VI SA/Wa 1427/16
WyrokWSA w Warszawie2017-01-20
Skład orzekający: Urszula Wilk, Sławomir Kozik, Marzena Milewska-Karczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pobierająca stypendium sportowe po ukończeniu 15 roku życia, będąca jednocześnie studentem i zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego jako członek rodziny, podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania stypendium?Ratio decidendi
Osoba pobierająca stypendium sportowe po ukończeniu 15 roku życia, będąca jednocześnie studentem i zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego jako członek rodziny, nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania stypendium. Obowiązek ten jest wyłączony na mocy art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach, który zwalnia z obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytułów wymienionych w art. 66 ust. 1 pkt 17-20, 26-28b, 30 i 33, jeśli osoba jest członkiem rodziny osoby ubezpieczonej lub uprawnionej do świadczeń na podstawie przepisów o koordynacji. Kolejność tytułów ubezpieczenia zdrowotnego oznacza, że wcześniejsze tytuły wykluczają późniejsze.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego D. D. w okresie od 1 lipca 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. z tytułu pobierania stypendium sportowego. D. D. był wówczas studentem Akademii Wychowania Fizycznego i zgłoszony do ubezpieczenia jako członek rodziny. Organy administracji uznały, że podlegał on obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu stypendium. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów ustawy o świadczeniach poprzez ich błędną wykładnię.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska Protokolant st. sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi P. z siedzibą w L. i D. D. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej Prezes NFZ) decyzją z dnia [...] maja 2016 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w związku z art. 109 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 581 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o świadczeniach" oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23), zwanej dalej "k.p.a.", utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (DALEJ Dyrektor NFZ) z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] stwierdzającą, iż D. D. podlegał w okresie od 1 lipca 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania stypendium sportowego po ukończeniu 15 roku życia u płatnika składek P. z siedzibą w L..
Do wydania niniejszych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. w kwietniu 2011 r. wystąpił do Dyrektora NFZ z wnioskiem o ustalenie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego D. D. z tytułu pobierania stypendium sportowego.
Rozpatrując ww. wniosek Dyrektor NFZ decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. stwierdził, iż D. D. podlegał w okresie od 1 lipca 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania stypendium sportowego po ukończeniu 15 roku życia.
W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez D. D., Prezes NFZ decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora NFZ. Od ww. decyzji D. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd wyrokiem z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1985/11 uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa NFZ oraz decyzję Dyrektora NFZ i stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.
W uzasadnieniu tego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że płatnik pozbawiony został możliwości udziału w postępowaniu, na skutek decyzji organu, który bezpodstawnie odmówił mu przymiotu strony w sprawie. Sąd uznał, że organ wadliwie ocenił brak interesu prawnego uczestnika do występowania w charakterze strony w postępowaniu dotyczącym objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym jej kontrahenta. Z tych względów w ponownie prowadzonym postępowaniu organ został zobowiązany do rozpoznania merytorycznie sprawy z uwzględnieniem tego, że uczestnikowi powinien przysługiwać status strony w postępowaniu w sprawie dotyczącej objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym pobierającego stypendium sportowe.
Jednocześnie od decyzji Dyrektora NFZ z dnia [...] lipca 2011 r. wniósł odwołanie P. wraz z wnioskiem o dopuszczenie do udziału w sprawie. Rozpatrując odwołanie Prezes NFZ, w dniu [...] sierpnia 2011 r. wydał decyzję nr [...] umarzającą postępowanie odwoławcze. W wyniku rozpoznania skargi, wniesionej przez P., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1984/11 uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.
W wyroku Sąd stwierdził między innymi, że przy ponownym postępowaniu organ rozpozna merytorycznie sprawę mając na uwadze, iż P. powinien przysługiwać status strony w postępowaniu w sprawie dotyczącej objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym pobierającego stypendium sportowe.
Prezes NFZ decyzją z dnia [...] maja 2012 r. uchylił decyzję Dyrektora NFZ nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Dyrektor NFZ decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. stwierdził, iż D. D. w okresie od 1 lipca 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania stypendium sportowego po ukończeniu 15 roku życia u płatnika składek P..
Ustalając stan faktyczny organ I instancji wskazał, że D. D. w okresie od 1 lipca 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. miał przyznane i pobierał stypendium sportowe z P., jednocześnie był studentem Akademii Wychowania Fizycznego w [...] oraz był zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego jako członek rodziny.
Od powyższej decyzji P. oraz D. D. wnieśli odwołanie.
Rozpatrując odwołanie Prezes NFZ wydał wspomnianą na wstępie decyzję z dnia [...] maja 2016 r. Organ powołał się na przepisy ustawy o świadczeniach wskazujące na obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego w szczególności na art. 66 ust. 1 pkt 23, art. 66 ust. 1 pkt 20 i art. 66 ust. 2 ustawy. Organ wskazał, że w okresie od 23 sierpnia 2010 r. do 4 listopada 2010 r. przeprowadzono u płatnika składek P. kontrolę okresową, między innymi w zakresie prawidłowości i rzetelności obliczania, potrącania i opłacania składek na ubezpieczenie społeczne oraz innych składek i wpłat, do których pobierania zobowiązany jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz zgłaszania do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego. W trakcie postępowania kontrolnego ustalono, że D. D. w okresie od 1 lipca 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. miał przyznane stypendium sportowe, jednocześnie był studentem Akademii Wychowania Fizycznego w [...].
Organ powołał się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 listopada 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 1426/13, w którym Sąd, wskazał, iż wyłączenie o którym, mowa w art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach nie dotyczy osób pobierających stypendium sportowe po ukończeniu 15 roku życia niepodlegających obowiązkowi ubezpieczenia z innego tytułu, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 23 ww. ustawy.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli D. D. oraz P.. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 20, pkt 23 oraz art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach przez ich błędną wykładnię, która spowodowała przyjęcie, że D. D. w okresie od 1 lipca 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania stypendium sportowego po ukończeniu 15 roku życia u płatnika składek P..
Mając na względzie powyższy zarzut skarżący wnieśli o uchylenie w całości decyzji wydanych przez organy obu instancji oraz zasądzenie od Prezesa NFZ na rzecz strony skarżącej kosztów procesu według przepisanych prawem norm.
W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2016.1066 j.t.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.
Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. – Dz.U.2016.718 j.t.).
Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa.
Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności.
Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i decyzja utrzymana nią w mocy nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.
Z niekwestionowanych przez skarżących ustaleń faktycznych wynika, że D. D. w okresie od 1 lipca 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. miał przyznane i pobierał stypendium sportowe z P., jednocześnie był studentem Akademii Wychowania Fizycznego w [...] oraz był zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego jako członek rodziny.
Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 20) ustawy o świadczeniach stanowi, że obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają studenci i uczestnicy studiów doktoranckich niepodlegający obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu, z wyłączeniem osób, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1.
Z kolei art.66 ust.1 pkt 23) ustawy o świadczeniach obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby pobierające stypendium sportowe po ukończeniu 15. roku życia niepodlegające obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu.
Zgodnie z art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach status członka rodziny osoby ubezpieczonej oraz status członka rodziny będącego osobą uprawnioną do świadczeń opieki zdrowotnej na podstawie przepisów o koordynacji zwalnia z obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytułów, o których mowa w ust. 1 pkt 17-20, 26-28b, 30 i 33.
Systematyka tych przepisów wskazuje na kolejność tytułów stanowiących podstawę podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu. Ustalenie, że dana osoba podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu wskazanemu we wcześniejszych punktach art. 66 ust.1 ustawy o świadczeniach wyklucza ustalenie tego obowiązku na kolejnej podstawie (takie stanowisko prezentuje też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2016 r. sygn. akt II GSK 837/15; dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W niniejszej sprawie stan faktyczny jest bezsporny. D. D. w okresie pobierania stypendium sportowego był studentem Akademii Wychowania Fizycznego w [...], jednocześnie jednak był zgłoszony do ubezpieczenia jako członek rodziny.
Zatem w okresie pobierania stypendium sportowego nie podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 20) ustawy o świadczeniach bowiem z obowiązku tego był zwolniony na mocy art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach.
Zatem, jak słusznie stwierdziły organy w stosunku do D. D. pozostał aktualny obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu pobierania stypendium sportowego bowiem w objętym decyzją okresie nie podlegał on obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu, w tym przypadku z tytułu określonego w art. 66 ust.1 pkt 20) ustawy o świadczeniach.
Wobec powyższego Sąd nie stwierdził zarzucanego naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 20, pkt 23 oraz art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach, ani uchybień formalnoprawnych w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło