VI SA/Wa 1368/07

WyrokWSA w Warszawie2007-10-29

Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Ewa Frąckiewicz, Małgorzata Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując odwołanie od decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego, może orzec ponad żądanie strony, rozszerzając zakres czasowy zezwolenia?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, orzekając w postępowaniu odwoławczym, jest związane zakresem żądania strony oraz zakresem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Rozszerzenie przez Kolegium zakresu czasowego zezwolenia na zajęcie pasa drogowego ponad żądanie strony stanowi rażące naruszenie przepisów art. 61 § 1 kpa i art. 138 § 1 kpa, skutkujące nieważnością decyzji.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego na okres od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2007 r., następnie zmodyfikowała go do I kwartału 2007 r. Organ I instancji częściowo zezwolił na zajęcie pasa drogowego do 6 marca 2007 r., a odmówił zezwolenia od 7 marca 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło częściowo decyzję organu I instancji i ustaliło końcowy termin zezwolenia na 4 czerwca 2007 r., a odmowę zezwolenia na zajęcie pasa drogowego od 5 czerwca 2007 r. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. nierozpoznanie sprawy do istoty i naruszenie zasady równości.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007 r. oraz stwierdza, że decyzja ta nie podlega wykonaniu. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz C. Sp. z o.o. kwotę 400 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2007 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. stwierdza, że decyzja opisana w punkcie 1 nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz C. Sp. z o.o. z siedzibą w W kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. C. Sp. z. o.o. z siedzibą w W. pismem z dnia 3 listopada 2006 roku zwróciła się do Zarządu Dróg Miejskich w W. z wnioskiem o zezwolenie na dalsze zajęcie odcinka pasa drogowego ulicy [...] rej. ul. [...] w celu dalszego funkcjonowania nośnika reklamowego o powierzchni 36 m2 poczynając od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 31 grudnia 2007 roku. W piśmie z dnia 19 grudnia 2006 roku spółka zmodyfikowała poprzednio złożony wniosek w ten sposób, iż ograniczyła termin na zajęcie pasa drogowego do I kwartału 2007 roku. Decyzją Nr [...] Zarząd Dróg Miejskich w W. działając w imieniu Prezydenta [...] W.: 1. zezwolił C.Sp. z .o.o. w W. na zajęcie odcinka pasa drogowego drogi powiatowej ul. [...] rej. ul. [...] o powierzchni 8,64 m2 na okres od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 6 marca 2007 roku oraz umieszczenie w nim reklamy (dwustronnej) o łącznej powierzchni reklamowej 36,00 m2, 2. odmówił wydania zezwolenia na lokalizację reklamy z dnia 7 marca 2007 roku, 3. rozstrzygnięciu zamieszczonemu w pkt 2 decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności w odniesieniu do nośnika reklamowego zawierającego informację wizualną z wyłączeniem elementów konstrukcyjnych i zamocowań nośnika reklamowego oraz ustalił warunki zajęcia pasa drogowego oraz wysokość i termin uiszczenia opłaty. Organ uwzględnił wniosek strony częściowo, bo zezwolił na zajęcie pasa drogowego tylko na czas trwania postępowania w sprawie tj. od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 6 marca 2007 roku po to, aby strona uniknęła płacenia kar za samowolne zajęcie pasa drogowego. Odmówił natomiast wydania zezwolenia na lokalizację reklamy od dnia 7 marca 2007 roku, motywując to tym, iż z powodu dużego nagromadzenia reklam w otoczeniu drogi następuje zmniejszenie koncentracji kierowcy na prowadzeniu pojazdu. W czasie pobierania przez kierowcę informacji z różnych elementów otoczenia np. reklam, kierowca nie obserwuje sytuacji na drodze przed poruszającym się pojazdem. Taki stan chwilowego zatrzymania wzroku w jednym punkcie nazywany jest " fiksacją". W tym stanie rzeczy reklamy stanowią zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu pojazdów i pieszych, co uzasadnia wydanie odmownej decyzji jak również nadanie jej rygoru natychmiastowej wykonalności w odniesieniu do samego nośnika reklamowego zawierającego informację wizualną, kierowaną do uczestników ruchu drogowego. C. Sp. z. o.o. nie zgodziła się z decyzją z dnia [...] marca 2007 roku i wniosła od niej odwołanie, domagając się jednocześnie wstrzymania rygoru natychmiastowej wykonalności nadanego rozstrzygnięciem w pkt 2 w związku z pkt 3 sentencji zaskarżonej decyzji. Decyzji organu I instancji spółka zarzuciła: 1. naruszenie art. 6 kpa polegające na wydaniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2007 roku przez Dyrektora do spraw Inwestycji Zarządu Dróg Miejskich w W. [...], która to osoba nie posiadała ważnego umocowania do wydania i podpisania rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie oraz naruszenie przez Zarząd Dróg Miejskich w W. Konstytucyjnie zagwarantowanej zasady równości podmiotów wobec prawa (art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku), polegające na rozstrzygnięciu przedmiotowej sprawy w sposób dyskryminujący C. Sp. z. o.o w stosunku do innych podmiotów reklamy zewnętrznej, których nośniki reklamowe funkcjonują obecnie w pasie drogi o wysokim natężeniu ruchu na terenie W. za zgodą tego organu, 2. naruszenie art. 108 § 1 kpa poprzez bezpodstawne i nieuprawnione przyjęcie przez organ, że w przedmiotowej sprawie spełnione zostały przesłanki do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2007 roku, 3. naruszenie art. 77 § 1 w związku z artykułem 7 kpa, polegające na nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego w zakresie przyjętej przez organ okoliczności, iż ustawienie nośnika reklamowego przy ul. [...] w rej. ul. [...] w W. może spowodować realne zagrożenie niebezpieczeństwa ruchu drogowego, które to uchybienie organu implikuje zarzutem wydania decyzji w oparciu o dowolne ustalenie faktyczne w sprawie. Podnosząc powyższe zarzuty spółka wniosła o uchylenie przez organ odwoławczy decyzji z dnia [...] marca 2007 roku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2007 roku NR [...] 1) na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej pkt 1 w zakresie końcowego terminu zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, punktu drugiego, punktu trzeciego oraz punktu piątego w zakresie wysokości opłaty i orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że końcowy termin zezwolenia na zajęcie pasa drogowego ustaliło na 4 czerwca 2007 roku, nadało punktowi drugiemu brzmienie: "Odmówić zezwolenia na zajęcie pasa drogowego od dnia 5 czerwca 2007 roku" nadało punktowi trzeciemu brzmienie " uchylony", ustaliło opłatę za umieszczenie w pasie drogowym reklamy w wysokości [...] złotych, 2) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w pozostałej części utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Ustosunkowując się w uzasadnieniu do zarzutów odwołania Kolegium podkreśliło, że nie jest trafny argument skarżącego, aby mandat prezydencki [...] wygasł, poza tym stwierdzenie powyższego faktu leży poza sferą jego kognicji. Zarzuty dotyczące uprzywilejowania innych przedsiębiorców nie mogą być rozpoznane w niniejszym postępowaniu. Organ wskazał, że z urzędu znany jest fakt, iż podobne decyzje jak skarżący otrzymali również inni przedsiębiorcy w stosunku do innych lokalizacji. Ustosunkowując się do drugiego zarzutu odwołania Kolegium podkreśliło, że zasadne jest ustalenie innego terminu zezwolenia i uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności po to, aby umożliwić spółce usunięcie nośnika reklamowego w sposób powodujący mniejsze zagrożenie dla bezpieczeństwa wszystkich uczestników ruchu drogowego. Kolegium nie uznało również za zasługujące na uwzględnienie argumentów skarżącego dotyczących uchybień w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Trafiające do Kolegium od kilku miesięcy konsekwentnie odmowy lokalizowania nowych powierzchni reklamowych oraz przedłużenia zezwolenia na nośniki istniejących firm w pasie drogowym współgrają z polityką miasta zmierzając do zapewnienia bezpieczeństwa wszystkim uczestnikom ruchu drogowego. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007 roku C. Sp. z o.o. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej wadliwość, wynikającą z mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w postaci: 1. artykułu 7 i art. 104 § 2 kpa poprzez nierozpoznanie sprawy, co do istoty, polegające na braku rozpatrzenia przez organ II instancji zarzutu stawianego przez stronę postępowania w treści odwołania z dnia 5 kwietnia 2007 roku, dotyczącego wadliwego oparcia decyzji pierwszoinstancyjnej na materiale dowodowym w postaci Opinii Instytutu Badawczego Dróg i Mostów-Pracowni Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, który to dokument nie ma mocy dowodowej, albowiem jest opinią o charakterze pseudonaukowym ponadto wydana przez osobę nieuprawnioną do reprezentowania na zewnątrz przedmiotowej jednostki badawczej, 2. art. 77 § 1 w związku z art. 7 kpa polegające na nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego w zakresie przyjętej przez organy obydwóch instancji okoliczności, że ustawienie nośnika reklamowego przy ul. [...] w rej. ul. [...] w W. może spowodować realne zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, które to uchybienie organ implikuje zarzutem wydania decyzji w oparciu o dowolne ustalenia faktyczne i prawne, 3. artykuł 6 kpa w postaci naruszenia przez organ odwoławczy, jak również organ I instancji konstytucyjnie zagwarantowanej zasady równości podmiotów wobec prawa (art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku), polegające na rozstrzygnięciu przedmiotowej sprawy w sposób dyskryminujący C. Sp. z o.o w stosunku do innych podmiotów reklamy zewnętrznej, których nośniki reklamowe funkcjonują obecnie w pasie drogi o wysokim natężeniu ruchu na terenie W., za zgodą wydaną przez organ I instancji-Zarząd Dróg Miejskich w W. Podnosząc powyższe zarzuty spółka wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007 roku oraz decyzji z dnia [...] marca 2007 roku, wydanej z upoważnienia Prezydenta [...] W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej uchylenie, podnosząc argumenty, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153 z 2002 r., poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle §2 powołanego wyżej artykułu, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153 z 2002 roku, poz. 1270 z późn. zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani też jej wnioskami. Badając we wskazany wyżej sposób zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził, iż nie może się ona ostać, albowiem została wydana z rażącym naruszeniem prawa, skutkującym jej nieważność. W niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte na wniosek skarżącej spółki zawarty w piśmie z dnia 3 listopada 2006 roku i doręczony organowi w dniu 8 listopada 2006 roku. Następnie strona zmodyfikowała wniosek w piśmie z dnia 19 grudnia 2006 roku, który wpłynął do organu w dniu 28 grudnia 2006 roku. Należy więc przyjąć, iż granice czasowe wydania pozwolenia na dalsze posadowienie reklamy w pasie drogowym strona wyznaczyła na okres od 1 stycznia 2007 roku do 31 marca 2007 roku. W tym stanie rzeczy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpoznając ponownie sprawę na skutek odwołania złożonego przez stronę od decyzji organu I instancji winno uwzględnić jakiego okresu dotyczy wniosek strony. Orzekając ponad żądanie strony Kolegium dopuścił się rażącego naruszenia przepisu art. 61 § 1 kpa i art. 138 § 1 kpa. W myśl art. 61 § 1 kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Organ administracyjny wszczynając postępowanie na wniosek strony jest związany zakresem żądania, zaś organ odwoławczy w myśl art. 138 kpa rozpoznając i rozstrzygając ponownie sprawę administracyjną rozstrzygniętą decyzją organu I instancji w oparciu o stan prawny i faktyczny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej. Zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej decyzją odwoławczą wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu I instancji. Organ odwoławczy nie może zmieniać rodzaju sprawy, a zatem w postępowaniu odwoławczym może być rozpoznana i rozstrzygnięta wyłącznie tożsama pod względem podmiotowym i przedmiotowym sprawa. Organ odwoławczy nie może rozszerzać zakresu sprawy. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., art. 152 p.p.s.a., art. 200 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Wobec stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji z przyczyny określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa rozważenie zarzutów skargi stało się zbędne i niecelowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło