VI SA/Wa 147/05
WyrokWSA w Warszawie2005-09-16
Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Zdzisław Romanowski, Agnieszka Łąpieś - Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia została nałożona prawidłowo, jeśli skarżący twierdzi, że zastosowano niewłaściwe przepisy dotyczące dopuszczalnego nacisku na oś składową pojazdu i doszło do uchybień proceduralnych podczas kontroli?Ratio decidendi
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone decyzje nie naruszają prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Kontrola wykazała przekroczenie dopuszczalnego nacisku II osi składowej pojazdu na drogę wojewódzką, a skarżący nie posiadał stosownego zezwolenia. Zastosowane przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury dotyczące dopuszczalnego nacisku na oś składową były prawidłowe dla drogi wojewódzkiej, a zarzuty dotyczące uchybień proceduralnych okazały się bezzasadne.Stan faktyczny
Kontrola drogowa wykazała przekroczenie dopuszczalnego nacisku II osi składowej pojazdu należącego do W. K. oraz brak zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Organ I instancji nałożył karę pieniężną, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących nacisku osi składowej oraz błędy proceduralne przy ważeniu pojazdu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Grażyna Śliwińska Sędziowie : Sędzia NSA Zdzisław Romanowski WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska (spr.) Protokolant: Paweł Muszyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2005 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie kary za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę
Jak wynika z materiału zebranego w niniejszej sprawie, w dniu
[...] września 2003 r. podczas przeprowadzonej kontroli na drodze wojewódzkiej nr [...]
w miejscowości [...] stwierdzono po dokonaniu ważenia, przekroczenie dopuszczalnego nacisku II osi składowej pojazdu, składającego się z ciągnika siodłowego marki [...] nr rej. [...] oraz naczepy marki [...] nr rej. [...] będącego własnością, W. K. Z przeprowadzonej kontroli sporządzono protokół, który bez uwag podpisał kontrolowany kierowca J. G. Z ustaleń protokołu wynika ponadto, iż kierowca przed rozpoczęciem czynności kontrolnych poinformowany został o technice najeżdżania pojazdem na wagi i zjeżdżania z nich, miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji, udostępniono mu do wglądu legitymację służbową i upoważnienie do kontroli, udostępniono mu również protokół pomiaru równości terenu na stanowisku do ważenia pojazdu. Waga, za pomocą której dokonano ważenia posiadała legalizację.
Pismem z dnia [...] grudnia 2003 r. zawiadomiono stronę, o wszczęciu w tej sprawie postępowania administracyjnego, pouczając stronę o przysługujących jej prawach czynnego udziału w każdym stadium postępowania, wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów oraz przeglądania akt sprawy.
Decyzją z dnia [...] maja 2004r.Zastępca Dyrektora [...] Zarządu Dróg Miejskich działający na podstawie upoważnienia Zarządu Województwa [...], stwierdzając brak zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym oraz przekroczenie dopuszczalnego nacisku drugiej osi składowej pojazdu, wydał decyzję nr [...] nakładającą na W. K. karę pieniężną z tego tytułu w wysokości 3480,00 zł (trzy tysiące czterysta osiemdziesiąt złotych). W uzasadnieniu, wskazano iż kontrolę przeprowadzono w ciągu drogi [...] zaliczoną do kategorii dróg wojewódzkich Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustaleń wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz. U. Nr 160 poz. 1071). Wielkość dopuszczalnych nacisków na osiach w zależności od ich rozstawów oraz wielkość dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu z ładunkiem regulują przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r. Nr 32 poz. 262). Zgodnie z § 4 powołanego rozporządzenia za oś wielokrotną uważa się - zespół złożony z dwóch lub więcej osi, zwanych "osiami składowymi", w którym odległość między sąsiednimi osiami składowymi jest nie mniejsza niż 1 m i nie większa niż 2 m. Oś II kontrolowanego pojazdu była oddalona od osi III o 1,36 m, a zatem stanowi "oś składową" w rozumieniu powołanego wyżej przepisu. Jednocześnie § 5 ust. 3 pkt 3 stanowi, iż nacisk osi składowej, z zastrzeżeniem ust. 4, nie może przekraczać przy odległości od sąsiedniej bliższej osi składowej powyżej 1,30 m - 72,5 kN (7,5 t).
Podczas przeprowadzonej kontroli pojazdu stwierdzono, przekroczenie dopuszczalnego nacisku na II oś składową pojazdu przy rozstawie osi ponad 1,30 m do
2 m. Dopuszczalny nacisk wynosi 72,50 kN, natomiast podczas kontroli stwierdzono nacisk 87,77 kN, a więc przekroczenie wyniosło 15,27 kN.
Organ podkreślił ponadto, iż w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania § 5 ust. 5 pkt 5 rozporządzenia, albowiem odnosi się on do dróg określonych w art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych,
tj. sieci dróg krajowych i wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy
o dopuszczalnym nacisku na oś pojedynczą do 100 kN (10 t), a na oś składową osi wielokrotnej do 57,5kN (5,75 t) do 80 kN (8 t) w zależności od rozstawu osi składowych. Droga wojewódzka, po której poruszał się kontrolowany pojazd nie należy do wymienionej kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o zawyżonych parametrach.
Pismem z dnia [...] czerwca 2004 r. W. K. odwołał się od powyższej decyzji, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Odwołujący się zarzucił naruszenie
§5 ust. 5 pkt 4 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. przez błędną interpretację tych przepisów wskazującą, iż nie mają one zastosowania
w sprawie, a także naruszenie zasad przeprowadzania kontroli wagowej przez nieokazanie stronie protokołu z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia
i dokonanie pomiaru nacisku na osie pojazdu niezgodnie z obowiązującymi normami
w nieprawidłowo usytuowanym stanowisku do kontroli, co mogło doprowadzić do błędnego ustalenia wyników. Zdaniem odwołującego się W. K. do ustalonego w sprawie stanu faktycznego zastosowanie ma § 5 ust. 5 pkt 4 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. i wobec tego kontrolowany w dniu [...] września 2003 r. pojazd nie przekroczył dopuszczalnych parametrów nacisku osi na drogę. Ponadto w trakcie przeprowadzanej kontroli dopuszczono się szeregu błędów proceduralnych, a odwołującemu się nie okazano protokołu z pomiaru terenu.
Po rozpatrzeniu dowołania decyzją z dnia [...] listopada 2004r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] działając na podstawie art. 127 § 2 k.p.a. w zw. z art. 17 pkt 1 k.p.a. i art. 1 i 2 ustawy z dnia
12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity
Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856 z późn. zm.) po rozpoznaniu odwołania W. K. orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podzieliło stanowisko organu I instancji co do oceny stany faktycznego i zastosowanych przepisów, nie znajdując tym samym podstaw do uwzględnienia odwołania.
Na powyższą decyzję W. K. pismem z dnia [...] grudnia 2004 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę ponownie wnosząc
o umorzenie postępowania, podnosząc nieprawidłowe w jego ocenie zastosowanie przez organ do zaistniałego stanu faktycznego przepisu § 5 ust. 3 pkt 3, zamiast § 5
ust. 5 pkt 4 i 5 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. oraz zarzucił nieprawidłowości przy dokonywaniu ważenia pojazdu .
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym
w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną
( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Rozpoznając zatem sprawę pod tym kątem stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie naruszają prawa materialnego i procesowego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Na wstępie podkreślić należy, iż zgodnie z art.10 ustawy z dnia 14 listopada 2003r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw
(Dz. U. Nr 200 poz. 1953) "do postępowań administracyjnych wszczętych,
a niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe". Mając na uwadze, iż ustawa weszła w życie z dniem
24 listopada 2004 r., a postępowanie administracyjne wszczęte zostało z dniem
[...] września 2003r, tj. przeprowadzenia kontroli, organy administracyjne I i II instancji prawidłowo rozpatrzyły niniejszą sprawę według stanu prawnego obowiązującego przed dniem 24 listopada 2003r.
Materialnoprawną podstawę nałożenia na skarżącego W. K. kary pieniężnej stanowił art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r.
o drogach publicznych (tekst jednolity. Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.), zgodnie z którym za przejazd po drogach publicznych pojazdów, o których mowa w ust. 2 pkt 3, tj. pojazdów zarejestrowanych w kraju lub za granicą, z ładunkiem lub bez ładunku, o masie, naciskach osi lub wymiarach przekraczających wielkości określone w odrębnych przepisach - bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu oraz za nieuiszczenie opłat, o których mowa w ust. 2 pkt 4, pobiera się kary pieniężne. Jednocześnie w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r.
w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r. Nr 32, poz. 262) określono szczegółowo jakie są dopuszczalne naciski osi pojedynczej i wielokrotnej na drogi. I tak zgodnie z § 5
ust. 3 pkt 3 nacisk osi składowej, z zastrzeżeniem ust. 4, nie może przekraczać przy odległości od sąsiedniej bliższej osi składowej - powyżej 1,30 m - 72,5 kN (7,5 t).
Tym samym przekroczenie w eksploatowanym pojeździe wymienionej powyżej wielkości i jednoczesny brak w związku z tym zezwolenia na przejazd takim pojazdem powoduje, iż w przypadku przeprowadzenia kontroli i ujawnienia takich faktów, uprawniony organ ma obowiązek nałożyć karę pieniężną.
W ocenie sądu z przeprowadzonej w dniu [...] września 2003r.
w miejscowości [...] kontroli pojazdu stanowiącego własność skarżącego W. K. jednoznacznie wynika, iż przekroczone zostały dopuszczalne parametry nacisku II osi składowej na drogę o dopuszczalnych naciskach na oś pojedynczą do 80 kN, skarżący zaś nie posiadał stosownego zezwolenia na przejazd takim pojazdem. Podczas pomiaru i ważenia pojazdu stwierdzono, iż odległość pomiędzy II, a III osią pojazdu wynosi 1,36 m, a zatem stosownie do treści § 4 ust. 1 powołanego rozporządzenia stanowiły one oś składową pojazdu, której dopuszczalny nacisk na drogę nie może przekraczać przy odległości od sąsiedniej bliższej osi składowej powyżej 1,30 m - 72,5 kN (7,5 t). W wyniku ważenia natomiast ustalono, iż nacisk II osi składowej wynosił w dniu kontroli 87,77 kN, a zatem przekroczono dopuszczalny nacisk o 15,27 kN, co skutkowało nałożeniem na stronę skarżącą kary pieniężnej przewidzianej pod pozycją lp. 4 pkt 4 lit. c załącznika do ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych.
Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się uchybień proceduralnych jakich zdaniem skarżącego dopuścił się organ w trakcie przeprowadzonej kontroli
w dniu [...] września 2003r. Z przeprowadzonej kontroli sporządzony został szczegółowy protokół odpowiadający wymogom określonym w art. 68 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, a więc wynika z niego kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby. Brak więc podstaw do kwestionowania ustaleń utrwalonych w tym protokole. Ponadto za bezzasadny uznać należy zarzut W. K., iż ważenie pojazdu odbyło się na nieprawidłowo usytuowanym stanowisku. W aktach sprawy znajduje się protokół z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdu, które miało miejsce w miejscowości [...], z którym to protokołem miał możliwość zapoznać się kontrolowany kierowca, ale także przede wszystkim skarżący stosownie do przysługujących mu praw jako stronie postępowania administracyjnego, o czym został powiadomiony pismem z dnia [...] grudnia 2003r.
Sąd nie podzielił również stanowiska skarżącego, iż w przedmiotowej sprawie w sposób niewłaściwy zastosowano obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. Zdaniem skarżącego W. K. do zaistniałego stanu faktycznego zastosowanie ma § 5 ust 4 i 5 powołanego rozporządzenia zgodnie, z którym nacisk osi składowej pojazdu, o którym mowa
w ust. 4, nie może przekraczać przy odległości od sąsiedniej bliższej osi składowej:
1. do 1,10 m - 57,5 kN (6 t);
2. powyżej 1,10 m do 1,20 m - 65,0 kN (6,5 t);
3. powyżej 1,20 m do 1,30 m - 72,5 kN (7,5 t);
4. powyżej 1,30 m, z zastrzeżeniem pkt 5 - 80,0 kN (8 t);
5. powyżej 1,30 m, przy osi podwójnej, dla osi napędowej - 100,0 kN
(10 t), pod warunkiem że łączny nacisk nie przekracza 160,0 kN (16 t).
Skarżący twierdzi, że zgodnie z ustaleniami protokołu łączny nacisk osi podwójnej wyniósł 118 kN, a więc nie osiągnął wartości granicznej, o której mowa
w § 5 ust. 5 pkt 5 powołanego przepisu.
Należy mieć jednak na uwadze, iż treść § 5 ust. 5 rozporządzenia odnosi się do dróg krajowych i wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy
o dopuszczalnym nacisku na oś pojedynczą do 100 kN (10 t), a na oś składową osi wielokrotnej od 57,5 kN (5,75 t) t do 80 kN (8 t) w zależności od rozstawu osi składowych. W dniu kontroli obowiązywało Rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 28 marca 2003r. w sprawie sieci dróg krajowych , po których mogą poruszać się pojazdy o określonych parametrach ( Dz. U. Nr 62 poz.563) wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 41 ust. 1 ustawy o drogach krajowych, jednakże droga, po której poruszał się pojazd skarżącego w dniu kontroli była drogą wojewódzką i tym samym nie należała do katalogu dróg krajowych, po których mogły poruszać się pojazdy o zawyżonych parametrach.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło