VI SA/Wa 1554/14

WyrokWSA w Warszawie2015-01-07

Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Zbigniew Rudnicki, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych może zostać wydana na podstawie protokołu kontroli, w którym stan faktyczny ustalono na podstawie oświadczenia osoby niebędącej przedstawicielem prawnym kontrolowanego podmiotu, a sam kontrolowany nie był obecny podczas kontroli?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja ustalająca opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych może zostać wydana na podstawie protokołu kontroli, nawet jeśli kontrolowany podmiot nie był obecny podczas kontroli, a stan faktyczny ustalono na podstawie oświadczenia osoby niebędącej jego przedstawicielem prawnym. Sąd stwierdził, że omyłka pisarska w nazwisku osoby składającej oświadczenie nie wpływa na ważność ustaleń, a przepisy ustawy o opłatach abonamentowych nie wymagają obecności przedstawiciela prawnego podczas kontroli.
Stan faktyczny
W toku kontroli przeprowadzonej w lokalu zajmowanym na potrzeby działalności gospodarczej Pana R. S. ujawniono 19 niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych. Stan faktyczny ustalono na podstawie protokołu kontroli i oświadczenia G. S., ciotki właściciela, która potwierdziła obecność odbiorników w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Pan R. S. wniósł odwołanie, kwestionując prawidłowość kontroli przeprowadzonej pod jego nieobecność i na podstawie oświadczenia osoby, której tożsamości nie potwierdzał. Minister Administracji i Cyfryzacji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji ustalającą opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych oddala skargę Minister Administracji i Cyfryzacji decyzją z dnia [...] marca 2014 r. Nr [...] działając na podstawie art. 5 ust. 1 i 3 oraz art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. Nr 85, poz. 12 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.dlaej k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...] lutego 2014 r. wniesionego przez Pana R. S. (zwanego dalej skarżącym lub stroną ) prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą R. S. z głównym miejscem wykonywania działalności pod adresem: ul. [...],[...] J., od decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] wydanej przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. ustalającej opłatę za używanie 19 niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 10 630,50 zł (słownie: dziesięć tysięcy sześćset trzydzieści zł pięćdziesiąt gr) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] sierpnia 2013 r., zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych przeprowadzona została kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w lokalu przy ul. [...] w K. zajmowanym na potrzeby prowadzonej przez Pana R. S. działalności gospodarczej pod firmą R. S. z głównym miejscem wykonywania działalności pod adresem: ul. [...],[...] J.. Kontrola została przeprowadzona w obecności Pani G. S. - ciotki właściciela. W wyniku przeprowadzonej kontroli ujawniono w lokalu dziewiętnaście odbiorników telewizyjnych i ustalono okres ich używania dwa miesiące. Protokół z kontroli został podpisany przez osoby kontrolujące oraz Panią G. S.. Do protokołu dołączono również oświadczenie Pani G. S. opatrzone datą [...] sierpnia 2013 r., w którym stwierdzono obecność w kontrolowanym lokalu 19 szt. odbiorników telewizyjnych będących w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Uruchomienie tych odbiorników, w celu stwierdzenia technicznej możliwości dostosowania do odbioru programu nie było możliwe z uwagi na fakt ,że w pokojach przebywali goście. Oświadczenie to zostało bez zastrzeżeń podpisane przez Paną G. S.. Pismem z dnia [...] września 2013 r. organ I instancji zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia używania niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych informując o treści art. 10 § 1 k.p.a., W dniu [...] września 2013 r. (drogą elektroniczną) Strona wyjaśniła organowi I instancji, iż zarejestrowała odbiorniki przez Internet i odesłała kopię wniosku przed dwoma tygodniami. W dniu [...] stycznia 2014 r. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A - organ I instancji wydal decyzję Nr [...] ustalającą opłatę za używanie 19 niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 10 630,50 zł. W dniu [...] lutego 2014 r. Pan R. S. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, w którym podniósł, iż nie był obecny podczas przeprowadzonej kontroli. W kontroli uczestniczyła jego ciocia G. S.. Wyjaśnił, że za pomocą strony internetowej zarejestrował używane odbiorniki. Strona wskazała, iż wcześniej nie miała świadomości konieczności rejestracji każdego odbiornika. W 2009 r. Strona dokonała rejestracji odbiornika, którego używa dla potrzeb własne. Strona podniosła, iż nie jest w stanie dokonać opłaty nałożonej tytułem używania niezarejestrowanych odbiorników. Wspomnianą na wstępie decyzją Minister Administracji i Cyfryzacji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji wskazując w uzasadnieniu, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Zgodnie z art. 2 ust. 2 w/w ustawy, domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. W świetle w/w uregulowań prawnych, zdolność do natychmiastowego odbioru programu przez odbiornik jest równoznaczna ze stwierdzeniem, iż odbiornik jest używany, a to z kolei prowadzi do wniosku, że posiadacz jest obowiązany do wniesienia opłaty abonamentowej za jego używanie. Opłatę tę uiszcza się za każdy odbiornik - z wyjątkiem przypadków określonych w art. 2 ust. 5. Wskazać przy tym należy, że zgodnie z art. 2 ust. 5 i 6 tej ustawy niezależnie od liczby odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych używanych przez osoby fizyczne w tym samym gospodarstwie domowym lub samochodzie stanowiącym ich własność uiszcza się tylko jedną opłatę abonamentową, z tym że poprzez gospodarstwo domowe należy rozumieć zespół osób mieszkających i utrzymujących się wspólnie albo jedną osobę utrzymującą się samodzielnie. Następnie organ przytoczył stan faktyczny ustalony w sprawie podkreślając, że w kontroli uczestniczyła ciotka właściciela Pani G. S., wskazując że ujawniono 19 odbiorników telewizyjnych będących w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu i ustalono okres ich używania dwa miesiące. Odnosząc się do kwestii przeprowadzenia kontroli pod nieobecność Strony organ wyjaśnił, żaden przepis ustawy o opłatach abonamentowych nie wymaga, by w kontroli uczestniczył organ uprawniony do reprezentacji podmiotu kontrolowanego, ani też by ważność protokołu zależała od jego podpisu przez osoby wchodzące w skład takiego organu zgodnie z zasadami reprezentacji podmiotu kontrolowanego. Organ II instancji podkreślił, że w toku kontroli osoby biorące w niej udział nie składają oświadczeń woli wymagających dla swej skuteczności działania organów uprawnionych do ich reprezentacji, lecz oświadczenia wiedzy dotyczące przedmiotu kontroli. Ustalenia, czy odbiorniki znajdują się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu może dokonać się w drodze bezpośredniego sprawdzenia tej okoliczności lub ewentualnie w drodze oświadczenia osoby uczestniczącej w kontroli. Zarówno jeden jak i drugi sposób ustalenia jest dopuszczalny jednak informacja o tym fakcie musi znaleźć się w protokole z kontroli podpisanym przez kontrolujących i przez osobę uczestniczącą w kontroli. W przedmiotowej sprawie z treści protokołu jasno wynika, iż kontrolerzy weszli w posiadanie informacji dotyczących ilości ujawnionych odbiorników i ich gotowości do natychmiastowego odbioru programu w oparciu o oświadczenie Pani G. S.. Na poparcie swoich twierdzeń organ przytoczył stosowne orzecznictwo sadów administracyjnych. Odnosząc się do kwestii braku wiedzy Strony o konieczności rejestracji każdego odbiornika organ II instancji wyjaśnił, że nie budzi wątpliwości, obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych. Wynika to wprost z obowiązujących przepisów ustawy o opłatach abonamentowych. Wskazał, iż kwestie związane z obowiązkiem uiszczania abonamentu są powszechnie znane, zwłaszcza w związku ze wzmożoną kampanią przypominającą i nakłaniającą do opłacania abonamentu, a ponadto uregulowane obowiązującymi przepisami prawnymi. Strona będąca jednocześnie przedsiębiorcą powinna znać przepisy prawa, zważywszy, że obowiązek rejestracji odbiorników ciąży na każdej osobie używającej odbiornika, zaś uregulowania dotyczące terminu, w którym należy dokonać rejestracji są tożsame dla wszystkich. Organ podkreślił przy tym, że kwestia uiszczania abonamentu w ramach gospodarstwa domowego nie obejmuje używania odbiorników w lokalu o charakterze handlowym, usługowym czy produkcyjnym. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Pełnomocnik Pana R. S.. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania w postaci zasad ogólnych sformułowanych w Kodeksie postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 6 k.p.a., 7 k.p.a., 8 k.p.a., 9 k.p.a. i 10 par. 1 k.p.a., co stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące nieważnością decyzji, ewentualnie naruszenie prawa mające istotne wpływ na wynik sprawy. 2. naruszenie przepisów postępowania procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj: – art. 6 k.p.a. w zw. z art. 2 ustawy o opłatach abonamentowych poprzez bezpodstawne uznanie za prawidłowe domniemania istnienia odbiorników telewizyjnych oraz ich stanu technicznego; – art. 7 k.p.a. w zw. z art. 138 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty odwołania, lecz arbitralne przyjęcie słuszności rozstrzygnięcia decyzji I instancji; – art. 81 k.p.a. poprzez jego arbitralne zastosowanie; 3. naruszenie przepisów prawa materialnego: – art. 2 pkt. 1, 2 i 4 ustawy o opłatach abonamentowych w związku z art. 5 ust 3 i art. 7 ust. 6 ustawy o opłatach abonamentowych poprzez przyjęcie, że nałożenie na stronę opłaty abonamentowej w związku z zastosowaniem domniemania, którego przyjęcia nie uzasadniał stan faktyczny w sprawie jest uzasadnione faktycznie i prawnie. – art. 77 i n. w szczególności zaś art. 80 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez ich niezastosowanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie skarżącego. Mając powyższe na uwadze wniósł o: 1) uwzględnienie skargi i o stwierdzenie nieważności decyzji Organu II instancji w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i stwierdzenie nieważności decyzji Organu I Instancji na podstawie art. art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 p.p.s.a. ewentualnie na wypadek uznania przez Sąd, że nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji, wniósł o uchylenie w całości decyzji Organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz uchylenie w całości decyzji Organu I Instancji na podstawie art. art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. 2) zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi szczegółowo odniósł się do poszczególnych zarzutów. W ocenie skarżącego organu II instancji utrzymała w mocy decyzję Organu I instancji - opartą na niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, gdyż stan faktyczny w sprawie ustalono w oparciu o rozmowę z osobą o tożsamości nieznanej Skarżącemu, nie reprezentującą Skarżącego, nieuprawnioną do składania w jego imieniu wyjaśnień czy informacji. Pominięto udział samego Skarżącego w czynności. Skarżący podkreśla, że osoba o tożsamości G. S. nie istnieje, -przynajmniej w kręgu znanym Skarżącemu. Skarżący nie ma ciotki o - takim nazwisku. Jest to błąd o doniosłych skutkach prawnych, gdyż de facto oparto się na wyjaśnieniach osoby nieznanej. Osoby sporządzające kontrolę nie sprawdziły jej dowodu tożsamości, skoro nie ma o tym wzmianki w protokole kontroli, a to zaniedbanie uniemożliwia weryfikację tej osoby, jej tożsamości a tym samym złożonych wyjaśnień, zwłaszcza, że na tych wyjaśnieniach oparto się, wydając w stosunku do Skarżącego decyzje, w obu instancjach. Skarżącemu nie zapewniono czynnego udziału w toku kontroli, nie uprzedzono go o czynnościach kontrolnych, nie pozwolono mu złożyć wyjaśnień na etapie kontroli, co później wpłynęło znacząco na możliwość obrony jego praw i weryfikacji ustaleń poczynionych w toku kontroli, które stały się podstawą dla negatywnych dla Skarżącego ustaleń. Ograniczono się do zagadnięcia znajdującej się najprawdopodobniej w pobliżu osoby, której tożsamości Skarżący nie potwierdza jako swojej ciotki i na tej podstawie sporządzono protokół. Odnosząc się do naruszenia art. 77 i n. w szczególności zaś art. 80 ust. 1 Ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (dalej u. o s. d. g.) poprzez ich niezastosowanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie skarżącego, skarżący wskazał ,że organ kontroli uchybił wymienionym wyżej przepisom prawa w zakresie niepowiadomienia przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli, gdyż w sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek wymienionych w art. 79 ust. 2 i 3 u.o.s.d.g., która uzasadniałaby takie odstąpienie, a przynajmniej organ takich powodów nie wskazał i nie uzasadnił przyczyny braku zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli (którą to przyczynę winien zamieścić w książce kontroli i protokole kontroli). Odstąpienie od możliwości zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli przedsiębiorcy nie przewidują przepisy art. 7 ustawy o opłatach abonamentowych, które niewątpliwie są przepisami szczególnymi w zakresie kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 77 ust. 2 u.o.s.d.g. w zakresie obowiązku zawiadamiania przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli obowiązują przepisy art. 79 u.o.s.d.g. Reasumując, nie istniały podstawy do tego, żeby nie zawiadomić Skarżącego o kontroli, uniemożliwiając mu, albo osobie przez niego upoważnionej, obecność w toku kontroli i składanie wyjaśnień. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że istotnie w protokole z kontroli, wypełnianym na podstawie ustnych oświadczeń osoby uczestniczącej w kontroli wpisano jej nazwisko ,,S.", podczas, gdy wg twierdzeń Skarżącego zawartych odwołaniu osoba uczestnicząca w kontroli nazywa się G. Sz. i jest ciocia skarżącego Pana R. S.. Organ podkreślił, iż ustawodawca nie wyposażył kontrolujących w uprawnienia do kontroli dokumentów tożsamości osoby uczestniczącej w kontroli i w tym zakresie kontrolujący muszą opierać się na oświadczeniach takiej osoby. Skoro sam Skarżący w odwołaniu twierdzi, iż jego ciocia G. Sz. uczestniczyła w kontroli, to jej oświadczenia mogły stanowić pełną podstawę do poczynienia ustaleń niezbędnych do wydania decyzji ustalającej używanie 19 niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych, tym bardziej, iż sam skarżący na żadnym etapie postępowania, ani w odwołaniu od decyzji nie kwestionował dokonanych w toku kontroli ustaleń. Podkreślić też należy, iż żaden przepis prawa nie przewiduje obowiązku uczestnictwa w kontroli realizacji obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych samego kontrolowanego, bądź też osoby przez niego upoważnionej. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów o swobodzie działalności gospodarczej organ wyjaśnił, że przepisy rozdziału 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej dotyczą czynności organów kontroli polegających na bezpośrednim poznaniu działalności przedsiębiorcy i związane są m.in. z zapoznaniem się z dokumentacją i zabezpieczeniem dokumentów, akt oraz innych środków dowodowych znajdujących się u kontrolowanego (wyrok WSA w Olsztynie z dnia 26 listopada 2009 r., I SA/Ol 591/09, LEX nr 558757). Bez wątpienia za czynność tego rodzaju nie można uznać kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV ponieważ nie wpływa ona na bieżące funkcjonowanie przedsiębiorstwa i nie jest związana z bezpośrednim badaniem prowadzonej działalności gospodarczej. Organ nie miał zatem obowiązku powiadamiania Strony o terminie przeprowadzenia kontroli, przeprowadzania jej w obecności kontrolowanego albo osoby przez niego upoważnionej, udzielania pouczeń przewidzianych przepisami ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, jak również przedstawienia upoważnienia do przeprowadzenia kontroli spełniającego wymagania określone w art. 79 ust. 1 tej ustawy. Powyższe stanowisko potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 kwietnia 2013 roku sygn. akt II GSK 92/12. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia z dnia [...] marca 2014 r. Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...] ustalającą opłatę za używanie 19 odbiorników telewizyjnych w kwocie 10 630,50zł. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił jej niezgodność z prawem materialnym jak i przepisami postępowania. W istocie zarzuty strony skarżącej mają przede wszystkim charakter procesowy, związany z niewłaściwym lub niedostatecznym ustaleniem stanu faktycznego poprzez oparcie stanu faktycznego sprawy na oświadczeniu Pani G. S., która to osoba nie jest znana skarżącemu. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela powyższego stanowiska skarżącego. W ocenie Sądu doszło tu jedynie do zwykłej omyłki pisarskiej w nazwisku ciotki skarżącego Pani G. Sz., która brała udział w kontroli i składała stosowne oświadczenia z dnia 29 sierpnia 2013 r. potwierdzając je własnoręcznym podpisem (k. 22 a/a). Osoby kontrolujące błędnie wpisały do protokołu kontroli nazwisko ciotki skarżącego jako "G. S.", a błąd ten został następnie powielony zarówno przez organ I jak i II instancji, pomimo iż skarżący w odwołaniu wskazał, że w kontroli uczestniczyła jego ciotka pani G. Sz.. Powyższa omyłka pisarska w ocenie Sądu nie świadczy o błędnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy, zwłaszcza że po kontroli a przed wydaniem decyzji skarżący dokonał rejestracji 19 odbiorników telewizyjnych, o których mowa w zaskarżonych decyzjach. W ocenie Sądu, w stanie faktycznym ustalonym w niniejszej sprawie organ miał w pełni uzasadnione podstawy do tego, aby nałożyć na skarżącego opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych za używanie odbiorników telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. W myśl ust. 2 powołanego przepisu domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Co do zasady opłatę abonamentową uiszcza się za każdy odbiornik telewizyjny (ust. 4 art. 2 u.o.a.). Modyfikację tej zasady ustawodawca wprowadza w ust. 5 art. 2 u.o.a określając krąg podmiotów, które niezależnie od liczby używanych odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zobowiązane są do uiszczania tylko jednej z opłat abonamentowych. Z językowej wykładni powołanych przepisów wynika, że ich adresatem jest posiadacz odbiornika telewizyjnego, który w sytuacji jego używania, zobowiązany jest do uiszczania opłaty abonamentowej. Przy czym "używanie" objęte jest domniemaniem zakładającym, że w sytuacji, gdy odbiornik znajduje się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, to jest on używany przez jego posiadacza. Reasumując obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych został w ustawie z 2005 r. o opłatach abonamentowych powiązany z obowiązkiem rejestracji odbiorników. Powyższa ustawa jest adresowana do wszystkich podmiotów, które posiadają i używają odbiorniki telewizyjne lub radiofoniczne, a obowiązek rejestracji odbiorników, który ma umożliwić zidentyfikowanie zobowiązanych do wnoszenia opłaty abonamentowej, tak samo jak sama opłata, ma charakter powszechny i dotyczy wszystkich obywateli. W myśl art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator publiczny, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych, a nadzór nad wykonywaniem kontroli obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku pobierania opłaty abonamentowej sprawuje minister właściwy do spraw łączności. W przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego kierownik jednostki operatora publicznego, o którym mowa w art. 5 ust. 1, przeprowadzający kontrolę, wydaje decyzję, w której nakazuje rejestrację odbiornika oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, o której mowa w art. 5 ust. 3. Od decyzji służy odwołanie do ministra właściwego do spraw łączności, (ust. 6 i 7 art. 7 u.o.a.). W toku przeprowadzonej przez operatora publicznego kontroli w dniu [...] sierpnia 2013 r. ustalono, że przy ul. [...] w K., w lokalu zajmowanym na potrzeby prowadzonej przez Pana R. S. działalności gospodarczej pod firmą R. S. z głównym miejscem wykonywania działalności pod adresem: ul. [...],[...] J., znajduje się 19 niezarejestrowanych, sprawnych odbiorników telewizyjnych w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu przez telewizje naziemną. Jak podkreśla się w orzecznictwie sprawdzenia, czy odbiorniki znajdują się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu można dokonać w drodze bezpośredniego sprawdzenia bądź w drodze oświadczenia osoby uczestniczącej w kontroli. Ustaleń tych organ dokonał na podstawie protokołu kontroli, oświadczenia wiedzy złożonego przez Panią G. Sz. - ciotkę właściciela, która bez uwag podpisała zarówno protokół kontroli jak i oświadczenie. Sąd podziela stanowisko organów I i II instancji, że brak jest podstaw do kwestionowania wiarygodności złożonego przez Panią G. Sz.- ciotkę oświadczenia. Podkreślić należy, że Pani G. Sz. - ciotka właściciela w dniu kontroli wykonywała pracę w kontrolowanym obiekcie, złożone na piśmie oświadczenie opatrzyła własnoręcznym podpisem, wskazała też konkretną liczbę odbiorników (a nie np. szacunkową), a także odmówiła kontrolerom dostępu do pokoi ze względu na obecność gości. Wszystko to wskazuje, że Pani G. Sz. - ciotka właściciela jest wiarygodnym źródłem dowodowym, którego wartości dowodowej nie można zakwestionować. Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. - jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zatem ustalenia kontroli oparte na oświadczeniach Pani G. Sz. prawidłowo przyjął za wiarygodne. Podkreślenia wymaga również fakt, że skarżący nie kwestionował bezpośrednio wiarygodności oświadczenia Pani G. Sz., co było przecież możliwe w toku postępowania, mając zapewniony czynny udział w każdym z jego stadiów, skarżący miał możliwość przedstawienia przeciwdowodów na okoliczności objęte jej oświadczeniem. Skarżący natomiast po kontroli dokonał rejestracji 19 odbiorników telewizyjnych, a w odwołaniu przyznał że w kontroli uczestniczyła jego ciocia Pani G. Sz.. Odnosząc się do zarzutu skargi zauważyć należy, że jak to już wyżej zostało wykazane w protokole kontroli utrwala się przebieg i wyniki kontroli. Sporządzony jest on przez kontrolującego, a w sytuacji, gdy jak w niniejszej sprawie, w czynnościach kontrolnych bierze udział przedstawiciel podmiotu kontrolowanego - przedstawia się go do podpisu tej osobie. W warunkach niniejszej sprawy w kontroli uczestniczyła Pani G. Sz.. Nie ma zdaniem Sądu przeszkód prawnych, by w kontroli brał udział kto inny, aniżeli przedstawiciel właściciela np. recepcjonista czy inna osoba zatrudniona w hotelu, zorientowana w jego funkcjonowaniu. Wówczas podpis takiej osoby na protokole kontroli należałoby uznać za potwierdzający, po pierwsze, że brała ona udział w kontroli, a po drugie, że osoba ta nie kwestionuje ustaleń kontroli lub przeciwnie - zgłasza zastrzeżenia, do których należy odnieść się w toku postępowania przed organami. Ponadto osoba ta składa oświadczenie wiedzy dotyczące przedmiotu kontroli, a nie woli w związku z tym nie musi być uprawniona do reprezentacji właściciela. Zatem twierdzenia skarżącego, że w toku kontroli doszło do naruszenia przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, gdyż on w niej nie uczestniczył i nie został o niej powiadomiony - nie może zdaniem Sądu odnieść zamierzonego skutku, albowiem żaden przepis ustawy o opłatach abonamentowych nie wymaga, by w kontroli uczestniczył organ uprawniony do reprezentacji podmiotu kontrolowanego, ani też by ważność protokołu zależała od jego podpisu przez osoby uprawnione do reprezentacji podmiotu kontrolowanego. Na zakończenie należy wskazać, że iż uregulowania zawarte w ustawie o opłatach abonamentowych, w szczególności postanowienia art. 7 tej ustawy, nie dotyczą kontroli działalności gospodarczej, tak wiec w niniejszej sprawie nie ma zastosowania ustawa o swobodzie działalności gospodarczej na która powołuje się skarżąca (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 kwietnia 2013 r. sygn. akt: II GSK92/12.) Kontrola w niniejszej sprawie została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Kontrolerzy posiadali upoważnienie do przeprowadzenie kontroli, a ich numery zostały odnotowane w protokole z kontroli. Kontrola wykonywania obowiązku rejestracyjnego nie jest czynnością podejmowana w toku postępowania administracyjnego. Poprzedza ona to postępowanie i stanowi podstawę do jego wszczęcia. W ocenie Sądu należy w konsekwencji uznać, że organy obu instancji w toku postępowania wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.), oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny oraz uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w spornych decyzjach, w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 K.p.a. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn.zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło