VI SA/Wa 1469/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Królikowska - Przewłoka po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S.A. w upadłości z siedzibą w W. na decyzję Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] maja 2006 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności maklerskiej oraz nałożenie kary pieniężnej postanawia: odmówić dopuszczenia do udziału w sprawie : I.B., M.B., H.B.-G., T.C., S.D., P.D., M.G., P.G., B.G., P.G., H.H., J.J., R.K., M.K., W.K., W.K., M.L., K.L., M.M., E.M., M.M., D.M., E.M., J.M., M.P., A.P., A.R., P.R., H.R., L.R., A.S., B.S., J.S., A.S., K.S., A.S., P.S., M.S., K.S., A.S., H.S., R.T., E.W., D.W., W.Z., K.Z., L.N., A.S., P.K. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Nr [...] Komisja Papierów Wartościowych i Giełd cofnęła w całości zezwolenie W. S.A. w upadłości z siedzibą w W. na prowadzenie działalności maklerskiej oraz nałożyła na powyższy podmiot karę pieniężną w wysokości 500.000 tys. złotych, ponadto organ zawarł w decyzji postanowienia ograniczające swobodę prowadzenia przez spółkę działalności gospodarczej. Uzasadniając powyższą decyzję Komisja Papierów Wartościowych i Giełd wskazała, na szereg nieprawidłowości w funkcjonowaniu spółki, które w efekcie doprowadziły do naruszenia przepisów prawa, zasad uczciwego obrotu oraz naraziły interesy zleceniodawców na poważne straty. Po rozpatrzeniu wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Nr [...] Komisja Papierów Wartościowych i Giełd utrzymała w mocy powyższą decyzję w części dotyczącej cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności maklerskiej, nałożenia kary pieniężnej, zakazu prowadzenia działalności maklerskiej oraz zawierania umów z klientami, uchyliła zaś pozostałe postanowienia ograniczające swobodę działalności spółki. Pismem z dnia [...] lipca 2006 r. W. S.A. w upadłości z siedzibą w W., złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie za pośrednictwem Komisji Papierów Wartościowych i Giełd skargę na powyższe decyzje. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca zarzuciła w/w decyzjom szereg naruszeń przepisów procedury oraz prawa materialnego, które w jej ocenie miały istotny wpływ na wynik sprawy. W dniu [...] listopada 2006 r. I.B., M.B., H.B.-G., T.C., S.D., P.D., M.G., P.G., B.G., P.G., H.H., J.J., R.K., M.K., W.K., W.K., M.L., K.L., M.M., E.M., M.M., D.M., E.M., J.M., M.P., A.P., A.R., P.R., H.R., L.R., A.S., B.S., J.S., A.S., K.S., A.S., P.S., M.S., K.S., A.S., H.S., R.T., E.W., D.W., W.Z., K.Z., L.N., A.S., P.K. , reprezentowani przez adwokata P.M., powołując się na art. 33 § 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o dopuszczenie ich do udziału w powyższym postępowaniu. W obszernym uzasadnieniu wskazali, że decyzja KPWiG stwierdzająca łamanie prawa przez W. przesądza o zasadności roszczeń dochodzonych przez nich, w odrębnie prowadzonym postępowaniu toczącym się przed Sądem Okręgowym w [...] [...] Wydział Cywilny sygn. akt [...] w zw. z wytoczonym przez Przewodniczącego KPWiG powództwem na rzecz byłych klientów skarżącej, o odszkodowanie przeciwko członkom zarządu skarżącej. W tym postępowaniu istotną rolę będzie odgrywać ocena czy w działalności W. doszło do naruszeń prawa, które stwierdzone zostały zaskarżonymi w niniejszej sprawie decyzjami KPWiG. Tym samym wnioskodawcy zainteresowani są wynikiem postępowania sądowo – administracyjnego, które doprowadzi do wydania orzeczenia w niniejszej sprawie rzutującego bezpośrednio na sferę ich uprawnień majątkowych. Taki stan faktyczno prawny wskazuje, zdaniem wnioskodawców na istnienie po ich stronie interesu prawnego uzasadniającego dopuszczenie do udziału w niniejszym postępowaniu sądowo – administracyjnym w charakterze uczestników. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W myśl art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwanej p.p.s.a.) udział w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Wnioskodawcy, co bezsporne, nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym. Mając na uwadze powołany przepis stwierdzić zatem należy, iż w rozpoznawanej sprawie kwestią kluczową, decydującą o możliwości dopuszczenia konkretnej osoby, w tym przypadku wnioskodawców, do postępowania sądowego pozostaje rozstrzygnięcie czy po ich stronie istnieje interes prawny, na który mogłoby oddziaływać orzeczenie zapadłe w zawisłej przed sądem administracyjnym sprawie. Przy czym określenie interesu prawnego sprowadza się do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą administracyjnego prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuacje prawną tego podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. Podnieść należy w tym miejscu, że samo pojęcie interesu prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie zostało ustawowo zdefiniowane. Brak jest legalnej definicji tego pojęcia. Dlatego też ustalając treści tego pojęcia w każdej indywidualnej sprawie należy posiłkować się z jednej strony orzecznictwem, z drugiej bogatym dorobkiem doktryny. W orzecznictwie przyjmuje się, że istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego – taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę, i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Może to być norma należąca do każdej gałęzi prawa – oczywiście nie tylko do prawa administracyjnego, ale za każdym razem norma dająca się indywidualnie określić i wyodrębnić spośród innych norm – norma, której treść można do końca ustalić. Interes prawny nie może być wywodzony tylko z faktu istnienia jakiegoś aktu prawnego, czy jakiejś instytucji prawnej (J. Zimmermana OSP 1997/4/83, glosa aprobująca do uchwały siedmiu sędziów SN z dnia 6 lutego 1996 r.,). Przy czym interes prawny powinien być rozważony w całokształcie regulacji prawnej dotyczącej sfery praw i obowiązków danego podmiotu, a nie tylko ograniczony do jednego przepisu stanowiącego materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia (wyrok NSA z dnia 21 września 2004 r. sygn. akt GSK 41/04, nie publ.). Jednocześnie jednak jego immanentną cechą pozostaje bezpośredniość związku między sytuacją danego podmiotu a normą prawa materialnego, na której jest budowany interes prawny, przy czym podkreśla się, iż powiązanie takie musi istnieć pomiędzy organem prowadzącym postępowanie a każdą ze stron. Natomiast stosunki prawne między stronami, jeżeli nawet istnieją, nie mają znaczenia dla sprawy administracyjnej (wyrok NSA z 20 kwietnia 2005 r., sygn. akt II GSK 37/05). Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, w ocenie Sądu wnioskodawcy nie wskazali na istnienie żadnej normy prawnej, z której wynikałyby bezpośrednio dla nich określone prawa i obowiązki uzasadniające dopuszczenie do udziału w niniejszej sprawie w charakterze strony. Bez wątpienia za takie umocowanie nie można uznać realizowanego w odrębnym postępowaniu cywilnym, w oparciu o łączącą wnioskodawców z W. umowę cywilną, prawa do odszkodowania dochodzonego od członków zarządu skarżącej. Takie postępowanie bowiem rodzi jedynie interes faktyczny, czysto finansowy w sprawie, który jednakże może być chroniony na gruncie właśnie tego postępowania cywilnego przed właściwym sądem powołanym do rozstrzygania tego rodzaju sporów. Z tego punktu widzenia wynik postępowania administracyjnego nie zmienia sytuacji prawnej wnioskodawców przed sądem cywilnym i nie dotyczy ich interesu prawnego w sferze prawa administracyjnego. Niezależnie bowiem od wyniku postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na prowadzenie działalności maklerskiej przez W. wnioskodawcy mają i będą mieć uprawnienia do działania na gruncie prawa cywilnego i będą mogli się domagać, co zresztą uczynili, ochrony swoich uprawnień wynikających z rzeczonej umowy przed właściwym sądem powszechnym. Taki tok rozumowania Sądu znajduje potwierdzenie w glosie do wyroku NSA z dnia 2 lutego 1996 r.( IV SA 846/95,OSP 1997/4/83) J. Zimmermanna, gdzie czytamy, że " Interes prawny musi być "własny", a nie można go wywodzić wyłącznie z sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie związki między nimi byłyby bardzo silne, i nawet gdy związki te miałyby charakter nie tylko faktyczny, ale i prawny [...] Nie można się stać się stroną postępowania tylko z powodu stosunków prawnych z innym podmiotem (inną stroną)", a także w wyroku NSA z dnia 20 lipca 1999 r. (sygn. akt I SA 1705/98, LEX nr 48524) " fakt poczynienia czy nabycia nakładów na nieruchomość oddaną w użytkowanie wieczyste, a które nieodpłatnie przeszły na własność użytkownika wieczystego stwarza ewentualnie roszczenie o ich zwrot. Roszczenie to jednak w rozumieniu art. 28 Kpa nie jest interesem prawnym, a tylko faktycznym. Może ono przy tym być dochodzone tylko w postępowaniu cywilnym, a nie w postępowaniu administracyjnym". Wnioskodawcy nie mogą więc wywodzić swego interesu prawnego w sprawie administracyjnej z samego faktu toczącego się przed sądem powszechnym postępowania odszkodowawczego z jej udziałem, gdyż jak było już to powiedziane wynika z tego tylko i wyłącznie interes faktyczny i mająkowy, materialny dla wnioskodawcy. Zakres rozstrzygnięcia objęty treścią zaskarżonych przez W. decyzji jednoznacznie wskazuje także na te podmioty, na których ustawowe uprawnienia lub obowiązki z zakresu prawa administracyjnego będzie wywierać wpływ. Fakt nałożenia kary pieniężnej oraz cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności maklerskiej dotyczy jedynie sfery uprawnień i obowiązków W. w niniejszej sprawie administracyjnej i nie dotyka bezpośrednio interesu prawnego wnioskodawców. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że wnioskodawcy nie wykazali, iż wynik sprawy ze skargi W. S.A. w upadłości z siedzibą w W., na decyzję KPWiG z dnia [...] maja 2006 r. cofającą stronie skarżącej zezwolenie na prowadzenie działalności maklerskiej oraz nałożenie kary pieniężnej dotyczy ich interesu prawnego. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.