VI SA/Wa 1439/16

WyrokWSA w Warszawie2017-03-16

Skład orzekający: Urszula Wilk, Jakub Linkowski, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż produktów leczniczych przez aptekę ogólnodostępną do hurtowni farmaceutycznej, która nie posiada stosownego zezwolenia na prowadzenie hurtowni, stanowi podstawę do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej z powodu utraty rękojmi należytego prowadzenia apteki?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzedaż produktów leczniczych przez aptekę ogólnodostępną do hurtowni farmaceutycznej, która nie posiada stosownego zezwolenia, stanowi obrót hurtowy produktami leczniczymi prowadzony bez wymaganego zezwolenia. Działanie to jest niezgodne z przeznaczeniem apteki ogólnodostępnej, które polega na zaopatrywaniu ludności, a nie innych podmiotów gospodarczych. W konsekwencji, takie postępowanie apteki prowadzi do utraty rękojmi należytego prowadzenia apteki, co stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Podstawą decyzji było ustalenie, że apteka dokonywała sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznej M. Sp. z o.o. w latach 2011-2012 na kwotę ponad 136 tys. zł. Skarżąca spółka kwestionowała prawidłowość ustaleń faktycznych i prawnych, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak przeprowadzenia wnioskowanych dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2017 r. sprawy ze skargi S. Sp. j. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej oddala skargę Decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] Główny Inspektor Farmaceutyczny (dalej Główny Inspektor), po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez S. Sp. Jawna z siedzibą w B. (dalej skarżąca) od decyzji z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...] (dalej Wojewódzki Inspektor) cofającej zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie "S." zlokalizowanej w S. przy ul. [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Za podstawę prawną wydanej decyzji Główny Inspektor przyjął art. 115 pkt 4 w zw. z art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 72 ust. 1 i 3, art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1, 2, 8 i 9, art. 87 ust. 2 pkt 1 i 2, art. 96 ust. 1 oraz art. 37ap ust. 1 pkt 2 w związku z art. 101 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 271 ze zm., dalej też p.f.), a także art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, dalej k.p.a.), Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Skarżąca na podstawie zezwolenia nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. prowadzi aptekę ogólnodostępną o nazwie "S." położoną w S. przy ul. [...]. W październiku 2013 r. do Wojewódzkiego Inspektoratu wpłynęła informacja dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] o dokonywaniu przez ww. aptekę sprzedaży produktów leczniczych do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej. Na podstawie przedstawionych dokumentów sprzedaży faktur VAT stwierdzono, że w październiku 2011 r. (np. faktura nr [...] z dnia [...] października 2011 r.) oraz w miesiącach: lutym 2012 r. (np. faktura nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r.), marcu 2012 r. (np. faktura nr [...] z [...] marca 2012 r. nr [...] z [...] marca 2012 r.), sierpniu 2012 r. (np. faktura nr [...] z [...] sierpnia 2012 r.), wrześniu 2012 r. (np. faktur nr [...] z dnia [...] września 2012 r., przedsiębiorca poprzez aptekę sprzedawał produkty lecznicze do podmiotu nieuprawnionego tj. do hurtowni farmaceutycznej M. Sp. z o. o mieszczącej się ówcześnie w miejscowości K., ul. [...]. W grudniu 2013 r. Wojewódzki Inspektor zawiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia zezwolenia, ponadto zwrócił się do Okręgowej Rady Aptekarskiej w [...] z informacją o zamiarze cofnięcia zezwolenia skarżącej na prowadzenie przedmiotowej apteki. W dniu [...] grudnia 2013 r. Okręgowa Rada Aptekarska, Okręgowej Izby Aptekarskiej w [...] podjęła uchwałę Nr [...] pozytywnie zaopiniowała wniosek Wojewódzkiego Inspektora. Po rozpoznaniu zażalenia na powyższą uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej działające w imieniu Naczelnej Rady Aptekarskiej uchwałą nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. uchyliło w całości zaskarżoną uchwałę i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Okręgowa Rada Aptekarska po ponownym rozpatrzeniu sprawy, uchwałą nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. pozytywnie zaopiniowała przedmiotowy wniosek. Uchwałą nr [...] z dnia [...] października 2014 r. Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej, utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę. W grudniu 2014 roku organ I instancji poinformował pełnomocnika strony o zakończeniu postępowania administracyjnego. Pełnomocnik skarżącej zaś wniósł o ponowne wyjaśnienie podstawy prawnej wszczęcia postępowania, przesłuchanie w charakterze strony A. M. i K. M. na okoliczność spełnienia warunków do wykonywania działalności w postaci prowadzenia apteki ogólnodostępnej oraz wniósł udostępnienie akt postępowania. W odpowiedzi na powyższe organ poinformował pełnomocnika skarżącej o podstawie prawnej prowadzonego postępowania, możliwych terminach dokonania przeglądu akt. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014 r. organ odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów z uwagi na fakt, iż dowód z przesłuchania strony, o którym mowa w art. 86 k.p.a. ma charakter posiłkowy i znajduje zastosowanie wówczas, gdy po zgromadzeniu dokumentacji przez organ pozostały niewyjaśnione okoliczności istotne dla sprawy. Tego rodzaju dowód - w sytuacji, gdy możliwe jest złożenie stosownych dokumentów - nie może mieć przesądzającego znaczenia dla sprawy. W dniu [...] marca 2014 r. Wojewódzki Inspektor zakończył postępowanie administracyjne i wydał decyzję cofającą zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. W odwołaniu od powyższej decyzji strona wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji oraz umorzenie postępowania w całości ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Ponadto zawarła wnioski dowodowe. Główny Inspektor pismem z 30 września 2015 r. poinformował stronę o zamiarze wydania decyzji w przedmiocie cofnięcia zezwolenia i pouczył o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 k.p.a. Następnie postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r. odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów. Główny Inspektor, po zapoznaniu się z zebraną w niniejszej sprawie dokumentacją utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ podał, iż w wyniku kontroli ustalono, że skarżąca dokonywała sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznej prowadzonej przez M. Sp. z o.o. Analiza faktur VAT pozwoliła organowi na ustalenie, że skarżąca dokonywała sprzedaży m. in. takich produktów leczniczych wydawanych z przepisu lekarza, tj. o kategorii dostępności Rp, jak X., P., A., C., M. Skarżąca w latach 2011-2012 dokonała sprzedaży produktów leczniczych do ww. podmiotu na łączną kwotę 136 461,03 zł. W dalszej części organ przypomniał, iż zgodnie z art. 65 ust. 1 p.f. obrót produktami leczniczymi może być prowadzony tylko na zasadach określonych w ustawie. Wspomniana ustawa przewiduje dwie formy prowadzenia obrotu produktami leczniczymi: obrót detaliczny (art. 68 ust. 1 p.f.) i obrót hurtowy (art. 72 ust. 3 p.f.). Organ podkreślił, że obrót hurtowy produktami leczniczymi ma miejsce m. in. wtedy, gdy ich nabywcą jest którykolwiek z podmiotów wymienionych w art. 72 ust. 3 p.f. Natomiast skarżąca dostarczała produkty lecznicze do nieuprawnionego podmiotu, tj. hurtowni farmaceutycznej prowadzonej przez M. Sp. z o.o., tzn., że prowadziła obrót hurtowy produktami leczniczymi. Strona nie posiadała zezwolenia Głównego Inspektora na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej (art. 74 ust. 1 p.f.) co oznacza, że nie mogła prowadzić działalności gospodarczej w zakresie obrotu hurtowego produktami leczniczymi (art. 72 ust. 1 p.f.). Wobec powyższego, w ocenie organu, skarżąca naruszyła art. 87 ust. 2 p.f., zgodnie z którym apteki ogólnodostępne przeznaczone są do: 1) zaopatrywania ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe, wyroby medyczne i inne artykuły, o których mowa w art. 86 ust. 8; 2) wykonywania czynności określonych w art. 86 ust. 1 i 2. Organ podkreślił, iż art. 86 ust. 2 – 5 i 8 (z uwzględnieniem art. 72 ust. 5) p.f. stanowi numerus clausus usług jakie świadczyć mogą apteki. Ponadto w ocenie Głównego Inspektora, dokonywanie przez w/w aptekę ogólnodostępną sprzedaży produktów leczniczych do podmiotów nieuprawnionych narusza art. 96 ust. 1 p.f. – albowiem produkty lecznicze i wyroby medyczne wydawane są z apteki ogólnodostępnej przez farmaceutę lub technika farmaceutycznego w ramach jego uprawnień zawodowych: na podstawie recepty, bez recepty, na podstawie zapotrzebowania uprawnionych jednostek organizacyjnych lub osób fizycznych uprawnionych na podstawie odrębnych przepisów. Wobec powyższego organ uznał, że zaistniała przesłanka uzasadniająca cofnięcie zezwolenia określona w art. 37 ap ust. 1 pkt 2 p.f. – utrata rękojmi należytego prowadzenia apteki (art. 101 pkt 4 p.f.). Postępowanie przedsiębiorcy – sprzedaż na rzecz hurtowni farmaceutycznej stoi w sprzeczności z podstawowymi zasadami prowadzenia apteki ogólnodostępnej. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu dotyczących kopii faktur, organ powołał się na wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 listopada 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 3143/13, w którym to Sąd stwierdził, że fakt braku przekazania przez stronę oryginałów faktur nie stanowi przesłanki uniemożliwiającej wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia przez organ prowadzący postępowanie w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie regulowanej działalności gospodarczej. W ocenie organu, prowadzenie sprzedaży produktów leczniczych w tzw. odwróconym łańcuchu dostaw powoduje, iż podmiot wykonujący taką działalność traci rękojmię należytego prowadzenia apteki. Działanie takie nie ma oparcia w udzielonym zezwoleniu na prowadzenie apteki, zgodnie z art. 87 ust. 2 p.f. apteka ma obowiązek wydawania produktów leczniczych pacjentom a nie innym podmiotom. Jak wskazał organ, brak należytego prowadzenia apteki został wykazany i udowodniony m. in. za pomocą faktur VAT, dokumentujących sprzedaż produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznej. Wobec powyższego, w ocenie organu nie jest konieczne dalsze badanie, czy wspólnicy spółki jawnej legitymują się cechami charakteru niezbędnymi dla posiadania rękojmi wykonywania określonego zawodu. Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji Wojewódzkiego Inspektora oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego: a) art. 37 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 101 pkt 4 p.f., b) art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 86 ust. 1 i 2 i 9, art. 87 ust. 2 pkt 1, art. 96 ust. 1 p.f., c) art. 72 ust. 1 i 3 p.f. w zw. z art. 74 ust. 1 p.f. poprzez niewłaściwe zastosowanie; Ponadto zarzuciła naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci naruszenia: a) art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 15, art. 77 § 1, i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, informowania i przekonywania strony, a w głównej mierze w części dotyczącej spełnienia przez przedsiębiorcę warunków określonych przepisami prawa, wymaganymi do wykonywania działalności gospodarczej obejmujących zezwolenie, w tym posiadania rękojmi wykonywania działalności gospodarczej objętej zezwoleniem; b) art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. , art. 78 § 1 k.p.a., art. 81 k.p.a., art. 86 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego (w tym oddalenia wniosków skarżącej) w zakresie niezbędnym dla prawidłowego określenia stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w tym czy skarżąca dokonywała sprzedaży do podmiotów nieuprawnionych, a także naruszenia zasady prawdy obiektywnej, polegającej na zaniechaniu ustalenia stanu faktycznego sprawy; c) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji spełniającego wymogi prawa; d) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej w I instancji i nieusunięcie naruszeń prawa popełnionych przez organ I instancji. W treści skargi skarżąca podniosła, że organ wydając zaskarżoną decyzję rozszerzył podstawę prawną decyzji powołując art. 37ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 101 pkt 4 p.f. ponadto nie odniósł się do rękojmi należytego prowadzenia apteki po stronie przedsiębiorcy. Powyższe w ocenie skarżącej narusza fundamentalną zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.). Ponadto podkreśliła, iż powołany przez organ art. 86a p.f. wszedł w życie dopiero w lipcu 2015 r. co oznacza, że nie może mieć zastosowania do zdarzeń, które zdaniem organu miały miejsce przed dniem wejścia w życie tego przepisu. Zdaniem skarżącej, brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że czynności podejmowane przez aptekę dokonywane były wbrew obowiązującym wówczas przepisom ustawy Prawo farmaceutyczne. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej p.p.s.a. – Dz.U. z 2016 poz. 718 ze zm.). Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa. Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności. Badając skargę wg. powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja oraz decyzją ją poprzedzająca nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie. W ocenie Sądu organ prawidłowo ustalił, że skarżąca dokonywała sprzedaży produktów leczniczych do nieuprawnionego podmiotu – hurtowni farmaceutycznej prowadzonej przez M. Sp. z o.o. Sprzedaż ta obejmowała m. in. takie produkty lecznicze, wydawane z przepisu lekarza o kategorii dostępności Rp, jak X., P., A., C., M., co zostało potwierdzone fakturami VAT. Skarżącą nie zaprzeczyła, że takiej sprzedaży do wymienionego wyżej podmiotu dokonywała. Podkreślenia wymaga, iż zgodnie z art. 87 ust. 2 p.f. apteki ogólnodostępne przeznaczone są do zaopatrywania ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe, wyroby medyczne i inne artykuły, o których mowa w art. 86 ust. 8 p. f., jak również do wykonywania czynności określonych w art. 86 ust. 1 i 2 p.f., tzn. świadczenia w szczególności usług farmaceutycznych, obejmujących: 1) wydawanie produktów leczniczych i wyrobów medycznych, określonych w odrębnych przepisach; 2) sporządzanie leków recepturowych, w terminie nie dłuższym niż 48 godzin od złożenia recepty przez pacjenta, a w przypadku recepty na lek recepturowy zawierający środki odurzające lub oznaczonej "wydać natychmiast" - w ciągu 4 godzin; 3) sporządzenie leków aptecznych; 4) udzielanie informacji o produktach leczniczych i wyrobach medycznych. Żaden z przepisów ustawy Prawo farmaceutyczne nie zezwala na sprzedaż produktów leczniczych przez aptekę ogólnodostępną hurtowni farmaceutycznej. Powyższe wynika z faktu, iż wspomniana ustawa w art. 65 ust. 1 przewiduje prowadzenie obrotu produktów leczniczych tylko na zasadach określonych w ustawie, tzn. obrót detaliczny, o którym mowa w art. 68 ust. 1 p.f. oraz obrót hurtowy, który reguluje art. 72 p.f. W myśl ust. 1 wspomnianego artykułu obrót hurtowy produktami leczniczymi, z zastrzeżeniem ust. 8 pkt 2, mogą prowadzić wyłącznie hurtownie farmaceutyczne, natomiast obrotem hurtowym jest wszelkie działanie polegające na zaopatrywaniu, przechowywaniu, dostarczaniu lub eksportowaniu produktów leczniczych lub produktów leczniczych weterynaryjnych, będących własnością podmiotu dokonującego tych czynności albo innego uprawnionego podmiotu, posiadających pozwolenie na dopuszczenie do obrotu wydane w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub pozwolenie, o którym mowa w art. 3 ust. 2, prowadzone z wytwórcami lub importerami w zakresie wytwarzanych lub importowanych przez nich produktów leczniczych, lub z przedsiębiorcami zajmującymi się obrotem hurtowym, lub z aptekami lub zakładami leczniczymi dla zwierząt, lub z innymi upoważnionymi podmiotami, z wyłączeniem bezpośredniego zaopatrywania ludności (ust. 3 art. 72 p.f.). Wobec powyższego, zgodnie ww. przepisem obrót hurtowy produktów leczniczych ma miejsce m. in. wtedy gdy ich nabywcą jest którykolwiek z podmiotów wymienionych w tym artykule. Skoro M. Sp. z o.o. prowadzi działalność gospodarczą poprzez prowadzenie hurtowni farmaceutycznej (posiada wymagane prawem zezwolenie Głównego Inspektora – art. 74 ust. 1 p.f.), to sprzedaż produktów leczniczych przez skarżącą za pośrednictwem apteki ogólnodostępnej o nazwie "S." położonej w S. przy ul. [...] wspomnianemu podmiotowi – hurtowni farmaceutycznej M. Sp. z o.o., prawidłowo została uznana przez organ za obrót hurtowy produktów leczniczych. Tym bardziej, iż skarżąca w przeciwieństwie do M. Sp. z o.o. nie posiada stosownego zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej. W ocenie Sądu, ustalenie przez organ, iż skarżąca dokonywała sprzedaży produktów leczniczych m. in. takich jak X., P., A., C., M., wydawanych z przepisu lekarza, o kategorii dostępności Rp - hurtowni farmaceutycznej, co zostało uznane za branie udziału w tzw. odwróconym łańcuchu dostaw, stanowiło o nienależytym prowadzeniu apteki przez skarżącą, a w konsekwencji czego uzasadniało ocenę organu o utracie rękojmi należytego prowadzenia apteki ogólnodostępnej (art. 101 pkt 4 p.f.). Podkreślenia wymaga, iż w latach 2011-2012 skarżąca dokonała wskazanej sprzedaży produktów leczniczych na kwotę 136 461,03 zł, co świadczy po pierwsze o długotrwałej sprzedaży, po drugie o sprzedaży znacznej ilości produktów leczniczych. W konsekwencji, skoro skarżąca utraciła przymiot rękojmi należytego prowadzenia apteki, co jest równoznaczne z zaprzestaniem spełniania przez nią jednego z warunków wymaganych do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu, organ był zobligowany cofnąć jej zezwolenie. Stosownie bowiem do art. 37 ap ust. 1 pkt 2 p.f. organ zezwalający cofa zezwolenie, w przypadku gdy przedsiębiorca przestał spełniać warunki określone przepisami prawa, wymagane do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu. Ustawodawca zatem wymaga, by przedsiębiorca posiadający już zezwolenie, przez czas prowadzenia apteki, spełniał warunki określone przepisami prawa wymagane do wykonywania tego rodzaju działalności gospodarczej. Użycie określenia "cofa zezwolenia" oznacza, że zaistnienie sytuacji, gdy przedsiębiorca "przestał spełniać warunki", obliguje właściwy organ do wydania decyzji o cofnięciu zezwolenia. Jednym z wymaganych warunków jest rękojmia należytego prowadzenia apteki. W sytuacji starania się o zezwolenie, zgodnie z art. 101 pkt 4 p.f., wojewódzki inspektor farmaceutyczny odmawia udzielenia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, gdy wnioskodawca nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki. Reasumując, zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie, w sposób nie budzący wątpliwości organy wykazały, iż skarżąca prowadząc aptekę ogólnodostępną dopuściła się naruszenia powołanych wyżej przepisów prawa farmaceutycznego, w tym art. 96 ust. 1 p.f., przez co utraciła przymiot dawania rękojmi należytego prowadzenia apteki. Wskazanie przez stronę, iż organ rozszerzył podstawę prawną decyzji poprzez dodanie art. 37 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 101 pkt 4 p.f. nie znajduje potwierdzenia w niniejszej sprawie. Wojewódzki Inspektor w piśmie z dnia 23 grudnia 2014 r., będącym wyjaśnieniem podstawy prawnej wszczęcia postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia skarżącej na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie "S." w S. przy ul. [...] wyjaśnił, że jednym z warunków prowadzenia apteki jest posiadanie przez przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie rękojmi należytego jej prowadzenia przez cały okres zezwolenia a obowiązki nałożone na niego ustawą Prawo farmaceutyczne i zezwolenie wyznaczają granice, w jakich może poruszać się zezwoleniobiorca prowadząc reglamentowaną działalność. Do utraty rękojmi należytego prowadzenia apteki w swej decyzji odnosił się zarówno Wojewódzki Inspektor (str. 6 decyzji), jak również Główny Inspektor. Tym samym nie można uznać, iż doszło do rozszerzenia podstawy prawnej decyzji, czy też naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. Sąd podkreśla, że art. 86a p.f. dodany przez art. 1 pkt 36 ustawy z dnia 19 grudnia 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo farmaceutyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 28) zmieniającej ustawę Prawo Farmaceutyczne z dniem 8 lutego 2015 r. uregulował naruszenie zakazu sprzedaży produktów leczniczych przez aptekę ogólnodostępną lub punkt apteczny hurtowni farmaceutycznej, innej aptece ogólnodostępnej lub innemu punktowi aptecznemu. Wejście w życie w 2015 r. wspomnianego przepisu w żaden sposób nie oznacza, iż przed jego wprowadzeniem działania skarżącej polegające na sprzedaży produktów leczniczych wydawanych z przepisu lekarza o kategorii dostępności Rp hurtowni farmaceutycznej były dozwolone. Nie ulega wątpliwości, że przed wprowadzeniem wspomnianego przepisu organy inspekcji farmaceutycznej miały prawo zakwalifikować takie działanie jako skutkujące utratą rękojmi. Posiłkowo można powołać pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 26 lutego 2015 roku sygn. akt II GSK 2070/13, gdzie wskazuje, że do utraty tej rękojmi może dojść w czasie prowadzenia działalności między innymi na skutek naruszenia przepisów ustawy – Prawo farmaceutyczne, między innymi poprzez sprzedaż produktów leczniczych do hurtowni, która była działaniem niezgodnym z udzielonym stronie skarżącej zezwoleniem. Dokonywanie sprzedaży produktów leczniczych do podmiotów nieuprawnionych stanowi naruszenie art. 86 ust. 1, 2 i 8 ustawy. Apteka ogólnodostępna jest uprawniona do wydawania produktów leczniczych i wyrobów medycznych wyłącznie w trybie art. 96 ust. 1 ustawy. NSA podkreślił, że skoro strona skarżąca prowadziła niedozwoloną sprzedaż na dużą skalę, to uzasadnia uznanie, iż nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki. Ocenie tej nie stało na przeszkodzie późniejsze wprowadzenie przepisu art. 86a p.f. W ocenie Sądu, niezasadny jest również zarzut strony skarżącej dotyczący naruszenia przepisów postępowania w związku z brakiem przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę, w tym przesłuchania strony. Zgodnie z art. 78 § 1 k.p.a., żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Należy wskazać, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu organ administracji publicznej jest obowiązany uwzględnić tylko wówczas, gdy stwierdzi, że przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Uprawnienie strony podlega zatem pewnym ograniczeniom ze względów praktycznych, tj. ze względu na celowość i szybkość postępowania; tak więc nie podlegają przeprowadzeniu: a) dowód zgłoszony przez stronę na okoliczność nie mającą znaczenia dla sprawy i b) zgłoszony przez stronę dowód na okoliczność już dostatecznie wyjaśnioną innymi dowodami, jeżeli strona zgłosiła go po zakończeniu stadium postępowania dowodowego. Organ może nie uwzględnić żądania przeprowadzenia dowodu, jeżeli ma to na celu przewleczenie sprawy (wyrok NSA w Gdańsku z dnia 2 października 1998 r., I SA/Gd 1863/96, LEX nr 37600). Sąd podzielił stanowisko organu, iż wnioskowane przez skarżącą dowody nie były istotne w sprawie, dowód z przesłuchania strony ma charakter posiłkowy i znajduje zastosowanie wówczas, gdy po zgromadzeniu dokumentacji przez organ pozostały niewyjaśnione okoliczności istotne dla sprawy (art. 86 k.p.a.). Ustalenie utraty rękojmi należytego prowadzenia apteki zostało dokonane na podstawie działań, jakich dopuszczała się strona, które znalazły potwierdzenie w zgromadzonych w sprawie dokumentach. Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę, Sąd stanął na stanowisku, że organ wydając zaskarżoną decyzję nie dopuścił się zarzuconych w skardze naruszeń prawa materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, ani uchybień formalnoprawnych w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy ustaliły i oceniły stan faktyczny, który znalazł odzwierciedlenie w obowiązującym przedsiębiorcę reżimie prawnym. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło