VI SA/Wa 1493/13

WyrokWSA w Warszawie2014-01-20

Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Sławomir Kozik, Elżbieta Olechniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę za niedopełnienie obowiązku zgłoszenia zmian danych w licencji na transport drogowy taksówką, gdy obowiązek ten powstał przed wejściem w życie przepisu wprowadzającego tę karę, jest zgodna z zasadą niedziałania prawa wstecz?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za niedopełnienie obowiązku zgłoszenia zmian danych w licencji na transport drogowy taksówką może być nałożona tylko wtedy, gdy obowiązek zgłoszenia powstał po wejściu w życie przepisu wprowadzającego tę karę. Zastosowanie nowej sankcji do zdarzeń, które miały miejsce przed wejściem w życie przepisu, narusza zasadę niedziałania prawa wstecz (lex retro non agit), gwarantowaną przez Konstytucję RP. W sytuacji, gdy obowiązek zgłoszenia powstał pod rządami poprzedniego stanu prawnego, a termin na jego wykonanie upłynął przed wejściem w życie przepisu wprowadzającego karę pieniężną, nałożenie takiej kary jest nieuzasadnione.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia na J. P. kary pieniężnej w wysokości 1000 zł za niedopełnienie obowiązku zgłoszenia zmiany numeru wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w licencji na transport drogowy taksówką. Skarżący dokonał zmiany wpisu w czerwcu 2009 r., jednak wniosek o zmianę danych w licencji złożył dopiero w czerwcu 2011 r. Organ I instancji nałożył karę, argumentując, że obowiązek zgłoszenia zmiany wynikał z przepisów ustawy o transporcie drogowym, a kara została wprowadzona w marcu 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając, że obowiązek zgłoszenia trwał również po wejściu w życie przepisu wprowadzającego karę. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie zasady niedziałania prawa wstecz, gdyż zdarzenie (niezgłoszenie zmiany) miało miejsce przed wprowadzeniem sankcji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta [...]. Stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu niedopełnienia obowiązku zgłoszenia zmiany danych w licencji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2012 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego J. P. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (nazywane dalej "SKO") decyzją z dnia [...] marca 2013r. nr [...], na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia [...] października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) w zw. z art. 127 § 2 i art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania J. P. (nazywanego dalej "Skarżącym") od decyzji [...] z dnia [...] grudnia 2012r. Nr [...]w przedmiocie nałożenia na Skarżącego kary pieniężnej w wysokości 1000 zł za niedopełnienie obowiązku zgłoszenia organowi licencyjnemu zmian danych, o których mowa w art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007r. Nr 125, poz. 874 ze zm., nazywanej dalej "u.t.d."), w terminie 14 dni od dnia zaistnienia zmian, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 95a ust. 1 pkt 1 u.t.d., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu [...] czerwca 2011r. Skarżący złożył do Prezydenta [...] wniosek o zmianę danych w licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką osobową na obszar [...] nr [...]z powodu zmiany numeru wpisu do ewidencji działalności gospodarczej z numeru [...] na numer [...]. Do wniosku dołączył kopię zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia [...] czerwca 2009r. (doręczoną w dniu [...] czerwca 2009 r.). Pismem z dnia [...] września 2011r. Prezydent [...] zawiadomił Skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia na stronę kary pieniężnej w wysokości 1000 zł z tytułu zgłoszenia wnioskiem z dnia [...] czerwca 2011r. zmiany numeru wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, po terminie określonym w ustawie. Prezydent [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2012r., na podstawie art. 95a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 u.t.d. nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 1000 zł z tytułu niedopełnienia obowiązku określonego w art. 14 u.t.d., zgodnie z którym przedsiębiorca jest obowiązany zgłaszać wszelkie zmiany danych, o których mowa w art. 8 ust. 2 u.t.d., nie później niż w terminie 14 dni od dnia powstania zmian. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że Skarżący złożył w Biurze Działalności Gospodarczej i Zezwoleń Urzędu [...] wniosek o zmianę licencji Nr [...]na wykonywanie transportu drogowego taksówką z powodu zmiany numeru w ewidencji działalności gospodarczej z numeru [...] na numer [...]. Do wniosku załączył kserokopię zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia [...] czerwca 2009r. nr [...]. W celu potwierdzenia, iż zgłoszenie zmiany numeru ewidencji działalności gospodarczej nastąpiło z uchybieniem terminu 14 dniowego organ licencyjny wystąpił do właściwego [...] o informację. Na podstawie otrzymanej odpowiedzi ustalono, że udokumentowanie zmiany numeru w ewidencji działalności gospodarczej zostało dokonane wydaniem wyżej wskazanego zaświadczenia, które zostało doręczone Skarżącemu [...] czerwca 2009r. Z tą datą powstał dla Skarżącego obowiązek wystąpienia do organu licencyjnego z wnioskiem o dokonanie zmiany w licencji. Organ I instancji uznał, że Skarżący, składając wniosek w dniu [...] czerwca 2011r. naruszył obowiązek ciążący na posiadaczu licencji wynikający z art. 14 u.t.d. zgłoszenia organowi udzielającemu licencji wszelkich zmian, o których mowa w art. 8 ust. 2 tej ustawy, w terminie 14 dni od dnia powstania zmiany. Pismem z dnia [...] stycznia 2013r., Skarżący złożył odwołanie od ww. decyzji Prezydenta [...], zarzucając naruszenie art. 9 k.p.a., przez niedoinformowanie przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką o obowiązku i sankcjach zawartych w art. 14 i art. 95a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 u.t.d. W uzasadnieniu odwołania Skarżący podał, że dowiedział się o konieczności wymiany blankietu licencji w celu naniesienia aktualnego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w Zrzeszeniu Transportu Prywatnego [...], którego jest członkiem. Następnie dokonał tej czynności w czerwcu 2011r. Zarzucił brak poinformowania od [...] czerwca 2009r. (data otrzymania przez Skarżącego ww. zaświadczenia) o konieczności zmiany wpisu. Wskazał, iż od upłynięcia terminu do zgłoszenia przedmiotowych danych minęły 3 lata. Powołując się na treść uzasadnień orzeczeń sądów administracyjnych, które zapadły w sprawach tego rodzaju, stwierdził że z punktu widzenia art. 95a ust. 1 u.t.d. istotna jest data, w której 14 dniowy termin wyekspirował, a nie jak długo przedsiębiorca zwlekał z dopełnieniem obowiązku zgłoszenia i kiedy tego zgłoszenia dokonał. Zatem zaniechanie wykonania w terminie przedmiotowego obowiązku zostało prawnie zamknięte pod rządami powołanej ustawy w dotychczas obowiązującym brzmieniu tj. do [...] lutego 2011r., w której sankcja w postaci kary pieniężnej nie występowała. Zdaniem Skarżącego, organ powinien dokonać interpretacji art. 95a ust. 1 pkt 1 u.t.d. z poszanowaniem zasady nie działania prawa wstecz. Reasumując wniósł o uchylenie ww. decyzji w całości i umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie. SKO nie znalazło podstaw do uwzględnienia wniesionego odwołania, podkreślając, że w świetle art. 95a u.t.d. organ ewidencyjny jest zobowiązany nałożyć na przedsiębiorcę karę w każdym przypadku, gdy stwierdzi zaniechanie wykonania obowiązku. Na mocy art. 73 pkt 13 ustawy z dnia 16 grudnia 2010r. o publicznym transporcie zbiorowym - Dz. U. z 2011r. nr 5, poz. 13), do ustawy o transporcie drogowym dodano art. 95a ustanawiający kary za niedopełnienie określonych obowiązków. Ww. przepis art. 95a u.t.d. wszedł w życie 1 marca 2011r. Zatem, zdaniem organu odwoławczego, pozostawanie w zwłoce przez przedsiębiorcę przez okres ponad 14 dni od ustanowienia kary za niewykonanie obowiązku (po dniu 1 marca 2011r.) nakłada na organ koncesyjny konieczność nałożenia kary. Przedsiębiorca zgłosił zmianę zaistniałą po tym terminie, pomimo iż otrzymał zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej w dnia [...] czerwca 2009r. Zgłoszenie dokonane po terminie stwarza dla organu licencyjnego obowiązek zastosowania ww. kary pieniężnej. Zdaniem SKO, nie można też mówić o nałożeniu kary z naruszeniem zasady nie działania prawa wstecz (lex retro non agit). SKO argumentowało, iż ustawa z dnia 16 grudnia 2010r. o publicznym transporcie zbiorowym nie zawiera przepisów międzyczasowych (intertemporalnych) odnoszących się do stanów faktycznych powstałych przed wejściem w życie przedmiotowej zmiany, które trwałyby po wejściu jej w życie. W konsekwencji uznano, iż obowiązek zgłoszenia danych w terminie 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia trwał również po wejściu w życie ww. zmiany. Natomiast Skarżący dopełnił obowiązek dopiero dnia [...] czerwca 2011r., w czasie obowiązywania przepisu art. 95a u.t.d. Pismem z dnia [...] kwietnia 2013r., Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję SKO z dnia [...] marca 2013r., wnosząc o jej uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Skarżący zarzucił naruszenie art. 95a i art. 14 ust. 2 u.t.d. W uzasadnieniu wyjaśnił, że do niedopełnienia obowiązku poinformowania organu koncesyjnego doszło w 2009r., natomiast przepisy penalizujące to naruszenie weszły po raz pierwszy w marcu 2011r., co skutkowało zastosowaniem kary za zaniechanie, nieprzewidzianej w przepisach. Zarzucił organom dowolnie interpretowanie przepisów prawa i kierowanie się brakiem przejrzystych reguł. Odwołał się również do komunikatu organu licencyjnego ze stycznia 2012r. wskazującego na odstępowanie od wymierzania kary pieniężnej w związku z nie zgłoszeniem zmiany danych w rejestrze ewidencji działalności gospodarczej. Powołał się na orzeczenia sądów administracyjnego wydane w analogicznych sprawach, zapadłych na korzyść Skarżących. Dodatkowo Skarżący wskazał, iż uchybienie formalne, którego się dopuścił nie skutkowało negatywnymi konsekwencjami dla prowadzonej działalności, ani nie utrudniało organom administracji identyfikacji jego jako przedsiębiorcy. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując pogląd, że zaskarżona decyzja nie naruszała prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy). Ponadto Sąd, w myśl art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm., dalej także: p.p.s.a.) rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zasadności skargi wniesionej przez Skarżącego na decyzję SKO z dnia [...] marca 2013r., Sąd doszedł do przekonania, że zasługuje ona na uwzględnienie. Poza sporem pozostawał wyżej przedstawiony stan faktyczny sprawy. Ustalenia organów znajdują odzwierciedlenie w przedstawionych Sądowi aktach sprawy i Sąd przyjmuje je za własne. W myśl art. 95a ust. 1 pkt 1 u.t.d., który wszedł w życie z dniem 1 marca 2011r. na mocy art. 73 pkt 13 i art. 90 ustawy z dnia 16 grudnia 2010r. o publicznym transporcie zbiorowym (Dz. U. z 2011r. Nr 5 poz. 3 z późn. zm., dalej: "u.p.t.z."): "Kto będąc przedsiębiorcą: 1) nie zgłasza na piśmie organowi, który udzielił licencji, wszelkich zmian danych, o których mowa w art. 8 ust. 2, w terminie 14 dni od dnia ich powstania, (...) - podlega karze pieniężnej w wysokości 1 000 zł". Zgodnie zaś z art. 8 ust. 2 u.t.d. pisemny wniosek o udzielenie licencji, o których mowa w ustępie poprzedzającym, powinien zawierać: 1) oznaczenie przedsiębiorcy, jego siedzibę i adres; 2) numer w rejestrze przedsiębiorców albo w ewidencji działalności gospodarczej; 2a) numer identyfikacji podatkowej (NIP); 3) określenie rodzaju i zakresu, a w transporcie drogowym taksówką - także obszaru; 4) rodzaj i liczbę pojazdów samochodowych, którymi dysponuje przedsiębiorca ubiegający się o udzielenie licencji; 5) czas, na jaki licencja ma być udzielona. Z kolei z art. 14 ust. 1 u.t.d. wynika obowiązek przedsiębiorcy zgłaszania na piśmie organowi, który udzielił licencji, danych objętych art. 8 tej ustawy. Jeżeli powyższe zmiany obejmują dane zawarte w licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści licencji, w myśl art. 14 ust. 2 u.t.d. Z brzmienia przepisu art. 95a ust. 1 pkt 1 u.t.d. wynika, że sankcjonuje jedynie brak terminowego zgłoszenia danych z art. 8 ust. 2 tej ustawy. Należy zauważyć, że ustawa o publicznym transporcie zbiorowym nie zawiera przepisów przejściowych w zakresie sankcjonowania niedopełnienia obowiązków nałożonych przez art. 14 u.t.d. W rozpatrywanej sprawie na Skarżącym ciążył obowiązek zawiadomienia organu udzielającego licencji o zmianie numeru w ewidencji działalności gospodarczej zgłoszonej do organu ewidencyjnego w dniu [...] czerwca 2009r. W dniu zgłoszenia, jak i w dniu wydawania zaskarżonej decyzji przepisy: art. 8 ust. 2 pkt 2 u.t.d. i art. 14 ust. 1 i 2 u.t.d. posiadały takie samo brzmienie, jak wyżej przedstawiono. Na przedsiębiorcy zatem ciążył, wynikający z art. 14 ust. 1 i 2 u.t.d. w zw. z art. 8 ust. 2 pkt 2 u.t.d., obowiązek zgłaszania na piśmie organowi, który udzielił licencji (tutaj - Prezydentowi [...]) wszelkich zmian danych - w tym zmiany numeru w rejestrze przedsiębiorców albo w ewidencji działalności gospodarczej, nie później niż w terminie 14 dni od dnia ich powstania. Obowiązek powyższy był już nałożony przez przepisy ustawy o transporcie drogowym w pierwotnym brzmieniu czyli i w dacie wydawania Skarżącemu licencji. Został on o tym obowiązku pouczony w licencji. Co do sankcji za niewykonanie obowiązku zgłoszenia zmiany danych do organu, który udzielił licencji, do dnia 1 marca 2011r. jedyną sankcją dla przedsiębiorcy za niezgłoszenie omawianej zmiany była możliwość cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego, zgodnie z art. 15 ust. 3 pkt 1 u.t.d. Przepis ten mówi, że: "Licencja może być cofnięta, jeżeli jej posiadacz nie przedstawił, w wyznaczonym terminie, informacji i dokumentów, o których mowa w art. 8 ust. 2 i 3, art. 14 i art. 83". Przepis ten nie związywał organu obowiązkiem cofnięcia licencji, a pozostawiał tę kwestię do jego uznania. Powyższa sankcja została utrzymana w ustawie o transporcie drogowym także po dniu 1 marca 2011r. W niniejszej sprawie zdarzenie w postaci niezgłoszenia zmiany nastąpiło pod rządami poprzednio obowiązującego reżimu ustawowego. Termin 14 - dniowy do zgłoszenia zmiany wyekspirował dla Skarżącego również pod rządami ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą o publicznym transporcie zbiorowym. Jak już wspomniano art. 95a ust. 1 pkt 1 u.t.d. został dodany do ustawy o transporcie drogowym z dniem 1 marca 2011r. na mocy nowelizacji tego aktu ustawą o publicznym transporcie zbiorowym. Dlatego karze pieniężnej w wysokości 1000 zł za niezgłoszenie na piśmie organowi, zmian danych, o których mowa w art. 8 ust. 2 u.t.d. może podlegać podmiot, który w/w danych nie przekazał w terminie 14 dni od powstania zmian, jeżeli zmiana danych, a więc obowiązek przekazania powstał po dniu 1 marca 2011r. Dopiero bowiem z tym dniem pojawiła się podstawa prawna do nałożenia kary pieniężnej za niedopełnienie omawianego obowiązku. Należy przy tym zauważyć, że art. 95a u.t.d. i inne zmiany w ustawie o transporcie drogowym na mocy ustawy z dnia 16 grudnia 2010r. nie były samoistnymi zmianami tego aktu, a zostały wprowadzone w związku z uchwaleniem ustawy o publicznym transporcie zbiorowym. Zmiany te polegały przede wszystkim na dostosowaniu przepisów ustawy o transporcie drogowym do przepisów ustawy o publicznym transporcie zbiorowym, zarówno w zakresie definicji, jak i przepisów szczegółowych dotyczących funkcjonowania regularnego przewozu osób (uzasadnienie projektu ustawy, druk sejmowy VI.2916, opubl. sejm.gov.pl). Zatem przyjęcie koncepcji organu prowadziłoby do sytuacji, że sankcjonowane byłyby naruszenia z ustawy o publicznym transporcie zbiorowym (nawet, gdyby podlegały wcześniej ustawie o transporcie drogowym) dopiero te, zaistniałe po wejściu w życie tej ustawy, a naruszenia z ustawy o transporcie drogowym byłyby sankcjonowane według nowych przepisów, nawet gdyby zaistniały przed wejściem w życie nowelizacji. Stanowiłoby to naruszenie zasady równości. Ponadto należało dokonać interpretacji art. 95a ust. 1 pkt 1 u.t.d. z poszanowaniem gwarantowanej przez Konstytucję RP zasady niedziałania prawa wstecz. W kwestii tej Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 9 czerwca 2003r., sygn. akt SK 12/03, opubl. OTK-A 2003/6/51 stwierdził, że: "Niesporne jest na tle polskiego dorobku konstytucyjnego, że rozstrzygając o konkretnej kwestii intertemporalnej, ustawodawca ma dużą swobodę w zakresie wyboru rozwiązania, jednakowoż przy zachowaniu pewnych reguł kierunkowych, mających zakotwiczenie w konstytucyjnej zasadzie zaufania, genetycznie związanej z ideą państwa prawnego. Te zasady kierunkowe obejmują: - rygorystyczny, choć nie absolutny, zakaz retroakcji właściwej, - przy retroakcji niewłaściwej (zasada bezpośredniego działania nowego prawa dla stosunków powstałych pod działaniem prawa dotychczasowego, retrospekcja)". Trybunał Konstytucyjny uznaje, że ustawodawca może korzystać z zasady bezpośredniego działania prawa, "jeżeli przemawia za tym ważny interes publiczny, którego nie można wyważyć z interesem jednostki" - orzeczenie z 2 marca 1993r., K. 9/92, OTK w 1993r., cz. I, poz. 6; podobnie wyrok z 15 lipca 1996r., K. 5/96, OTK ZU nr 4/1996 poz. 30. Kolejną zasadą kierunkową jest zasada poszanowania praw niewadliwie nabytych - zakazująca arbitralnego znoszenia lub ograniczania praw podmiotowych przysługujących jednostce, zarówno publicznych, jak i prywatnych. Preferencja dla dalszego działania ustawy dawnej jako chroniąca interesy w toku. Stanowisko Trybunału Konstytucyjnego oznacza, że obiegowo przyjmowana teza, jakoby istniało swoiste "domniemanie" przemawiające za bezpośrednim działaniem prawa nowego jest - obecnie - znacznym konstytucyjnym uproszczeniem. Po pierwsze bowiem, konflikt nowego prawa z interesami jednostki (stosunki w toku) może być rozwiązany przez wybór zasady bezpośredniego działania prawa nowego tylko o tyle, o ile da się wskazać wyraźny ważny interes publiczny, zmuszający do przejścia do porządku dziennego nad interesem jednostki (wyrok z 13 marca 2000r., K. 1/99, OTK ZU nr 2/2000, poz. 59, podobnie wyroki: z 28 kwietnia 1999r., K. 3/99, OTK ZU nr 4/1999, poz. 73 i z 22 czerwca 1999r., K. 5/99, OTK ZU nr 5/1999, poz. 100). Mówiąc inaczej: na tle utrwalonego stanowiska Trybunału Konstytucyjnego na wypadek kolizji bezpośredniego działania ustawy nowej i interesu jednostki, można mówić raczej o odwróceniu "domniemania" przemawiającego za zasadą bezpośredniego działania (retrospektywności). Ta ostatnia dochodzi do głosu tylko na wypadek wykazania wyraźnie ważnego interesu publicznego. Sprawdzenia (analizy), czy w danym wypadku taki ważny interes występuje, dokonuje organ stający wobec wątpliwości intertemporalnej, a więc Trybunał Konstytucyjny lub sąd orzekający. Tak więc w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego kwestię intertemporalną o tyle tylko rozwiązuje się optując za zasadą stosowania ustawy nowej, o ile przemawia za tym konieczność ochrony innych konstytucyjnie uznanych praw, wartości, czy interesów i pod warunkiem zastosowania procedur umożliwiających zainteresowanym dostosowanie się do zaistniałej sytuacji (wyrok z 15 września 1998r., K. 10/98, OTK ZU nr 5/1998, poz. 64)". Organ nie wykazał, a Sąd nie dopatrzył się, ważnego interesu publicznego do zastosowania zasady retrospekcji, skoro wcześniej obowiązujące przepisy przewidywały także sankcję - możliwość cofnięcia licencji. Zdaniem Sądu, samo trwanie zdarzeń (bądź stosunków prawnych) zapoczątkowanych przed wejściem w życie tego prawa, mających charakter "otwarty", ciągły, tj. takich, które nie znalazły jeszcze swego zakończenia ("stosunki w toku"), które rozpoczęły się pod rządami dawnego prawa i trwają nadal po wejściu przepisów nowych nie jest wystarczające do zastosowania art. 95a ust. 1 u.t.d. Oznaczałoby to, że wzmiankowany art. 95a ust. 1 u.t.d. ma zastosowanie do każdego przypadku, kiedy przed upływem 14 dni nie doszło do zgłoszenia stosownej informacji i taki stan "niezgłoszenia" istnieje także w chwili obowiązywania nowego przepisu. Na gruncie art. 14 ust. 1 u.t.d. w związku z art. 8 ust. 2 u.t.d. istotna jest data wyekspirowania terminu (14 dni na zgłoszenie zmiany), a nie jak długo trwa zwłoka w przekazywaniu danych. Do naruszenia dochodziło (i na gruncie obowiązującego art. 95a ust. 1 pkt 1 u.t.d. dochodzi) w momencie upływu czternastego dnia od daty powstania zmian podlegających zgłoszeniu. Jak już wyżej wskazano, 14-dniowy termin wyekspirował dla strony pod rządami ustawy o transporcie drogowym sprzed omawianej nowelizacji tego aktu prawnego. W tym stanie rzeczy zastosowanie przez organ ewidencyjny wobec Skarżącego sankcji na podstawie art. 95a ust. 1 pkt 1 u.t.d. naruszało zakaz retroaktywności i retrospekcji, wynikających z zasady, że "każdy przepis normuje przyszłość a nie przeszłość" (por. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2006r. I OPS 1/06, ONSA nr 3/2006 p. 71). Stwierdzone naruszenie prawa materialnego miało wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. należało orzec jak w pkt 1 wyroku, o niewykonywaniu uchylonych decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a., natomiast o kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło