VI SA/Wa 1490/15

WyrokWSA w Warszawie2015-12-15

Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Grzegorz Nowecki, Zbigniew Rudnicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż produktów leczniczych przez aptekę ogólnodostępną do hurtowni farmaceutycznej stanowi podstawę do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki, ze względu na utratę rękojmi należytego prowadzenia apteki?
Ratio decidendi
Sprzedaż produktów leczniczych przez aptekę ogólnodostępną do hurtowni farmaceutycznej stanowi naruszenie przepisów Prawa farmaceutycznego, w szczególności art. 72 ust. 1 i 3 Pf, które definiują obrót hurtowy i ograniczają go do hurtowni farmaceutycznych. Działanie takie świadczy o utracie rękojmi należytego prowadzenia apteki, co zgodnie z art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf jest obligatoryjną przesłanką do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej "F." z powodu sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznych. Główny Inspektor Farmaceutyczny (GIF) utrzymał w mocy decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego (WIF) o cofnięciu zezwolenia. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak należytego zbadania sprawy przez organy i nieprzeprowadzenie wnioskowanych dowodów. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Protokolant ref. staż. Małgorzata Ciach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi P.C. i Z. C. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej oddala skargę w całości Decyzją Głównego Inspektora Farmaceutycznego (GIF) z dnia [...] marca 2015 r., wydaną na podstawie art. 115 pkt 4 w zw. z art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 72 ust. 1 i 3, art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1, 2, 5, 8 i 9, art. 87 ust. 2 pkt 1 i 2, art. 96 ust. 1 oraz art. 37ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 101 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 281, z późn. zm.; dalej: Pf) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej: kpa), po rozpatrzeniu odwołania Z. C. i P. C. działających jako wspólnicy spółki cywilnej (przedsiębiorców), reprezentowanych przez adwokata (...), od decyzji Ł. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego (WIF) w Ł. z [...]lipca 2014 r., w przedmiocie cofnięcia zezwolenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej udzielonego na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie Apteka "F." zlokalizowanej w Z. przy ul. [...], (dalej: apteka "F.") utrzymano w mocy zaskarżona decyzję. Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Mianowicie, GIF pismem z 17 grudnia 2013 r. przekazał wszystkim wojewódzkim inspektorom farmaceutycznym kopie faktur świadczące o nieprzestrzeganiu przez placówki obrotu detalicznego wymogów ustawy - Prawo farmaceutyczne w zakresie obrotu produktami leczniczymi. Ponadto przekazał zestawienie faktur uzyskanych od Prokuratury Apelacyjnej w L. świadczącej o prowadzeniu obrotu w tzw. "odwróconym łańcuch dostaw". Ł WIF zwrócił się do Prokuratury Apelacyjnej w L. o przekazanie kopii faktur wystawionych przez aptekę F. W wykonaniu zarządzenia prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w L. z [...] lutego 2014 r. Komenda Wojewódzka w L. przekazała organowi I instancji kopie następujących faktur potwierdzający sprzedaż produktów leczniczych z apteki F. do hurtowni prowadzonej przez P. E. D., C. ul. [...])[...] z [...].09.2011 r. na kwotę 94 041 zł; 2) 2/A/09/11 na kwotę 77 142,78 zł; 3) 3/11 na kwotę 68 919,12 zł; 4) 4/11 na kwotę 27 480,60 zł; 5) 6/11 na kwotę 2 268 zł; 6) 7/11 na kwotę 2 268 zł, oraz fakturę 47/12 na kwotę 12 523,68 zł, gdzie jako odbiorca figuruje E. E. G., O., ul. [...] . Powyższe faktury potwierdzały sprzedaż m.in. takich produktów leczniczych jak: Arimidex, Clexane, Entocort, Oxis, Prograf, Pulmicort, Seretide, Symbicort, Fragmin, Inspira, Actradit, Tegretol, Champix, Rispolept Consta, Serevent, Sortis, Zyprexa, Duotrav, Berotec, Salofalk. Pismem z 30 kwietnia 2014 r. Ł. WIF zawiadomił przedsiębiorców prowadzących aptekę F. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie ww. apteki. Organ poinformował stronę, iż uzyskał informacje, iż apteka prowadziła sprzedaż produktów leczniczych do wymienionych hurtowni farmaceutycznych. Jednocześnie organ wezwał stronę do przedstawienia w terminie 7 dni wyjaśnień w przedmiotowej sprawie oraz przesłania potwierdzonych za zgodność z oryginałem faktur potwierdzających sprzedaż do ww. hurtowni farmaceutycznych oraz do wskazania innych hurtowni farmaceutycznych, do których apteka sprzedawała produkty lecznicze lub do złożenia oświadczenia o braku dokonywania takiej sprzedaży. Pełnomocnik przedsiębiorców wniósł o przedłużenie terminu do nadesłania faktur, których przedłożenia żądał organ. W odpowiedzi organ I instancji przedłużył termin na złożenie wyjaśnień do 31 maja 2014 r. Pismem z 28 maja 2014 r. strony przedstawiły wyjaśnienia dotyczące sprzedaży z apteki przedsiębiorców produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznych. Wskazały, iż skontaktował się z nimi przedstawiciel handlowy hurtowni, który wyraził chęć zakupu określonych produktów leczniczych. Apteka zamówiła określone przez przedstawiciela handlowego hurtowni produkty lecznicze, które następnie sprzedała do hurtowni farmaceutycznej. Strona wskazała, iż apteka zaprzestała dalszej odsprzedaży do hurtowni farmaceutycznej produktów leczniczych wobec niejednoznacznej interpretacji przepisów. Pismem z 16 czerwca 2014 r. organ I instancji poinformował strony o zamiarze zakończenia postępowania i wydania decyzji oraz pouczył o przysługujących stronie uprawnieniach. Jednocześnie pismem z tej samej daty organ I instancji zwrócił się do Okręgowej Rady Aptekarskiej (ORA) w Ł. o wydanie opinii w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki F.. Dnia 30 czerwca 2014 r. pełnomocnik stron dokonał przeglądu akt postępowania. Dnia 30 czerwca 2014 r. do organu I instancji wpłynęła z ORA pozytywna opinia Izby w sprawie cofnięcia zezwolenia na przedmiotową aptekę. Dnia 30 lipca 2014 r. Ł. WIF wydał decyzję w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej "F." zlokalizowanej w Z. przy pl. [...] , wydanego przez Ministra Zdrowia i Polityki Społecznej W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż strony w zakresie prowadzonej przez nie działalności gospodarczej naruszyły liczne przepisy regulujące detaliczny obrót produktami leczniczymi. Sprzedawały bowiem produkty lecznicze do hurtowni oraz prowadziły hurtowy obrót produktami leczniczymi bez wymaganego zezwolenia. Od powyższej decyzji strona, reprezentowana przez radcę prawnego, złożyła odwołanie wniesione w terminie. Pełnomocnik stron zarzucił, iż organ naruszył art. 7, 77 i 107 kpa. Podniósł, iż organ nie uwzględnił wyjaśnień strony, iż zaprzestała prowadzenia sprzedaży do hurtowni. Ponadto wskazał, iż organy inspekcji farmaceutycznej zmieniły linię orzeczniczą co do kwalifikowania sprzedaży produktów leczniczych z apteki do hurtowni. Kolejnym pismem z 29 sierpnia 2014 r. pełnomocnik uzupełnił odwołanie zarzucając naruszenie: - art. 68 ust. 1 Pf poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż przepis wskazuje, iż obrót produktami leczniczymi może być prowadzony tylko na zasadach określonych w ustawie, podczas gdy prawidłowa wykładnia powinna prowadzić do wniosku, że wspomniany przepis nie nakłada na stronę żadnego konkretnego obowiązku, - art. 72 ust.1 i 3 Pf poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, iż norma ta zawiera nakaz sprzedaży produktów leczniczych wyłącznie na potrzeby ludności, - art. 86 ust. 9 Pf. w zw. z art. 86 ust. 2,5 i 8 Pf. w zw. z art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz w zw. z art. 20 i 22 Konstytucji RP przy uwzględnieniu art. 72 ust. 5 Pf. poprzez ich niezastosowanie przy czym ich prawidłowa wykładnia powinna prowadzić do wniosku, iż nie statuują one numerus clausus usług jakie powinny świadczyć apteki, - art. 87 ust. 2 pkt 1 Pf poprzez jego niezastosowanie przy czym, w ocenie pełnomocnika prawidłowa wykładnia powinna prowadzić do wniosku, iż zakaz sprzedaży przez aptekę ogólnodostępną produktów leczniczych na rzecz innych podmiotów niż ludność wymaga wyraźnego wskazania w ustawie, a nie domniemania istnienia takiego zakazu, - art. 96 ust. 1 Pf poprzez jego błędną wykładnię oraz błędne zastosowanie i uznanie, iż przepis ten zakazuje sprzedaży produktów leczniczych do innych apteki, hurtowni farmaceutycznych oraz innych podmiotów, Pismem z dnia 15 października 2014 r. GIF poinformował stronę, że zamierza wydać decyzję i poinformował o uprawnieniach określonych w art. 10 § 1 k.p.a. W dniach 30 października 2014 r. i 4 listopada 2014 r. strona dokonała przeglądu akt postępowania. W piśmie z 4 listopada 2014 r. pełnomocnik strony przedstawił stanowisko w sprawie. Wskazał, iż w jego ocenie materiał dowodowy jest niekompletny. Brak jest m.in. ustosunkowania się organu I instancji do zarzutów zwartych w odwołaniu. Pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków E. D. oraz E.G. na okoliczność prowadzonej działalności handlowej, współpracy między stronami oraz informacji udzielanych skarżącym. Ponadto, pełnomocnik wniósł o wyznaczenie rozprawy administracyjnej. Dnia 30 marca 2014 r., GIF wydał postanowienie, którym odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów oraz przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Jak już wyżej wskazano, GIF, po zapoznaniu się z zebraną w niniejszej sprawie dokumentacją, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ uznał, że ze zgromadzonego materiału dowodowego (głównie ww. faktur) jednoznacznie wynika, że strony w zakresie prowadzonej apteki ogólnodostępnej F. sprzedawały do hurtowni farmaceutycznych wymienione produkty lecznicze. Są to podmioty wymienione w art. 72 ust. 3 Pf. Produkty te najczęściej występują w tzw. "odwróconym łańcuchu dostaw" i należą do leków ratujących życie i zdrowie człowieka. Mając powyższe na uwadze organ stwierdził, że w/w apteka prowadziła obrót hurtowy produktami leczniczymi. Art. 72 ust. 1 Pf stanowi, że obrót hurtowy produktami leczniczymi, z zastrzeżeniem ust. 8 pkt 2, mogą prowadzić wyłącznie hurtownie farmaceutyczne. Zgodnie z art. 74 ust. 1 ustawy, podjęcie działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia hurtowni farmaceutycznej wymaga uzyskania zezwolenia GIF. Strona nie posiada zezwolenia GIF na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, co powoduje, że nie mogła prowadzić działalności gospodarczej w zakresie obrotu hurtowego produktami leczniczymi. Dokonywanie przez przedmiotową aptekę sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznej stanowi naruszenie art. 87 ust. 2 Pf. Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska pełnomocnika stron co do wykładni art. 86 ust. 1 Pf. Wskazał, iż Pf kompleksowo reguluje zagadnienie obrotu produktami leczniczymi wyszczególniając detaliczny i hurtowy obrót. Te dwa zakresy obrotu są od siebie wyodrębnione i nie podlegają łączeniu. Nie można się zgodzić ze stanowiskiem pełnomocnika stron, iż art. 86 ustawy stanowi otwarty katalog usług jakie mogą świadczyć apteki. Zgodnie z art. 86 ust. 1 P.f. apteki są placówkami ochrony zdrowia publicznego, Ponadto, prowadzą obrót produktami leczniczymi, który podlega ścisłemu nadzorowi państwa. Nie jest zatem tak jak wskazuje pełnomocnik stron, iż apteka może w sposób dowolny prowadzić obrót produktami leczniczymi, a art. 86 Pf stanowi wyłącznie przykładowy katalog usług świadczonych w ramach apteki ogólnodostępnej. Ustawa - prawo farmaceutyczne nie dopuszcza sprzedaży hurtowej produktów leczniczych przez apteki. Jeśli by tak było, ustawa zawierałaby wyraźny zapis dopuszczający taką sprzedaż. Ponadto, art. 87 ust. 2 pkt 1 ustawy wyraźnie wskazuje, iż apteki ogólnodostępne są przeznaczone do zaopatrywania ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe oraz do wykonywania czynności, o których mowa w art. 86 ust. 1 i 2. Ponadto definicja obrotu hurtowego wyraźnie wyłącza z obrotu hurtowego bezpośrednie zaopatrywanie ludności co wskazuje na jednoznaczne oddzielenie hurtu od detalu. Apteka ogólnodostępna jest uprawniona do wydawania produktów leczniczych i wyrobów medycznych wyłącznie w trybie określonym w art. 96 ust. 1 Pf. Dokonywanie przez aptekę ogólnodostępną sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznych narusza powyższy przepis. Organ odwoławczy nie podziela stanowiska pełnomocnika stron, iż jeśli w Pf brak jest wyraźnego zakazu, to należy uznać, iż taka działalność jest dozwolona. Zgodnie z art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf, organ zezwalający cofa zezwolenie, w przypadku gdy przedsiębiorca przestał spełniać warunki określone przepisami prawa, wymagane do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu. Art. 101 pkt 4 ww. ustawy stanowi, że wojewódzki inspektor farmaceutyczny odmawia udzielenia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, gdy wnioskodawca nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki. Powyższe oznacza, że WIF udziela zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej wtedy, gdy wnioskodawca daje rękojmię należytego prowadzenia apteki. Rękojmia należytego prowadzenia apteki jest warunkiem uzyskania zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Przedsiębiorcy prowadzący aptekę F. prowadzili działalność objętą zezwoleniem z naruszeniem powyżej wymienionych przepisów regulujących prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Wskazuje to, iż przedsiębiorcy ci nie dają rękojmi należytego prowadzenia apteki i tym samym przestali spełniać jeden z warunków wymaganych do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu na prowadzenie apteki. Wystąpiła zatem przesłanką uzasadniającą cofnięcie zezwolenia określona w art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf. Norma art. 101 pkt 4 Pf wymaga, aby wnioskodawca, niezależnie od tego czy jest osobą fizyczną czy osobą prawną, dawał rękojmię należytego prowadzenia apteki. Bierze się przy tym pod uwagę sposób prowadzenia działalności, przestrzeganie przepisów prawa w zakresie jej prowadzenia i wagę naruszeń dokonanych przez dany podmiot. Niewątpliwie dokonywanie sprzedaży na rzecz hurtowni farmaceutycznych stoi w sprzeczności z podstawowymi zasadami prowadzenia apteki ogólnodostępnej. Oceniając, czy zezwoleniobiorca daje rękojmię należytego prowadzenia apteki, organ odmówił uwzględnienia wniosków dowodowych zgłoszonych przez strony uznając, że nie miały one znaczenia dla oceny czy strona spełnia wymogi do wykonywania działalności objętej zezwoleniem w zakresie dawania rękojmi należytego prowadzenia apteki. W niniejszej sprawie organ dokonał oceny tej okoliczności na podstawie dowodów w postaci faktur potwierdzających sprzedaż przez aptekę produktów leczniczych do hurtowni. Zeznania świadków na okoliczność prowadzonej działalności handlowej, współpracy między stronami oraz informacji udzielanych stronom nie miała znaczenia w zakresie ustalenia czy apteka prowadziła sprzedaż produktów leczniczych do apteki. Tym samym przeprowadzenie tych dowodów nie było konieczne w toku postępowania. Strona zarzuca naruszenie art. 107 kpa podnosząc, iż organ I instancji nie ustosunkował się do obszernych wyjaśnień strony złożonych w postępowaniu. Rozpatrując powyższy zarzut organ odwoławczy nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Treść zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie niezbędne elementy wymagane w art. 107 § 1 k.p.a. Organ zawarł w decyzji zarówno uzasadnienie faktyczne jak i prawne. Wyjaśnił stronie na czym polegało naruszenie prawa jakiego się dopuściła oraz wskazał jakie przepisy zostały naruszone. Nie można zatem uznać, iż organ dopuścił się naruszenia art. 107 § 1-5 kpa. Zarówno w chwili, kiedy strona dokonywała sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznej, jak i w chwili wydania decyzji przez organ I instancji, żaden przepis prawa nie dopuszczał sprzedaży przez apteki ogólnodostępne produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznych. Organ odwoławczy nie dał wiary wyjaśnieniom stron co do tego, iż działały w przekonaniu o zgodności z prawem podejmowanej działalności. Jak bowiem wynika z wyjaśnień stron, kontaktował się z nimi przedstawiciel handlowy hurtowni, który przekonywał o tym, iż sprzedaż z aptek do hurtowni farmaceutycznych jest w pełni legalna. Wynika z tego, iż strony były świadome tego, iż są wątpliwości co legalności takiego procederu. Ponadto uznać należy, iż strony miały świadomość działania zmierzającego do obejścia prawa. Nie jest bowiem zwykłym, standardowym działaniem zwracanie się hurtowni farmaceutycznej do apteki aby ta dokonała zamówienia dużych ilości leków. W zakresie prowadzonej działalności hurtownia może dokonywać bezpośrednio zakupów w innej hurtowni czy u wytwórcy, natomiast korzystanie z pomocy apteki poddaje w wątpliwość legalność takiego działania. Nie można zatem uznać, iż strony działały w przekonaniu o zgodności z prawem podejmowanych działań. GIF nie podziela stanowiska pełnomocnika strony, iż organ I instancji powinien był najpierw w trybie art. 120 ust. 1 pkt 2 Pf wydać decyzję nakazująca usunięcie stwierdzonych uchybień. Regulacje zawarte w art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf stanowią samodzielną podstawę prawną cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Przepisy art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf odnoszą się do wszystkich przypadków udzielania zezwoleń na gruncie przepisów Pf, a zatem także do przypadku udzielenia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Ogólny charakter przepisów art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf nie wyłącza możliwości zastosowania ich w odniesieniu do ww. zezwolenia. Organ zezwalający jest uprawniony do stosowania przepisów art. 37ap ust. 1 Pf niezależnie od regulacji zawartych w art. 103 ww. ustawy stanowiących obligatoryjną (ust. 1) i fakultatywne (ust. 2) podstawy cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Pełnomocnik strony nie ma również racji twierdząc, że art. 101 pkt 4 Pf nie ma zastosowania do już działających aptek. Brak rękojmi stanowi podstawę odmowy udzielenia zezwolenia - zgodnie z art. 101 pkt 4 Pf. Jednakże rękojmię należytego prowadzenia apteki musi dawać również przedsiębiorca, który uzyskał zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej i podjął działalność gospodarczą w tym zakresie. Naruszenie przez przedsiębiorcę przepisów regulujących prowadzenie działalności objętej zezwoleniem świadczy o tym, że nie daje on rękojmi należytego prowadzenia apteki. Utrata rękojmi oznacza, że przedsiębiorca przestał spełniać jeden z warunków określonych przepisami prawa wymaganych do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu na prowadzenie apteki. Przepisy art. 37ap ust. 1 pkt 2 w związku z art. 101 pkt 4 Pf zostały w przedmiotowej sprawie prawidłowo zastosowane. Podstawę prawną wydania decyzji w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej stanowią nie tylko przepisy art. 103 ust. 1 (podstawa obligatoryjna) i ust. 2 (podstawa fakultatywna) Pf. WIF jest uprawniony do cofnięcia zezwolenia również na podstawie art. 37ap ust. 1 Pf. Skargę na powyższą decyzję GIF wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik przedsiębiorców, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Ł. WIF z dnia [...] lipca 2014 r., a także zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego zgodnie z przepisami prawa. Nadto skarżący wniósł – szeroko to argumentując - o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez organ na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a oraz niezwłoczne wydanie postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1. prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie: - art. 37 ap ust.1 pkt 2 w zw. art. 101 pkt 4 Pf; - art. 37 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 87 ust. 2 pkt 1, art. 86 ust. 1, art. 96 ust.1 Pf; - art. 37 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 72 ust. 1 i 3, art. 74 ust. 1 Pf, 2. przepisów postępowania administracyjnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci naruszenia: a) art. 10 k.p.a. poprzez naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu i brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału przed wydaniem decyzji; b) art. 50 § 1 w zw. z art. 77 § 1 w zw. 78 § 1 kpa poprzez nieprzeprowadzenie dowodów, o które wnosił pełnomocnik skarżącego; c) art. 6, 7, 8, 9, 10, 11, 15, 77 § 1, 78 § 1, 80 i 107 § 1 i 3 kpa poprzez naruszenia zasady prawdy obiektywnej, informowania i przekonywania strony, w szczególności poprzez niedopuszczenie dowodów zgłoszonych w toku postępowania przed organem II instancji; d) art. 15 k.p.a. naruszenie prawa do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej; e) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej w I instancji i nie usunięcie naruszeń prawa popełnionych przez organ I instancji. W ocenie strony skarżącej, nie ulega wątpliwości, iż GIF rozpoznając odwołanie jako organ II instancji był obowiązany ocenić prawidłowość zaskarżonej decyzji z dnia 30 lipca 2014 r. nie tylko w granicach zarzutów przedstawionych w odwołaniu, lecz także pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego, które mają zastosowanie w sprawie rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją. Ocena ta nie powinna być jedynie formalna w znaczeniu przyjętym dla kasacyjnego modelu orzekania, lecz powinna być poprzedzona, o ile jest to konieczne dla sprawdzenia zasadności i poprawności decyzji, przeprowadzeniem stosownego postępowania wyjaśniającego. Tymczasem uzasadnienie zaskarżonej decyzji z dnia [...] marca 2015 r. ogranicza się w zasadzie do zacytowania przepisów Pf, dyskredytowania stanowiska pełnomocnika strony i stanowczych stwierdzeń, przy braku jakiegokolwiek wyjaśnienia czy też wpływu poszczególnych zarzutów odwołania skarżącego na rozstrzygnięcie sprawy przez organ II instancji. GIF, jako organ II instancji nie odniósł się do podniesionego zarzutu braku wykazania przez organ I instancji utraty rękojmi należytego prowadzenia apteki. W tym aspekcie skarżący podniósł, że analiza uzasadnienia skarżonej decyzji potwierdza, iż organ nie podjął jakichkolwiek czynności celem ustalenia, czy przedsiębiorcy prowadzący aptekę F. na dzień wydania decyzji legitymowali się rękojmią należytego prowadzenia apteki ogólnodostępnej. Wskazany wyżej sposób procedowania GIF narusza fundamentalną zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 Kpa). Tym sposobem GIF pozbawił stronę możliwości przedstawienia swoich racji w toku dwóch instancji, co nie może mieć miejsca. W okolicznościach niniejszej sprawy wobec braku podjęcia jakichkolwiek czynności celem sprawdzenia posiadania przez przedsiębiorcę rękojmi należytego prowadzenia apteki oraz okoliczności spełniania przez przedsiębiorcę warunków do dokonywania działalności – konieczne było przesłuchanie strony postępowania, a także wnioskowanych świadków w osobach E.D. i E. G. Nie przesłuchanie strony postępowania i świadka, a w konsekwencji nie wyjaśnienie przez organ okoliczności sprawy stanowi rażące naruszenie art. 7, 9, 11, 77 § 1 w zw. 78 § 1, art. 107 § 1 i 3 kpa. Nie sposób też pominąć, iż zarówno decyzja I instancji, jak i decyzja GIF zostały wydana w oparciu o kopie faktur. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż całość materiału dowodowego stanowiły jedynie kopie faktur przesłanych do WIF przez GIF pozyskanego przez tego ostatniego z postępowania prowadzonego przez Prokuraturę Apelacyjną w L. (sygn. akt V Ds. [...]). Tymczasem kopie faktur nie mogą stanowić dowodu, na podstawie którego organ wydaje decyzję.. Następnie skarżący podkreślił, iż organ nie wykazał, aby podmioty P. E. D. (...) oraz E. E. G. (...) prowadziły hurtownie farmaceutyczne, nawet w treści uzasadnienia nie przywołał numerów identyfikacyjnych zezwoleń. W tej sytuacji organ nie wykazał aby sprzedaż odbywała się do podmiotów nieuprawnionych. Powyższa okoliczność ma szczególne znaczenie w kontekście naruszenia art. 10 k.p.a. oraz braku możliwości wypowiedzenia się przez stronę przed wydaniem skarżonej decyzji. Przywołując powołany w sentencji zaskarżonej decyzji art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf, który traktuje o możliwości cofnięcia zezwolenia, skarżący zaznaczył, iż powoływanie się przez organ na utratę rękojmi należytego prowadzenia apteki nie zostało udowodnione, a co najważniejsze nie ma nic wspólnego z "warunkami kreślonymi przepisami prawa wymaganymi do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu". Reasumując, w ocenie skarżącej, opinia organu I i II instancji wyrażona w decyzji, iż przedsiębiorca nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki ogólnodostępnej, a tym samym przestał spełniać warunki określone przepisami prawa wymagane do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu, jest swobodną interpretacją stanu faktycznego, dokonaną przez organ. Strona nie stara się o zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, a jest działającym podmiotem gospodarczym, który spełnił warunki przywołanej rękojmi na etapie ubiegania się o zezwolenie, co organ potwierdził składając podpis na zezwoleniu na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Skarżąca wskazała także, że ustawodawca przewidział przepis szczególny dotyczący możliwości cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w art. 103 ust. 2 Pf. Przepis ten wskazuje wprost zamknięty katalog przypadków, w których organ może podjąć decyzję w przedmiocie cofnięcia zezwolenia. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Farmaceutyczny wniósł o oddalenie skargi. W ocenie organu, z akt sprawy jednoznacznie wynika, że apteka prowadzona przez skarżącą dostarczała produkty lecznicze do hurtowni farmaceutycznej. Jest to podmiot wymienione w art. 72 ust. 3 ust. 1 Pf. Dowodem na tę okoliczność są faktury potwierdzające sprzedaż produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznych zebrane w toku postępowania. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że strona skarżąca prowadziła hurtową sprzedaż produktów leczniczych. Jednocześnie strona skarżąca nie posiada zezwolenia GIF na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, co powoduje, że nie mogła prowadzić działalności gospodarczej w zakresie obrotu hurtowego produktami leczniczymi. Strona skarżąca naruszyła liczne przepisy regulujące prowadzenie apteki ogólnodostępnej i to świadczy o tym, że nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki. Tym samym strona skarżąca przestała spełniać jeden z warunków określonych przepisami prawa wymaganych do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu. Wystąpiła zatem obligatoryjna przesłanka cofnięcia zezwolenia określona w art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf. Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego organ wskazał, iż art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf stanowi samodzielną podstawę prawną cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Przepisy art. 37ap ust. 1 pkt 2 ustawy odnoszą się 1 do wszystkich zezwoleń wydanych na gruncie ustawy - Prawo farmaceutyczne, a zatem także do zezwoleń na prowadzenie apteki ogólnodostępnej i stanowią przesłankę obligatoryjną cofnięcia zezwolenia. Działalność polegająca na prowadzeniu apteki została uregulowana w rozdziale 7 Pf, zatytułowanym "Apteki". Podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną ma obowiązek znać i przestrzegać wszystkie przepisy regulujące działalność apteki. Jeśli strona skarżąca dopuściła się naruszenia podstawowych zasad prowadzenia apteki, tym samym utraciła rękojmię należytego prowadzenia apteki. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż wymóg dawania rękojmi należytego prowadzania apteki powinien być zrealizowany wyłącznie na etapie uzyskania zezwolenia, organ uznał go za chybiony. Podmiot prowadzący aptekę ma obowiązek spełniać wszystkie wymogi konieczne do uzyskaniu zezwolenia, również po jego uzyskaniu. Odnosząc się do kwestii odmowy dopuszczenia dowodów zgłoszonych przez stronę organ podkreślił, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu organ administracji publicznej jest obowiązany uwzględnić tylko wówczas, gdy stwierdzi, że przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Trafnie podkreśla E. Iserzon, że omawiane uprawnienie strony "podlega jednak pewnym ograniczeniom ze względów praktycznych, tj. ze względu na celowość i szybkość postępowania; tak więc nie podlegają przeprowadzeniu: a) dowód nie zgłoszony przez stronę na okoliczność nie mającą znaczenia dla sprawy i b) zgłoszony przez stronę dowód na okoliczność już dostatecznie wyjaśnioną innymi dowodami, jeżeli strona zgłosiła go po zakończeniu stadium postępowania dowodowego". Organ może też nie uwzględnić żądania prowadzenia dowodu, jeżeli ma to na celu przewleczenie sprawy (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 2 października 1998 r., sygn. akt I SA/Gd 1863/96, LEX nr 37600). Dowody, na które powoływała się strona w toku postępowania w postaci przesłuchania stron czy właściciela hurtowni nie mogły stanowić kontrargumentu wobec okoliczności, że strona prowadziła działalność objętą zezwoleniem z naruszeniem prawa i narażając pacjentów na utratę życiu lub zdrowia. Zeznania te nie dostarczyłyby obiektywnych dowodów, a stanowiłyby wyłącznie deklaracje i polemikę z okolicznościami wynikającymi z zebranymi w sprawie dowodami w postaci faktur sprzedaży. Ponadto, w ocenie organu odwoławczego wnioskowane dowody spowodowałby wyłącznie przewleczenie postępowania. Zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. również nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy Pismem z 15 października 2014 r. pełnomocnik strony został powiadomiony o zamiarze zakończenia postępowania oraz pouczony o przysługujących stronie uprawnieniach. Ponadto, zarówno strona osobiście, jak i jej pełnomocnik, dokonali przeglądu akt postępowania, co zostało potwierdzone oświadczeniami z dnia 30.10.2014 r. Następnie, do organu II instancji wpłynęło stanowisko pełnomocnika strony po zapoznaniu się z aktami sprawy. Nie można zatem uznać, iż strona została pozbawiona czynnego udziału w postępowaniu. Odnosząc się natomiast do zarzutu, iż w aktach sprawy znajdują się wylacznie kopie faktur potwierdzających sprzedaż do podmiotów nieuprawnionych organ podniósł, iż strona nie tylko nie kwestionowała prawdziwości tych faktur, ale potwierdzała ich prawdziwość oraz fakt, że taka sprzedaż faktycznie miała miejsce. Ponadto, organ nie miał obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalenia czy podmioty P. E. D. w C. oraz E. E.G. w O. byty hurtowniami farmaceutycznymi. Okoliczność ta został wyraźnie potwierdzona przez stronę, ponadto rejestr hurtowni farmaceutycznych, w którym figurowały te podmioty (do czasu cofnięcia im zezwoleń) prowadzony pod adresem internetowym jest rejestrem publicznym. Ponadto, nawet gdyby w/w podmioty nie prowadziły hurtowni farmaceutycznej nie zmienia to okoliczności, iż i tak należą do podmiotów nieuprawnionych do nabywania produktów leczniczych bez recepty o dostępności Rp., a do takich produktów należy zaliczyć leki, które były przedmiotem obrotu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2012 r., poz. 270, z późn. zm..; zwaną dalej p.p.s.a.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego (GIF) z dnia 23 marca 2015 r., którą po rozpatrzeniu odwołania Zofii C. i Pawła C., działających jako wspólnicy spółki cywilnej (przedsiębiorców), od decyzji Ł. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego (WIF) w Ł. z [...]lipca 2014 r., w przedmiocie cofnięcia zezwolenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej udzielonego na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie Apteka "F." zlokalizowanej w Z. przy ul. [...], utrzymano w mocy zaskarżona decyzję. Zaskarżonej decyzji zarzucono w skardze naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie:- art. 37 ap ust.1 pkt 2 w zw. art. 101 pkt 4 Pf; - art. 37ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 87 ust. 2 pkt 1, art. 86 ust. 1, art. 96 ust.1 Pf; - art. 37 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 72 ust. 1 i 3, art. 74 ust. 1 Pf, a także przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci naruszenia: - a) art. 10; - art. 50 § 1 w zw. z art. 77 § 1 w zw. 78 § 1; - art. 6, 7, 8, 9, 10, 11, 15, 77 § 1, 78 § 1, 80 i 107 § 1 i 3; - art. 15; - oraz art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane kryteria, doszedł do przekonania, iż zarówno zaskarżona decyzja GIF, jak i decyzja organu pierwszej instancji, tj. Ł. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w Ł. , nie naruszają prawa. W opinii Sądu, poczynione przez organy ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez nie ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń. Zdaniem Sądu, organy wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. Nie doszło do naruszenia praw skarżącego jako strony. Orzekające w niniejszej sprawie organy uznały, że skarżący, prowadząc w należącej do nich aptece "F.", zlokalizowanej w Z., sprzedaż do hurtowni farmaceutycznych: P., prowadzonej prze E.D., C., oraz E., prowadzonej przez E. G., O., m.in. takich produktów leczniczych jak: Arimidex, Clexane, Entocort, Oxis, Prograf, Pulmicort, Seretide, Symbicort, Fragmin, Inspira, Actradit, Tegretol, Champix, Rispolept Consta, Serevent, Sortis, Zyprexa, Duotrav, Berotec, Salofalk, przestali spełniać warunki określone przepisami prawa, wymagane do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu, co z kolei zgodnie z treścią art. 37ap ust. 1 pkt 2 Pf, stanowiło samodzielną przesłankę cofnięcia zezwolenia. W ocenie Sądu wydane w sprawie decyzje są zgodne z obowiązującym prawem, a zebrany w sprawie materiał dowodowy wbrew twierdzeniom strony skarżącej, w sposób nie budzący potwierdził, że skarżący rażąco naruszył przepisy ustawy Prawo farmaceutyczne. Zgodnie z art. 65 ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, obrót produktami leczniczymi może być prowadzony tylko na zasadach określonych w ustawie. Ustawa Prawo farmaceutyczne przewiduje i dwie formy prowadzenia obrotu produktami leczniczymi: detaliczny i hurtowy. Zgodnie z art. 68 ust. 1 ustawy, obrót detaliczny produktami leczniczymi prowadzony jest w aptekach ogólnodostępnych, z zastrzeżeniem przepisów ust. 2, art. 70 ust. 1 i art. 71 ust. 1. W art. 72 ust. 3 ww. ustawy zdefiniowano obrót hurtowy jako wszelkie działanie polegające na zaopatrywaniu się, przechowywaniu, dostarczaniu lub eksportowaniu produktów leczniczych lub produktów leczniczych weterynaryjnych, posiadających pozwolenie na dopuszczenie do obrotu wydane w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub pozwolenie, o którym mowa w art. 3 ust. 2, prowadzone z wytwórcami lub importerami w zakresie wytwarzanych lub importowanych przez nich produktów leczniczych, lub z przedsiębiorcami zajmującymi się obrotem hurtowym, lub z aptekami lub zakładami leczniczymi dla zwierząt, lub z innymi upoważnionymi podmiotami, z wyłączeniem bezpośredniego zaopatrywania ludności. Obrót hurtowy produktami leczniczymi ma miejsce m. in. wtedy, gdy ich nabywcą jest którykolwiek z podmiotów wymienionych w art. 72 ust. 3 Pf. Z kolei art. 72 ust. 1 Pf stanowi, że obrót hurtowy produktami leczniczymi, z zastrzeżeniem ust. 8 pkt 2, mogą prowadzić wyłącznie hurtownie farmaceutyczne, składy celne i konsygnacyjne produktów leczniczych. Zgodnie z art. 74 ust. 1 ustawy, podjęcie działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia hurtowni farmaceutycznej wymaga uzyskania zezwolenia Głównego Inspektora Farmaceutycznego. Zasady prowadzenia działalności gospodarczej związanej z obrotem detalicznym i hurtowym produktami leczniczymi zostały w sposób jasny i precyzyjny określone w przepisach Pf, przy czym w aptece ogólnodostępnej nie może być prowadzona działalność inna niż określona w art. 86 ust. 2, 5 i 8 tej ustawy. W aptece ogólnodostępnej nie może być prowadzona działalność polegająca na dokonywaniu sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznych. Bezsporne jest, że skarżący nie posiadali zezwolenia GIF na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, a zatem nie mogli prowadzić działalności gospodarczej w zakresie obrotu hurtowego produktami leczniczymi. Jak ustalono jednak w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, należąca do skarżącego apteka ogólnodostępna "F.", zlokalizowana w Z. , dostarczała produkty lecznicze do hurtowni farmaceutycznych. Jest to podmiot wymieniony w art. 72 ust. 3 ustawy -Prawo farmaceutyczne. Wobec powyższego, zdaniem Sądu, orzekające w sprawie organy prawidłowo uznały, że w/w apteka prowadziła obrót hurtowy produktami leczniczymi. Jak wyjaśniono w zaskarżonej decyzji, leki będące w niniejszej sprawie przedmiotem obrotu tzw. "odwróconego łańcucha dostaw" należą do leków ratujących życie i zdrowie człowieka. Powołane okoliczności w sposób jednoznaczny potwierdzają wystawione faktury. Ponadto powyższe faktury dowodzą, że działalność skarżących, polegająca na sprzedaży przez należącą do nich aptekę produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznych, nie miała charakteru incydentalnego i stanowiła regularną formę powiększania dochodu prowadzonej apteki. Podkreślić należy, że użycie w art. 37 ap ust. 1 pkt 2 ww, ustawy określenia "cofa zezwolenia" oznacza, iż ww. wskazana sytuacja obliguje właściwy organ do wydania decyzji o cofnięciu zezwolenia, a cofnięcie zezwolenia na podstawie art. 37ap ust. 1 jest niezależne od zastosowania regulacji zawartych w art. 103 Pf.. Ustawodawca nie zdefiniował pojęcie rękojmi należytego prowadzenia apteki. W tym zakresie należy więc skorzystać z dorobku doktryny i orzecznictwa odnoszącego się do rękojmi należytego wykonywania zawodu, tym bardziej, że Naczelny Sąd Administracyjny kilkakrotnie stwierdzał, iż orzecznictwo dotyczące poszczególnych zawodów, w których wymagana jest rękojmia prawidłowego i wykonywania zawodu, znajduje zastosowanie ogólnie do pojęcia "rękojmi", z uwzględnieniem cech szczególnych danego zawodu, przy czym chodzi nie tylko o wiedzę i wysokie kwalifikacje, ale o sumienność i rzetelność (M. Kulesza, Opinia prawna odnośnie do rękojmi należytego prowadzenia apteki, Biuletyn Informacyjny, Okręgowa Izba Aptekarska w Warszawie, luty 2004 r., s. 27; por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 1999 r., II SA 879/99). W orzecznictwie wskazuje się, że "pojęcie rękojmi należytego wykonywania zawodu należy rozumieć całość cech, zdarzeń i okoliczności dotyczących danego zawodu, składającej się na jego wizerunek jako osoby zaufania publicznego" (wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 1999 r., II SA 879/99). Na wizerunek ten składają się takie cechy charakteru, jak: szlachetność, prawość, uczciwość, sumienność ji bezstronność łącznie" (wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2001 r., II SA 959/00). Ponadto zaznacza się, że o nieskazitelności charakteru świadczą takie przymioty osobiste jak: uczciwość w życiu prywatnym i zawodowym, uczynność, pracowitość, poczucie odpowiedzialności za własne słowa i czyny, stanowczość, odwaga cywilna, samokrytycyzm, umiejętność zgodnego współżycia z otoczeniem. Na rękojmię składają się dwa elementy: cechy charakteru i dotychczasowe zachowanie. Pojęcie "rękojmi" to uroczyste poręczenie, zagwarantowanie, zapewnienie, że z racji posiadanych cech zawód zaufania publicznego będzie wykonywany prawidłowo. Brak rękojmi należytego wykonywania zawodu jest więc implikacją braku nieskazitelnego charakteru i dotychczasowego zachowania odpowiadającego ocenom moralnym i etycznym (wyroki WSA w Warszawie z dnia 17 maja 2006 r., VI SA/Wa 499/06; z dnia 12 lutego 2007 r., VI SA/Wa 2084/06). Przesłanki rękojmi nie należy przy tym utożsamiać z wymaganiem odnoszącym się do kwalifikacji zawodowych (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2001 r., II SA 959/00; wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 maja 2006 r., VI SA/Wa 499/06). Z drugiej strony jednak nie można przyjąć, że rękojmia (w ogóle) nie wiąże się z wiedzą praktyczną konieczną do wykonywania zawodu (wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 maja 2006 r., VI SA/Wa 499/06). Brak odpowiednich umiejętności czy też dostatecznej praktyki może bowiem mieć : wpływ na poziom świadczonych usług, a przez to nie stanowić gwarancji należytego wykonywania zawodu (Marta Koremba, komentarz do art. 101 p.f, LEX). W rozpatrywanej sprawie, w ocenie Sądu, w sposób nie budzący wątpliwości, organy wykazały, iż apteka ogólnodostępna dostarczała produkty lecznicze do hurtowni farmaceutycznej. Przedsiębiorcy prowadzący aptekę położoną w Z. prowadzili działalność objętą zezwoleniem z naruszeniem powyżej wymienionych przepisów regulujących prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Zdaniem Sądu, orzekające w sprawie organy zasadnie uznały, że skarżący nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki i tym samym przestał spełniać jeden z warunków wymaganych do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu na prowadzenie apteki. Wystąpiła zatem przesłanka uzasadniająca cofnięcie zezwolenia, określona w art 37ap ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo farmaceutyczne. W ocenie Sądu organy zasadnie uznały, że zgłoszone w toku postępowania wnioski dowodowe nie miały znaczenia dla oceny czy strona spełnia wymogi do wykonywania działalności objętej zezwoleniem w zakresie dawania rękojmi należytego prowadzenia apteki. Zeznania strony lub kierownika hurtowni nie mogą dostarczyć w tym zakresie informacji. W niniejszej sprawie organ dokonał oceny tej okoliczności na podstawie dowodów w postaci faktur potwierdzających sprzedaż przez aptekę produktów leczniczych do hurtowni. Zeznania strony lub osoby przez nią zatrudnionej czyli kierownika apteki nie mogłyby zaprzeczyć powyższej okoliczności. W ocenie pełnomocnika skarżących,j organ farmaceutyczny powinien w pierwszej kolejności przeprowadzić postępowanie na podstawie art. 120 ust. 1 pkt 2 Pf. i w razie stwierdzenia naruszenia wymagań dotyczących obrotu produktami leczniczymi lub wyrobami medycznymi nakazać, w drodze decyzji, usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień. Dopiero w przypadku, gdyby nie usunięto w ustalonym terminie uchybień wskazanych w decyzji wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego lub gdyby nie wykonano decyzji wskazanych w art. 103 ust. 2 pkt 5 p.f., Inspektor Wojewódzki mógłby cofnąć skarżącej zezwolenia na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy. Zdaniem składu Sądu orzekającego w sprawie stanowisko skarżącej jest nietrafne. Należy, bowiem podkreślić, że zastosowanie przepisów art. 120 ust. 1 i art. 103 ust. 2 ustawy, z powodu stwierdzonych nieodwracalnych naruszeń, było niemożliwe. Nie można już było zobowiązać skarżącej i podmioty, którym produkty lecznicze zostały sprzedane i przekazane, by transakcje te cofnąć przywracając stan faktyczny zgodny z porządkiem prawnym. W tych okolicznościach, zgodnie z art. 37ap ust. 1 pkt 2 p.f., skarżąca przestała spełniać warunki określone przepisami prawa, wymagane do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu, tracąc rękojmię należytego prowadzenia apteki, co skutkowało zastosowaniem sankcji określonej w zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło