VI SA/Wa 139/19

WyrokWSA w Warszawie2019-07-04

Skład orzekający: Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Jakub Linkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy oznaczenie graficzne w postaci półtrzeciakrzyża, zgłoszone jako znak towarowy, posiada dostateczne znamiona odróżniające, aby mogło zostać zarejestrowane?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgłoszone oznaczenie graficzne w postaci półtrzeciakrzyża nie posiada dostatecznych znamion odróżniających, ponieważ ma charakter opisowy i informacyjny, nie jest fantazyjne i nie pozwala na zindywidualizowanie towarów lub usług pod względem pochodzenia od konkretnego przedsiębiorcy. Rejestracja takiego znaku naruszałaby zasadę swobody gospodarczej i uniemożliwiłaby innym podmiotom korzystanie z powszechnie używanej figury heraldycznej do opisu ich działalności.
Stan faktyczny
Zgłaszający J. P. wniósł o udzielenie prawa ochronnego na oznaczenie graficzne w postaci półtrzeciakrzyża dla towarów i usług z klas 29, 41 i 43. Urząd Patentowy RP odmówił udzielenia prawa ochronnego, uznając, że oznaczenie nie posiada dostatecznych znamion odróżniających. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Urząd utrzymał swoją decyzję w mocy. Zgłaszający wniósł skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów procesowych i materialnych, w tym błędną ocenę zdolności odróżniającej znaku. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant ref. staż. Agata Rosiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2019 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego na oznaczenie graficzne oddala skargę W dniu [...] sierpnia 2013 r., pod numerem [...] zostało zgłoszone przez J. P. w celu uzyskania prawa ochronnego, oznaczenie graficzne (wizerunek półtrzecia krzyża) przeznaczone do oznaczania: 29: mięso, dziczyzna, drób, wędliny, pasztety, ryby; ekstrakty mięsne; konserwowane przetwory mięsne i rybne; konserwowane, suszone, gotowane i mrożone owoce i warzywa; galaretki, dżemy, kompoty; jaja; mleko, produkty mleczne, sery; oleje i tłuszcze jadalne; dania gotowe z wyżej wymienionych produktów; głęboko mrożone dania gotowe; 41: oświata; działalność edukacyjna; nauczanie; kształcenie; organizacja i prowadzenie imprez rozrywkowych, kulturalnych, plenerowych, sportowych, jeździeckich; organizacja i prowadzenie polowań, biegów i zawodów jeździecko-myśliwskich; organizacja i prowadzenie wystaw, spektakli, koncertów, festiwali, przeglądów; organizacja i prowadzenie wyścigów samochodowych, konnych, pojazdów zabytkowych, powozów, zawodów w powożeniu, ujeżdżaniu, skokach przez przeszkody (jeździectwo);organizacja i obsługa pól golfowych, organizacja i prowadzenie konkursów (także konkursów piękności), balów, bankietów, zjazdów, konwencji, konferencji, seminariów; działalność wydawnicza; publikowanie książek, tekstów, opinii, także elektroniczne w trybie on-line; 43: hotelarstwo; inne formy tymczasowego zakwaterowania, także w obiektach historycznych, klubowych, plenerowych; restauracje, kawiarnie, bary, puby, inne usługi zaopatrzenia w żywność i napoje (także catering). W związku z dokonanym zgłoszeniem Urząd Patentowy RP pismem z dnia 15 września 2017 r. poinformował Zgłaszającego o braku dostatecznych znamion odróżniających przedmiotowego oznaczenia oraz wezwał do wypowiedzenia się w tej kwestii. Zgłaszający nie zajął stanowisko w przedmiotowej sprawie. Decyzją z dnia [...] marca 2018r. Urząd Patentowy działając na podstawie art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (Dz.U.2013.1410) Urząd Patentowy RP odmówił udzielenia prawa ochronnego na oznaczenie graficzne (wizerunek półtrzeciakrzyża) zgłoszone dnia 29 sierpnia 2013 r. przez P. J., numer zgłoszenia [...]. W uzasadnieniu wskazano, że art. 129 ustawy Prawo własności przemysłowej określa, jakie przesłanki muszą być spełnione, aby dane oznaczenie mogło być uznane za znak towarowy. Podstawową przesłanką udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy jest istnienie dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia zgłoszonego do Urzędu Patentowego. Jest to ogół cech pozwalających zindywidualizować dany towar/usługę na rynku wśród towarów/usług tego samego rodzaju pochodzących z innych przedsiębiorstw. Ta właściwość jest warunkiem spełnienia przez znak towarowy funkcji oznaczenia pochodzenia. Organ wskazał, że w art. 129 ust. 2 pkt 1 określono jakiego rodzaju oznaczenia nie mają zdolności rejestrowej, stwierdzając, iż nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających, a tym samym nie nadają się do odróżniania w obrocie towarów/usług, dla których zostały zgłoszone, Zgłoszone oznaczenie nie posiada dostatecznych znamion odróżniających. Zostało ono zgłoszone jako symbol półtrzecia krzyża, pozbawiony jakichkolwiek cech oryginalności i jest bezpośrednio odczytywany przez odbiorców Organ wyjaśnił, że półtrzeciakrzyż to nazwa używana w heraldyce. Częsta figura heraldyczna występująca głównie w herbach nadawanych rodzinom na Kresach. Półtrzecia to dawne określenie liczby 2,5. Symbolicznie odnosi się do przejścia z pogaństwa na chrześcijaństwo i walki w obronie wiary. Używany w formie półtorakrzyż lub półtrzeciakrzyż. Występuje np. w herbach [...]. Organ podkreślił, że podstawową, konstytutywną funkcją znaku towarowego jest funkcja wskazywania pochodzenia towaru lub usługi. Każde oznaczenie, mające funkcjonować w obrocie jako znak towarowy, musi tę funkcję spełniać w odniesieniu do wszystkich towarów i usług, dla których zostało zgłoszone. Znak towarowy winien być w dostatecznym stopniu charakterystyczny dla przeciętnego odbiorcy, by w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógł dla niego stanowić wystarczającą podstawę do uznania oznaczanego tym znakiem towaru lub usługi za pochodzące od jednego, konkretnego przedsiębiorstwa. Znak towarowy winien zatem posiadać ujętą abstrakcyjnie zdolność do odróżniania, oraz, ocenianą w odniesieniu do towarów lub usług dla jakich został zgłoszony zdolność odróżniającą, to znaczy posiadać dostateczne znamiona odróżniające. Znamion tych nie posiadają w szczególności takie oznaczenia, które ze swojej istoty nie nadają się do odróżniania towarów dla których zostały zgłoszone. Organ uznał, że zgłoszone oznaczenie zawiera jedynie określenia ogólnoinformacyjne, do których nie można przyznać wyłączności jednemu podmiotowi, ponieważ wszyscy uczestnicy obrotu gospodarczego muszą mieć swobodny dostęp do określeń, służących do opisywania ich działalności. W ocenie Urzędu Patentowego RP zgłoszony znak ma tylko charakter opisowy, a nie indywidualizuje źródła pochodzenia towarów. Aby spełniał on te przesłanki, powinien mieć przede wszystkim charakter abstrakcyjny w stosunku do towarów, które oznacza. Oznaczenie graficzne [...] jest na tyle ogólne i pospolite, że nie powoduje powiązania towarów sygnowanych tym oznaczeniem z konkretnym podmiotem oferującym te towary. "Ponieważ przeciętny odbiorca nie jest specjalnie uważny, jeśli znak natychmiastowo nie wskazuje mu pochodzenia (...), ale tylko przekazuje mu czysto promocyjną, abstrakcyjną informację, toteż nie będzie poświęcał czasu, aby się dowiedzieć, czy znak nie pełni także innych możliwych funkcji, ani także pamięci by odnotować go jako znak towarowy" (wyrok TS WE z dn. 5 grudnia 2002 r. w sprawie T-130/01 REAL PEOPLE, REAL SOLUTIONS, par. 29). Oznaczenie to powinno pozostać wolne w domenie wspólnej, jako przydatny do używania zwrot potoczny, ewentualnie w języku reklamy dostępnym dla wszystkich podmiotów. Na podstawie powyższych wyjaśnień Urząd uznał, że nie można przydzielić jednemu podmiotowi wyłącznego prawa do graficznego oznaczenia półtrzeciakrzyża, gdyż prowadziłoby to do istotnych utrudnień w obrocie gospodarczym. Pismem z dnia 18 czerwca 2018r. strona wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnosząc o uchylenie decyzji z dnia [...] marca 2018 r. w całości, w wyniku uwzględnienia argumentów i okoliczności przywołanych w uzasadnieniu niniejszego wniosku oraz  zmianę oceny zdolności ochronnej graficznego znaku towarowego objętego zgłoszeniem nr [...], w szczególności potwierdzenie zdolności odróżniającej tego znaku, a w konsekwencji udzielenie na podstawie zgłoszenia nr [...] prawa ochronnego na graficzny znak towarowy dla towarów i usług wskazanych w podaniu z dnia 29 sierpnia 2013 r., ewentualnie po przeprowadzeniu dodatkowych analiz lub badań. Zdaniem strony Urząd Patentowy RP nie wyjaśnił, jakie cechy towarów i usług wymienionych w podaniu z dnia 29 sierpnia 2013 r. określa bezpośrednio wizerunek półtrzeciakrzyża, co mogłoby ewentualnie decydować o jego wykluczeniu spod ochrony na podstawie art. 129 ust. 2 pkt 1 p.w.p. Przepisy ograniczające możliwość uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy nie mogą być interpretowane rozszerzająco, a w przypadku sformułowania zarzutu braku dostatecznych znamion odróżniających konieczne jest ścisłe wskazanie powodów, dla których określony znak powinien pozostać w domenie publicznej. Ponadto, zdaniem strony różne elementy oznaczeń heraldycznych, jak tarcze różnych kształtów, korony, girlandy itp. są uznanymi odróżniającymi elementami licznych znaków towarowych chronionych w Polsce w trybie krajowym, unijnym i międzynarodowym. Także całe herby będące znakiem rodów polskich i europejskich, są rejestrowane jako znaki towarowe. Strona podniosła, że od lat oznacza obecnym znakiem towarowym liczne produkty i sam jest rozpoznawany jako źródło towarów i usług funkcjonujących w obrocie, a obecne zgłoszenie wiąże się z rozszerzeniem jej aktywności gospodarczej. Dzięki odpowiedzialnej działalności, rozpoznawalnemu wizerunkowi rynkowemu oraz ciekawej szacie zewnętrznej oferowanych towarów obecny znak jest doskonale rozpoznawalny przez odbiorców i wiązany z osobą Zgłaszającego, osoby fizycznej – J. P. na terenie Europy i kraju. Decyzją z dnia [...] listopada 2018r. Urząd Patentowy działając na podstawie art. 245 ust. 1 oraz art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 1 i art. 248 ustawy z 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. 2013, poz. 1410 i 2015,1266) oraz art. 2 ust. 1 ustawy z 11 września 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo własności przemysłowej (Dz.U. 2015, poz.1615), Urząd Patentowy RP po rozpoznaniu wniosku z dnia 18 czerwca 2018 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] marca 2018 r. o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy graficzny (wizerunek półtrzeciakrzyża) zgłoszony dnia 29 sierpnia 2013 r. pod numerem [...] przez J. P., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ wskazał, że w art. 129 ust. 2 pkt 1-3 ww. ustawy wymieniono trzy grupy oznaczeń nieposiadających dostatecznych znamion odróżniających. Zgodnie z art. 129 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które nie nadają się do odróżniania towarów, dla których zostały zgłoszone. Organ podkreślił, że w świetle ww. przepisów nie udziela się prawa ochronnego na oznaczenia niedystynktywne (które nie są fantazyjne w stosunku do sygnowanych nimi towarów) oraz na oznaczenia opisowe (które składają się wyłącznie z elementów mogących służyć do wskazania cech sygnowanych nimi towarów). Znakiem towarowym może być więc tylko takie oznaczenie, które w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego będzie postrzegane przez odbiorców jako oznaczenie, według którego można dany towar zindywidualizować, co do źródła pochodzenia od jednego konkretnego podmiotu gospodarczego, a także takie które będzie nadawać się do odróżniania towarów i nie będzie przekazywać żadnej informacji o sygnowanym towarze. W ocenie Urzędu Patentowego powyższe przepisy mają zastosowanie do oznaczenia graficznego (wizerunek półtrzeciakrzyża). Oznaczenie to nie spełnia przesłanek do tego, aby przypisać mu znaczenie znaku towarowego. Ocena zdolności odróżniającej jest wypadkową dwóch elementów. Z jednej strony forma przedstawieniowa znaku musi być "sama w sobie" na tyle charakterystyczna, aby mogła identyfikować towar/usługę. Z drugiej strony musi zapewniać kupującemu możliwość dokonania wyboru według niej, bez konieczności ustalania pochodzenia towaru drogą okrężną (np. przez szukanie na towarze nazwy producenta). Znaki nie nadające się do odróżniania - to takie, których struktura nie wykazuje jakichkolwiek cech charakterystycznych, a więc znak jako całość jest pozbawiony dostatecznych znamion odróżniających i nie nadaje się do identyfikacji towaru jako pochodzącego od konkretnego przedsiębiorcy. Przede wszystkim nie wykazują jakichkolwiek znamion odróżniających znaki informacyjne. Uznanie ich za pozbawione zdolności odróżniającej uzasadniają dwa względy. Po pierwsze znak ma przekazywać informację o pochodzeniu towaru, a nie o samym towarze. Po drugie znak, do którego - z mocy udzielenia prawa ochronnego - płynie wyłączność używania, nie może pozbawiać konkurentów możliwości przekazywania kupującym informacji o towarze. Organ wskazał, że badanie rozpocząć należy od określenia kręgu odbiorców, bowiem to ich rozumienie treści znaku wyznacza standardy badania (wyrok Sądu z dnia 20 marca 2002r. w sprawie T-356/00 DaimlerChiysler przeciwko OHIM (CARCARD), Rec. Str. 11-1963, pkt 25). Odbiorcami towarów i usług wymienionych w wykazie znaku zgłoszonego są podmioty profesjonalne, jak również przeciętni odbiorcy. Krąg tychże jest praktycznie nieograniczony - znajdują się w nim zarówno osoby dobrze wykształcone, jak i osoby o wykształceniu podstawowym, osoby młode oraz emeryci, pracownicy umysłowi, fizyczni. Towary i usługi do oznaczania których oznaczenie jest przeznaczone są więc kierowane do całego społeczeństwa. Dlatego zdaniem organu przyjąć trzeba, iż odbiorcą towarów i usług wymienionych w zgłoszeniu jest przeciętny konsument. Badane oznaczenie zostało zgłoszone jako oznaczenie graficzne. Stanowi prosty wizerunek- Półtrzeciakrzyż - Nazwa używana w heraldyce. Częsta figura heraldyczna występująca głównie w herbach nadawanych rodzinom na Kresach. Półtrzecia to dawne określenie liczby 2,5. Symbolicznie odnosi się do przejścia z pogaństwa na chrześcijaństwo i walki w obronie wiary. Używany w formie półtorakrzyż lub półtrzeciakrzyż występuje np. w herbach [...]. Organ zauważył, że potomkowie bardzo często zajmują się produkcją towarów, które jednocześnie poprzez użycie/nałożenie na nie tego elementu wskazują na szlacheckie pochodzenie. Zdaniem organu udzielenie prawa ochronnego na zgłoszone oznaczenie jako na znak towarowy przyznałoby uprawnionemu monopol na używanie tego oznaczenia, co naruszałoby zasadę swobody działalności gospodarczej i swobody dostępu do tego typu figur heraldycznych. Udzielenie prawa ochronnego na oznaczenie wyłącznie na rzecz Zgłaszającego spowodowałoby, iż żaden inny podmiot nie mógłby stosować tego przedstawienia graficznego (nawet z dodatkowymi elementami np. bogatą grafiką, nazwą firmy) do informowania o swych produktach i usługach. Nie jest to, zatem oznaczenie, które prawidłowo spełni podstawową funkcję znaku towarowego, czyli funkcję oznaczenia pochodzenia. Jego monopolizacja natomiast może doprowadzić do zachwiania normalnego funkcjonowania rynku, co byłoby sprzeczne z bezwzględnymi przesłankami rejestracyjnymi, które określa w/w ustawa albowiem uniemożliwiłoby stosowanie tego typu oznaczeń przez innych uczestników obrotu gospodarczego prowadzących podobną działalność gospodarczą. Zgłaszający nie byłby w stanie skutecznie egzekwować tak otrzymanego prawa ochronnego względem podmiotów tak często używających wskazanej figury heraldycznej głównie w herbach.  Urzędu Patentowy RP podkreślił, że każdy znak musi być rozpatrywany indywidualnie i osobno na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Nie można, na podstawie wskazanych znaków wywieść utrwaloną praktykę Urzędu Patentowego RP i wniosek, że sprawa staje się automatycznie analogiczna. Biorąc pod uwagę powyższe argumenty Urząd Patentowy RP uznał, że zgłoszony znak towarowy graficzny graficzny (wizerunek półtrzeciakrzyża), jest oznaczeniem pozbawionym zdolności odróżniającej, orzekł jak w sentencji. Pismem z dnia 27 grudnia 2018r. J. P. wniósł na powyższą decyzję skargę do WSA w Warszawie, zarzucając zaskarżonej decyzji: 1. naruszenie przepisów procesowych, a mianowicie art. 7 kpa w zw. z art. 252 ustawy Prawo własności przemysłowej, polegające na przedwczesnym uznaniu sprawy za dostatecznie wyjaśnioną choć nie zbadano, czy w stosunku do towarów i usług objętych zgłoszeniem nr [...] obecne oznaczenie graficzne może spełniać funkcję odróżniającą; 2. naruszenie przepisów procesowych, a mianowicie art. 7 kpa w zw. z art. 252 ustawy Prawo własności przemysłowej, polegające na uznaniu za niekonieczne przeprowadzenie rozprawy z udziałem pełnomocnika skarżącej przed podjęciem zaskarżonej decyzji z dnia [...] listopada 2018 r., skutkiem czego nie nastąpiło dostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i na nieuwzględnieniu słusznego interesu Skarżącego przy ponownym rozpatrywaniu sprawy po decyzji o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak objęty zgłoszeniem nr [...], a skutkiem tego błędne ustalenie, że prawo ochronne na graficzny znak towarowy (wizerunek półtrzeciakrzyża) nie może być udzielone i wydanie krzywdzącej decyzji utrzymującej w mocy wcześniejszą decyzję odmawiającą udzielenia prawa ochronnego na ten znak; c) naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 120 ust. 1 i 2 p.w.p. w zw. z art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 1 p.w.p. poprzez ich błędne zastosowanie i uznanie, że graficzny znak towarowy (wizerunek półtrzeciakrzyża) nie może być znakiem towarowym, mimo iż może być przedstawiony w formie graficznej oraz uznanie, że jest on pozbawiony znamion odróżniających bez przeprowadzenia pełnej oceny z odniesieniem do towarów i usług, dla których znak ten został zgłoszony; d) naruszenie prawa materialnego, a mianowicie zasady wolności gospodarczej gwarantowanej w art. 20 Konstytucji RP poprzez dyskryminację skarżącego - jako Zgłaszającego w sprawie zgłoszenia nr [...], w dostępie do ochrony prawnej znaku towarowego zbieżnego z licznymi wcześniejszymi znakami należącymi do skarżącego. Wobec podniesionych zarzutów strona wniosła o uchylenie w całości decyzji z dnia [...] listopada 2018 r., wydanej przez Urząd Patentowy RP, potwierdzenie zdolności odróżniającej obecnego graficznego znaku towarowego (wizerunek półtrzecia krzyża) w stosunku do wszystkich towarów i usług objętych zgłoszeniem nr [...], skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Urząd Patentowy RP oraz zasądzenie kosztów procesu wg norm przepisanych na rzecz skarżącego - krajowej osoby fizycznej nazwiskiem J. P., łącznie z kosztami zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty. W ocenie skarżącego, choć przywołany w zaskarżonej decyzji przepis art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. daje podstawy dla odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy pozbawiony znamion odróżniających, to jednak nie niesłuszne jest zastosowanie tego przepisu do obecnego znaku graficznego według zgłoszenia nr [...]. Zdaniem strony skarżącej przyjęta przez Urząd Patentowy RP ocena, że graficzny znak towarowy (wizerunek półtrzeciakrzyża) nie ma dostatecznych znamion odróżniających, wydaje się arbitralna i przeprowadzona bez odniesienia do innych, istotnych przepisów ustawy p.w.p. Tymczasem przepisy art. 120 ust. 1 i 2 p.w.p., stanowią, że znakiem towarowym może być każde oznaczenie, które można przedstawić w sposób graficzny, jeżeli oznaczenie takie nadaje się do odróżniania towarów (usług) jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa (art. 120 ust. 1 pwp), przy czym w szczególności znakiem może być wyraz, rysunek, ornament, kompozycja kolorystyczna, forma przestrzenna, w tym forma towaru lub opakowania, a także melodia lub inny sygnał dźwiękowy (art. 120 ust. 2 pwp). Skarżący wskazał, że ustawodawca rozróżnia w art. 129 ust. 1 pwp dwie sytuacje, gdzie: pkt 1 oznaczenie nie może być znakiem towarowym bądź pkt 2 oznaczenie nie ma dostatecznych znamion odróżniających co jest dobrze skorelowane z wymaganiami art. 120 ust. 1 pwp, aby znak można było przedstawić w sposób graficzny i aby znak nadający się do przedstawienia w sposób graficzny posiadał zdolność odróżniającą. Z kolei, przepis art. 129 ust. 2 wprowadza uściślenie pojęcia braku dostatecznych znamion odróżniających i stanowi, że brak taki należy stwierdzić, jeśli oznaczenie nie nadaje się do odróżniania w obrocie towarów, dla których zostało zgłoszone (art. 129 ust. 2 pkt 1 pwp), bądź gdy składa się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności (art. 129 ust. 2 pkt 2 pwp), lub też jeżeli weszło do języka potocznego lub jest zwyczajowo używane w uczciwych i utrwalonych praktykach handlowych (art. 129 ust. 2 pkt 3 pwp). W ocenie skarżącego o braku dostatecznych znamion odróżniających można przesądzać wyłącznie w kontekście towarów i usług, dla których oznaczenie zostało zgłoszone. Brak dostatecznych znamion odróżniających nie jest cechą samego oznaczenia, lecz brak taki może być stwierdzony wyłącznie w kontekście określonych towarów i usług, dla jakich znak został zgłoszony, a zatem - w związku z który mi ma być stosowany w obrocie. Tymczasem, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest właściwej korelacji zarzutu braku dostatecznych znamion odróżniających z towarami i usługami, dla których znak został zgłoszony, co świadczy o niedostatecznym zbadaniu sprawy i przedwczesnym wydaniu zaskarżonej decyzji. Klienci poszukujący towarów i usług wskazanych w zgłoszeniu [...] są dobrze poinformowani, uważni oraz rozsądni, jednak Organ administracji swoim stanowiskiem w kwestii zdolności odróżniającej obecnego oznaczenia, zaprzecza tym właśnie cechom odbiorców obecnego znaku. W ocenie skarżącej strony zarzut, że obecny graficzny znak towarowy jest pozbawiony znamion odróżniających został w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] listopada 2018 r. nie został oparty na przekonującym materiale dowodowym, a zatem uznanie przez Urząd Patentowy RP tego oznaczenia za pozbawione charakteru odróżniającego jest gołosłowne. Zdaniem strony skarżącej brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] listopada 2018 r. szczegółowego uzasadnienia braku charakteru odróżniającego obecnego graficznego znaku towarowego - jako całości, w stosunku do konkretnych w/w towarów i usług wskazuje na przedwczesny charakter decyzji z dnia [...] listopada 2018 r. Gdyby zgłaszający mógł na tę okoliczność wskazać w toku wnioskowanej rozprawy przed podjęciem ostatecznej decyzji, Urząd Patentowym RP z pewnością poddałby analizie treść znaku w kontekście towarów i usług przeznaczonych do oznaczania obecnym graficznym znakiem towarowym (wizerunek półtrzecia krzyża). Stąd, brak przeprowadzenie wnioskowanej rozprawy spowodowało przedwczesne podjęcie decyzji o odmowie udzielenia ochrony, a tym samym naruszenie zasady wynikającej z art. 7 kpa. Ustawodawca wyraźnie wskazał w przepisie art. 129 ust. 2 pkt 1 i 2, jakie oznaczenia powinny pozostać w domenie publicznej. Choć katalog takich oznaczeń nie jest zamknięty i pozostawiono Urzędowi Patentowemu RP swobodę oceny czy dane oznaczenie zgłoszone do ochrony posiada wymaganą zdolność odróżniającą czy też jej nie posiada, to jednak ocena stanowiąca podstawę decyzji o odmowie udzielenia prawa ochronnego - choć swobodna, nie może być arbitralna i musi być racjonalnie uzasadniona w zgodzie z duchem i literą prawa. W ocenie skarżącego obecny graficzny znak towarowy (wizerunek półtrzecia krzyża) nie musi i nie jest stosowany przez innych uczestników obrotu - konkurencyjnych w stosunku do Zgłaszającego, przy przedstawianiu ich oferty rynkowej nabywcom. Zgłaszający przywoływał we wcześniejszych pismach swoje znaki towarowe o podobnej strukturze, chronione prawami ochronnymi przyznanymi przez Urząd Patentowy RP. Urząd Patentowy RP nie wskazał choćby jednej sytuacji, w której w życiu codziennym lub w obrocie gospodarczym wykorzystywany jest obecny znak towarowy w takiej funkcji, która uzasadniałaby pozostawienie go w domenie publicznej do wykorzystywania przez wszystkich uczestników obrotu W ocenie strony skarżącej zaskarżona decyzja organu administracji poza normą ustawową ogranicza swobodę gospodarczą skarżącego - jako Zgłaszającego w sprawie zgłoszenia nr [...] poprzez bezzasadne ograniczenie jej dostępu do prawa ochronnego na graficzny znak towarowy (wizerunek półtrzecia krzyża), wbrew ustawie, która w art. 120 wskazuje, że każde oznaczenie dające się przedstawić w sposób graficzny może być znakiem towarowym, jeśli nadaje się do odróżniania towarów (usług) jednego przedsiębiorstwa od towarów przedsiębiorstwa konkurencyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - z dnia 30 sierpnia 2002 r. Dz.U.2018, poz.1302 ze zm.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że jest ona niezasadna. Przedmiotem skargi jest decyzja Urzędu Patentowego RP utrzymująca w mocy decyzję tego samego organu, odmawiającą udzielenia prawa ochronnego na graficzny znak towarowy (wizerunek półtrzeciakrzyża). Jako podstawę materialnoprawną organ wskazał na treść art. 129 ust. 1 pkt 2 i art. 129 ust. 2 pkt 2 ustawy z 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. 2013, poz. 1410 i 2015,1266, dalej jako: p.w.p.). Przepis art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. wyłącza możliwość udzielenia praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających. Są to oznaczenia, które oceniane w całości nie nadają się do odróżniania towarów (usług), dla których zostały przeznaczone, gdyż struktura znaku nie wykazuje wobec nich znamion odróżniających. W treści art. 129 ust. 2 p.w.p. wskazano trzy grupy znaków, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających. Zgodnie z art. 129 ust. 2 ww. ustawy, nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które nie nadają się do odróżniania w obrocie towarów, dla których zostały zgłoszone (pkt 1); składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności (pkt 2); weszły do języka potocznego lub są zwyczajowo używane w uczciwych i utrwalonych praktykach handlowych (pkt 3). Przepis art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. ma na celu uniemożliwić rejestrację tych oznaczeń, które uważane są z racji swojego charakteru, za niezdolne do pełnienia podstawowej funkcji znaku towarowego, którą jest zagwarantowanie konsumentowi lub końcowemu odbiorcy określenia pochodzenia towaru nim oznaczonego, pozwalając mu na odróżnienie, bez ryzyka wprowadzenia w błąd, tego towaru od towarów mających pochodzenie odmienne. Zgodnie z 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. za niezdolne do pełnienia tej funkcji, z wyjątkiem przypadku uzyskania dostatecznych znamion odróżniających w następstwie używania, należy uznać znaki, które pozbawione są dostatecznych znamion odróżniających w odniesieniu do towarów dla których wnosi się o rejestrację. Rolą Urzędu było dokonanie oceny czy sporne oznaczenie półtrzeciakrzyża posiada dostateczne znamiona odróżniające w odniesieniu do towarów, dla których został zgłoszony. Oceniając charakter odróżniający znaku towarowego organ uwzględnił zapatrywania właściwego kręgu odbiorców, który tworzą należycie poinformowani, wystarczająco uważni i rozsądni przeciętni konsumenci tychże towarów. W ocenie Sądu, Urząd Patentowy RP zasadnie stwierdził, że znak graficzny półtrzeciakrzyża nie posiada dostatecznych znamion odróżniających w rozumieniu art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p., bowiem składa się w całości z elementów niewyróżniających a co najważniejsze nie jest oznaczenie fantazyjne lecz niesie za osobą określone znaczenie. Znaczenie półtrzeciakrzyż to nazwa używana w heraldyce. Częsta figura heraldyczna występująca głównie w herbach nadawanych rodzinom na Kresach. Półtrzecia to dawne określenie liczby 2,5. Symbolicznie odnosi się do przejścia z pogaństwa na chrześcijaństwo i walki w obronie wiary. Używany w formie półtorakrzyż lub półtrzeciakrzyż. Występuje np. w herbach [...]. Sąd w pełni podziela stanowisko organu, że zgłoszone oznaczenie pozbawione jest zdolności odróżniającej w stosunku do towarów objętych zgłoszeniem. Rzeczone oznaczenie rozumiane jest natychmiastowo i bezpośrednio. Zgłoszone oznaczenie zawiera jedynie określenia ogólnoinformacyjne, do których nie można przyznać wyłączności jednemu podmiotowi, ponieważ wszyscy uczestnicy obrotu gospodarczego muszą mieć swobodny dostęp do określeń, służących do opisywania ich działalności. Zdaniem sądu podzielić należy stanowisko organu, że aby dane oznaczenie, mogło prawidłowo pełnić funkcję znaku towarowego, musi być na tyle fantazyjne by utrwalić w pamięci konsumenta więź łączącą sygnowany nim towar z jego producentem. Powinno składać się z wyrażeń, które nie są powszechnie używane i mówiące o rzeczach zwykłych czy zasadach postępowania, a są nowe i składają się z kombinacji słów o pewnym stopniu pomysłowości. Jak zauważył organ w przedmiotowej sprawie trudno uznać kwestionowane oznaczenia za posiadające cechy mówiące o pochodzeniu produktu od konkretnego zgłaszającego, a nawet odróżniające sam produkt na rynku od innych podobnych produktów. Wobec powyższego kwestionowany znak nie będzie w odpowiedni sposób indywidualizował oznaczanych nim towarów, a przez to nie będzie realizował podstawowej funkcji znaków towarowych jaką jest zdolność do odróżniania towarów. Przyznanie prawa wyłącznego jednemu podmiotowi prowadziłoby do monopolizacji oznaczenia, które wskazuje wyłącznie na skład, właściwości towarów i ich przeznaczenie i może być używane również przez innych przedsiębiorców. Przedmiotowy znak towarowy przeznaczony został do oznaczania następujących towarów z klasy 29,41,43, a zatem oznaczenie przeznaczone jest do oznaczania towarów ogólnie dostępnych i powszechnie nabywanych. Przeciętnym odbiorcą tych towarów będzie zatem potencjalnie nieograniczony krąg polskich konsumentów, nabywający te towary. Znak graficzny półtrzeciakrzyża pozbawione jest jakichkolwiek cech, które mogłyby utkwić w świadomości przeciętnego odbiorcy jako wskazanie, że tak oznaczony towar pochodzi z jednego, konkretnego źródła. Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje okoliczność, że skarżący posiada już wcześniejszą rejestrację znaku graficznego półtrzeciakrzyża z dodatkiem korony, albowiem każde zgłoszone oznaczenie rozpatrywane jest indywidualnie i w poprzedniej sprawie ekspert udzielający prawa mógł kierować się dodatkowymi okolicznościami, które w jego mniemaniu zadecydowały o udzieleniu prawa (np. wykazano wtórną zdolność odróżniającą). Jak zasadnie wskazał organ dla oceny zdolności odróżniającej znaku towarowego jest relewantnych wiele czynników, które składają się na ocenę postrzegania znaku towarowego przez przeciętnego konsumenta na rynku przedmiotowych towarów i usług. Z uwagi na ciągłe zmiany sytuacji rynkowej i będące ich konsekwencją zmiany zachowań i świadomości rynkowej potencjalnych nabywców, ekspert skupia swoją uwagę na ocenie sytuacji w dniu dokonania zgłoszenia znaku towarowego. Dlatego też wcześniejsze oceny zdolności odróżniającej znaków towarowych są adekwatne do panujących w dniu dokonania zgłoszenia realiów rynkowych, a także potencjalnych, prawdopodobnych zachowań konsumentów z uwagi na ocenę znaku towarowego także w ramach jego potencjalnej przydatności do opisu. Ponadto powszechnie przyjętą regułą jest, iż zasada równego traktowania musi ustąpić zasadzie legalności decyzji. Zdaniem Sądu Urząd Patentowy RP zasadnie uznał, że nie jest możliwa rejestracja przedmiotowego oznaczenia, gdyż ma on wyłącznie opisowy i rodzajowy charakter. Jest to znak o charakterze informacyjnym, a udzielenie prawa na tego rodzaju znak spowodowałby, że inni producenci pozbawieni zostaliby możliwości rzetelnego i zgodnego z prawdą informowania o swoich towarach i usługach. Organ zasadnie uznał, że zgłoszone oznaczenie nie posiada żadnego elementu ani żadnych dodatkowych informacji, które umożliwiałyby przypisanie go konkretnemu przedsiębiorcy. Taka postać znaku nie może prawidłowo spełniać funkcji odróżniającej, ponieważ nie posiada żadnych cech charakterystycznych, które utkwiłyby w pamięci przeciętnego odbiorcy i pozwoliłyby zindywidualizować daną usługę na rynku wśród usług tego samego rodzaju pochodzących z innych źródeł. Klient powinien móc zidentyfikować istotę znaku towarowego pojedynczym aktem postrzegania, jeżeli natomiast zastanawia się, co dane określenie oznacza w kontekście danej usługi, wówczas należy stwierdzić, że nie ma ono cech odróżniających. Zgłoszone oznaczenie nie będzie postrzegane przez przeciętnego nabywcę jako czyjś znak towarowy, wskazujący na pochodzenie towarów od konkretnego przedsiębiorcy, a zatem podstawowa funkcja znaku towarowego (oznaczenie pochodzenia) nie będzie spełniona. Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przepisów postępowania. Sąd podziela stanowisko UP, że w sprawie nie było konieczne przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. Przeprowadzenie rozprawy nie uprościłoby postępowania, ani by go nie przyśpieszyło. Rozprawa wygenerowałaby natomiast dodatkowe, niepotrzebne koszty. Strona do momentu wydania przez Urząd decyzji zaskarżonej oraz na wcześniejszych stadiach postępowania, w każdym czasie, mogła pisemnie uzupełniać swoje stanowisko w danej sprawie. Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło