VI SA/Wa 1486/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi P. C. o wymierzenie grzywny Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad z powodu bezczynności organu po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2004r. uchylającym decyzję tego organu z dnia [...] września 2002r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] czerwca 2001r. w przedmiocie obciążenia opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę W dniu 16 lipca 2004 r. (data stempla pocztowego) P. C. złożył bezpośrednio do tutejszego Sądu skargę o wymierzenie grzywny Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad z powodu bezczynności tego organu po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wydanego w dniu 25 marca 2004 r. w sprawie o sygn. akt 6 II SA 3501/02. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych nr [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. został obciążony opłatą drogową w wysokości 2.008,22 zł. Kwestionując zasadność nałożonej opłaty, skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak również wniósł o wstrzymanie wykonania tej decyzji przez organ. Wobec odmowy wstrzymania wykonania decyzji i skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, skarżący uiścił kwotę 2.008,22 zł. Natomiast w dniu [...] września 2002 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wydał decyzję, znak [...], utrzymującą w mocy decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia [...] czerwca 2001 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Ostateczna decyzja organu stała się przedmiotem skargi P. C. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z dnia 25 marca 2004 r., sygn. akt 6 II SA 3501/02, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] czerwca 2001 r., orzekając jednocześnie o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku oraz zasądził od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad kwotę 80 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Po uprawomocnieniu się przedmiotowego orzeczenia skarżący zwrócił się do organu pismem z dnia 20 maja 2004 r. o zwrot uiszczonej opłaty drogowej. W odpowiedzi na nie Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 grudnia 2002 r. , sygn. akt P 6/02, stwierdził, iż nie znajduje podstaw do zwrotu wpłaconej przez skarżącego kwoty. P. C. w dniu 8 czerwca 2004 r. ponownie wystąpił do organu o wypłacenie mu kwoty 2.008,22 zł, wzywając jednocześnie organ do wykonania orzeczenia sądu administracyjnego. Decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r., znak [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad umorzył postępowanie w sprawie obciążenia skarżącego opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Od powyższej decyzji P. C. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który nie został jeszcze rozpoznany przez organ. Zdaniem skarżącego, odmowa zwrotu nienależnie uiszczonej opłaty drogowej - pomimo dwukrotnego wezwania - świadczy o tym, iż Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad nie respektuje prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Ponadto w uzasadnieniu skargi P. C. wskazał, że całkowicie niezrozumiałe jest powoływanie się przez organ na przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych oraz na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, ponieważ kwotę 2.008,22 zł uiścił on na podstawie decyzji Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, które to sąd administracyjny uchylił. Natomiast nie są istotne motywy jakimi kierował się Sąd wydając taki wyrok, wiążąca bowiem jest sentencja orzeczenia, a nie jego uzasadnienie. Powyższa skarga - jako wniesiona przez skarżącego bezpośrednio do sądu administracyjnego - została przekazana Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad w trybie art. 98 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) celem przekazania Sądowi tej skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W odpowiedzi na skargę P. C. (pismo organu z dnia 13 sierpnia 2004 r.) Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu swojej decyzji z dnia [...] czerwca 2004 r. Przede wszystkim organ podkreślił, iż decyzja ta stanowi wykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2004 r., a zarazem przeczy podnoszonemu przez stronę skarżącą zarzutowi bezczynności organu, o której mowa w przepisie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm). Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad zaznaczył również, że orzeczenie sądu administracyjnego zostało wydane w oparciu o wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 grudnia 2002 r., sygn. akt P 6/02, w którym m.in. uznano przepis § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. nr 51, poz. 607) za niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Natomiast pkt II orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stanowi, iż opłaty pobrane na podstawie wyżej powołanego rozporządzenia nie podlegają zwrotowi. Tymczasem skarżący uiścił opłatę drogową w dniu 14 listopada 2002 r., a zatem przed datą wejścia w życie przedmiotowego orzeczenia Trybunału (17 grudnia 2002 r.). Jednocześnie organ podniósł, iż w odpowiedzi na pismo P. C. z 20 maja 2004 r., odmówił skarżącemu zwrotu wpłaconej opłaty, a po ponownym wezwaniu skarżącego, zawartym w piśmie z 8 czerwca 2004 r. - wydał w dniu [...] czerwca 2004 r. decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie obciążenia opłatą za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia i odmówił zwrotu uiszczonej opłaty, gdyż przepis, na podstawie którego skarżący został nią obciążony, został uznany za niekonstytucyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem wydanym w dniu 25 marca 2004 r. w sprawie o sygn. akt 6 II SA 3501/02, uchylił zaskarżoną decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] września 2002 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] czerwca 2001 r., orzekając jednocześnie o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku oraz zasądził od organu na rzecz P. C. kwotę 80 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd podniósł, iż obie w/w decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, uznanego za przepis niekonstytucyjny, co w myśl przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) - wobec stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego - obliguje Sąd do uchylenia decyzji. Powyższe orzeczenie jest prawomocne od dnia 11 maja 2004 r. Stosownie do treści przepisu art. 154 § 1 wyżej cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Skarżący P. C. dwukrotnie pisemnie wzywał organ do zwrotu uiszczonej przez niego opłaty drogowej w kwocie 2.008,22 zł. Po raz pierwszy uczynił to w piśmie z 20 maja 2004 r. (a więc już po uprawomocnieniu się orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2004 r.), na które to pismo Zastępca Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w P. odpowiedział w dniu 27 maja 2004 r., odmawiając zwrotu pobranej opłaty. Następnie w dniu 8 czerwca 2004 r. skarżący ponowił swoje żądanie, informując jednocześnie organ, że wobec dalszej odmowy zwrotu kwoty objętej opłatą drogową, wystąpi do Sądu ze skargą w trybie art. 154 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wówczas decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r., znak [...], Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad umorzył postępowania w sprawie obciążenia P. C. opłatą drogową za przejazd w dniu 11 czerwca 2001 r. na drodze krajowej nr [...] pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Decyzja ta zawierała pouczenie o treści przepisu art. 127 § 3 kpa, zgodnie z którym strona niezadowolona z decyzji może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od otrzymania decyzji. Skarżący skorzystał z tego pouczenia, kierując do organu wniosek z dnia 3 lipca 2004 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosek ten wpłynął do organu 12 lipca 2004 r. i nie został jeszcze rozpoznany. Następnie, w dniu 16 lipca 2004 r. P. C. nadał w urzędzie pocztowym skargę stanowiącą przedmiot rozpoznania niniejszej sprawy. W tym miejscu podkreślić należy, iż zadanie Sądu w niniejszej sprawie ogranicza się wyłącznie do zbadania zasadności zarzutu bezczynności organu po wyroku Sądu z 25 marca 2004 r. uchylającym decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] września 2002 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] czerwca 2001 r. Natomiast kwestia zasadności odmowy zwrotu uiszczonej przez P. C. opłaty drogowej w wysokości 2.008,22 zł może stać się przedmiotem rozważań Sądu dopiero po zaskarżeniu ostatecznej w toku postępowania administracyjnego decyzji Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, która - jak już wyżej wskazano -jeszcze nie zapadła. Zdaniem Sądu, wydanie przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w dniu [...] czerwca 2004 r. decyzji o umorzeniu postępowania w przedmiocie obciążenia opłatą drogową czyni postawiony w skardze zarzut bezczynności organu bezzasadnym. Organ bowiem zareagował na pisemne wezwania P. C., wydając na podstawie art. 105 § 1 kpa decyzję, którą skarżący zaskarżył zgodnie z pouczeniem, tj. w trybie art. 127 § 3 kpa. Natomiast kwestia oceny takiego działania organu - jak już wyżej wskazano -jest po pierwsze przedwczesna z racji niezakończonej procedury administracyjnej, a po wtóre wykracza poza ramy niniejszego postępowania sądowego. Na marginesie należy także zwrócić uwagę, że wyrok uchylający decyzję organu administracyjnego zobowiązuje ten organ do ponownego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem okoliczności, na które sąd zwrócił uwagę w uzasadnieniu. Organ, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie po wyroku uchylającym, nie pozostaje w bezczynności, nawet jeśli jego kolejna decyzja jest dla skarżącego niekorzystna (por. wyrok NSA z 29.04.1998 r., I SA 2125/97, LEX nr 45638) bądź gdy nie zastosował się do oceny prawnej wyrażonej w uzasadnieniu wyroku (por. wyrok NSA z 13.10.1999 r., IV SA 1618/97, LEX nr 48186; postanowienie NSA z 25.05.2001 r., V SA 354/01, ONSA 2002/3/117). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 wyżej cytowanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.