VI SA/Wa 1606/14

WyrokWSA w Warszawie2015-06-11

Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Andrzej Czarnecki, Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy protokół kontroli i oświadczenie męża strony, niepodpisane przez niego i niepotwierdzające jego statusu jako świadka lub strony, mogą stanowić wystarczającą podstawę do wydania decyzji administracyjnej nakazującej rejestrację odbiorników telewizyjnych i ustalającej opłatę abonamentową, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona kwestionuje stan techniczny odbiorników i możliwość odbioru sygnału?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że protokół kontroli i oświadczenie męża strony, które nie zostały podpisane przez niego i których status jako świadka był niejasny, nie mogły stanowić wystarczającej podstawy do wydania decyzji administracyjnej. Brak przeprowadzenia przez organ dowodu na okoliczność stanu technicznego odbiorników i możliwości odbioru sygnału, mimo wniosków strony, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 77, 78, 80 i 107 § 3 p.p.s.a. W konsekwencji, uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
W pensjonacie należącym do K. M. przeprowadzono kontrolę dotyczącą obowiązku rejestracji odbiorników RTV. Kontrolujący stwierdzili obecność dziewięciu odbiorników telewizyjnych, a mąż strony, obecny podczas kontroli, został uznany za świadka. Na tej podstawie organ pierwszej instancji nakazał rejestrację odbiorników i ustalił opłatę abonamentową. Minister Administracji i Cyfryzacji uchylił decyzję w części dotyczącej nakazu rejestracji, ale utrzymał w mocy opłatę. Strona wniosła skargę do WSA, kwestionując prawidłowość ustaleń faktycznych, wadliwość czynności kontrolnych oraz brak przeprowadzenia dodatkowych dowodów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A., stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądził od Ministra na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A. nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Administracji i Cyfryzacji na rzecz skarżącej K. M. kwotę 1717 (jeden tysiąc siedemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przedmiotem skargi wniesionej przez K. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie była decyzja z [...] lutego 2014 r. Ministra Administracji i Cyfryzacji, wydana na podstawie art. 5 ust. 1 i 3 oraz art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. Nr 85, poz. 728, ze zm.) – także jako ustawa - oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylająca decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S. A. z [...] grudnia 2013 r. w części dotyczącej nakazania K. M. dokonania rejestracji dziewięciu używanych odbiorników telewizyjnych i w tym zakresie umarzająca postępowanie organu pierwszej instancji. Decyzją z [...] grudnia 2013 r., ustalono również opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 5035,50 zł, którą Minister Administracji i Cyfryzacji uznał za odpowiadającą prawu. Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym; [...] sierpnia 2013 r. o godz. 13:50 w lokalu użytkowym zajmowanym przez Pensjonat N. przy ul. [...],[...] K., przeprowadzono kontrolę z zakresie realizacji obowiązku rejestracji odbiorników radiowych i telewizyjnych. Przedmiotowy lokal należał do K. M. prowadzącą działalność gospodarczą, noclegowo-turystyczną krótkotrwałego zakwaterowania, która nie była obecna podczas kontroli. W pensjonacie przebywał mąż K. M. – K. M. – uznany przez kontrolujących za świadka czynności kontrolnych. W wyniku prowadzonych czynności kontrolujący przyjęli, że w pensjonacie funkcjonuje dziewięć odbiorników telewizyjnych różnych typów, technicznie sprawnych do natychmiastowego odbioru programów, lecz z uwagi na zajęcie pokoi przez gości, okoliczności tej nie ustalono. Przebieg kontroli został potwierdzony protokołem, którego nie podpisał K. M., jak stwierdzono w protokole z "powodu nieobecności żony". Do protokołu załączono druk oświadczenia wystawiony na nazwisko męża właścicielki pensjonatu, także nie podpisany przez K. M. Kontrolerzy uznali, iż okres używania dziewięciu odbiorników telewizyjnych wynosił ponad miesiąc, jednakże okres ten nie został potwierdzony odpowiednią dokumentacją. Pismem [...] września 2013 r. organ poinformował stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w zakresie oceny wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz o treści art. 10 § 1 k.p.a. Do dnia wydania decyzji, strona nie zajęła stanowiska w sprawie. Decyzją z [...] grudnia 2013 r., Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A. nakazał K. M. dokonania rejestracji dziewięciu używanych odbiorników telewizyjnych (natomiast w uzasadnieniu decyzji na s. 2 stwierdzono, że w decyzji nakazu rejestracji nie wydano) oraz ustalił opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych - w kwocie 5035,50 zł. Przytaczając stan faktyczny oraz podstawy prawne podjętego rozstrzygnięcia organ podkreślił, iż zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych oraz zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, realizację obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych stanowi zgłoszenie nabycia odbiorników w placówce operatora publicznego w ciągu 14 dni od zakupu. Na stronie 3 uzasadnienia decyzji stwierdzono, że do dnia wydania decyzji strona nie dopełniła obowiązku rejestracji odbiorników, co w notatce z dnia [...] stycznia 2014 r. uznano za wpis błędny. Ponadto organ wyjaśnił, iż zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o opłatach abonamentowych, przyjmuje się domniemanie, że podmiot posiadający odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny będący w stanie pozwalającym na natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Pismem z [...] grudnia 2013 r., strona odwołała się od powyższej decyzji, a wnosząc o jej uchylenie zarzuciła organowi: - naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. wyrażające się w uchybieniu obowiązkowi przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego; - uchybienie art. 83 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a., a ponadto art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie pouczenia małżonka kontrolowanej uznanego za świadka, o przysługującym mu na podstawie art. 83 § 1 i 2 k.p.a. prawie odmowy zeznań i odpowiedzi na pytania oraz przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcia "oświadczenia" nie posiadającego waloru dowodowego - sporządzonego przez kontrolującego, a niepodpisanego przez K. M. (nazwanego w protokole, jak i w "oświadczeniu" świadkiem); - naruszenie art. 86 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie inicjatywy dowodowej w szczególności nieprzesłuchanie strony postępowania; - naruszenie art. 10 k.p.a. poprzez jedynie iluzoryczne umożliwienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Zdaniem strony, wskazane uchybienia skutkowały m.in. dokonaniem błędnych ustaleń faktycznych w szczególności doprowadziły nieuprawnionego stwierdzenia, iż dziewięciu odbiorników było użytkowanych i były one w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programów. Strona wniosła dodatkowo o przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego, zgodnie z dyspozycją art. 136 k.p.a. w celu uzupełnienia materiału dowodowego, bowiem jak wyjaśniła ("z daleko idącej ostrożności"), w czasie dokonywania kontroli na obszarze prowadzonej przez nią działalności gospodarczej sygnał analogowy został wyłączony. Jak stwierdziła, wprawdzie w niektórych pokojach znajdują się odbiorniki TV, lecz są to odbiorniki starej generacji nie przystosowane do odbioru obecnie emitowanego telewizyjnego sygnału cyfrowego. Odbiorniki te pozostawiono w niektórych pokojach jedynie z powodów marketingowych, jako ich umeblowanie. W wyniku rozpoznania odwołania decyzją powołaną na wstępie, Minister Administracji i Cyfryzacji uchylił decyzję z [...] grudnia 2013 r. w części dotyczącej nakazania K. M. dokonania rejestracji dziewięciu używanych odbiorników telewizyjnych i w tym zakresie umarzył postępowanie organu pierwszej instancji stwierdzając w uzasadnieniu, że zaskarżona decyzja w części ustalającej opłatę za używanie dziewięciu niezarejestrowanych odbiorników, odpowiada prawu. Organ przytoczył stan faktyczny sprawy i odnosząc go m.in. do treści art. 7 ust. 6 ustawy o opłatach abonamentowych podkreślił, że wystarczającym dla uznania odpowiedzialności strony było wykazanie, iż odbiorniki będące w stanie technicznym umożliwiającym odbiór programu znajdowały się w lokalu o charakterze handlowym, usługowym czy produkcyjnym, użytkowanym przez przedsiębiorcę. Odnosząc się do treści odwołania, organ wyjaśnił, iż kwestie związane z uiszczaniem abonamentu były powszechnie znane, z uwagi m. in. na wzmożoną kampanię informacyjną w tym zakresie. Organ wyjaśnił, iż strona jako osoba prowadząca działalność gospodarczą winna znać przepisy prawa, związane z charakterem prowadzonej działalności. Omawiając zarzuty odwołania, organ uznał za nie trafny zarzut naruszenia art. 7, 77 i 80 k.p.a. wyrażający się uchybieniem obowiązkowi przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w tym dowodowego poprzez zaniechanie zebrania dodatkowego materiału dowodowego. Istotnym dla zastosowania domniemania określonego w art. 2 ust. 2 ustawy abonamentowej jest ustalenie posiadania niezarejestrowanego odbiornika, przy czym posiadanie w rozumieniu ustawy zostało określone jako stan faktyczny rozpatrywany w oderwaniu od prawa własności. Dla nałożenia stosownych obowiązków określonych w art. 7 ust. 6 ustawy wystarczające jest wskazanie, iż odbiornik będący w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu znajduje się w lokalu bądź samochodzie użytkowanym przez przedsiębiorcę. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji należycie wypełnił ciążące na nim obowiązki. Materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony przez organ w sposób wyczerpujący. Podstawą dla nałożenia na stronę postępowania obowiązków były ustalenia poczynione w toku czynności kontrolnych. K. M., który uczestniczył w kontroli i złożył precyzyjne oświadczenie wiedzy w zakresie niezbędnym do nałożenia przewidzianych przez ustawę o opłatach abonamentowych obowiązków. Dysponował on wiedzą dotyczącą przedmiotu kontroli oraz był dobrze obeznany ze stanem faktycznym, niezbędnym do ustalenia okoliczności faktycznych stanowiących podstawę dla organu I instancji do wydania decyzji administracyjnej. Organ zaznaczył ponadto, iż oświadczenie K. M. nie zostało przez niego odwołane w toku postępowania, zatem mogło stanowić pełnowartościowy dowód. Okoliczność odmowy podpisania protokołu kontroli, nie była spowodowana kwestionowaniem zawartych w nim adnotacji, a jedynie faktem nieobecności kontrolowanego przedsiębiorcy. W toku postępowania organ uznał, iż nie było potrzeby przeprowadzania dodatkowych dowodów, a zarazem nie miał obowiązku wydawania decyzji zgodnie z życzeniami strony przedstawionymi w pismach do organu, bądź też uznawania za udowodnione okoliczności, o których strona informowała. Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 83 k.p.a. w związku z art. 75 k.p.a. a ponadto art. 77 i 80 k.p.a., organ wyjaśnił, iż kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV jest podstawą czynności tej kontroli i podstawą do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie używania niezarejestrowanych odbiorników, które to postępowanie mocą ustawy o opłatach abonamentowych zostało powierzone do prowadzenia jednostce organizacyjnej Poczta Polska S.A. Oznacza to, iż protokół kontroli jest odzwierciedleniem czynności kontrolnej, a nie wizji lokalnej, czy oględzin w rozumieniu przepisów k.p.a. Jednocześnie protokół kontroli nie jest protokołem przesłuchaniem świadka, czy też strony, a jedynie zawiera oświadczenie wiedzy danej osoby obecnej przy kontroli na temat liczby i rodzaju używanych odbiorników RTV. Oświadczenie tej osoby i sam protokół kontroli stanowią materiał dowodowy, który podlega ocenie organu administracyjnego w myśl art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. Kontrolujący nie mieli więc obowiązku pouczania osoby uczestniczącej w kontroli o prawie do odmowy składania zeznań, z uwagi na fakt, iż osoba ta nie została przesłuchana w charakterze świadka. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 86 k.p.a. poprzez zaniechanie inicjatywy dowodowej - nie przesłuchanie strony postępowania - organ stwierdził, iż jedynym dowodem w realiach niniejszej sprawy był protokół z przeprowadzonej kontroli oraz oświadczenie K. M. Strona nie składała w toku postępowania żadnych wniosków dowodowych, zaś zawarte w protokole z kontroli oświadczenia nie zostały odwołane ani zmienione. Strona nie kwestionowała ich na żadnym etapie postępowania. Organ nie mając wątpliwości co do treści protokołu z kontroli słusznie nie przeprowadził dowodu z przesłuchania strony. Zgodnie z regulacją wynikającą z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187 poz. 1342), odbiorniki podlegają zarejestrowaniu w terminie 14 dni od dnia wejścia w ich posiadanie. Stwierdzony okres używania odbiornika telewizyjnego wynosił ponad 1 miesiąc, zaś w toku prowadzonego postępowania strona nie przedstawiła żadnych dowodów świadczących o krótszym niż 14 dni okresie używania ujawnionych w dniu kontroli odbiorników. Z uwagi natomiast na zawieszenie działalności przez stronę, organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w części nakładającej obowiązek rejestracji odbiorników umarzając postępowanie pierwszej instancji w tym zakresie. Od powyższej decyzji pismem z [...] kwietnia 2014 r., K. M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w zakresie rozstrzygnięcia pozostawiającego decyzję pierwszej instancji o ustaleniu opłaty w mocy, o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżąca podtrzymała argumentację prezentowaną na etapie postępowania administracyjnego. Dodatkowo podniosła, iż czynności kontrolne dokonane u przedsiębiorcy będącego stroną niniejszego postępowania zostały przeprowadzone wadliwie. Z protokołu nie wynikało, czy kontrola odbywała się w obecności osoby rzeczywiście upoważnionej przez przedsiębiorcę prowadzącego działalność gospodarczą. Protokół z kontroli nie został podpisany przez przedsiębiorcę lub upoważnioną przez niego osobę, zawierając adnotację, że kontrolę przeprowadzono w obecności męża kontrolowanej, którego oznaczono w dokumencie jako świadka, który nie został pouczony o prawie odmowy zeznań lub udzielania odpowiedzi na pytania, w sprawie dotyczącej małżonki, czego organ II instancji nie uznał za istotne uchybienia. Zdaniem skarżącej organ odwoławczy jeżeli sam nie był w stanie, winien był zlecić, na zasadzie art. 136 k.p.a., organowi I instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia materiałów i dowodów w sprawie, o co wnioskowano w odwołaniu. W sprawie oparto się jedynie na własnych przypuszczeniach oraz niepodpisanym "oświadczeniu", czym naruszono przepisy postępowania w zakresie ustalania stanu faktycznego. Zdaniem skarżącej brak podpisu na "oświadczeniu" wprost wskazywał na jego zanegowanie przez K. M. Stąd organ odwoławczy nieprawidłowo za podstawę rozstrzygnięcia przyjął jedynie "oświadczenie" nie posiadające waloru dowodowego. Odnosząc się do zarzutu posiadania dziewięciu odbiorników telewizyjnych, skarżąca (wskazując, że w odwołaniu czyniła to jedynie z daleko posuniętej ostrożności) stwierdziła, iż wprawdzie w niektórych pokojach pensjonatu znajdowały się odbiorniki TV, lecz były to telewizory tzw. "starej generacji", stanowiące ze względów marketingowych tymczasowe (do momentu zakupu docelowych odbiorników) dopełnienie umeblowania pokoju. W rzeczywistości jednak nie były one przystosowane do odbioru sygnału cyfrowego, co za tym idzie nie mogło mieć zastosowania do tych odbiorników domniemanie z art. 2 ust. 2 ustawy o opłatach abonamentowych. W odpowiedzi na skargę Minister Administracji i Cyfryzacji wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Mając na względzie powyższe kryteria należało uznać, ze skarga ma uzasadnione podstawy dla jej uwzględnienia. Ponieważ do kontroli subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonej decyzji jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony stąd, wobec postawienia w skardze zarzutu naruszenia przepisów postępowania istotnym było rozpoznanie zasadności tego zarzutu. Zarzut naruszenia przepisów procesowych zmierzał do podważenia ustaleń faktycznych organu administracji, które z kolei w ocenie organu były prawidłowe i niewątpliwe. Prawidłowość tych ustaleń organ administracji wywodził wyłącznie z treści niepodpisanych przez K. M. - protokołu kontroli i oświadczenia. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o opłacie abonamentowej (także jako ustawa) kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator wyznaczony w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, którym zgodnie z art. 3 pkt 13 wskazanej ustawy, jest operator pocztowy obowiązany do świadczenia usług powszechnych. W myśl ust. 6 wymienionego przepisu ustawy o opłacie abonamentowej w przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego kierownik jednostki operatora wyznaczonego przeprowadzający kontrolę, wydaje decyzję, w której nakazuje rejestrację odbiornika oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, o której mowa w art. 5 ust. 3, przy czym stosownie do kolejnego ust. 7 - od decyzji, o której mowa w ust. 6, służy odwołanie do ministra właściwego do spraw łączności. W świetle tych przepisów nie budzi wątpliwości, że ustalenia faktyczne będące podstawą wydania decyzji na skutek przeprowadzonej kontroli, jak i samo postępowanie w sprawie ewentualnego określenia opłaty za używanie niezarejestrowanego odbiornika RTV, przebiega w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Protokół kontroli i oświadczenie (dokumenty stanowiące podstawę ustaleń i rozstrzygnięcia organu administracji) zostały sporządzone przez kontrolujących, którzy uznali męża skarżącej za świadka czynności kontrolnych z tego powodu, iż przebywał na terenie pensjonatu. Z załączonej do akt informacji z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej skarżącej nie wynika, by dla prowadzonej działalności ustanowiła pełnomocnika. Przyjęcie zatem przez kontrolujących za świadka czynności kontrolnych męża skarżącej tylko dlatego, że był na terenie pensjonatu, nie spełnia wymagań przepisów postępowania. Jeżeli jednak kontrolujący już uznali męża skarżącej za świadka (co potwierdza adnotacja na końcu protokołu kontroli i jednocześnie zaprzecza adnotacja w rubryce "Imiona i nazwiska oraz adresy świadków") to zasadnym staje się zarzut skargi wywodzony z art. 83 § 1 k.p.a. przez to, że odmowa podpisania protokołu przez tego świadka powinna zostać rozważona w świetle tego przepisu, jako odmowa złożenia zeznań. Drugim dokumentem, przyjętym jako dowód w sprawie było oświadczenie także kwestionowane przez skarżącą. Oświadczenie to jest drukiem nie pozwalającym na inne skonstruowanie jego treści od ustalonej w nim. I tak oświadczenie to wprost nakazuje oświadczającemu stwierdzić, że jest ono zgodne z protokołem kontroli, a oświadczający jedynie ma potwierdzić, że odbiorniki o określonej ilości są w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Z oświadczenia nie wynika, by spisał (sporządził) go mąż skarżącej wprowadzając jednocześnie adnotację "(odmowa złożenia podpisu) przez męża", która to adnotacja jednoznacznie wskazuje, iż K. M. oświadczenia tego nie podpisał. Jednocześnie w oświadczeniu tym K. M. określono (podobnie jak w protokole kontroli) jako świadka. Organ administracji stawiał zarzut o nieodwołaniu oświadczenia. Z treści tego dokumentu można wyprowadzić jedynie taki wniosek, że został on spisany, lecz już nie to przez kogo ten druk został wypełniony. Można jedynie się domyślać, czego dowodzą parafy przy poprawkach w treści protokołu kontroli i w treści oświadczenia, że oświadczenie i protokół spisywały te same osoby. W sytuacji zatem odmowy podpisania treści oświadczenia przez K. M., brak było podstaw do przyjęcia o jego złożeniu przez osobę w nim wskazaną, lecz wprost przeciwnie, zasadnym staje się wniosek, iż K. M. (odmawiając podpisania oświadczenia) nie zgadzał się z jego treścią. W tych warunkach nie było podstaw do odwoływania czegoś, czego osoba wskazana w tym dokumencie nie oświadczała. Organ administracji stwierdził jednak, że mąż skarżącej nie był świadkiem w sprawie. Powstaje w związku z tym zasadne pytanie, kim był w czasie kontroli. Jeżeli bowiem nie był świadkiem, ani przedsiębiorcą prowadzącym pensjonat, jak i nie był pełnomocnikiem tego przedsiębiorcy lub jego pracownikiem, to na jakiej podstawie wpisano w protokole kontroli i w oświadczeniu jakieś deklaracje wiedzy tej osoby składane w charakterze świadka. Faktem jest, że skarżąca pomiędzy kontrolą a wydaniem decyzji w pierwszej instancji nie złożyła wyjaśnień w terminie podanym w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania. Nie zmienia to jednak faktu, że w odwołaniu żądała przeprowadzenia dowodów w celu ustalenia ile faktycznie było w pensjonacie odbiorników telewizyjnych i czy były one w ogóle przystosowane do odbioru programów w sytuacji, w której były to odbiorniki "starej generacji" przystosowane jedynie do odbioru sygnału analogowego, a nie cyfrowego, wyłącznie emitowanego w dacie kontroli. Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Przepis ten wprowadza domniemanie o używaniu odbiorników RTV, lecz pod warunkiem ustalenia, że odbiorniki były "w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu". Okoliczność tę organ kontroli jest obowiązany ustalić, jako niewątpliwą, by móc zastosować domniemanie używania takich odbiorników. W tym miejscu zasadnym jest zauważenie, że protokół kontroli ma walor dokumentu urzędowego, którym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. jest dokument sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Jednakże zgodnie z § 3 art. 76 k.p.a. przepis jego § 1 nie wyłącza możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko treści tego dokumentu. Jeżeli zatem skarżąca domagała się przeprowadzenia dowodu na stwierdzenie okoliczności, ile faktycznie było w pensjonacie telewizorów i czy spełniały wymagania z art. 2 ust. 2 ustawy (umożliwiały natychmiastowy odbiór programów emitowanych wyłącznie cyfrowo), to zgodnie z art. 78 § 1 k.p.a. organ kontrolny powinien tę okoliczność sprawdzić, także celem ustalenia, czy faktycznie w dacie kontroli nie był na przykład możliwy odbiór sygnału analogowego. Nie przeprowadzając tego dowodu organ administracji naruszył wymienione przepisy postępowania uniemożliwiając skarżącej przeprowadzenia dowodu przeciwko protokółowi kontroli i oświadczeniu (de facto niezłożonego przez osobę w nim wskazaną), które, jak podkreślano w obu decyzjach, stanowiły podstawę ustaleń faktycznych i rozstrzygnięcia. Naruszenie tych przepisów postępowania prowadziło do naruszenia także przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., co spowodowało także wydanie decyzji z naruszeniem art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji, mając na względzie wymienione uwagi, powinien ustalić wszystkie konieczne okoliczności faktyczne, by w następstwie móc dokonać rozstrzygnięcia o niewątpliwej treści uzasadnionego zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 152 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku, postanawiając o kosztach postępowania w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło