VI SA/Wa 1505/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska – Grońska po rozpoznaniu w dniu 4 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. M. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu notarialnego, którego termin został wyznaczony na [...]-[...] września 2012 r. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu notarialnego p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącego M. M. od kosztów sądowych. We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym w dniu [...] czerwca 2013 r. na urzędowym formularzu PPF) skarżący M. M. zażądał zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji podanych we wniosku oraz z dokumentów nadesłanych do akt sprawy wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką. Ich miesięczne źródła utrzymania stanowią: renta matki skarżącego w wysokości 638 zł brutto, tj. 561,51 zł netto (decyzja ZUS Oddział w O. z dnia [...] marca 2013 r. [...]) oraz dochód z gospodarstwa rolnego w kwocie ok. 600 - 800 zł . Majątek skarżącego i jego matki wyczerpuje dom (z okresu przedwojennego) o powierzchni ok. 100 m kw oraz nieruchomość rolna o powierzchni 2,25 ha. Z tytułu dopłat do gruntów z funduszy unijnych matka skarżącego otrzymała w dniu [...] lutego 2013 r. kwotę 3.737,69 zł (vide wyciąg z rachunku bankowego [...]). W piśmie z dnia [...] lipca 2013 r. skarżący wyjaśnił, że w 2012 roku pracował w kancelarii notarialnej na podstawie "umowy patronackiej" ("pozaetatowej"), która nie przewidywała wynagrodzenia za pracę. Dlatego z uwagi na brak dochodów nie składał zeznania podatkowego za ubiegły rok. Natomiast koszty aplikacji notarialnej pokrył z oszczędności, które zgromadził podczas letnich wyjazdów do pracy za granicę. Aktualnie skarżący nie posiada żadnych oszczędności. Poszukuje pracy. Nie jest zarejestrowany jako bezrobotny. Podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników i z tego tytułu uiszcza składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie (UW) oraz emerytalno-rentowe (UE) w łącznej wysokości 125 zł miesięcznie (dowód wpłaty składek za trzeci kwartał 2013 r. [...]). Również matka skarżącego ze względu na niskie dochody nie składała zeznania podatkowego za rok 2012. Skarżący przedłożył też wyciągi z rachunków bankowych: swojego oraz matki [...] - na pierwszym z ww. rachunków saldo końcowe (na dzień [...] lipca 2013 r.) wynosiło 2.050,09 zł, a na drugim rachunku brak było środków pieniężnych (wg stanu na dzień [...] lipca 2013 r.). Skarżący oświadczył ponadto, iż jego matka cierpi na chorobę [...] (zaświadczenie lekarskie z dnia [...] maja 2012 r. [...]) i wszelkie możliwe środki przeznaczane są na leczenie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno - "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). W ocenie referendarza sądowego, wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Mając na uwadze całkowity miesięczny dochód skarżącego i jego matki (ok. 1.400 zł) w kontekście podstawowych potrzeb dwuosobowej rodziny, a także wydatków na leczenie, stwierdzić należy, że skarżący nie jest w stanie poczynić oszczędności celem pokrycia kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i matki. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.