VI SA/Wa 1435/09

WyrokWSA w Warszawie2009-12-14

Skład orzekający: Andrzej Czarnecki, Ewa Frąckiewicz, Olga Żurawska - Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy negatywny wynik dwukrotnego kolokwium rocznego jest wystarczającą i samoistną przesłanką do skreślenia aplikanta adwokackiego z listy aplikantów, zgodnie z przepisami ustawy Prawo o adwokaturze i regulaminem aplikacji adwokackiej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że negatywny wynik dwukrotnego kolokwium rocznego, zgodnie z art. 79 ust. 2 Prawa o adwokaturze i § 19 ust. 1 regulaminu aplikacji adwokackiej, stanowi wystarczającą i samoistną przesłankę do stwierdzenia nieprzydatności aplikanta do wykonywania zawodu adwokata i jego skreślenia z listy. Sąd podkreślił, że użycie spójnika 'lub' w regulaminie oznacza, iż wystarczy zaistnienie jednej z wymienionych przesłanek, a nie kumulatywne spełnienie wszystkich.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skreślenia D. Z. (obecnie C.) z listy aplikantów adwokackich z powodu dwukrotnego uzyskania negatywnych ocen z kolokwium rocznego. Skarżąca kwestionowała podstawę prawną skreślenia, twierdząc, że regulamin aplikacji nie mógł stanowić podstawy prawnej, a negatywny wynik kolokwium nie jest wystarczającą przesłanką do skreślenia. Organy adwokackie oraz Minister Sprawiedliwości utrzymywały w mocy uchwały o skreśleniu, uznając negatywny wynik kolokwium za wystarczającą przesłankę. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi D. Z. obecnie C. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy aplikantów adwokackich oddala skargę Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. Nr [...] Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] stycznia 2009 r. utrzymującą w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] października 2007 r. w przedmiocie skreślenia D. Z. obecnie C. z listy aplikantów adwokackich. Podstawę prawną wydania ww. decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 79 ust. 3 w zw. z art. 68 ust. 6a ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2002 r., Nr 123, poz. 1058 ze zm.) oraz art. 6 ustawy z dnia 20 lutego 2009 r. o zmianie ustawy – Prawo o adwokaturze, ustawy o radcach prawych oraz ustawy – Prawo o notariacie (Dz. U. Nr 37, poz. 228). Powyższa decyzja Ministra Sprawiedliwości została podjęta w następujących okolicznościach faktycznych sprawy. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] na posiedzeniu w dniu [...] października 2007 r. skreśliła aplikantkę adwokacką D. Z., obecnie C. z listy aplikantów Izby Adwokackiej w [...] z dniem [...] października 2007 r. Uchwała ta została wydana w oparciu o art. 79 ust. 2 ustawy o adwokaturze w zw. z § 8 i 19 regulaminu aplikacji adwokackiej, albowiem skarżąca dwukrotnie w dniach 28 czerwca 2007 r. i 13 września 2007 r. uzyskała negatywne oceny z kolokwium rocznego oraz poprawkowego kolokwium rocznego. Od przedmiotowej uchwały [...] Z., obecnie C. odwołała się do Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. W odwołaniu wskazała, że jedyną ważną podstawą, na jakiej mógł organ orzekać w tej sprawie jest wyłącznie art. 79 ustawy o adwokaturze a nie jak to zostało uczynione przy wydawaniu uchwały § 8 i § 19 regulaminu. Jej zdaniem, regulamin aplikacji adwokackiej został ustanowiony bez ważnej delegacji ustawowej (nie zawiera jej bowiem art. 79 ustawy o adwokaturze) a więc nie mógł stanowić podstawy prawnej, na której oparta jest zaskarżona uchwała. Poza tym organ nie zbadał sprawy w całokształcie przesłanki nieprzydatności do wykonywania zawodu adwokata mimo, że był do tego zobligowany z uwagi na uznaniowy charakter uchwały. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej na posiedzeniu w dniu [...] lutego 2008 r. utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę podkreślając, że została wydana zgodnie z obowiązującym prawem. Według jego oceny przesłanka w postaci negatywnego wyniku kolokwium rocznego stanowi samoistną i wystarczającą przyczynę uznania nieprzydatności skarżącej do zawodu i tej okoliczności nie mogą zmienic pozytywne opinie i rekomendacje wydane przez osoby trzecie. Od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej skarżąca złożyla odwołanie do Ministra Sprawiedliwości, powtarzając dotychczas podnoszone argumenty w sprawie. Minister Sprawiedliwości w dniu [...] lipca 2008 r. wydał decyzję, którą uchylił w całości zaskarżoną uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] lutego 2008 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazał, że przy wydawaniu zaskarżonej uchwały doszło do naruszenia art. 27 § 1 w zw. z art. 24 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 i art. 10 k.p.a. Mając na uwadze przedmiotowe rozstrzygnięcie, Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej ponownie rozpoznało sprawę niniejszą i uchwałą z dnia [...] stycznia 2009 r. utrzymało w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] października 2007 r. W uzasadnieniu uchwały Prezydium uznało za wystarczające wyjaśnienia Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] co do formy stwierdzenia niezaliczenia kolokwium i wskazało, że na podstawie załączonych do akt testów z zaznaczoną na nich punktacją, należy uznać za udowodnione, że skarżąca otrzymała ocenę negatywną. Z regulaminu aplikacji adwokackiej nie wynika, aby przeprowadzenie kolokwium pisemnego wymagało sporządzenia odrębnego protokołu. Prezydium wskazało również, że Naczelna Rada Adwokacka zwróciła się do skarżącej o zapoznanie z materiałem zgromadzonym w toku postępowania i wypowiedzenie się odnośnie niego w trybie art. 10 § 1 k.p.a., z czego skarżąca skorzystała. Ponadto organ ten dodał, że każda osoba wnioskująca o wpis na listę aplikantów i uzyskująca pozytywną decyzję w tym przedmiocie godzi się na przestrzeganie przepisów regulaminu aplikacji adwokackiej i poddanie unormowaniom zeń wynikającym, a tym samym przepisy te stają się dla aplikanta obowiązującym źródłem prawa, wraz z określonymi sankcjami wynikającymi ze spełnienia konkretnych przesłanek. Sankcją najdotkliwszą jest stwierdzenie przez ORA nieprzydatności do wykonywania zawodu, skutkujące skreśleniem z listy aplikantów. Jednocześnie w ocenie organu odwoławczego, § 8 i § 19 regulaminu aplikacji adwokackiej nie odbiegają od regulacji ustawowej (art. 79 ust. 2 p. o a.), ale w jej ramach precyzują szczegółowe przesłanki przesądzające o nieprzydatności aplikanta do zawodu. Przesłanka negatywnego wyniku kolokwium rocznego stanowi samoistną i wystarczającą przyczynę stwierdzenia nieprzydatności do zawodu, której znaczenia i konsekwencji nie mogą uchylić inne, korzystne dla aplikanta okoliczności, np. opinia patrona. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej nie podzieliło też poglądu skarżącej co do tego, że "niepełność" zakresu tematycznego kolokwium pozbawia go charakteru kolokwium rocznego. Następnie skarżąca złożyła odwołanie do Ministra Sprawiedliwości, w którym wniosła o uchylenie w całości uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] stycznia 2009 r. utrzymującej uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] października 2007 r. w przedmiocie skreślenia D. Z. obecnie C. z listy aplikantów. W uzasadnieniu odwołania zakwestionowała podstawę prawną zaskarżonej uchwały, wyrażając stanowisko, że przepisy § 8 i § 19 regulaminu aplikacji adwokackiej nie mogą mieć w niniejszej sprawie zastosowania, gdyż art. 58 pkt 12 lit. b ustawy o adwokaturze upoważnia Naczelną Radę Adwokacką do uchwalenia wyżej wymienionego regulaminu, co nie oznacza upoważnienia do regulowania innych okoliczności, w tym przesłanek skreślenia z listy aplikantów. Jej zdaniem art. 79 ustawy o adwokaturze, nie daje podstaw do przyjęcia, że negatywny wynik z kolokwium rocznego jest wystarczającą przesłanką do stwierdzenia nieprzydatności aplikanta do wykonywania zawodu, skutkującego skreśleniem z listy aplikantów. Nieprzydatność do wykonywania zawodu adwokata nie może być oceniana przez jedno tylko kryterium - wyniku z kolokwium. Oparcie się tylko na tej przesłance przy braku wszechstronnego oraz indywidualnego podejścia do oceny aplikanta w kwestii nieprzydatności do wykonywania zawodu adwokata nie jest rzetelną oceną, a tym samym nie stanowi obiektywnej podstawy do wydania decyzji uznaniowej. Zarzuciła naruszenie § 18 ust. 1 i 2, § 19 ust. 1 oraz § 20 ust. 1 regulaminu aplikacji adwokackiej poprzez przyjęcie, że kolokwium przeprowadzone w dniu [...] czerwca 2007 r. przez ORA w [...] było kolokwium rocznym, bowiem nie obejmowało całego materiału szkolenia. Uznała także, że naruszono art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej bez wymaganego przy decyzji uznaniowej rozpatrzenia wszystkich istniejących obiektywnych przesłanek. W ocenie skarżącej decyzja Okręgowej Rady Adwokackiej została wydana bez wnikliwego rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego i nie wzięto w niej pod uwagę praktycznych umiejętności aplikantki oraz odbytego przez nią stażu w kancelarii prawniczej jak też opinii o aplikantce. Zdaniem skarżącej, zgodnie z dyspozycją § 8 regulaminu aplikacji adwokackiej, okręgowa rada adwokacka może skreślić aplikanta z listy jeśli stwierdzi jego nieprzydatność do wykonywania zawodu adwokata, jedynie w okresie pierwszych dwóch lat aplikacji. Uchwała Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej utrzymująca w mocy uchwałę z dnia [...] października 2007 r. została wydana w dniu [...] stycznia 2009 r., co jest naruszeniem § 8 regulaminu aplikacji adwokackiej. Skarżąca została wpisana na listę aplikantów adwokackich decyzją Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] marca 2006 r. ([...]). Dnia [...] maja 2006 r. złożyła ślubowanie, a następnie 1 czerwca 2006 r. podjęła obowiązki aplikanta adwokackiego, a zatem zdaniem skarżącej 10 marca 2008 r. lub wedle innej interpretacji biegu terminu 31 maja 2008 r. minął okres pierwszych dwóch lat aplikacji. W wyniku rozpoznania odwołania Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę skreślającą skarżącą z listy aplikantów adwokackich. Organ odwoławczy wskazał na zapis art. 79 ustawy o adwokaturze oraz wydany na podstawie art. 58 pkt 12 lit. b ustawy regulamin aplikacji adwokackiej (uchwała Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia 3 września 2005 r.). Minister Sprawiedliwości podkreślił, że zgodnie z § 19 regulaminu negatywny wynik kolokwium, negatywna opinia patrona lub negatywna opinia kierownika szkolenia o przebiegu aplikacji adwokackiej stanowią podstawę do stwierdzenia przez okręgową radę adwokacką nieprzydatności aplikanta do wykonywania zawodu. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, chybiony jest zarzut skarżącej, że podstawą skreślenia z listy aplikantów jest regulamin, albowiem zagadnienie to jest uregulowane w art. 79 ust. 2 ustawy o adwokaturze. Regulamin aplikacji adwokackiej nie reguluje kwestii związanych ze skreśleniem z listy aplikantów, określa jedynie przesłanki stwierdzenia nieprzydatności aplikantów do wykonywania zawodu adwokata. W ocenie organu, negatywny wynik kolokwium rocznego jest samodzielną przesłanką stwierdzenia nieprzydatności do wykonywania zawodu adwokata i skreślenia z listy aplikantów na podstawie art. 79 ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości, Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej, zebrało w sprawie wystarczający materiał dowodowy, na podstawie którego można było ustalić, czy spełnione zostały przesłanki z art. 79 ust. 2 ustawy — Prawo o adwokaturze, tj. czy w ustalonym stanie faktycznym można było stwierdzić nieprzydatność skarżącej do wykonywania zawodu adwokata. Organ stwierdził, że Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej trafnie wskazało, że kwestię nieprzydatności aplikanta do zawodu rozstrzygnął negatywny wynik rocznego kolokwium. Organ odwoławczy nie uznał również za trafny zarzut skarżącej dotyczący wydania zaskarżonej uchwały po okresie pierwszych dwóch lat aplikacji, gdyż termin ten został zachowany jako liczony od dnia 31 maja 2006 r., w którym skarżąca złożyła ślubowanie poprzedzające faktyczne rozpoczęcie szkolenia na aplikacji. Następne skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której wniosła o uchylenie decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2009 roku, sygn. akt [...], utrzymującą w mocy zaskarżoną uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] stycznia 2009 roku, utrzymującą w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] października 2007 roku, w przedmiocie skreślenia skarżącej z listy aplikantów. Niniejszej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 58 pkt 12) lit. b) ustawy prawo o adwokaturze poprzez przyjęcie, że regulamin aplikacji adwokackiej może swym zakresem regulować skreślenie aplikanta adwokackiego z listy aplikantów; 2) art. 79 ust. 2 ustawy prawo o adwokaturze poprzez błędną jego interpretację i przyjęcie, że negatywny wynik z kolokwium jest samoistną przesłanką do stwierdzenia nieprzydatności do wykonywania zawodu, skutkującego skreśleniem z listy aplikantów, w odniesieniu do każdego aplikanta, niezależnie od indywidualnego stanu sprawy; 3) § 18 ust. 1 i 2, § 19 ust. 1 oraz § 20 ust. 1 regulaminu aplikacji adwokackiej poprzez przyjęcie, że kolokwium przeprowadzone w dniu 28 czerwca 2007 roku przez ORA w [...] było kolokwium rocznym; 4) przepisów postępowania administracyjnego - art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. - polegające na utrzymaniu w mocy uchwały wydanej bez wymaganego przy decyzji uznaniowej rozpatrzenia wszystkich istniejących obiektywnych przesłanek; 5) przepisów postępowania administracyjnego - art. 107 § 1 oraz § 3 k.p.a. - polegające na utrzymaniu w mocy uchwały wydanej bez wymaganego uzasadnienia faktycznego i prawnego; 6) przepisów postępowania administracyjnego polegające na utrzymaniu w mocy decyzji bez sprawdzenia ważności przeprowadzonego postępowania na podstawie pozyskanych informacji; 7) § 8 regulaminu aplikacji adwokackiej poprzez wydanie decyzji o skreśleniu z listy aplikantów na podstawie, nieprzydatności do wykonywania zawodu adwokata, po upływie okresu dwóch lat aplikacji; 8) art. 12 § 1 k.p.a. poprzez długoterminowe rozpatrzenie sprawy, spowodowane wydaniem decyzji z naruszeniem prawa. Minister Sprawiedliwości w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, stosownie do stanu prawnego z daty podjęcia aktu lub czynności a nie według przesłanek celowości czy słuszności. Ponadto, w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga D. Z. obecnie C. nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Ustosunkowując się do zarzutu pierwszego skargi należy stwierdzić, że nie doszło do naruszenia art. 58 pkt 12 lit. b prawa o adwokaturze poprzez przyjęcie, że regulamin aplikacji adwokackiej może swym zakresem regulować skreślenie aplikanta adwokackiego z listy aplikantów adwokackich. W myśl bowiem ww. przepisu uchwalanie regulaminów, dotyczących odbywania aplikacji adwokackiej należy do Naczelnej Rady Adwokackiej. Korzystając z tego przepisu NRA uchwałą z 3 września 2005 r. uchwaliła taki regulamin, który w § 19 ust. 1 określa przesłanki uznania aplikanta adwokackiego za nieprzydatnego do wykonywania zawodu. Samo zaś skreślenie z listy aplikantów nie następuje na podstawie regulaminu tylko w oparciu o przepis ustawowy tj. art. 79 ust. 2 prawa o adwokaturze. Odnosząc się do zarzutu drugiego skargi należy podnieść, że zgodnie z art. 79 ust. 2 prawa o adwokaturze Okręgowa Rada Adwokacka może skreślić aplikanta adwokackiego z listy aplikantów adwokackich w okresie pierwszych dwóch lat aplikacji, jeżeli stwierdzi jego nieprzydatność do wykonywania zawodu adwokata. Powyższy przepis znalazł również odwzorowanie w § 8 regulaminu aplikacji adwokackiej. Natomiast w myśl § 19 ust. 1 ww. regulaminu "negatywny wynik kolokwium rocznego, negatywna opinia patrona lub negatywna opinia kierownika szkolenia o przebiegu aplikacji adwokackiej stanowią podstawę do stwierdzenia przez Okręgową Radę Adwokacką nieprzydatności aplikanta do wykonywania zawodu". Użycie w § 19 ust. 1 regulaminu spójnika "lub" oznacza, że nie jest wymagane kumulatywne spełnienie wszystkich zawartych tam przesłanek a wystarczy zaistnienie jednej z nich, aby stwierdzić nieprzydatność aplikanta do wykonywania zawodu. A zatem negatywny wynik kolokwium rocznego wystarczy do skreślenia aplikanta z listy na podstawie art. 79 ust. 2 Prawa o adwokaturze w zw. z § 19 ust. 1 regulaminu aplikacji adwokackiej. W tym stanie rzeczy Minister Sprawiedliwości nie dopuścił się obrazy przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię ww. przepisu ustawy i ww. przepisów regulaminu. W ocenie Sądu zarzut trzeci skargi również nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do § 20 regulaminu, termin kolokwium rocznego wyznacza Okręgowa Rada Adwokacka w drodze uchwały. Skarżąca przystępując do kolokwium wyznaczonego na dzień 28 czerwca 2007 r. miała więc świadomość, że jest to kolokwium roczne a nie częściowe. Zgodnie z § 18 regulaminu aplikacji adwokackiej kolokwium roczne składa się z przedmiotów objętych szkoleniem. Nadmienić przy tym należy, że uregulowania Rozdziału IV regulaminu aplikacji adwokackiej nie wprowadzają wymogu objęcia egzaminem rocznym wszystkich przedmiotów objętych szkoleniem. Minister Sprawiedliwości, wbrew twierdzeniom skargi nie dopuścił się obrazy przepisów postępowania tj. art. 77 § 1, 80, 107 § 1 i § 3 k.p.a. Zebrany w sprawie materiał dowodowy wystarczał do uznania, że obie uchwały organów samorządu adwokackiego podjęte zostały zgodnie z przepisami prawa. Znajdujące się w aktach sprawy testy z zaznaczoną punktacją w powiązaniu z regulaminem kolokwium potwierdzają, że skarżąca otrzymała dwukrotnie negatywne oceny z kolokwium rocznego oraz poprawkowego kolokwium rocznego a zatem zaistniały przesłanki z art. 79 ust. 2 Prawa o adwokaturze w zw. z § 19 ust. 1 regulaminu. Należy zgodzic się ze stanowiskiem skarżącej, że rozstrzygnięcie wydane w oparciu o art. 79 ust. 2 prawa o adwokaturze mają charakter uznaniowy. Korzystanie z uznania administracyjnego oznacza, że organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia. Wybór taki nie może być jednak dowolny, a więc musi on wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Kontrola decyzji uznaniowej przez sąd administracyjny polega w szczególności na sprawdzeniu, czy jej wydanie poprzedzone było prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy. Sąd administracyjny kontroluje, czy w toku postępowania administracyjnego podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, czy nie nosi cech dowolności. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonanie w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.) a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonywującej treści. Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu, nie można postawić zarówno organom samorządu adwokackiego, jak i Ministrowi Sprawiedliwości zarzutu dowolności przy wydawaniu rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Jak to zostało wyżej zaznaczone materiał dowodowy w sprawie, w tym również co do przebiegu kolokwium, jak i co do jego wyników został prawidłowo ustalony i oceniony w sprawie. Przyjęty przez organy poszczególnych instancji stan faktyczny pozwalał na stwierdzenie, że zaistniały okoliczności uzasadniające skreślenie skarżącej z listy aplikantów adwokackich. Niesłusznie skarżąca wywodzi, że w sprawie został naruszony 2 letni termin, przewidziany w § 8 regulaminu, w ciągu którego możliwe jest stwierdzenie nieprzydatności aplikanta do wykonywania zawodu i skreślenie go z listy aplikantów adwokackich. Sąd podziela stanowisko Ministra Sprawiedliwości, że miarodajną w sprawie jest data doręczenia skarżącej pierwszej uchwały o skreśleniu jej z listy aplikantów. Przyjęcie zaś, jak chciałaby skarżąca, momentu z jakim decyzja staje się ostateczna prowadziłoby do uzależnienia upływu terminu materialnoprawnego od okoliczności, leżących poza działaniem organu (np. bierność strony, długość doręczania pism przez pocztę itp.). W niniejszej sprawie termin został zachowany albowiem uchwała Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] października 2007 r. została doręczona skarżącej w dniu 21 listopada 2007 r., a więc przed upływem dwóch lat zarówno od daty wpisania jej na listę aplikantów (10 marca 2006 r.) jak i od dnia złożenia przez nią ślubowania (31 maja 2006 r.) i od daty podjęcia obowiązków pod patronatem adwokata (1 czerwca 2006 r.). Zarzut długoterminowego rozpatrzenia sprawy nie ma wpływu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia, jedynie stanowi podstawę do złożenia skargi na bezczynność organu, czego w niniejszej sprawie skarżąca nie uczyniła. Z tych wszystkich względów, uznając zarzuty skargi za bezzasadne Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło