VI SA/Wa 1541/06

WyrokWSA w Warszawie2006-10-17

Skład orzekający: Stanisław Gronowski, Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Kuna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wstrzymaniu sprzedaży paliw ciekłych wydana przez Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, utrzymana w mocy przez Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej, była zgodna z prawem, mimo braku koncesji na obrót paliwami ciekłymi przez przedsiębiorcę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prowadzenie sprzedaży paliw ciekłych bez wymaganej koncesji stanowi naruszenie bezpieczeństwa i interesu konsumentów oraz interesu gospodarczego państwa, co uzasadnia wydanie decyzji o wstrzymaniu świadczenia usług na podstawie art. 18 ust. 1 i 3 ustawy o Inspekcji Handlowej. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia prawa procesowego w zakresie upoważnienia do wydania decyzji.
Stan faktyczny
Przedsiębiorca prowadził sprzedaż paliw ciekłych bez wymaganej koncesji. Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej wydał decyzję o wstrzymaniu sprzedaży, którą utrzymał w mocy Główny Inspektor Inspekcji Handlowej. Przedsiębiorca zaskarżył decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym brak upoważnienia do wydania decyzji przez inspektorów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Asesor WSA Andrzej Kuna (spr.) Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2006 r. sprawy ze skargi R. R. na decyzję Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia [...] czerwca 2006 r. Nr [...] w przedmiocie wstrzymania sprzedaży paliw ciekłych oddala skargę Decyzją z dnia [...] maja 2006 roku [...] Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w S. oparciu o art. 18 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 roku o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 4, poz. 25 ze zm.) w związku z art.46 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807 ze zm.) i art.32 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne (Dz. U. Nr 54, poz.348 ze zm.), zarządził wstrzymanie świadczenia usług polegających na sprzedaży benzyn silnikowych i oleju napędowego przez R. R., dalej zwana skarżącą, do czasu uzyskania koncesji na obrót paliwami ciekłymi. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że w czasie kontroli rozpoczętej w dniu [...] maja 2006 roku w stacji paliw u R. R. "Stacje Paliw - [...]" w S. stwierdzono, że prowadzona działalność gospodarcza polegająca na sprzedaży benzyn i oleju napędowego odbywała się bez koncesji na obrót paliwami ciekłymi i do chwili obecnej o taką koncesje nie wystąpiła. Zdaniem organu, prowadzenie obrotu paliwami ciekłymi bez wymaganej koncesji narusza interes gospodarczy państwa oraz bezpieczeństwo i interes konsumentów. Z uzyskaniem koncesji wiąże się spełnienie przez przedsiębiorcę szereg określonych wymagań związanych z bezpieczeństwem przeciwpożarowym, ochroną środowiska, zatrudnieniem odpowiednio przeszkolonych osób. Ponadto z uzyskaniem i posiadaniem koncesji wiąże się z koniecznością ponoszenia opłat koncesyjnych. Pismem z dnia [...] maja 2006 r. skarżąca skierowała odwołanie do Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 18 ust.1 i 3 ustawy o Inspekcji Handlowej przez przyjęcie tego przepisu jako podstawy orzeczenia w sytuacji gdy materiał dowodowy nie pozwalał stwierdzić, że został on naruszony oraz art. 18 ust.2 powyższej ustawy przez wydanie decyzji przez nieupoważniony podmiot. Skarżąca wskazuje między innym, iż interes konsumentów nie był zagrożony. Sprzedawane paliwo odpowiadało podstawowym normom paliwowym i nie stanowiło zagrożenia dla silników, a ustalone ceny nie odbiegały od średnich obowiązujących cen. Według skarżącej decyzja została wydana przez osoby nieupoważnione, ponieważ zgodnie z treścią art. 18 ust.2 ustawy o Inspekcji Handlowej decyzję o wstrzymaniu świadczenia usług można wydać tylko na podstawie upoważnienia Wojewódzkiego Inspektora, a inspektorzy D. M. i A. K. takim upoważnieniem nie dysponowali. Główny Inspektor Inspekcji Handlowej działając w oparciu o art. 5 ust.2 dnia 15 grudnia 2000 roku o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 4, poz 25 ze zm.) w związku z art.46 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807 ze zm.) i art.32 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r., Nr 153, poz.1504 ze zm.) oraz art. 138 §1 pkt 1 k.p.a., decyzją z dnia [...] czerwca 2006 roku utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ w uzasadnieniu decyzji wywodzi, że na podstawie art.18 ust.1 i 3 ustawy o Inspekcji handlowej wojewódzki inspektor może zarządzić między innymi wstrzymanie świadczenia usług, jeżeli jest to konieczne ze względu na bezpieczeństwo lub interes konsumentów albo interes gospodarczy państwa. Brak licencji na sprzedaż paliw ciekłych narusza bezpieczeństwo i interes konsumentów, ponieważ obiekt nie był badany pod kątem czy spełnia szereg wymogów technicznych ( budowlanych, przeciwpożarowych, z zakresu ochrony środowiska i innych), które mają zapewnić bezpieczeństwo konsumentom. Interes gospodarczy państwa został naruszony przez nie uiszczenie obowiązkowych opłat. Odnośnie naruszenia dyspozycji art. 18 ust. 2 ustawy organ podniósł, że Dyrektor Delegatury w K. działał w oparciu o upoważnienie wydane przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w S.. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca ponownie zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 18 ust.1 i 3 ustawy o Inspekcji Handlowej przez przyjęcie tego przepisu jako podstawy orzeczenia w sytuacji gdy materiał dowodowy nie pozwalał stwierdzić, że został on naruszony. Skarżąca podniosła, że nie kwestionuje udzielonego upoważnienia Dyrektorowi Delegatury w K., ale o istnieniu tego upoważnienia powinna być poinformowana w trakcie trwania kontroli, a co najważniejsze dotyczy ono Dyrektora A. K. i nie zawiera prawa do udzielania substytucji, a zaskarżone rozstrzygnięcie wydali inspektorzy D. M. i A. K.. Ponadto kontrolowana stacja spełniała wszelkie wymagania techniczne i sprzedaż paliw, które odpowiadały podstawowym normom jakościowym, nie stanowiła zagrożenia dla konsumentów. Obecnie skarżąca kompletuje niezbędne dokumenty celem złożenia wniosku o wydanie koncesji. Zdaniem skarżącej nie został również naruszony interes gospodarczy państwa, ponieważ zawsze deklarowała i deklaruje uiszczenie opłat koncesyjnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi zatem o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, która jest dokonywana w kontekście zgodności z prawem materialnym i procesowym, a nie według kryteriów celowościowych. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skarga analizowana stosownie do wymienionych założeń kontroli sądowej decyzji administracyjnych podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organu, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i prawną jego ocenę w świetle mających zastosowanie przepisów. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżąca prowadziła sprzedaż paliw płynnych na stacji "Stacje Paliw [...]" w S. bez wymaganej prawem koncesji. Natomiast spór sprowadza się to tego, czy w takim stanie faktycznym decyzja wstrzymująca świadczenie usług polegających na sprzedaży benzyn i oleju napędowego została wydana zgodnie z obowiązującym stanem prawnym. Zgodnie z art 46 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej uzyskania koncesji wymaga wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie: 1) poszukiwania lub rozpoznawania złóż kopalin, wydobywania kopalin ze złóż, bezzbiornikowego magazynowania substancji oraz składowania odpadów w górotworze, w tym w podziemnych wyrobiskach górniczych; 2) wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią i amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym; 3) wytwarzania, przetwarzania, magazynowania, przesyłania, dystrybucji i obrotu paliwami i energią; 4) ochrony osób i mienia; 5) rozpowszechniania programów radiowych i telewizyjnych; 6) przewozów lotniczych. Natomiast art. 32 ust.1 pkt 4 ustawy Prawo energetyczne stanowi, że uzyskania koncesji wymaga wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie: obrotu paliwami lub energią, z wyłączeniem: obrotu paliwami stałymi, obrotu energią elektryczną za pomocą instalacji o napięciu poniżej 1 kV będącej własnością odbiorcy, obrotu paliwami gazowymi, jeżeli roczna wartość obrotu nie przekracza równowartości 100.000 euro, obrotu gazem płynnym, jeżeli roczna wartość obrotu nie przekracza 10.000 euro, oraz obrotu paliwami gazowymi lub energią elektryczną dokonywanego na giełdach towarowych przez towarowe domy maklerskie prowadzące działalność maklerską w zakresie obrotu towarami giełdowymi na podstawie ustawy z dnia 26 października 2000 r. o giełdach towarowych jak również obrotu ciepłem, jeżeli moc zamówiona przez odbiorców nie przekracza 5 MW. Tak więc na skarżącej spoczywał ustawowy obowiązek uzyskania koncesji na sprzedaż benzyn i oleju napędowego jeszcze przed rozpoczęciem działalności gospodarczej w tym zakresie. Przed uzyskaniem koncesji obiekt, w którym ma być sprzedawane paliwo ciekłe poddawany jest kontroli pod kątem, czy spełnia określone warunki techniczne (budowlane, przeciwpożarowe, w zakresie ochrony środowiska i inne), które muszą zapewnić dystrybucje paliwa w sposób niezagrażający życiu i zdrowiu konsumentom. Spełnienie tych wymagań technicznych musi być potwierdzone uzyskaniem właściwych decyzji i pozwoleń, a nie może opierać się na subiektywnym przekonaniu przedsiębiorcy. Mając na uwadze powyższe uwarunkowania Sąd podzielił pogląd organu, że brak koncesji narusza bezpieczeństwo i interes konsumentów, co w konsekwencji upoważniało organ do wydania decyzji zarządzającej wstrzymanie świadczenia usług polegających na sprzedaży benzyn silnikowych i oleju napędowego zgodnie z dyspozycją art.18 ust. 1 i 3 ustawy o Inspekcji handlowej, który stanowi, że: 1. Wojewódzki inspektor może zarządzić w toku kontroli, w drodze decyzji, ograniczenie wprowadzania do obrotu, wstrzymanie wprowadzania do obrotu lub wycofanie z obrotu produktów albo wstrzymanie świadczenia usług bądź niezwłoczne usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, jeżeli jest to konieczne ze względu na bezpieczeństwo lub interes konsumentów albo interes gospodarczy państwa. 3. Decyzja, o której mowa w ust.1, podlega natychmiastowemu wykonaniu. Z uzyskaniem i posiadaniem koncesji wiążą się obligatoryjne opłaty koncesyjne, które musi ponosić przedsiębiorca. Nie uiszczenie takich opłat narusza interes gospodarczy państwa. Odnośnie zarzutu, że decyzja pierwszoinstancyjna została wydana przez inspektorów D. M. i A. K., a więc osoby nieuprawnione, należy uznać za nietrafny. Podstawą przeprowadzenia kontroli było upoważnienie udzielone dla inspektorów D. M. i A. K., przez Dyrektora Delegatury w K. oraz kartę kwalifikacyjną. Zakres kontroli obejmował również sprawdzenie czy skarżąca posiada koncesję na obrót paliwami ciekłymi. Decyzję z dnia [...] maja 2006 roku wydał [...] Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w S., a podpisał ją Dyrektor Delegatury A. K., działający na podstawie upoważnienia udzielonego mu przez Wojewódzkiego Inspektora w dniu [...] maja 2003 roku do czasu odwołania, na mocy, którego uprawniony jest do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń w jego imieniu (upoważnienie w aktach administracyjnych). Powyższe zgodne jest z art.18 ust.2 ustawy o Inspekcji handlowej, który stanowi, że wojewódzki inspektor może upoważnić inspektora do wydania w jego imieniu w toku kontroli decyzji, o której mowa w ust.1. Nie ma racji skarżąca twierdząc, że decyzję wydali i podpisali inspektorzy przeprowadzający kontrolę. Faktycznie na tej decyzji poza podpisem Dyrektora Delegatury w K. są podpisy M. M. i A. K. pod sporządzono odręcznie adnotacją, że niniejsza decyzja została doręczona i pozostawiona na biurku w stacji paliw, a skarżąca odmówiła potwierdzenia doręczenia jej decyzji własnoręcznym podpisem. Tylko do tego zapisu, umieszczonego nota bene pod pozycją " Potwierdzenie odbioru" odnoszą się podpisu obu inspektorów. Sąd oceniając zaskarżoną decyzję nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127, ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło