VI SA/Wa 1401/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu P. N. od postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 30 kwietnia 2018 r. w sprawie ze skargi P. N. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za nienależyte wykonanie obowiązków informacyjnych postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie z 30 kwietnia 2018 r. Skarżący – P. N., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, którą Sąd postanowieniem z 27 lipca 2017 r. odrzucił. Z zachowaniem trybu i terminu pełnomocnik skarżącego złożył na powyższe postanowienie skargę kasacyjną, w skutek czego Sąd wezwał do jej opłacenia. W otwartym terminie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej skarżący zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Referendarz sądowy (dalej "Referendarz") dwukrotnie, tj. z 14 listopada 2017 r. i z 15 stycznia 2018 r., wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego stanu majątkowego, w tym m.in. wyciągów z posiadanych rachunków bankowych (w tym lokat) za okres ostatnich 3 miesięcy. Skarżący w odpowiedzi przedłożył m.in. zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach z 2 marca 2018 r.; zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 29 marca 2017 r.; zajęcie wynagrodzenia za pracę oraz wierzytelności zasiłku chorobowego i wezwanie do dokonywania potrąceń z 6 grudnia 2017 r.; wezwanie do zapłaty z 4 sierpnia 2016 r.; zajęcie wierzytelności z 17 czerwca 2015 r.; wypowiedzenie umowy ramowej przez m. z 14 grudnia 2017 r.; wypowiedzenie umowy o wydanie i używanie karty kredytowej P.SA z 25 marca 2015 r.; kserokopię wyroku zaocznego z 12 stycznia 2017 r.; wezwanie do zapłaty z 22 marca 2017 r.; zajęcie wynagrodzenia za pracę oraz wierzytelności zasiłku chorobowego z 6 marca 2017 r.; potwierdzenie wykonanej operacji – wypłaty wynagrodzenia w kwocie 1.383,10 złotych na rachunek bankowy, prowadzony przez B. SA. Odnosząc się zaś do wezwania w zakresie przedstawienia wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, ewentualnie złożenia oświadczenia o braku posiadania rachunku bankowego, skarżący oświadczył, że z uwagi na problemy finansowe wszystkie rachunki bankowe otwarte na jego nazwisko są zablokowane przez wierzycieli, a z uwagi na blokadę kont nie ma możliwości wglądu w zapisy operacji bankowych ani możliwości wydrukowania wyciągów bankowych. Skarżący do akt przedstawił jedynie wyciąg z rachunku bankowego prowadzonego przez Getin Noble Bank SA za okres od 14 sierpnia 2017 r. do 13 września 2017 r. Referendarz postanowieniem z 30 kwietnia 2018 r. (k. 112 akt) odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, gdyż uznał, że nie wykonał on wezwania i nie przedstawił wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, a okazany wyciąg z rachunku bankowego, prowadzonego przez G.SA, nie dotyczył żądanego w wezwaniu okresu, dotyczy bowiem okresu od 14 sierpnia 2017 r. do 13 września 2017 r., a wezwanie dotyczyło okresu od grudnia 2017 r. do lutego 2018 r. Zdaniem Referendarza z żadnego z przedstawionych przez skarżącego dokumentów nie wynika fakt zajęcia jego rachunku bankowego. Odwołując się do ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz.U. z 2017 r. poz. 1876 ze zm.) podał, że wskazane zostały w niej ustawowe zwolnienia od zajęcia określonej kwoty środków pieniężnych znajdujących się na rachunku bankowym, co umożliwia korzystanie z rachunków bankowych nawet, jeśli zajęte zostało chociażby wynagrodzenie za pracę. Dodatkowo zauważył, że pomimo oświadczenia skarżącego, że wszystkie jego rachunki zostały zablokowane i nie ma możliwości, ani wglądu w zapisy operacji bankowych, ani wydrukowania wyciągów bankowych, nieprzedstawiono potwierdzenia wykonanej operacji na rachunku prowadzonym przez B. SA. Potwierdzenie to dotyczy wypłaty wynagrodzenia za luty 2018 r. i zostało wygenerowane 2 marca 2018 r., czyli w dniu złożenia przez skarżącego ww. oświadczenia. W ocenie Referendarza powyższe oznacza, że skarżący ma dostęp do co najmniej jednego z posiadanych rachunków bankowych, a mimo to oraz mimo wezwania nie przedstawił wyciągu z tego rachunku bankowego za okres ostatnich 3 miesięcy. Referendarz reasumując - mając na uwadze, że skarżący posiada bardzo duże zadłużenie, ostatecznie stwierdził, że aby była możliwa analiza jego sytuacji finansowej, jak również ocena jego możliwości płatniczych, musiał dysponować pełnymi, precyzyjnymi danymi, na podstawie wyciągu z konta bankowego, tak by uzyskać informacje dotyczące zarówno transakcji obciążeniowych, uznaniowych, jak również dotyczące zgromadzonych środków. Tego rodzaju dane są bowiem istotne w kontekście spełnienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zaś ich brak skutkuje odmową. Z zachowaniem trybu i terminu skarżący sprzeciwił się powyższemu postanowieniu, wnosząc o jego zmianę poprzez przyznanie mu prawa pomocy w żądanym zakresie. Zarzucając rozstrzygnięciu Referendarza bezzasadność stwierdził, że przedstawił "wszystkie stosowne informacje uzasadniające moją bardzo złą sytuację finansową". Podając, że jego zadłużenie wynosi około 30.000.000 złotych, a miesięczne dochody z tytułu zatrudnienia to 210 złotych i 1890 złotych, nie może budzić wątpliwości, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, w tym wpisu wynoszącego 3.500 złotych. Skarżący podniósł, że nie przedstawił wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, gdyż - z uwagi na ich zablokowanie, nie było to możliwe. Oświadczył, że z powodu prowadzenia wobec niego wielu egzekucji rachunki bankowe są zablokowane i nie ma do nich dostępu, w skutek czego nie może przedłożyć z nich wyciągów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej "p.p.s.a." stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy, przy czym zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie takiego prawa składa się na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru. W niniejszej sprawie skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego z wyboru, wnioskuje o zwolnienie go od kosztów sądowych, gdyż jak podał jego dochody miesięczne wynoszą 210 złotych i 1890 złotych, zaś zadłużenie 30.000.000 złotych. Zestawienie owych wartości zdaniem skarżący dowodzi, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, w tym wpisu wynoszącego 3.500 złotych. W ocenie Sądu trudno nie przyznać racji skarżącemu, że mając wyłącznie dochody w wysokości około 2.000 złotych miesięcznie można nie być w stanie ponieść konieczności uiszczenia wpisu w wysokości 3.500 złotych, a to dodatkowo przy zadłużeniu 30.000.000 złotych. Jednakże Sąd zauważa, że skarżący zatrudnia radcę prawnego. Wobec tego musi dysponować jakimiś środkami ponad koszty miesięcznego, koniecznego utrzymania, skoro stać go na zatrudnienie pełnomocnika. Nadto właściwie przyjął Referendarz, że skarżący żądając wsparcia państwa w zakresie poniesienia kosztów niniejszego postępowania musiał przedstawić wyciągi z posiadanych przez siebie rachunków bankowych, a to w celu zbadania, czy rzeczywiście spełnia ustawowy warunek zwolnienie go od kosztów sądowych. Nie negując oświadczenia skarżącego, że nie ma dostępu do swoich rachunków bankowych, gdyż zostały one zablokowane (co, jak wskazał Referendarz nie wynika z akt), Sąd zauważa, że w takim przypadku powinien był postarać się np. o stosowne zaświadczenia z banków. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, że Referendarz zaskarżonym postanowieniem zasadnie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy, gdyż skarżący pozostał bierny w zakresie przedłożenia żądanych dokumentów. Samo oświadczenie, że nie ma dostępu do zablokowanych kont bankowych, bez próby przedstawienia z banków stosownych na to dowodów, to zbyt mało, aby zadość uczynić żądaniu skarżącego, tym bardziej, że żądanie to obciąża budżet państwa. Należy pamiętać, że wnioskowana przez skarżącego pomoc pochodzi ze środków budżetu państwa, zatem jej przyznawanie musi i może nastąpić tylko w niewątpliwie uzasadnionych przypadkach, a w niniejszej sprawie Referendarz zasadnie takowe wątpliwości powziął, gdyż nie był w stanie prześledzić rzeczywistej kondycji finansowej skarżącego. Z uwagi na wskazane okoliczności, Sąd na podstawie art. 260 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.