VI SA/Wa 1540/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie : Sędzia Halina Emilia Święcicka WSA Małgorzata Grzelak Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2005r. sprawy ze skargi R. B. prowadzącego działalność gospodarczą – Firma Usługowo- Handlowa ,,B.’’ w J. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia [...] listopada 2001 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia [...] maja 2001 r. nr [...]; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu Generalny Dyrektor Dróg Publicznych (obecnie Dróg Krajowych i Autostrad) decyzją z dnia [...] maja 2001r. wydaną m.in. na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607), obciążył R. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Usługowo- Handlowa " B.", (zwanego w dalszej części "skarżącym"), opłatą drogową w wysokości 4853,21 złotych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia w dniu [...] kwietnia 2001r. W uzasadnieniu tej decyzji podano wyniki stwierdzonych podczas kontroli przekroczeń dopuszczalnych parametrów pojazdu, stanowiących podstawę naliczenia opłaty. Decyzja ta została utrzymana w mocy ostateczną decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia [...] listopada 2001r. nr [...]. Powyższa decyzja została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z dnia 28 marca 2002r. w sprawie II SA 3985/01 zawiesił postępowanie z uwagi na przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego " czy przepisy paragrafu 9 ust.1 pkt.2 i ust.2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych są zgodne z art.2 i 92 ust.1 Konstytucji RP a także z art. 13 ust.4 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz.U. nr 14, poz.60 z zm.) Organ wnosił o oddalenie skargi. Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2005r. postępowanie zostało podjęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004r weszły w życie: ustawa z dnia 25 lipca 2002r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269), ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153,poz.1270, zwana dalej p.p.s.a.) oraz ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawy: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1271), zwana dalej p.w.u.p. Jednocześnie uchylona została ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74,poz.368 ze zm.), która obowiązywała w dacie wniesienia skargi w niniejszej sprawie. W świetle art. 97§1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwie wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie przepisów ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 - dalej zwaną p.p.s.a), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując zaskarżoną decyzję pod kątem powyższych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zarówno zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja z dnia [...] maja 2001r. naruszają prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002 r., w sprawie sygn. P 6/02 wydanym po rozpoznaniu pytania prawnego Naczelnego Sądu Administracyjnego o zbadanie zgodności m. in. § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 cytowanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. o opłatach drogowych z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP orzekł, że § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 tego rozporządzenia jest niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. W obszernym uzasadnieniu Trybunał Konstytucyjny powołał się na swój wcześniejszy wyrok z dnia 27 kwietnia 1999 r., w sprawie sygn. P 7/98, w którym stwierdził, że § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych był niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Według Trybunału Konstytucyjnego ustalanie opłaty za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych następuje w istocie w taki sam sposób, jak ustalenie tej opłaty na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych, uznanego przez Trybunał za niekonstytucyjny. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, pomimo wspomnianego wcześniejszego wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie P 7/98, dalej powtórzyło i utrzymało przepisy niezgodne z Konstytucją RP. Mając to na względzie należało przyjąć, że kwestionowane przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych zostały wydane na podstawie niekonstytucyjnego upoważnienia ustawowego (bez ustawowego upoważnienia) i dlatego są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. W rozpoznawanej sprawie obie decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie zakwestionowanego przez Trybunał Konstytucyjny § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego (potwierdzające niezgodność kwestionowanego przepisu z aktem wyższej rangi) ma wpływ na sposób załatwienia sprawy zawisłej przed Sądem. Takie orzeczenie stanowi przesłankę wznowienia postępowania (art. 145a k.p.a.) i w konsekwencji uchylenie zaskarżonej decyzji. Stosownie bowiem do art. 145 § 1 pkt 1 litera b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej p.p.s.a.), Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Można dodać, iż jeszcze na gruncie ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym Sąd uchylał zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdził występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego, zaś taką podstawę stwarzał art. 145a k.p.a. (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 2 września 1999 r. IV SA 1360/97; LEX nr 47852). Mając to wszystko na uwadze, na podstawie powołanego przepisu art. 145§1 pkt1 lit b) p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. Zgodnie z art. 152 p.p.s.a. orzeczono o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji.