VI SA/Wa 149/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu. Wnioskiem z dnia [...] marca 2008 r., złożonym w dniu [...] kwietnia 2008 r. R. P. wystąpił o rejestrację samochodu osobowego marki [...], nr nadwozia [...], rok produkcji [...]. Do wniosku dołączył następującą dokumentację: 1. Kopię zaświadczenia nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu, 2. Kopię faktury zakupu samochodu osobowego marki [...] nr [...], 3. Kopię dokumentu wydanego w B. do przeprowadzania postępowania administracyjnego za granicą, 4. Kopię dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium kraju, 5. Kopię tłumaczenia pisma otrzymanego z Policji [...] dotyczącego pojazdu [...], 6. Kopie tłumaczenia korespondencji z firmą [...], 7. Kopię tłumaczenia zaświadczenia z Policji dotyczącego zgłoszenia kradzieży samochodu osobowego [...], 8. Kopię tłumaczenia zaświadczenia o stanie poprzednim rzeczy odnoszącym się do w/w pojazdu, 9. Pełnomocnictwo udzielone Kancelarii adwokackiej T. T. wraz z opłatą skarbową. Pismem z dnia [...] kwietnia 2008 r. organ I instancji wezwał stronę do uzupełnienia wniosku o następujący materiał dowodowy: oryginał faktury zakupu pojazdu przez R. P. wraz z tłumaczeniem, zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu, dowodu rejestracyjnego pojazdu wraz z tłumaczeniem, dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium kraju, zaświadczenia potwierdzającego uiszczenie podatku od towarów i usług VAT 25, dokumentu potwierdzającego uiszczenie opłaty recyklingowej. Pismem z dnia [...] kwietnia 2008 r. strona przesłała dokumentację w postaci: 1. zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu z dnia [...] kwietnia 2007 r., 2. zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu z dnia [...] kwietnia 2008 r., 3. dokumentu uiszczenia opłaty recyklingowej, 4. zaświadczenia o stanie poprzednim rzeczy wraz z tłumaczeniem, 5. zaświadczenia o zarejestrowaniu pojazdu pod numer [...] wraz z tłumaczeniem, 6. tłumaczenia zaświadczenia wydanego do przeprowadzenia postępowania administracyjnego za granicą, 7. faktury zakupu pojazdu [...] nr [...] wraz z tłumaczeniem, 8. zaświadczenia z Policji dotyczące zgłoszenia kradzieży samochodu osobowego [...] wraz z tłumaczeniem, 9. dokumentu potwierdzający zapłatę akcyzy na terytorium kraju od samochodu osobowego, 10. zaświadczenia potwierdzające uiszczenie podatku od towarów i usług VAT 25, 11. zaświadczenia o kradzieży dowodu rejestracyjnego wraz z tłumaczeniem, 12. zaświadczenia o kradzieży świadectwa homologacji wraz z tłumaczeniem, 13. pisma z firmy [...] wraz z tłumaczeniem. W dniu [...] maja 2008 r. została wydana decyzja odmawiająca rejestracji przedmiotowego pojazdu. Od decyzji tej w dniu [...] czerwca 2008 r. strona złożyła odwołanie. Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Prowadząc ponownie postępowanie Starosta [...] pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. wezwał stronę postępowania do przedłożenia dowodu rejestracyjnego pojazdu. Pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. strona wyjaśniła, że nie ma możliwości przedłożenia żądanego dokumentu. Decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2008 r. Kierownik Wydziału Komunikacji działający z upoważnienia Starosty [...] ponownie odmówił rejestracji samochodu osobowego marki [...], nr nadwozia [...], rok produkcji [...]. W uzasadnieniu organ podkreślił, iż oparł się na zebranym materiale uznając, że przedmiotowy pojazd zgodnie z pismem firmy [...] został sprzedany do firmy [...], od której nabył ten pojazd R. P. Pismo zawierało uwagę: ,,tylko do rozbiórki i sprzedania go na części". Organ uznał zatem, iż z takiego zastrzeżenia sprzedawcy - firmy [...], wynikało, że pojazd ten został sprzedany przez firmę tylko na części zamienne. Zdaniem organu nie został spełniony warunek wynikający z art. 72 ust 1 pkt. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, stanowiacy iż rejestracji dokonuje się na podstawie dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany. Możliwość zastąpienia dowodu rejestracyjnego innym dokumentem jest możliwa tylko w przypadku pojazdu sprowadzanego z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacją Szwajcarską lub państwem członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stroną umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. W takim przypadku zamiast dowodu rejestracyjnego, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, dopuszcza się przedstawienie innego dokumentu stwierdzającego rejestrację pojazdu, wydanego przez organ właściwy do rejestracji pojazdów w tym państwie. Nieprzedłożenie przez stronę dowodu rejestracyjnego lub innego dokumentu stwierdzającego rejestrację pojazdu a także wiedza o zastrzeżeniach firmy [...] przy sprzedaży przedmiotowego pojazdu, zdaniem organu uniemożliwiały jego rejestrację. Od powyższej decyzji pismem z dnia [...] października 2008 r., strona odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], zarzucając organowi obrazę przepisów prawa w szczególności art. 72 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Strona wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i nakazanie Starostwu Powiatowemu w [...] zarejestrowania pojazdu. W uzasadnieniu odwołania strona podniosła, iż według niej zostały przedstawione niezbędne dowody umożliwiające zarejestrowanie pojazdu stosownie do brzmienia art. 72 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W wyniku ponownej analizy materiału dowodowego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu, przytaczając szeroko treść przepisu art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 108 poz. 908 z późn. zm.) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 186, poz. 1322 z późn. zm.) uznał, iż nie było możliwości rejestracji wnioskowanego pojazdu. Organ powołał się na pismo firmy ubezpieczeniowej [...], w którym zawarta była informacja iż przedmiotem sprzedaży przez tą firmę firmie [...] nie był pojazd, który mógłby być ponownie zarejestrowany, nie posiadał stosownej dokumentacji, jak również kluczyków. Przedmiotem obrotu były bowiem części samochodowe. Zdaniem organu, to w interesie kupującego było ustalenie stanu faktycznego i prawnego zakupionego pojazdu. Oświadczenie o niewiedzy skarżącego w zakresie zastrzeżeń firmy ubezpieczeniowej, organ uznał jedynie za przesłankę warunkującą możliwość dochodzenia roszczeń na drodze cywilnej od firmy [...] przy założeniu, że skarżący nie został o takim stanie faktycznym poinformowany w momencie zakupu. Organ uznał za nieistotny fakt rejestracji pojazdu w latach 1997 - 2004 na tablicach belgijskich o nr [...]. W skardze na tę decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, R.P. zarzucił organowi obrazę przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 72 ustawy Prawo o ruchu drogowych oraz przepisów postępowania poprzez naruszenie przepisów art. 7, art. 8 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Skarżący uznał bowiem, iż organ dopuścił się wydania decyzji bez wskazania podstawy prawnej oraz z naruszeniem przepisów postępowania w zakresie prawidłowej formy uzasadnienia decyzji. Skarżący podkreślił, iż decyzja zawiera wyczerpująco zakreślony stan faktyczny, lecz bez bezpośredniego odniesienia się do meritum sprawy. Według skarżącego zbyt lakoniczne wydaje się wyjaśnienie powodów odmowy rejestracji jego pojazdu, stanowi to zatem brak rozwiązania sprawy co do istoty. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona zasadna. Istota postępowania prowadzonego w trybie art. 138 k.p.a., zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, polega na ponownym, merytorycznym rozpoznaniu sprawy przez organ odwoławczy w pełnym zakresie. Kontrola instancyjna organu odwoławczego obejmuje więc zarówno kontrolę legalności rozstrzygnięcia przez organ pierwszej instancji, jak i ocenę przez organ odwoławczy stanu faktycznego sprawy (por. przykładowo wyroki NSA w Warszawie z dnia 20 czerwca 2000 r. w sprawie II SA 1599/99, z dnia 15 października 1999 r. w sprawie IV SA 1654/97 czy z dnia 11 czerwca 1999 r. w sprawie IV SA 2498/98). Innymi słowy organ odwoławczy nie może ograniczyć się do stwierdzenia prawidłowości rozstrzygnięcia dokonanego przez organ pierwszej instancji lecz jest obowiązany rozpoznać sprawę ponownie, weryfikując prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia. Decyzja ostateczna o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji nie jest bowiem decyzją zatwierdzającą decyzję zaskarżoną, gdyż do zatwierdzenia decyzji nie mają zastosowania przepisy o odwołaniu. W związku z tym organ odwoławczy obowiązany jest ocenić prawidłowość decyzji zaskarżonej nie tylko w granicach zarzutów wskazanych w odwołaniu, lecz również pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego ze wskazaniem na jakich przepisach i dowodach oparł swoje rozstrzygniecie i dlaczego ewentualnie innym dowodom odmówił uznania, wyjaśniając również dlaczego konkretny przepis miał zastosowanie w sprawie (art. 107 § 3 k.p.a.). Dlatego organ odwoławczy powinien rozpatrzyć sprawę w świetle całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) dokonując jego oceny zgodnie z zasadą wyrażoną w przepisie art. 80 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] dokonało streszczenia stanu faktycznego, a następnie w swoich ustaleniach zacytowało przepis art. 72 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, podając zresztą błędnie jako jego jednostkę redakcyjną § 2. Przy tak dokonanych ustaleniach stwierdzono, że nie było możliwości rejestracji wnioskowanego pojazdu. Następnie powołano się na treść pisma firmy ubezpieczeniowej [...] stwierdzając, że przedmiotem obrotu nie był pojazd lecz jego części, a fakt rejestracji pojazdu w latach 1997 - 2004, był bez znaczenia. Takie odniesienie się do materiału zgromadzonego w sprawie i dowodów, nastąpiło z naruszeniem wymienionych przepisów postępowania. Faktycznie bowiem ustalenia organu odwoławczego sprowadzone zostały do wnioskowania, gdyż organ administracji nie odniósł się do dowodów zgromadzonych w sprawie przez dokonanie ich analizy pod kątem spełnienia wymagań z określonych przepisów, na podstawie których dokonuje się rejestracji pojazdu. Kolegium, wskazując na pismo firmy ubezpieczeniowej [...] stwierdzające, że sprawa dotyczyła rzeczy nie mającej walorów pojazdu samochodowego jednocześnie zauważyło istnienie dokumentu (faktury) sprzedaży tej rzeczy, w którym określono ją jako pojazd uszkodzony, nie odnosząc się do sprzeczności zawartych w tych dokumentach dotyczących przedmiotu sprawy i do znaczenia tych sprzeczności. Podobnie nie odniesiono się do innych dowodów zawartych w aktach sprawy, na przykład do zaświadczenia z dnia [...] lipca 2007 r. Publicznej Służby Federalnej Ruchu i Transportu o stanie poprzednim rzeczy w aspekcie dokumentu stwierdzającego rejestrację pojazdu, czy do różnic w numerach VIN występujących w materiale zgromadzonym w sprawie, przy czym skarżący podkreślał, iż obecnie są prawnie nabite nowe numery. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a., nie może przeprowadzać postępowania dowodowego poza wyjątkami wskazanymi w tym przepisie. Opierając się zatem na decyzjach administracyjnych poddanych jego kontroli powinien posiadać pełne stanowisko organu administracji oparte na wykazanych ustaleniach uzasadniającuch dokonane rozstrzygnięcie w sprawie. W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja administracyjna, z naruszeniem art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., nie przedstawiła rozpatrzenia całego materiału dowodowego w konsekwencji nie dokonując jego całościowej oceny i uzasadnienia spełniającego wymagania art. 107 § 3 k.p.a. Ponieważ naruszenie wymienionych przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 152 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.