VI SA/Wa 1550/04
WyrokWSA w Warszawie2005-05-09
Skład orzekający: Sędzia (spr.), Sędzia WSA
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i dokonał właściwej oceny prawnej, w szczególności w zakresie klasyfikacji pojazdu i zastosowania przepisów dotyczących kar za przejazd pojazdem nienormatywnym?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Organy administracji publicznej nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dowodowego, nie ustaliły należycie stanu faktycznego, a w szczególności nie dokonały precyzyjnego określenia rodzaju pojazdu i jego klasyfikacji jako pojazdu specjalnego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Brak jest również w aktach administracyjnych dokumentów potwierdzających legalność dokonanych pomiarów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na Przedsiębiorstwo Produkcji [...] B. Sp. z o.o. za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Organ pierwszej instancji nałożył karę za przekroczenie dopuszczalnego nacisku na osie i dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę, podnosząc, że pojazd (pompa do betonu) jest pojazdem specjalnym, a użytkownik nie ma wpływu na rozkład jego ciężaru. Skarżący kwestionował również zgodność przepisów z konstytucyjną zasadą państwa prawnego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2004 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] marca 2004 r. Stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz Przedsiębiorstwa Produkcji [...] B. Sp. z o.o. w W. kwotę 2800 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Łukasz Poprawski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2005 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcji [...] B. Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] marca 2004 roku; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz Przedsiębiorstwa Produkcji [...] B. Sp. z o.o. w W. kwotę 2800 (dwa tysiące osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu.
Decyzją z dnia [...] marca 2004r. nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta W. przez Dyrektora ds. Infrastruktury Zarządu Dróg Miejskich nałożono na przedsiębiorstwo Produkcji [...] B. sp. z o.o. karę pieniężną w wysokości 12 360 zł. Decyzję wydano na podstawie art. 19 ust. 5 i art. 13 ust. 2a i2b ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tj. Dz.U. 2000r. nr 71 poz. 838 ze zm.), lp. 5, 6 tabeli tej ustawy, § 3, 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. nr 32 poz. 262) i art. 104 k.p.a. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowił stwierdzony w czasie przeprowadzonej w dniu 12 września 2003r. kontroli należącego do w/w spółki 3-osiowego pojazdu (pompa do betonu) m-ki Tatra 815 nr rej [...] fakt przekroczenia dopuszczalnego nacisku na II i III oś pojazdu (odpowiednio o 19,7 kN i 25,4kN) i dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu o 4,4 t.
W odwołaniu od tej decyzji [...] B. sp. z o.o. wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania. W odwołaniu podniesiono, że przewoźnik nie może ponosić negatywnych skutków ew. wad konstruktywnych pojazdu i sprzecznych ze sobą decyzji administracyjnych. Skoro pojazd został zarejestrowany dopuszczony do ruchu i użytkowany zgodnie z warunkami dopuszczenia, to użytkownik nie może być karany. Określenie w drodze rozporządzenia norm, których nie jest w stanie spełnić pojazd użytkowany zgodnie z przeznaczeniem stoi ze sobą w sprzeczności. Nadto podniesiono, iż karanie za niedochowanie wymogów, których przewoźnik nie jest w stanie spełnić jest sprzeczne z konstytucyjną zasadą państwa prawnego.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2004r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podniesiono, że zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 14 listopada 2003r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 200, poz. 1953), która weszła w życie z dniem 24 listopada 2003r. sprawa z uwagi na wszczęcie postępowania w dniu 12 września 2003r. (data kontroli) podlega rozpatrzeniu wg stanu prawnego obowiązującego przed dniem 24 listopada 2003r. i w świetle ustawy o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym w tej dacie zostały spełnione, zgodnie z ustaleniami organu I instancji, przesłanki do obciążenia skarżącego nałożoną karą. Organ podniósł nadto, iż trzeba odróżnić parametry techniczne pojazdu określone w dowodzie rejestracyjnym pojazdu od parametrów technicznych pojazdu wynikających z przepisów powołanego wyżej rozporządzenia i okoliczność, że pojazd został zarejestrowany, dopuszczony do ruchu i użytkowany zgodnie z przeznaczeniem nie ma wpływu na wynik sprawy.
W skardze na tę decyzję [...] B. sp. z o.o. wniosła o jej uchylenie i zasądzenie kosztów procesu wg norm przepisanych. Podnosząc zarzuty podniesione w odwołaniu skarżący podniósł nadto, że kontrolowany pojazd jest pojazdem specjalnym – zamontowana na podwoziu ciągnika pompa do betonu. Posiada ona określoną wagę i jest usytuowana na stałe i użytkownik nie ma żadnych możliwości w manewrowaniu jej usytuowaniem na pojeździe, a co za tym idzie w dysponowaniu rozkładem jej ciężaru na poszczególne osie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie uznając zarzuty skargi za bezzasadne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd dokonuje zatem kontroli decyzji administracyjnych z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym jak i prawem procesowym.
Sąd, co wymaga przy tym podkreślenia, rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. l34 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż zasługuje ona na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca, naruszają prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawę materialnoprawną decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych. Niemniej jednak każdy z orzekających w sprawie organów był związany rygorami procedury administracyjnej określonymi w kodeksie postępowania administracyjnego. Postępowanie prowadzone w niniejszej sprawie winno zatem być prowadzone w sposób zapewniający pełną realizację zasad ogólnych tej procedury i reguł dotyczących postępowania dowodowego. Z art. 6, 7 k.p.a. statuujących zasadę praworządności i prawdy obiektywnej wynika dla organu administracji obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, który winien być, stosownie do art. 77 § 1 k.p.a., wyczerpująco zebrany i wnikliwie oceniony, a ustalenia i ocena prawna winny być, stosownie do wymogu art. 107 k.p.a., przedstawione w uzasadnieniu. W takim zakresie organ II jak i I instancji postępowania nie przeprowadził, a skutkiem tego stanu rzeczy jest naruszenie w/cyt. przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy i w konsekwencji uznanie przez Sąd, iż w/w decyzje naruszają prawo.
Z protokołu z zatrzymania i kontroli pojazdu wynika bowiem, iż kontrolowany był pojazd o nr rej [...] z ładunkiem pompy do betonu zaś w uzasadnieniu decyzji I instancji wskazano, iż zatrzymany został do ważenia 3-osiowy pojazd tym razem określany już jako pompa do betonu, co wskazuje na to, iż pompa do betonu nie była ładunkiem tylko częścią składową pojazdu.
Tak też, jako pompę do betonu, określa kontrolowany pojazd skarżący, który przedstawił w postępowaniu przed organem I instancji dowód rejestracyjny pojazdu (którego kserokopia znajduje się w aktach administracyjnych). W dowodzie tym, w miejscu określającym rodzaj pojazdu i jego przeznaczenie wpisano "sam. specjalny inny". W nawiązaniu do powyższego skarżący określa pojazd jako pojazd specjalny.
Powstaje kwestia, czy kontrolowany pojazd jest pojazdem specjalnym w rozumieniu ustawy prawo o ruchu drogowym, za który stosownie do art. 2 pkt 36 w brzemieniu obowiązującym do dnia 30 kwietnia 2004r., uznawany był pojazd samochodowy lub przyczepa konstrukcyjnie nieprzeznaczona do przewozów osób lub ładunku zaś w brzemieniu art. 2 pkt 36 nadanym ustawą z dnia 20 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym.... (Dz.U. 2004 nr 92, poz. 884), która weszła w życie od 1 maja 2004r. takim pojazdem jest pojazd samochodowy lub przyczepa przeznaczony do wykonywania specjalnej funkcji, która powoduje konieczność dostosowania nadwozia lub posiadania specjalnego wyposażenia w pojeździe, w którym mogą być przewożone osoby lub rzeczy związane z wykonywaniem tej funkcji. § 1 powołanego w podstawie prawnej decyzji rozporządzenia Ministra Infrastruktury wyłącza w określonym w tym przepisie zakresie stosowanie jego przepisów do pojazdu specjalnego. Rzeczą organu było zatem dokładne określenie rodzaju pojazdu i dokonanie oceny w powyższym zakresie. Takich odniesień żadna z decyzji nie zawiera. Wprawdzie, jak wynika z w/w protokołu, kontrolowanym udostępniono do wglądu świadectwa legalizacji przyrządów pomiarowych i protokołu pomiaru równości terenu na stanowisku ważenia pojazdu i miał on możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag (wskazanych w protokole) ze świadectwami legalizacji jednakże w aktach administracyjnych brak jest w/w dokumentów i w uzasadnieniach decyzji nie odwołano się w jakimkolwiek zakresie do tych dokumentów czyniąc niemożliwym kontrolę sądu co do legalności dokonanych pomiarów, co oznacza, iż także w tym zakresie doszło do naruszenia powołanych przepisów prawa procesowego.
Z tych też względów Sąd stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uznał, iż obie decyzje jako naruszające prawo podlegają uchyleniu i w konsekwencji orzekł, jak w pkt 1 sentencji, w pkt 2 zaś stosowanie do art. 151 p.p.s.a.
O kosztach orzeczono stosownie do art. 200 p.p.s.a. i przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz.1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło