VI SA/Wa 1526/06

WyrokWSA w Warszawie2006-10-18

Skład orzekający: Olga Żurawska-Matusiak, Pamela Kuraś-Dębecka, Andrzej Czarnecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kar pieniężnych za brak wymaganych dokumentów (licencji, ważnych badań lekarskich i psychologicznych) podczas kontroli drogowej jest zasadne, nawet jeśli dokumenty te zostały przedstawione organowi po rozpoczęciu kontroli lub strona nie była świadoma ich utraty ważności?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie kar pieniężnych było zasadne, ponieważ brak wymaganych dokumentów (licencji, ważnych badań lekarskich i psychologicznych) w momencie kontroli stanowi naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Okazanie dokumentów po rozpoczęciu kontroli lub nieświadomość utraty ich ważności nie zwalnia z odpowiedzialności, a wysokość kar nie podlega miarkowaniu.
Stan faktyczny
Podczas kontroli drogowej stwierdzono, że kierowca M. M. nie posiadał przy sobie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką (dostarczył ją w trakcie kontroli) oraz nie okazał ważnych badań lekarskich i psychologicznych, a także oświadczenia o spełnieniu wymagań ustawowych. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył kary pieniężne, które następnie zostały utrzymane w mocy decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego. M. M. złożył skargę do WSA, argumentując m.in. nieświadomość utraty ważności badań i trudną sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Protokolant Daria Czerkawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2006 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kar pieniężnych oddala skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego dnia [...] czerwca 2006 r. decyzją nr [...] utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2006 r. nr [...], nakładającą na M. M. karę pieniężną w kwocie 1.500 złotych (słownie: tysiąc pięćset złotych) za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty oraz z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy. Do powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu [...] stycznia 2006 r. w miejscowości W., przy ul. [...] funkcjonariusz Inspekcji Transportu Drogowego przeprowadził kontrolę samochodu marki [...] o nr rej. [...], jadącego w transporcie osób – przewóz taxi, należącego i prowadzonego przez M. M. W wyniku powyższej kontroli został sporządzony protokół nr [...], w oparciu o który Wojewódzki Inspektor dnia [...] marca 2006 r. wydał decyzję, nakładającą na podstawie art. 93 ust 1 w zw. z art. 92 ust 1 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), cytowanej dalej jako t.d., w zw. z lp. 1.7, lp. 1.8.1. i lp. 1.8.4. załącznika do t.d., na właściciela kontrolowanego pojazdu karę pieniężną w łącznej kwocie 1.500 złotych, w tym na podstawie: ▪ art. 92 ust. 1 i 4 oraz lp. 1.7 t.d. - karę 500 złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, tj. brak w chwili kontroli licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Zgodnie z dyspozycją art. 87 ust. 1 t.d. kierujący pojazdem, w chwili kontroli obowiązany był mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli wypis z licencji. Strona nie posiadał ww. dokumentu i oświadczyła, że posiada go w domu. Przedmiotowy dokument został dostarczony w czasie kontroli. Ponadto strona podniosła, że w chwili kontroli nie wiozła pasażera; ▪ art. 92 ust. 1 i 4 oraz lp. 1.8.1. t.d. – karę 500 złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: kierowania kierowcy na badania lekarskie i psychologiczne. M. M. nie przedstawił do kontroli oświadczenia o przeprowadzonych badaniach lekarskich lub psychologicznych, do przeprowadzenia których zobowiązywał go przepis art. 39 "e" ust. 1 pkt 1 t.d.. Stwierdził, iż nie zostały one przeprowadzone, gdyż zapomniał, że badania straciły ważność w dniu [...] grudnia 2003 r.. W toku postępowania strona przedstawiła orzeczenie lekarskie i psychologiczne wystawione po kontroli, a mianowicie [...] i [...] lutego 2006 r.; ▪ art. 92 ust. 1 i 4 oraz lp. 1.8.4. t.d. – karę 500 złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: wystawiania oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą. Zgodnie z dyspozycją art. 39 "e" ust. 1 pkt 6 i art. 39 "f" pkt 1 t.d., przewoźnik drogowy obowiązany był do wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą. Strona w chwili kontroli przedstawiła dokument, który stracił ważność dnia [...] grudnia 2003 r.. Od powyższej decyzji organu I instancji M. M. - pismem z dnia [...] marca 2006 r., złożył odwołanie, w którym wniósł o zmniejszenie nałożonej kary lub jej uchylenie. Uzasadniając swoje żądanie strona podniosła, że do kontroli została zatrzymana przed garażem, z którego właśnie wyprowadziła samochód i nie zdążyła dojechać do postoju "TAXI", a ponadto nie wiozła w tym czasie pasażera. Przyznała także, że licencję, ważną do 2033 r., którą obowiązana miała mieć podczas kontroli, miała w domu, ale niezwłocznie ją doniosła. Ustosunkowując się zaś do zarzutu Wojewódzkiego Inspektora, w przedmiocie braku ważnego świadectwa kwalifikacyjnego – badania lekarskiego i psychologicznego, M. M. stwierdził, że istotnie straciło ono ważność w dniu [...] grudnia 2003 r., ale nie wiedział o tym fakcie. Wskazał również, że nigdy wcześniej, nikt podczas kontroli, ani przy wydawaniu licencji, nie wymagał od niego takich badań. Oświadczył również, że zdając sobie sprawę z konieczności posiadania ww. badań, natychmiast wykonał je i dostarczył organowi. Ponadto M. M. podniósł, że jako taksówkarz pracuje sumiennie i rzetelnie od 1991 r. i dotychczas nie miał żadnej kolizji drogowej, ani punktów karnych. Oświadczył także, że ma trudną sytuacje finansową, bowiem na swoim utrzymaniu ma bezrobotnego syna i córkę, która samotnie wychowuje dziecko i jest bez prawa do zasiłku. Żona natomiast otrzymuje świadczenie przedemerytalne w kwocie 727 złotych miesięcznie. Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego dnia [...] czerwca 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), cytowanej dalej jako k.p.a., wydał decyzję utrzymującą w całości w mocy rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Inspektora. Organ II instancji w uzasadnieniu stwierdził, że zgodnie z dyspozycja art. 87 ust. 1 t.d. podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego – M. M., obowiązany był mieć przy sobie i okazać, na żądanie funkcjonariusza Inspekcji Transportu Drogowego licencję. Wobec nieokazania jej, na stronę - zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, została nałożona kara pieniężna w kwocie 500 złotych. Strona nie okazała także ważnych badań lekarskich i psychologicznych, zatem organ I instancji prawidłowo wymierzył kontrolowanemu kierowcy karę 500 złotych. Brak owych badań jest bowiem okolicznością uniemożliwiającą świadczenie usług transportowych, a okazanie ich po dniu kontroli nie wypełnia obowiązku ustawowego. Wobec powyższego organ II instancji zważył, że organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawidłowo zastosował przepisy ustawy o transporcie drogowym, nakładając na stronę karę pieniężną za ww. naruszenia. Pismem z dnia [...] lipca 2006 r. M. M. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2006 r., w której podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu skargi strona wskazała ponadto, że nałożona kara w kwocie 1.500 złotych jest dla niej krzywdząca. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Dnia [...] października 2006 r. do tutejszego Sądu wpłynęło pismo skarżącego, w którym podkreślił, że naruszenie przepisów o transporcie drogowym zdarzyło się mu po raz pierwszy i wymierzona kara - w tej sytuacji, jest zbyt wysoka i surowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 cytowanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia skarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), cytowana dalej jako p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga M. M. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem skarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2006 r. - nie naruszają prawa. Przedmiotowe decyzje organów obu instancji nie naruszają – zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – przepisów prawa materialnego, w tym przede wszystkim przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Według Sądu brak jest również jakichkolwiek istotnych dla ostatecznego wyniku sprawy uchybień formalnoprawnych (proceduralnych), które uzasadniałyby uchylenie obu zaskarżonych decyzji. W sprawie ustalony stan faktyczny jest niespornym. Skarżący nie kwestionował go i przyznał, że podczas kontroli drogowej, która odbyła się w dniu [...] stycznia 2006 r. w miejscowości W., okazał do kontroli licencję, ale po uprzednim przyniesieniu jej z domu, oraz że nie okazał do kontroli ważnych badań lekarskich i psychologicznych, jak również oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą. W myśl art. 93 ust 1 t.d. uprawnieni do kontroli, inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego, mają prawo nałożyć na wykonującego przewozy drogowe lub inne czynności związane z tym przewozem karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej w przypadku, gdy podczas kontroli drogowej zostaną stwierdzone naruszenia ustawowych obowiązków. W rozpoznawanym przypadku kierowca nie okazał kontrolującemu licencji – dostarczył ją w czasie kontroli, w związku z czym organ I instancji na podstawie art. 92 ust. 1 i 4 oraz lp. 1.7 t.d. nałożył na skarżącego karę pieniężną w kwocie 500 złotych. Natomiast z tytułu wykonywania transportu drogowego z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: kierowania kierowcy na badania lekarskie i psychologiczne oraz wystawiania oświadczenia poświadczającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą, nałożono na skarżącego na podstawie art. 92 ust. 1 i 4 oraz lp. 1.8.1. i lp. 1.8.4. t.d. kary po 500 złotych za każde z tych naruszeń. Rozpoznając niniejszą sprawę należy stwierdzić jednoznacznie, że dokumenty wskazane przez ustawodawcę w ustawie o transporcie drogowym winny znajdować się w pojeździe w chwili kontroli i kierowca obowiązany był je okazać inspektorowi Inspekcji Transportu Drogowego. W tym przypadku brak licencji w pojeździe kontrolowanym w chwili rozpoczęcia kontroli był przesłanką do nałożenia kary pieniężnej bez względu na to, że w czasie kontroli ww. licencja została przyniesiona z domu. Fakt jej okazania po rozpoczęciu kontroli, nie stanowi bowiem dowodu jej posiadania w chwili rozpoczęcia kontroli. Ustawodawca w sposób jednoznaczny określił, że jedynie okazanie licencji w chwili kontroli zadość czyni wymogom ustawowym, i że w innym przypadku przedsiębiorca podlega karze pieniężnej wskazanej w załączniku do ustawy t.d.. Również brak w chwili kontroli ważnych dokumentów, określonych ustawą o transporcie drogowym jest bezsporny w niniejszej sprawie. Wobec tego argumentacja strony skarżącej, że nikt nigdy od niej wcześniej nie wymagał takich dokumentów i przez to nie zauważyła, że straciły one ważność w dniu [...] grudnia 2003 r., nie może być przesłanką do zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji. Podkreślenia wymaga również fakt, że wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, wskazane w ww. załączniku, nie podlegają w myśl przepisów prawa miarkowaniu, tj. zmniejszaniu lub zwiększaniu w zależności od konkretnej sytuacji i stopnia zawinienia. Wobec powyższego stanu faktycznego sprawy Sąd nie podzielił argumentów skarżącego zawartych w skardze. Na uwzględnienie nie zasługują argumenty, że wobec tego, że naruszenie prawa przez skarżącego nastąpiło po raz pierwszy, w sposób nieumyślny wysokość kary powinna być stosownie zmniejszona do stopnia zawinienia skarżącego. Podkreślenia wymaga również to, że na wysokość przedmiotowej kary pieniężnej nie ma wpływu sytuacja materialna strony. W świetle powyższego, uwzględniając całokształt okoliczności faktycznych sprawy, nie sposób uznać by Sąd mógł dokonać zmiany lub uchylenia decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2006 r., jako niezgodnej z przepisami prawa materialnego lub proceduralnego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło