VI SA/Wa 1495/20
WyrokWSA w Warszawie2020-12-02
Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Aneta Lemiesz, Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przewoźnika drogowego za wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryteriów konstrukcyjnych oraz za niezgłoszenie zmiany danych pojazdu była zasadna, biorąc pod uwagę sposób zamówienia przejazdu przez pasażera za pośrednictwem aplikacji i płatność gotówką?Ratio decidendi
Kara pieniężna nałożona na przewoźnika była zasadna, ponieważ stwierdzono naruszenie przepisów dotyczących wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych oraz niezgłoszenie zmiany danych pojazdu. Sąd uznał, że sposób zamówienia przejazdu przez aplikację i płatność gotówką nie spełniały wymogów przewidzianych dla przewozu okazjonalnego w świetle przepisów ustawy o transporcie drogowym, a także nie zgłoszono wymaganych zmian danych pojazdu.Stan faktyczny
Spółka T. Sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego za wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryteriów konstrukcyjnych oraz za niezgłoszenie zmiany danych pojazdu. Kontrola drogowa wykazała, że pojazdem osobowym przewożono pasażerów zamówionych przez aplikację, a płatność nastąpiła gotówką. Spółka zarzuciła organom błędy w ustaleniu stanu faktycznego i naruszenie przepisów prawa materialnego, kwestionując charakter przewozu oraz sposób jego realizacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędzia WSA Tomasz Sałek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego ("GITD"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, dalej "kpa"), art. 4 pkt 11 i 22, art. 14 ust. 1 pkt 2, ust. 2 i ust. 4, art. 18 ust. 4a i 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1 i ust. 3, art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 i 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019, poz. 58 ze zm., zwanej dalej "utd"), lp. 1.5. oraz lp. 2.11. załącznika nr 3 do utd - po rozpatrzeniu odwołania - utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2019 r. nr[...], o nałożeniu na [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. ("spółka", "strona", "skarżący") karę pieniężną w wysokości 8.800 zł.
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym:
[...] lipca 2019 r. w W. na ul. [...] poddano kontroli drogowej pojazd marki P. o nr rej. [...]. Pojazdem kierował D. H. (obywatel Ukrainy).
Kontrolowanym samochodem osobowym, posiadającym pięć miejsc siedzących, przewożono dwóch pasażerów z ul. [...] na ul. [...] w W. Przewóz został zamówiony poprzez aplikację [...]. We wskazane przez pasażerów miejsce podjechał pojazd marki P. nieoznakowany jak taksówka, a jego kierowca zabrał pasażerów do pojazdu i rozpoczął wykonywanie usługi przewozowej. Za wykonaną usługę pasażerowie zapłacili kierującemu gotówką 9 zł, nie otrzymując paragonu.
Kontrola drogowa została udokumentowana protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] lipca 2019 r.
Następnie Komenda Stołeczna Policji - na podstawie art. 93 ust. 4 oraz ust. 5 utd - przekazała do Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w R. protokół kontroli wraz z dokumentacją zgromadzoną w sprawie celem przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie.
Na podstawie informacji uzyskanej z Biura Administracji i Spraw Obywatelskich Urzędu m.st. W. ustalono, że na dzień kontroli drogowej przedsiębiorca posiadał licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, do której nie został zgłoszony kontrolowany pojazd.
Strona prawidłowo powiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego, nie odniosła się do stwierdzonych podczas kontroli naruszeń. Nie wskazała również żadnych okoliczności sprawy oraz nie przesłała żadnych dokumentów świadczących o zaistnieniu którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 92c utd.
W toku postępowania ujawnił się pełnomocnik strony, przesyłając akt pełnomocnictwa, nie składając żadnych wyjaśnień, ani nie składając żadnych wniosków dowodowych.
Postępowanie zakończyło się wydaniem przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego decyzji z dnia [...] października 2019 r. nakładającej na stronę karę pieniężną w wysokości 8.800 zł za:
1) niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy transporcie drogowym, w wymaganym terminie - za każdą zmianę - tj. lp. 1.5. załącznika nr 3 do utd,
2) wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy - lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd.
Decyzja ta została zaskarżona wniesieniem odwołania.
Przedsiębiorca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucił organowi:
- art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie, czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, a także błędne ustalenie strony niniejszego postępowania,
- art. 7 i art. 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich, jak ustalenie czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego,
- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z lp. 1.5 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd, w zw. z art. 4 pkt 6a utd poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że organ nie ustalił, czy podejmował on działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób i czy z tego tytułu posiadał status przedsiębiorcy, podczas gdy wykonywanie transportu drogowego zakłada wykonywanie usług odpłatnych w ramach działalności gospodarczej. Zarzucił, że organ nie wykazał, że czynności strony nosiły znamiona przewozu okazjonalnego, bo nie ustalił z czyjej inicjatywy doszło do przejazdu. Skoro nie było takiego przewozu, to brak było też możliwości nałożenia z tego tytułu kary.
Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2019 r.
GITD przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w sprawie i stanowiących materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu uznając je za bezzasadne. Stwierdził także, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92c ustawy o transporcie drogowym.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i o zasądzenie kosztów postępowania w sprawie.
Podniosła zarzuty:
1) naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b utd w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie [...], wykonanie tego przejazdu przez kierowcę D. H., nie zaś przez skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 utd;
2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 18 ust 4b pkt 1 lit c utd, poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd skarżącego był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest [...];
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: art. 92a ust 1 i 6 w zw. z lp. 1.5 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy w zw. z 4 pkt. 6a utd, poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego;
4) naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli oraz braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego;
5) naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z dnia [...] lipca 2019 r.), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
6) naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;
7) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie, tj. art. 138 § 1 pkt 1 kpa, poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
8) naruszenie art. 107 § 3 kpa poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji [...];
9) naruszenie art. 8 kpa poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął i uzasadnił wskazane zarzuty.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego na których zostały oparte, ani też nie zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.
Zgodnie z art. 4 pkt 22 udt przez obowiązki lub warunki przewozu drogowego rozumie się obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy.
W myśl art. 5 ust. 1 utd podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2 wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WIE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE (...).
Zgodnie z art. 5b ust. 1 utd podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób:
1) samochodem osobowym.
2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą,
3) taksówką
- wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.
Stosownie do art. 14 ust. 1 pkt 2 utd przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8 - nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania.
Zgodnie z art. 14 ust. 2 utd jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1, obejmują dane zawarte w zezwoleniu na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści zezwolenia lub licencji.
Stosownie do art. 14 ust. 4 utd jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1 pkt 2 polegają na zwiększeniu liczby pojazdów, przedsiębiorca jest obowiązany udokumentować sytuację finansową dla każdego zgłoszonego pojazdu samochodowego, zgodnie z art. 5c ust. 1 pkt 3, i może wystąpić z wnioskiem o wydanie dodatkowych wypisów z licencji.
Zgodnie z art. 92a ust. 1 utd podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 12.000 zł za każde naruszenie.
Na podstawie art. 92a ust. 3 utd suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12.000 zł.
Stosownie do art. 92a ust. 7 pkt 1 utd wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9 załącznika nr 3 do ustawy.
Zgodnie z art. 92c ust. 1 utd nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ,
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Stosownie do lp. 1.5. załącznika nr 3 do utd niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowymi), w wymaganym terminie - za każdą zmianę sankcjonowane jest karą pieniężną w 800 zł.
W myśl zaś lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 8.000 zł.
Zgodnie z art. 189a § 2 kpa w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych:
1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,
2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,
3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,
4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,
5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,
6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej - przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.
Wyjaśnić trzeba, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 utd. Treść art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 w zw. z załącznikiem nr 3 do utd określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do utd. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych, a regulacja wynikająca z art. 189d kpa, na mocy art. 189a § 2 pkt 1 kpa, nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Zastosowania w sprawie nie znajdą również przepisy art. 189e oraz art. 189f kpa, które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym w art. 92c ust. 1 pkt 1, zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1 utd. Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189 § 2 kpa daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale lVa kpa.
W ocenie Sądu w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy zachodzą przesłanki do uznania, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przez stronę przepisów prawa w zakresie wykonywania przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a utd, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy, a także nie zgłoszenia przez stronę w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 utd, w wymaganym terminie - za każdą zmianę.
Z zebranego materiału dowodowego, w szczególności protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] lipca 2019 r., dokumentacji kserograficznej okazanych w trakcie kontroli dokumentów, a także notatki urzędowej z dnia [...] lipca 2019 r., bezspornie wynika, że w dniu [...] lipca 2019 r. w W. na ul. [...] poddano kontroli drogowej pojazd marki P. o nr rej. [...] , którym kierował D. H. W trakcie kontroli ustalono, że kierowca przewoził dwóch pasażerów, którzy zamówili przejazd za pomocą aplikacji [...] a także, że zapłacili gotówką 9 zł za przejazd.
Podmiotem wykonującym przewóz w przedmiotowej sprawie była skarżąca, jej bowiem dane (jako dostawcy usług) widnieją na znajdującym się w aktach zdjęciu z aplikacji [...].
Kierowca nie okazał wypisu z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego ani wypisu z licencji.
Należy podkreślić, że protokół kontroli stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Jako dokument urzędowy korzysta ze szczególnej mocy dowodowej Stanowi bowiem dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści.
W niniejszej sprawie kierowca odmówił podpisania protokołu bez podania przyczyny (co zostało odnotowane w treści protokołu) oraz nie skorzystał z możliwości wniesienia uwag co do treści protokołu. Ta okoliczność nie umniejsza jednak wagi tego dowodu i nie może stanowić źródła wątpliwości co do opisanych w protokole faktów. Potwierdzają je bowiem inne dowody z akt sprawy, w tym notatka urzędowa oraz zdjęcia aplikacji z telefonu.
Na podstawie zaś pisma z Urzędu m.st. W. z dnia [...] września 2019 r. ustalono, że strona na dzień kontroli posiadała licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Do przedmiotowej licencji nie został zgłoszony kontrolowany pojazd marki P. o nr rej. [...].
Przechodząc do oceny zasadności nałożenia na stronę kary za wykonywanie transportu okazjonalnego pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych zauważyć należy, że z przywołanych wyżej przepisów wynika, że prowadzenie działalności w zakresie przewozu osób wymaga posiadania co najmniej jednego z trzech rodzajów licencji, o których mowa w art. 5b ust. 1 utd., a ustawodawca wyraźnie rozróżnił wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą i 3) taksówką. Przy czym wykonywanie przewozów taksówką podlega regulacji odrębnej od pozostałych sposobów przewozu osób.
Niezależnie od rodzajów licencji na przewóz osób, ustawa definiuje także różne rodzaje przewozów. Jednym z nich jest przewóz okazjonalny zdefiniowany w art. 4 pkt 11 utd w ujęciu negatywnym. Z definicji tej wynika bowiem, że przewozem okazjonalnym jest przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego.
Zatem każdy przewóz, nawet powtarzalny, o ile nie spełnia przesłanek do uznania go za przewóz regularny, regularny specjalny albo wahadłowy jest przewozem okazjonalnym w rozumieniu utd.
Stosownie do art. 4 utd:
7) przewóz regularny to publiczny przewóz osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, na zasadach określonych w ustawie i w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. - Prawo przewozowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 1983 oraz z 2018 r. poz. 2244);
9) przewóz regularny specjalny to niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób;
10) przewóz wahadłowy to wielokrotny przewóz zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym, przy spełnieniu łącznie następujących warunków:
a) każda grupa osób przewiezionych do miejsca docelowego wraca do miejsca początkowego,
b) miejsce początkowe i miejsce docelowe oznaczają odpowiednio miejsce rozpoczęcia usługi przewozowej oraz miejsce zakończenia usługi przewozowej, z uwzględnieniem w każdym przypadku okolicznych miejscowości leżących w promieniu 50 km.
Jak wynika z ustaleń faktycznych, skarżący wykonywał odpłatny przewóz osób na terenie kraju. Był to przewóz realizowany na zamówienie konkretnego klienta z i do wskazanego przez niego miejsca. Nie był to zatem przewóz regularny ani regularny specjalny (brak haromonogramu kursów, dowolny wybór trasy) ani wahadłowy (kurs jednorazowy i tylko "tam", bez kursu powrotnego). Z powyższego wynika zatem, że nosił on charakter przewozu okazjonalnego.
Odnośnie tego rodzaju przewozu, art. 18 ust. 4a utd wyraża zasadę, że przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.
Zgodnie z ust. 4b utd dopuszcza się przewóz okazjonalny:
1) pojazdami zabytkowymi,
2) samochodami osobowymi:
a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,
b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości,
c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa
- niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
Z akt sprawy wynika, że przesłanki świadczenia usługi przewozu okazjonalnego przy pomocy pojazdu niespełniającego wymagań konstrukcyjnych określone w art. 18 ust. 4b pkt 2 utd nie zostały spełnione, tj. umowa nie została zawarta w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, ani nie nastąpiła w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości.
Z powyższego wynika, że w badanej sprawie przewóz ani nie był wykonywany pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, tj. według zasady ogólnej, (gdyż z protokołu kontroli wynikało, że samochód P., którym przewóz był wykonywany jest przeznaczony do przewozu maksymalnie 5 osób), ani nie zostały spełnione przesłanki konieczne do zastosowania wyjątku w postaci wykonania przewozu samochodem osobowym.
Należało zatem uznać, że wykonanie go w warunkach opisanych w zaskarżonej decyzji, stanowiło wykonanie przewozu pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego, określonego w art. 18 ust. 4a z zastrzeżeniem ust. 4b utd.
Wskazuje to, że organy zasadnie przyjęły, że skarżący wykonywał przewóz okazjonalny, a pojazd, przy użyciu którego usługa była wykonywana, nie odpowiadał wymaganiom przewidzianym dla transportu okazjonalnego, określonym w utd.
Dlatego stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 pkt 1 utd oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do utd prawidłowo nałożono na skarżącą spółkę karę pieniężną w wysokości 8.000 zł. Ponadto strona nie zgłosiła w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, zmiany danych pojazdu co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 800 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 pkt 1 utd oraz lp. 1.5 załącznika nr 3 do utd.
Sąd nie znalazł podstaw aby zakwestionować czynności organów administracji podejmowane w toku sprawy, a zmierzające do jej wyjaśnienia. W szczególności zostały wyczerpująco zbadane istotne w sprawie okoliczności, przeprowadzono w tym celu dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Organy oparły się na materiale prawidłowo i wyczerpująco zebranym w toku kontroli, dokonując jego odpowiedniej oceny, a swoje stanowisko uzasadniły zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa.
Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło