VI SA/Wa 1533/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant referent Alberta Dybowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2018 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2018 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz N. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 2124 (dwa tysiące sto dwadzieścia cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania W dniu [...] października 2017 r. w W. przy ulicy [...] miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki [...] o nr rej. [...] przeprowadzona przez funkcjonariuszy policji. Pojazdem kierował M. B. Kontrola została udokumentowana protokołem nr [...]. Kierujący pojazdem okazał do kontroli wypis z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym oraz wypis z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Oba uprawnienia zostały udzielone N. sp. z o.o. Jak wynika z treści protokołu kontroli nr [...], kierowca przyjechał na lotnisko [...] w [...] celem odebrania pasażera i przewiezienia go do hotelu [...] przy ulicy [...]. Z protokołu kontroli nie wynika, ażeby do zatrzymania kierowcy do kontroli doszło poza pojazdem. M. B. oświadczył do protokołu, że prowadzi działalność w zakresie przewozu osób w spółce N. sp. z o.o. z siedzibą w W. Protokół kontroli wraz z aktami sprawy zostały przekazane [...] Wojewódzkiemu inspektorowi Transportu Drogowego pismem z [...] grudnia 2017 r. Pismem z [...] stycznia 2018 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił stronę o wszczęciu wobec niej postępowania administracyjnego z urzędu. W toku postępowania strona nie złożyła wyjaśnień w sprawie. W toku postępowania organ I instancji ustalił, na podstawie informacji uzyskanych z Urzędu Miasta [...] (pismo z [...] stycznia 2018 r.), że strona posiadała uprawnienie w zakresie transportu drogowego osób wynikające z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, do której strona nie zgłosiła pojazdu marki [...] o nr rej. [...]. Decyzją z [...] marca 2018 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o nałożeniu na spółkę N. kary pieniężnej w wysokości 8800 zł. Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie pismem z [...] kwietnia 2018 r., w którym zaskarżyła decyzję w całości zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 14 i art. 18 ust. 4a utd poprzez ich błędne zastosowanie w sytuacji, gdy strona nie wykonywała przewozu okazjonalnego: naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 92c utd przez jego niezastosowanie; naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wyniki postępowania, tj. art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie w całości zebranego materiału dowodowego i dowolne uznanie, że strona wykonywała przewóz okazjonalny. Strona wniosła o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania. Spółka wyjaśniła, że M. B. przyjechał po znajomego na lotnisko im. Chopina w swoim dniu wolnym od pracy, a zatem nie był to przewóz osób, lecz przysługa dla znajomego. Kierowca został skontrolowany przed wykonaniem przejazdu i po wyjściu z samochodu. Strona wyjaśniła, że zamierzała wykonywać przewozy osób, dlatego dokonała wpisu pojazdu na odrębną działalność prowadzoną przez M. B. Decyzją z dnia [...] czerwca 2018r. Główny Inspektora Transportu Drogowego Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), art. 4 pkt 11 i 22, art. 14 ust. 1, 2, 4 i 5, art. 18 ust. 4a, ust. 4b i ust. 5, art. 87 ust. 1, art. 92a ust. 3, 2 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2017 r. poz. 2200) oraz lp. 1.4 i 2.10 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez stronę od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] marca 2018 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 8800 zł, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ, że wskazał, że zgodnie z art. 92a ust. 1 ww. ustawy podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10000 złotych (ust. 2). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa ust. 1. oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (art, 92a ust. 6 ustawy o transporcie drogowym). Organ wskazał, że stosownie do art. 14 ust. 1 pkt 1 utd przewoźnik drogowy, czyli przedsiębiorca uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego (art. 4 pkt 15 utd), jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a, nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Przewidziany w art. 14 ust. 1 utd obowiązek zgłaszania przez przewoźnika organowi, który udzielił licencji, wszelkich zmian danych, o których mowa w art. 8 tej ustawy, w określonym terminie, jest konsekwencją innego obowiązku adresowanego do przewoźnika - obowiązku uzyskania odpowiedniej licencji (zezwolenia) na podjęcie i wykonywanie transportu drogowego. W omawianym przypadku organ nie ustalił, od kiedy strona wykonywała transport drogowy z użyciem kontrolowanego pojazdu. Należy stwierdzić, że od [...] października 2017 r. do dnia wydania decyzji w I instancji (20 marca 2018 r.) upłynęły 134 dni. Do dnia wydania niniejszej decyzji strona nie przedłożyła dowodu na zgłoszenie pojazdu do licencji w terminie. Zgodnie z Ip. 1.4 załącznika nr 3 do utd niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8. w wymaganym terminie sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 800 złotych. Wobec powyższego należy stwierdzić, że decyzja o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 800 (osiemset) złotych z tego tytułu była prawidłowa. Zdaniem organu nie budzi również wątpliwości, iż kontrolowany pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego przewidzianego dla pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych osób. Ustawodawca umożliwił wykonywanie tego typu przewozów jedynie pojazdami przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Natomiast bezsprzeczne jest. iż kontrolowany pojazd nic był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób wraz z kierowcą, co potwierdza dowód rejestracyjny pojazdu i materiał zdjęciowy. Nadto nie zostały zrealizowane warunki wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego, ponieważ kontrolowany pojazd nie stanowił wyłącznej własności przedsiębiorcy będącego wykonawcą przewozu ani nie był przedmiotem leasingu tego przedsiębiorcy. Dlatego też należy stwierdzić, że nałożenie na stronę kary pieniężnej za popełnienie naruszenia z lp. 2.10 załącznika nr 3 do utd było prawidłowe.Za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b nakładana jest kara pieniężna w wysokości 8000 złotych (Ip. 2.10 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym). Pismem z dnia 3 lipca 2018r. spółka wniosła skargę na powyższą decyzję, zarzucając: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 14 ustawy o transporcie drogowym oraz art. 18 ust. 4 a ustawy o transporcie drogowym poprzez ich błędne zastosowanie w niniejszej sprawie poprzez uznanie iż strona w dacie kontroli wykonywała przewóz okazjonalny samochodem niespełniającytm kryterium konstrukcyjnego w sytuacji gdy Strona w ogóle nie wykonywała okazjonalnego przewozu osób, 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 92c ustawy o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy podmiot ten nie wykonywał przewozu okazjonalnego w związku z czym wszczęte postępowanie należało umorzyć, 3. naruszenie przepisów postępowania, który to naruszenie miało wpływ na wnyki postępowania tj. art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie w całości zebranego materiału dowodowego i dowolne uznanie, iż strona dokonała przewozu okazjonalnego, w sytuacji gdy Strona nie dokonała w ogóle żadnego przewozu, 4. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie w przedmiotowej sprawie, z uwagi na to, iż wskazany wyżej przepis wskazuje zwolnienie dopuszczające wykonywanie przewozu okazjonalnego, pojazdami niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy, przez samego przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe lub zatrudnionego przez niego kierowcę, przy czym sam przewóz poprzedzać musi zawarta w lokali przedsiębiorstwa pisemna umowa oraz określenie opłaty ryczałtowej za przewóz, która uiszczana jest na rzecz przedsiębiorstwa. W oparciu o tak sformułowane zarzuty strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu strona wskazała, że kierowca pojazdu – M. B. przyjechał po znajomego na lotnisko [...] w swoim dniu wolnym od pracy. Nie może być zatem mowy w przedmiotowej sprawie o przewozie osób uregulowanym w ustawie o transporcie drogowym. Dodatkowo samochód prowadzony przez M. B. – [...] o nr rej. [...] posiadał stosowaną przepustkę aby wjechać na teren lotniska [...]. Wskazano, że kierowca pojazdu znajdował się poza pojazdem w chwili dokonania kontroli. Nie znajdował się w chwili kontroli w pojeździe ani też w jego pobliżu. Zatrzymał on pojazd w celu wyjścia po znajomego - dyrektora hotelu [...], którego miał przewieźć z lotniska do Hotelu [...] w [...] zlokalizowanego przy ul. [...] w [...]. W chwili dokonania kontroli kierowca – M. B. zmierzał w stronę terminala lotniska, znajdując się już w pewnej odległości od pojazdu. Ponadto zdaniem skarżącej w przedmiotowej sprawie nie można mówić o tym, iż skarżący wykonywał przewozu okazjonalnego, z uwagi na to, iż pasażerem był jego znajomy, który to pasażer w ramach pomocy koleżeńskiej został odebrany przez niego z lotniska [...] w [...]. Podczas kontroli drogowej w dniu [...] października 2017r. przeprowadzonej przez funkcjonariuszy policji skarżący nie został poinformowany o możliwości wniesienia zastrzeżeń do protokołu. W przypadku gdyby skarżący został pouczony o przysługujących mu prawach skutecznie wniósłby zastrzeżenie do protokołu kontroli. Dodatkowo skarżąca spółka wskazała, że nawet przyjmując, że skarżący wykonywał okazjonalny przewóz osób to korzystał on ze zwolnienia wskazanego w art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym, zawarta między skarżącym a O. S.A. Oddział [...] umowa, która stanowi załącznik do niniejszej skargi określa ramy współpracy pomiędzy dwoma podmiotami. I tak w § 1 niniejszej umowy wskazano, iż przedmiotem niniejszej umowy jest określenie współpracy stron przy świadczeniu przez skarżącego w imieniu i na własną rzecz, w ramach prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa, usług w zakresie przewozu gości Hotelu samochodami osobowymi. Paragraf 1 ust. 3 ww. umowy wskazuje, iż należności za usługi świadczone przez spółkę regulowane będą bezpośrednio przez gości hotelu na ręce kierowców - przedstawicieli spółki, niezwłocznie po wykonaniu przewozu, płatne gotówką lub kartami kredytowymi (o ile samochody posiadają odpowiednie urządzenia umożliwiające przyjmowanie zapłaty kartą kredytową). Skarżący odniósł się także do faktu uznania przez organ, iż strona naruszyła art. 14 ustawy o transporcie drogowym poprzez niezgłoszenie na piśmie lub w postaci dokumentu elektronicznego organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym w wymaganym terminie. Wskazano, że strona dopiero planowała tym samochodem wykonywać przewozu osób w późniejszym terminie i chcąc zachować ustawowe wymogi dotyczące terminu dokonała jego wpisu w dniu 8 listopada 2017r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U. z 2017 poz.1369 ze zm.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że jest ona niezasadna. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane kryteria, doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego narusza prawo. Jak ustalono w toku postępowania w dniu [...] października 2017 r. w W. przy ulicy [...] miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki [...] o nr rej. [...] przeprowadzona przez funkcjonariuszy policji. Pojazdem kierował M. B. Kontrola została udokumentowana protokołem nr [...]. Kierujący pojazdem okazał do kontroli wypis z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym oraz wypis z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Oba uprawnienia zostały udzielone N. sp. z o.o. Z treści protokołu kontroli nr [...], jednoznacznie wynika, że kierowca przyjechał na lotnisko [...] celem odebrania pasażera i przewiezienia go do hotelu [...] przy ulicy [...]. Z protokołu kontroli nie wynika, ażeby do zatrzymania kierowcy do kontroli doszło poza pojazdem. M. B. oświadczył do protokołu, że prowadzi działalność w zakresie przewozu osób w spółce N. sp. z o.o. z siedzibą w W. M. B. podpisał protokół kontroli bez wniesienia do niego zastrzeżeń potwierdzając tym samym prawidłowość przeprowadzonej kontroli, zarobkowy charakter przewozu oraz jego wykonawcę. Należy stwierdzić, że M. B. jako członek zarządu spółki N. sp. z o.o. był zorientowany w profilu działalności spółki i posiadał wiedzę na temat szczegółów wykonywanego przewozu. Nadto kierowca na etapie kontroli nie wskazywał, że wykonuje przejazd w ramach przysługi wyświadczanej znajomemu, lecz wprost przyznał podpisując protokół kontroli i okazując kontrolującym wypisy z licencji, że przewóz ma charakter zarobkowy. Wobec powyższego odmienne wyjaśnienia strony skarżącej co do charakteru i okoliczności kontrolowanego przewozu uznać należy za niewiarygodne. Jednakże w ocenie Sądu, w świetle ustalonego w sprawie stanu faktycznego organ nie był uprawniony do wydania decyzji o nałożeniu kary pieniężnej przyjmując, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły równocześnie następujące naruszenia: - niezgłoszenie na piśmie lub w postaci dokumentu elektronicznego organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8, w wymaganym terminie oraz - wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a. z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b. W ocenie Sądu ustalony w sprawie stan faktyczny należało zakwalifikować wyłącznie zgodnie z Ip. 1.4 załącznika nr 3 do utd tj. niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 utd. Stosownie do art. 14 ust. 1 pkt 1 utd przewoźnik drogowy, czyli przedsiębiorca uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego (art. 4 pkt 15 utd), jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a, nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Przewidziany w art. 14 ust. 1 utd obowiązek zgłaszania przez przewoźnika organowi, który udzielił licencji, wszelkich zmian danych, o których mowa w art. 8 tej ustawy, w określonym terminie, jest konsekwencją innego obowiązku adresowanego do przewoźnika - obowiązku uzyskania odpowiedniej licencji (zezwolenia) na podjęcie i wykonywanie transportu drogowego. W omawianym przypadku nie ustalono, od kiedy strona wykonywała transport drogowy z użyciem kontrolowanego pojazdu, dlatego zasadnie organ przyjął, że od [...] października 2017 r. do dnia wydania decyzji w I instancji (20 marca 2018 r.) upłynęły 134 dni. Do dnia wydania zaskarżonej decyzji strona nie przedłożyła dowodu na zgłoszenie pojazdu do licencji w terminie. Zgodnie z Ip. 1.4 załącznika nr 3 do utd niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 utd w wymaganym terminie sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 800 złotych. Wobec powyższego zdaniem Sądu stwierdzić należy, że istniała podstawa do wydania decyzji o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 800 (osiemset) złotych. Jednocześnie skoro organ uznał, że skarżący wykonywał transport drogowy na podstawie licencji, bez zmiany danych, o których mowa w art. 7a i art. 8 utd w wymaganym terminie, za niedopuszczalne uznać należy zakwalifikowanie tego samego stanu faktycznego jako wykonywania przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b i nałożenia na spółkę kary pieniężnej w wysokości 8000 (osiem tysięcy) złotych (Ip. 2.10 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym). Mając jednakże na uwadze stwierdzone przez Sąd w niniejszej sprawie naruszenia prawa materialnego Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1a orzekł jak w wyroku. W oparciu o art. 200, art. 205 § 1 i 2 oraz art. 209 p.p.s.a., Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej spółki kwotę 2124 zł, obejmującą kwotę 324 zł uiszczoną tytułem wpisu, 1800 poniesioną tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. "a" w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2018.265).