VI SA/Wa 1378/21
WyrokWSA w Warszawie2021-11-24
Skład orzekający: Dorota Pawłowska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podanie w zgłoszeniu SENT numeru rejestracyjnego pojazdu zamiast numeru dokumentu przewozowego, który nie został wystawiony, stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł?Ratio decidendi
Podanie w zgłoszeniu SENT numeru rejestracyjnego pojazdu zamiast numeru dokumentu przewozowego, który nie został wystawiony, stanowi naruszenie art. 5 ust. 4 pkt 1 lit. h ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi. Takie działanie jest niezgodne z przepisami ustawy SENT, które wymagają zarówno wystawienia dokumentu przewozowego towarzyszącego przewozowi, jak i jego okazania w czasie kontroli w celu sprawdzenia poprawności danych zawartych w zgłoszeniu. W związku z tym, organ prawidłowo nałożył karę pieniężną na przewoźnika, a sąd oddalił skargę jako bezzasadną.Stan faktyczny
Funkcjonariusze Urzędu Celno-Skarbowego przeprowadzili kontrolę pojazdu przewożącego olej napędowy grzewczy. Stwierdzono brak dokumentu przewozowego, który został wpisany w zgłoszeniu SENT. Zamiast numeru dokumentu przewozowego wpisano numer rejestracyjny pojazdu. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego nałożył na przewoźnika karę pieniężną w wysokości 10 000 zł. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał decyzję w mocy. Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy SENT oraz Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pawłowska Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Sałek Protokolant sekr. sąd. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2021 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
W dniu [...] lutego 2020r. w miejscowości [...], ul. [...], funkcjonariusze [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] przeprowadzili kontrolę pojazdu o nr rej. [...].
Kierujący pojazdem okazał w toku kontroli: prawo jazdy, dowód rejestracyjny pojazdu, wypis nr [...] z zezwolenia nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, wydruk potwierdzenia rejestracji zgłoszenia [...] na przewóz 1900 litrów oleju napędowego grzewczego klasyfikowanego do kodu [...].
W wyniku przeprowadzonej weryfikacji ww. zgłoszenia oraz dokumentów towarzyszących transportowi kontrolujący stwierdzili brak dokumentu przewozowego nr [...] wpisanego w zgłoszeniu [...].
Z przeprowadzonej kontroli sporządzono protokół nr [...] z dnia [...].02.2020r., który został podpisany przez kierującego, bez zgłoszenia uwag.
Postanowieniem z dnia [...].03.2020r. Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] wszczął z urzędu postępowanie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Postanowienie doręczono Stronie w dniu [...].03.2019r.
Pismem z dnia [...].05.2020r. organ I instancji wezwał stronę w terminie 7 dni do wyjaśnienia czyjej zdaniem zachodzą okoliczności (z zastrzeżeniem o którym mowa w art. 26 ust. 3 pkt 1-3 ustawy SENT) wskazujące na możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie stwierdzone w trakcie przedmiotowej kontroli oraz przekazanie stosownych dowodów.
Pismem z dnia 03.06.2020r. strona wyjaśniła m.in., że odstąpienie od nałożenia kary nie stanowi pomocy publicznej w rozumieniu przepisów. Nałożenie przedmiotowej kary bądź też wydanie decyzji umarzającej całe postępowanie w żaden sposób bowiem nie wpłynie na rynek czy też konkurencję na rynku pośrednictwa w obrocie paliwami, stąd też nie powinno być kwalifikowane jako pomoc publiczna. W konsekwencji nie ma, zdaniem strony, potrzeby dokumentowania jej sytuacji finansowej. W ostatnich trzech latach strona uzyskała pomoc de minimis zgodnie z zestawieniem, stanowiącym załącznik do pisma. Strona wyjaśniła ponadto, iż prowadzi działalność w miejscowości [...] i okolicach, na tym terenie prowadzą również działalność gospodarczą podmiotowy konkurencyjne. Firma nie ma powiązań z zagranicznymi przedsiębiorcami. W przypadku nałożenia kary strona zmuszona będzie do redukcji zatrudnienia by ograniczyć koszty i odłożyć środki na ewentualną karę, co w jej ocenie oznacza, że odstąpienie od nałożenia kary nie jest tylko podyktowane ważnym interesem strony, ale również leży w ważnym interesie pracowników, a więc i w interesie publicznym. W przedmiotowej sprawie wszystkie należności publicznoprawne (w tym podatek akcyzowy i podatek VAT) zostały odprowadzone w należnej wysokości, a samo naruszenie dotyczy, zdaniem Strony, jedynie błędu w oznaczeniu numeru dokumentu przewozowego, stąd przedmiotowe postępowanie winno zostać umorzone.
Pismem z dnia [...].06.2020r. Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z prośbą o udzielenie informacji czy firma [...] posiada zaległości podatkowe w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa oraz czy w stosunku do ww. podatnika toczy się postępowanie egzekucyjne, a także czy podatnik dokonuje rozliczenia podatku dochodowego oraz podatku od towarów i usług (składa deklaracje podatkowe).
W odpowiedzi pismem z dnia [...].06.2020r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] poinformował, że firma [...] nie posiada zaległości podatkowych stanowiących dochód budżetu państwa; nie toczy się wobec ww. podatnika postępowanie egzekucyjne; podatnik składa deklaracje w w zakresie rozliczeń z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od towarów i usług.
Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2020r. Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] orzekł o nałożeniu na przewoźnika kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł w związku z podaniem w zgłoszeniu [...] danych dotyczących numeru dokumentu przewozowego niezgodnie ze stanem faktycznym.
Pismem z dnia [...].09.2020r. strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania.
Decyzją z dnia [...] lutego 2021r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 13 § 1 pkt 2 lit a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.), art. 24 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 4 pkt 1 lit. h, art. 26 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2020r. poz. 859), po rozpatrzenia odwołania A. W. od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno- Skarbowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2020r.
w przedmiocie nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł
w związku z podaniem w zgłoszeniu [...] danych dotyczących numeru dokumentu przewozowego niezgodnie ze stanem faktycznym, orzekł
o utrzymaniu w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonej weryfikacji zgłoszenia [...] oraz dokumentów okazanych przez kierowcę w trakcie kontroli, kontrolujący stwierdzili brak listu przewozowego nr [...] wpisanego w ww. zgłoszeniu, co stanowi naruszenie przez przewoźnika przepisu art. 5 ust. 4 pkt 1 lit. h) ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 2, w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnik zgłosi dane niezgodne ze stanem faktycznym, inne niż dotyczące towaru - odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10 000 zł.
W przedmiotowej sprawie przyczyną nałożenia kary pieniężnej w kwocie
10.000 zł, był brak dokumentu przewozowego nr [...] wpisanego w zgłoszeniu [...] jako dokument towarzyszący przewożonemu towarowi, co stanowi naruszenie przepisu art. 5 ust. 4 pkt 1 lit. h ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi i zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 2 jest zagrożone karą pieniężną. Takiego dokumentu strona nie przedstawiła na etapie postępowania przed organem I i II instancji. Co więcej w odwołaniu z dnia [...].09.2020r. strona przyznała, że taki dokument nie został wystawiony. Organ wskazał ponadto, że w trakcie prowadzonego postępowania strona nie wykazała również, że uiszczenie nałożonej kary pieniężnej doprowadziłoby do zagrożenia egzystencji prowadzonej przez nią firmy oraz zagrażałoby bytowi strony.
Pismem z dni29 marca 2021r. A. W. wniósł do WSA w Warszawie skargę na powyższą decyzję, zarzucając naruszenie:
1) art. 24 ust. 1 w zw. z art. 26 ust 1 i 5, w zw. z art. 8 ust 1 oraz w zw. z art. 5 ust. 4 Ustawy z dnia 09.03.2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi przez ich niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na skarżącego kary, mimo iż nie było ku temu podstaw, gdyż skarżący umieścił wszystkie dane wymagane przepisami prawa w zgłoszeniu SENT, a jedynym zarzutem jest to, że w zgłoszeniu podano numer dokumentu przewozowego (numer rej. pojazdu), którego forma czy treść nie był zadowalający dla kontrolujących;
2) art. 24 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi przez jego niezastosowanie, a który to przepis mógł i powinien organ zastosować z urzędu, gdyż ziściły się wszystkie przesłanki do jego zastosowania, a organ kompletnie pominął podnoszone fakty i okoliczności, które w jednoznaczny sposób potwierdzały, że zaistniała sytuacja nie miała wpływu na prawidłowość zgłoszenia, jak i nie pozwalała stwierdzić, że skarżący nie dopełnił obowiązków wynikających z w/w ustawy, a zachodził ważny interes publiczny;
3) art. 187 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa przez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. brak rozpatrzenia całego materiału dowodowego
w sprawie, o czym szczegółowo poniżej w uzasadnieniu niniejszego odwołania;
4) art. 120 i art. 122 Ordynacji podatkowej przez całkowity brak dążenia do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy i takie interpretowanie przepisów na niekorzyść skarżącego by móc nałożyć na niego wysoką karę;
5) art. 121 Ordynacji podatkowej przez przeprowadzenie przedmiotowego postępowania w sposób niepogłębiający zaufania do organów Państwa.
6) art. 10 i art. 11 ustawy z dnia 06.03.2018 r. Prawo przedsiębiorców przez dokonanie wykładni przepisów i rozstrzygnięcia wątpliwości na niekorzyść skarżącego jako przedsiębiorcy tak by nałożyć na niego możliwie wysoką karę;
7) art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej - zasady proporcjonalności - przejawiającym się niewspółmiernością zastosowanych środków (kary) względem celu jaki ma osiągnąć ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowym i nie uwzględnieniem innych mniej uciążliwych dla strony rozwiązań przewidzianych przez tę ustawę;
8) art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej przez wydanie decyzji naruszającej zasadę sprawiedliwości społecznej;
9) pominięcie ratio legis przepisów ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi, którym było przeciwdziałanie nadużyciom w handlu paliwem oraz likwidacja tzw. "szarej strefy".
Wobec powyższego, skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ewentualnie o uchylenie zaskarżonej w/w decyzji w całości oraz na podstawie art. 135 p.p.s.a. uchylenie również w całości decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z dnia [...].08.2019 r. oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi rozwinął podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019 poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2019 r. poz. 2325; dalej jako "p.p.s.a.").
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie jest ona zasadna.
Zgodnie z treścią art. 5 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2020r. poz. 859, dalej jako "ustawa SENT") w przypadku przewozu towaru rozpoczynającego się na terytorium kraju, przewoźnik jest obowiązany przed rozpoczęciem przewozu towaru po drodze publicznej uzupełnić zgłoszenie o:
a) dane przewoźnika obejmujące :
- imię i nazwisko albo nazwę,
- adres zamieszkania albo siedziby,
b) numer identyfikacji podatkowej przewoźnika albo numer, za pomocą którego przewoźnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku od towarów i usług albo podatku od wartości dodanej,
c) numery rejestracyjne środka transportu, o którym mowa w art. 2 pkt 11 lit. a,
d) datę faktycznego rozpoczęcia przewozu towaru,
e) planowaną datę zakończenia przewozu towaru,
f) numer zezwolenia, zaświadczenia lub licencji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2017r. poz. 2200 oraz z 2018r. poz. 12, 79, 138, 650 i 1039), o ile są wymagane,
g) dane adresowe miejsca dostarczenia towaru albo miejsce zakończenia przewozu na terytorium kraju,
h) numer dokumentu przewozowego towarzyszącego przewożonemu towarowi. i) numer lokalizatora albo numer urządzenia.
Z powyższego przepisu wynika zatem, że jedną z danych obowiązkowo wpisywanych przez przewoźników w zgłoszeniu SENT i podlegających weryfikacji w trakcie kontroli drogowej jest numer dokumentu przewozowego towarzyszącego przewożonemu towarowi (art. 5 ust. 4 pkt 1 lit. h). Przewoźnik przed rozpoczęciem przewozu towarów podlegających systemowi monitorowania, ma obowiązek wpisania do zgłoszenia SENT numeru dokumentu przewozowego, który towarzyszy przewozowi i na żądanie kontrolujących kierowca ma obowiązek ten dokument okazać, w celu weryfikacji prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu, np. w zakresie tożsamości towaru.
W wyniku przeprowadzonej weryfikacji zgłoszenia [...] oraz dokumentów okazanych przez kierowcę w trakcie kontroli, kontrolujący stwierdzili brak listu przewozowego nr [...] wpisanego w ww. zgłoszeniu, co stanowi naruszenie przez przewoźnika przepisu art. 5 ust. 4 pkt 1 lit. h.
Ponadto strona sama przyznała w odwołaniu, że takiego dokumentu przewozowego nie wystawiono. Powyższe potwierdza protokół z kontroli nr [...] z dnia [...].02.2020r., podpisany przez kierującego bez zgłoszenia uwag, z którego wynika brak listu przewozowego nr [...] wpisanego w zgłoszeniu [...]. Takiego dokumentu skarżący nie przedstawił na żadnym etapie postępowania.
Jak słusznie zauważył organ fakt, że ustawa SENT nie zawiera definicji dokumentu towarzyszącego przewożonemu towarowi, dokument przewozowy może mieć dowolną formę. Istotnym z punktu widzenia przestrzegania przepisów ustawy SENT jest natomiast to, aby dokument przewozowy towarzyszył przewozowi, zawierał stosowne informacje i aby dokument ten był wpisany do zgłoszenia SENT. Tylko bowiem na tej podstawie może nastąpić identyfikacja towaru z określonym zgłoszeniem i zgodne z celem ustawy monitorowanie przewozu.
Tym samym wpisanie jako numeru dokumentu przewozowego numeru środka transportu, z uwagi na fakt, że, dokument przewozowy nie został wystawiony, jest niezgodne z przepisami ustawy SENT, z których jasno wynika obowiązek zarówno wystawienia dokumentu przewozowego towarzyszącego przewozowi jak i jego okazania w czasie kontroli w celu sprawdzenia poprawności danych zawartych w zgłoszeniu SENT.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 2 w przypadku gdy podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnik zgłosi dane niezgodne ze stanem faktycznym, inne niż dotyczące towaru - odpowiednio na podmiot wysyłający, podmiot odbierający albo przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10 000 zł. Konsekwencją stwierdzonego naruszenia było nałożenie na skarżącego kary pieniężnej.
Jednocześnie jak stanowi art. 24 ust. 3 ustawy, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego albo przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek odpowiednio podmiotu wysyłającego, podmiotu odbierającego albo przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1-lb, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Jak wynika z uzasadnień wydanych decyzji, organy dokonały szczegółowej analizy przesłanek odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, nie znajdując podstaw do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej w przedmiotowej sprawie, ani z uwagi na ważny interes przewoźnika, ani interes publiczny.
W ocenie sądu w przedmiotowej sprawie organy dochowały należytej staranności w celu wyjaśnienia stanu faktycznego mającego być podstawą rozstrzygnięcia, zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy.
Dlatego też na podstawie art. 151 p.p.s.a. sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło