VI SA/Wa 1424/04
WyrokWSA w Warszawie2005-04-28
Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Zbigniew Rudnicki, Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca wykonujący transport drogowy materiałów niebezpiecznych jako kierowca wynajętego pojazdu, na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej obejmującego świadczenie usług kierowcy, był objęty okresem przejściowym na uzyskanie licencji na wykonywanie transportu drogowego, zgodnie z art. 103 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie prawa materialnego. Uznał, że organ był niekonsekwentny w ocenie działalności skarżącego. Jeśli działalność ta była uznana za transport drogowy wymagający licencji, to skarżący powinien być objęty okresem przejściowym na jej uzyskanie. Jeśli natomiast była to jedynie usługa kierowcy, licencja nie była wymagana. W obu przypadkach nałożenie kary za brak licencji było nieuzasadnione.Stan faktyczny
W sprawie nałożono karę pieniężną na J.K. za wykonywanie transportu drogowego bez licencji oraz z nieprawidłowo wypełnionym dokumentem przewozowym. J.K. twierdził, że wykonywał usługi transportowe jako kierowca wynajętym pojazdem, a jego działalność gospodarcza polegała na świadczeniu usług kierowcy, co zgodnie z jego interpretacją, pozwalało mu na korzystanie z okresu przejściowego na uzyskanie licencji. Organy administracji uznały jego działalność za transport drogowy wymagający licencji, jednak odmówiły mu prawa do okresu przejściowego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz J.K. kwotę 100,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Sędziowie WSA Zbigniew Rudnicki Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Małgorzata Neudek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2004r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez licencji 1. uchyla zaskarżoną decyzję ; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz J.K. kwotę 100,00 /sto/ zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Dnia [...] października 2002r. pojazd o nr rej. [...] z przyczepą nr rej. [...], jadący drogą krajową nr [...] został poddany kontroli drogowej przez inspektora kontroli Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w K. W protokole kontroli inspektor ustalił, że pojazd należał do przedsiębiorstwa "W." J.S., kierował nim J.K., wykonywany był transport drogowy materiałów niebezpiecznych z nieprawidłowo wypełnionym dokumentem przewozowym. Kierowca podpisał protokół bez zastrzeżeń.
Decyzją nr [...] z dnia [...] października 2002r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na J.S. prowadzącego przedsiębiorstwo "W." karę pieniężną w wysokości 300,00 zł za wykonywanie transportu drogowego materiału niebezpiecznego
z nieprawidłowo sporządzonym dokumentem przewozowym.
Od decyzji tej odwołał się J.S. i wskazał, że przewóz wykonywał nie on, tylko kontrolowany kierowca J.K., który jest samodzielnym przedsiębiorcą wykonującym usługi transportowe. Dołączył do odwołania umowę
z dnia [...] października 2001r. z J.K. o świadczenie usług transportowych. Wyjaśnił, że J.K. posiada wpis do ewidencji działalności gospodarczej, prowadzonej przez Urząd Gminy w R.
i prowadzi działalność gospodarczą polegającą na świadczeniu usług transportowych pojazdem wynajmowanym od J.S.
[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] października 2002r. uchylił swoją decyzję z dnia [...] października 2002r. o ukaraniu J.S. i podjął postępowanie z udziałem J.K.
W wyniku tego postępowania decyzją z dnia [...] stycznia 2004r.
nr [...] nałożył na J.K. karę pieniężną w wysokości 8200,00 zł za wykonywanie transportu drogowego rzeczy bez licencji
i wykonywanie transportu drogowego materiału niebezpiecznego z nieprawidłowo sporządzonym dokumentem przewozowym.
Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 93 ust.1 i art.92 ust.1 w związku z art.51 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125 z 2001r., poz1371 z późn. zmianami/.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że J.K. wykonywał transport drogowy bez posiadania licencji i dokumentu potwierdzającego prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego przed
1 stycznia 2002r. Ze złożonego zaświadczenia z ewidencji działalności gospodarczej z dnia 18 października 2001r. wynika bowiem, że J.K. na podstawie wskazanego wpisu prowadził działalność gospodarczą świadcząc usługi kierowcy, zaś w dacie kontroli wykonywał bez licencji transport drogowy. Za to nałożona została kara pieniężna w wysokości 8000zł. Ponieważ nie posiadał też stosownie wypełnionych dokumentów przewozowych dotyczących przewozu materiału niebezpiecznego, ukarany został za to karą pieniężną w wysokości
200 zł.
Od tej decyzji w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 8000zł za brak licencji odwołał się J.K. Wskazał, że nie dotyczył go obowiązek posiadania licencji. Jego wpis do ewidencji działalności gospodarczej obejmował wg [...] działalność jednoosobowych podmiotów gospodarczych wynajmujących się do pracy. Podklasa ta obejmuje m.in. wynajmowanie się do pracy w charakterze kierowców. Na tej podstawie przed 1 stycznia 2002r. prowadził działalność transportową polegającą na świadczeniu usług transportowych firmie "W." samochodem wynajętym od tejże firmy "W.". Dołączył do odwołania umowę z dnia [...] października 2001r.
o świadczenie usług na rzecz "W." i umowę z dnia [...] października 2001r. o wynajem samochodu do transportu paliw od firmy "W". Wskazał, że w tej sytuacji obejmuje go okres przejściowy z art. 103 p.3 ustawy o transporcie drogowym, a zatem w dacie kontroli mógł wykonywać transport drogowy bez licencji. Załączył też decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, z której wynika, że w takiej samej sytuacji faktycznej inspektor ten uznał, że przedsiębiorca miał prawo wykonywać transport drogowy bez licencji.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] czerwca 2004r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję I instancji. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 138 § 1 p.1 KPA oraz art.5 ust.1 i art.92
ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym oraz lp. 1.1.1. załącznika do tej ustawy.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z art.2 p.21 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. prawo o ruchu drogowym /Dz.U. nr z 2003r. nr 58 poz.515/ kierowca to osoba uprawniona do kierowania pojazdem silnikowym
i pojęcie to nie ma nic wspólnego z działalnością transportową. Skarżący nie wykonywał działalności transportowej, tylko usługi kierowcy, a zatem nie dotyczył go art.103 ust.3 ustawy o transporcie drogowym, uprawniający do wykonywania w okresie przejściowym transportu drogowego bez licencji.
Na tę decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ukarany J.K. Podnosił argumenty jak dotychczas oraz podkreślił, że w dacie uzyskania przez niego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej ustawa o transporcie drogowym jeszcze nie obowiązywała a zatem w oparciu o uzyskany wpis skarżący mógł wykonywać
i wykonywał transport rzeczy.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił
o jej oddalenie i wywodził jak dotychczas.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę m.in. decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi stosując przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /dalej zwane p.p.s.a., Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270/. Zgodnie z art.134 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i orzeka w granicach danej sprawy. Badając w świetle tych przepisów zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc uzasadniona.
W ocenie Sądu organ jest niekonsekwentny: z jednej strony przyjmuje, że działalność prowadzona przez skarżącego w dacie kontroli była wykonywaniem transportu drogowego i wymagała licencji z drugiej zaś strony uznaje, że przed dniem 1 stycznia 2002r. ta sama działalność nie była wykonywaniem transportu drogowego i dlatego nie jest objęta okresem przejściowym z art.103 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym. Takie podejście organu w ramach jednego postępowania i przy stosowaniu tej samej ustawy jest wadliwe. W świetle dokumentów i wyjaśnień jest niesporne, że skarżący od [...] października 2001r. prowadził cały czas niezmiennie taką samą działalność gospodarczą, polegającą na przewozie paliwa na zlecenie firmy "W." J.S., pojazdem należącym do tej firmy. Rzeczą organu było określenie czy działalność ta mieści się w pojęciu krajowego drogowego przewozu rzeczy, jakim posługuje się art.103 ust.3 ustawy o transporcie drogowym i kto wykonywał transport drogowy. W swojej własnej decyzji wydanej w stosunku do J.S. organ uznał, że transport drogowy wykonywany był nie przez J.S., tylko przez niezależnego przedsiębiorcę – J.K. Jeśli zaś tak organ przyjął, to konsekwentnie winien trzymać się przyjętej koncepcji, iż J.K. prowadził działalność gospodarczą w zakresie krajowego przewozu rzeczy. Jeśli zaś tę działalność prowadził, co niesporne, przed dniem 1 stycznia 2001r. to obejmuje go okres przejściowy na uzyskanie licencji trwający do 31 grudnia 2003r. Zaznaczyć należy, że istotnie, jak na to wskazał skarżący, w identycznej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w R. uznał, że działalność prowadzona na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej "świadczenie usług kierowcy z wyłączeniem zarobkowego przewozu osób" jest działalnością gospodarczą w zakresie krajowego drogowego przewozu rzeczy. Odmienna interpretacja przez organ tego samego przepisu, w identycznym stanie faktycznym, jest sprzeczna z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa zawartą w art.8 KPA. Wpis do ewidencji działalności gospodarczej był jednym z dowodów zgromadzonych w sprawie. Z wpisu tego nie wynika na czym dokładnie polegała działalność gospodarcza przedsiębiorcy, zaś z dołączonych umów i wyjaśnień wynika, że świadczył on usługi transportu paliw jako kierowca wynajętego od zleceniodawcy pojazdu.
Z całokształtu materiału dowodowego wynika, że skarżący wykonywał usługi krajowego drogowego przewozu rzeczy, a jeśli tak, to był objęty okresem przejściowym z art. 103 p.3 ustawy. Organ wadliwie więc uznał, że w dacie kontroli skarżący powinien już legitymować się licencją, gdyż objęty był on okresem przejściowym, który jeszcze trwał. Jeśli zaś skarżący nie musiał jeszcze legitymować się stosowną licencją, to ukaranie go za jej brak naruszało przepisy prawa materialnego tj. art. 5, art. 92 ustawy o transporcie drogowym w związku z lp. 1.1.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym i art. 103 ust. 3 tej ustawy. Decyzja o utrzymaniu w mocy decyzji o ukaraniu za brak licencji została więc uchylona.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ II instancji weźmie pod uwagę, że wykonywana przez skarżącego działalność gospodarcza musi być w ramach jednego postępowania administracyjnego traktowana jednolicie i jeśli została uznana za wykonywanie transportu drogowego wymagające posiadania licencji, to skarżącego dotyczy okres przejściowy z art.103 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym, jeśli zaś działalność ta nie jest wykonywaniem transportu drogowego a skarżący jest tylko kierowcą, to nie musi w ogóle posiadać licencji. W jednym i drugim wypadku nałożenie kary jest nieuzasadnione.
Wobec wskazanego wyżej naruszenia prawa na podstawie art. 145 § 1 p.1 lit. a p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. a o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło