VI SA/Wa 1433/05

WyrokWSA w Warszawie2005-12-01

Skład orzekający: Izabela Głowacka – Klimas, Agnieszka Łąpieś – Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za przekroczenie dopuszczalnej masy lub nacisku osi pojazdu może zostać utrzymana w mocy, jeśli organ nie wykazał, że ważenie pojazdu przeprowadzono zgodnie z wymogami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie wymagań metrologicznych dla wag samochodowych, w szczególności w zakresie przygotowania terenu i jego nachylenia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Kluczowe było ustalenie, że organy nie wykazały, iż ważenie pojazdu przeprowadzono zgodnie z wymogami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie wymagań metrologicznych dla wag samochodowych, w szczególności w zakresie przygotowania terenu i jego nachylenia. Brak protokołu pomiaru geodezyjnego terenu i brak wyjaśnienia zarzutów skarżącego w tym zakresie przez organ odwoławczy stanowiło naruszenie art. 7 i 77 KPA.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na T. S. karę pieniężną za przekroczenie dopuszczalnej masy zespołu pojazdu oraz nacisków na osie. Skarżący odwołał się, podnosząc zarzuty dotyczące sposobu przeprowadzenia ważenia, braku ponownego ważenia, nieprzystosowania miejsca kontroli oraz braku aktualnego obmiaru geodezyjnego. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję organu odwoławczego do WSA, zarzucając naruszenie art. 7 i 77 KPA oraz art. 10 KPA.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego i utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego; stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Izabela Głowacka – Klimas Sędziowie : Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś – Rosińska Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] lutego 2005 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Dnia [...] stycznia 2005r. o godzinie 16:28 Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] na drodze krajowej nr [...] [...] -[...] poddał kontroli drogowej i ważeniu pojazd nr rej. [...] z naczepą [...] przewożący węgiel będący własnością T. S. prowadzącego [...]. W protokole kontroli najpierw stwierdzono, że pojazd zatrzymano na drodze, na której dopuszczalny jest nacisk pojedynczej osi napędowej 100 kN, a następnie stwierdzono, że na drodze o dopuszczalnych naciskach pojedynczej osi napędowej do 98 kN. Stwierdzono również, że dokonano ważenia pojazdu przenośnymi wagami do pomiarów statycznych, których numery wskazano w protokole. W protokole zaznaczono też, że wagi posiadały legalizację Urzędu Miar, a kierowca miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji. W wyniku ważenia stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy zespołu o 4,64 t oraz przekroczenie nacisków na pojedynczej osi napędowej o 33,63 kN, a także przekroczenie nacisków na osi składowej potrójnej naczepy o 38,73 kN. Protokół został podpisany przez kierowcę T. S. bez zastrzeżeń. Decyzją z dnia [...] lutego 2005r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] powołując się na art.56 p.2 i art.93 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym /Dz.U. nr 204 z 2004r. poz. 2088/ oraz art.13 ust.1 p.2, art.13g ust.1, art.40c ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych/ Dz.U. nr 204 z 2004r. poz.2086/, art.61 ust.1 i 2, art. 64 ust.1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. prawo o ruchu drogowym /Dz.U. nr 58 z 2003r. poz. 515 z późn. zmianami/ oraz § 3 ust.1 p.2 w związku z § 57 ust.3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia /Dz.U. nr 32 z 2003r. poz. 262 z późn. zmianami/ nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5.850 zł. W uzasadnieniu wyjaśnił sposób obliczenia wysokości kary i wskazał, że za przekroczenie dopuszczanej masy całkowitej pojazdu członowego do 10 t włącznie wymierzył karę 600,00 zł, bowiem przekroczenie dopuszczalnego nacisku wyniosło 4,64 kN. Powołał się na lp.7 p.2 lit.a załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych. Za przekroczenie o 33,63 kN dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej pojazdu o zawieszeniu pneumatycznym - wymierzył karę 2970,00 zł. Powołał się na lp.5 p.8 lit.c i d załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych. Za przekroczenie o 38,73 kN nacisku dopuszczalnego dla potrójnej osi przyczep i naczep - wymierzył karę 2280,00zł. Powołał się na lp.5 p.7 lit.c załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych. Od tej decyzji odwołał się skarżący. Wskazał, że zaniechano ponownego ważenia pojazdu, a ważenie przeprowadzono w miejscu do tego nie przystosowanym i nie przedstawiono mu aktualnego obmiaru geodezyjnego wystawionego przez uprawnionego geodetę. Nie przedstawiono również legalizacji wag najazdowych. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2005r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości. Jako podstawę prawną wskazał art.138 § 1 p.2 KPA, art.61 ust.1 i ust.11 cytowanej wyżej ustawy prawo o ruchu drogowym, art.13g ust.1 oraz art.40c ust.1 cytowanej wyżej ustawy o drogach publicznych i lp.5 p.8 lit.c i d, lp.5 p.7 lit.c, lp.7 p.2 lit a załącznika do ustawy o drogach publicznych. W uzasadnieniu wskazał dopuszczalne naciski, wyniki ważenia, wysokość przekroczeń i sposób obliczenia kar. Zaznaczył, że wagi posiadały legalizację, a miejsca, których dokonuje się pomiarów są zbadane przez odpowiednie i uprawnione do tego jednostki, zaś prowadzący pojazd może zapoznać się każdorazowo z treścią protokołu z badania pochyłości terenu w miejscu ważenia. Tę decyzję skarżący zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zarzucał naruszenie art.7 i 77 KPA przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego oraz naruszenie art.10 KPA przez pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu. Podnosił, że organ II instancji nie odniósł się do jego zarzutów zawartych w odwołaniu oraz pozbawił stronę możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału. Ponownie podniósł, że w czasie kontroli nie przedstawiono aktualnego obmiaru geodezyjnego terenu ważenia sporządzonego przez geodetę uprawnionego. W ocenie skarżącego miejsce nie było przystosowane do ważenia, zatem wynik mógł być nieprawidłowy. Główny Inspektor Transportu Drogowego, w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie i wskazał, że kierowca nie zgłaszał uwag co do sposobu pomiaru. Protokół kontroli ma wagę dokumentu urzędowego i jako taki poświadcza to, co w nim stwierdzono. Organy kontrolne z urzędu znają prawo, w tym przepisy o warunkach metrologicznych pomiarów i obowiązane są je stosować, a w aktach brak dowodów, że warunki te złamano. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270/ dalej zwanej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami. Kontrolując w ten sposób zaskarżone decyzje Sąd stwierdził naruszenie prawa, skarga jest więc uzasadniona. W sprawie niniejszej z protokołu kontroli nie wynika niestety, że ważenie przebiegało w warunkach zgodnych z uregulowaniami przewidzianymi rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu /Dz.U. nr 35 z 2004r. poz. 316/. Rozporządzenie to stanowi w § 5 ust.2, że pomost wagi przenośnej może być ustawiony na jezdni wraz z zespołami najazdowymi, a w § 6 stanowi, że : "1. Strefa ważenia wagi powinna być wyróżniona na jezdni. 2. Powierzchnia jezdni w strefie ważenia powinna być wykonana z betonu i leżeć w jednej płaszczyźnie z możliwością miejscowych odchyleń od tej płaszczyzny nieprzekraczających ±9 mm. 3. Pochylenie powierzchni jezdni w strefie ważenia względem poziomu nie powinno przekraczać: 1) 1 % w kierunku ruchu pojazdów; 2) 2 % w kierunku prostopadłym do kierunku ruchu." Dalej w § 7 rozporządzenie stanowi, że : "1. Powierzchnia jezdni lub zespołu najazdowego poza strefą ważenia na długości od styku ze strefą ważenia do styku z kołami skrajnej osi pojazdu o największym rozstawie, gdy koła drugiej skrajnej osi znajdują się na pomoście, powinna leżeć w płaszczyźnie strefy ważenia. 2. Powierzchnia jezdni poza strefą ważenia może być pochylona względem płaszczyzny strefy ważenia maksymalnie o 0,5 %. 3. Centryczny przejazd pojazdu przez pomost bez możliwości zjazdu kołami poza boczną krawędź pomostu powinien być zapewniony poprzez: 1)odpowiednie ukształtowanie lub oznakowanie bocznych krawędzi jezdni przed pomostem". Jak wynika z przytoczonych przepisów przygotowanie terenu i ustawienie wag jest szczegółowo uregulowane przepisami prawa. Rzeczą organu jest wykazanie, że ważenie odbywało się zgodnie z powyższymi uregulowaniami i nie wystarczy w tym względzie stwierdzenie, że "organy kontrolne znają prawo i obowiązane są je stosować, a w aktach brak dowodu, że złamano warunki przewidziane prawem". W aktach sprawy brak jest protokołu pomiaru geodezyjnego terenu sporządzonego przez geodetę uprawnionego, zatem nie wiadomo czy nachylenie terenu, na którym ustawiono wagi było zgodne z wymogami rozporządzenia. W protokole kontroli brak też jakiejkolwiek informacji odnośnie pomiaru geodezyjnego terenu i brak potwierdzenia, że wyniki tego pomiaru okazano kontrolowanemu. W tym stanie rzeczy może budzić wątpliwość czy pomiar ten w ogóle został przeprowadzony. Ponieważ skarżący w odwołaniu kwestionował ustawienie wag i przeprowadzenie pomiaru organ II instancji powinien kwestie te szczegółowo wyjaśnić i udokumentować. Z uwagi na fakt, że mimo zarzutów skarżącego podniesionych w odwołaniu zagadnienia te nie zostały wyjaśnione, należy uznać, że organ z naruszeniem art. 7 i art.77 KPA nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy i nie zebrał w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Takie działanie organu stanowi istotne uchybienie przepisom postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Ze wskazanych wyżej względów stosownie do art. 145 § 1 p.1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270/ Sąd orzekł jak w sentencji i uchylił obie decyzje. O niewykonywaniu uchylonych decyzji Sąd orzekł na podstawie art.152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło