielokrotnej od 57,5 kN (5,75 t) do 80 kN (8 t) w zależności od rozstawu osi składowych. Przepisy Rozporządzenia obejmowały także drogę nr [...] po, której poruszał się pojazd w momencie kontroli.
Stosownie zaś do art. 13 g ust. l ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych za przejazd pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej.
Zgodnie z art. 40 c w/w ustawy w przypadku stwierdzenia, że pojazd przekracza dopuszczalna masę całkowitą, naciski osi, wymiary lub przejazd pojazdu odbywa się bez zezwolenia wymaganego przepisami o ruchu drogowym, inspektor Inspekcji Transportu Drogowego (...) ma prawo wymierzenia i pobrania kary pieniężnej (...).
Wysokość kary za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 98 kN określona została w lp.5 pkt 7 lit. b) załącznika do ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych i wynosi 1440 złotych dla potrójnej osi przyczep powyżej naczep, przy odległości pomiędzy osiami składowymi od 1,30 m do 1,40 m ponad 219,2 kN do 233,9 kN. W przedmiotowym stanie faktycznym przy wskazanym przez organ nacisku potrójnej osi naczepy, przy odległościach między osiami składowymi od 1,30 m do 1,40 m wynoszącym 231,21 kN kara mogła wynosić wskazaną w decyzji wysokość.
Nie przesądzając jednak sprawy, należy uznać, że przy założeniu ustalenia prawidłowego stanu faktycznego i przy tak opisanych naciskach organ był w pełni uprawniony i zobowiązany do prowadzenia postępowania w kierunku nałożenia kary pieniężnej.
Niemniej jednak w postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku, powinno stosownie do art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a decyzja powinna być należycie uzasadniona z podaniem m.in. dowodów na podstawie, których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione oraz przyczyn z powodu, których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej.
Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nie uzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji.
W ocenie Sądu taką okolicznością niewyjaśnioną przez organ w trakcie postępowania i mogącą mieć wpływ na wynik sprawy jest podnoszony przez stronę fakt przeprowadzenia nieprawidłowego ważenia. Okoliczności kwestionowane przez skarżącego zostały zgaszone do protokółu i zakresie popieranym przed Sądem nie zostały przez organ rozważone zarówno w decyzji pierwszoinstancyjnej jak drugoinstancyjnej a także w odpowiedzi na skargę. W szczególności należy wskazać, że skarżący kwestionuje sposób ważenia a mianowicie użycie do poziomowania ciągnika siodłowego podkładek nie opisanych w protokóle, podkładek niższych niż wagi i bez właściwej legalizacji. Należy zauważyć, że organ nie odniósł się do twierdzeń strony czy użycie podkładek ma istotny wpływ na wynik ważenia. Nadto organ nie odniósł się do twierdzeń skarżącego, który wskazuje, że nie miał możliwości zweryfikowania temperatury otoczenia ze względu na brak na miejscu ważenia termometru.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji z dnia z dnia [...] stycznia 2005 r. o nałożeniu kary pieniężnej naruszają prawo w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 2 Konstytucji, Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Stosownie zaś do art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W świetle powołanych wyżej przepisów decyzja administracyjna, a w szczególności, jak to ma miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, nakładająca na podmiot obowiązki lub karę, musi być oparta na obowiązującym przepisie prawa i zgodna z jego treścią. Tych wymogów nie spełniają wspomniane wyżej decyzje administracyjne.
Wszystkie przytoczone okoliczności świadczą o tym, że organ nie wyjaśnił sprawy w sposób wymagany przez art. 7, 77 i 107 § 3 kpa, które to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. c. ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Stosownie do przepisu art. 152 p.s.a. orzeczono o niewykonywaniu uchylonych decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 o ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło