VI SA/Wa 1607/05

WyrokWSA w Warszawie2006-02-03

Skład orzekający: Jolanta Królikowska –Przewłoka, Grażyna Śliwińska, Olga Żurawska-Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu, nawet jeśli nie wiąże się z użyciem przemocy, obliguje organ Policji do cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji?
Ratio decidendi
Samo prawomocne skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu, nawet jeśli nie wiąże się z użyciem przemocy, stanowi wystarczającą podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń. Ustawa o broni i amunicji w art. 15 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 18 ust. 1 pkt 2 wprost wyłącza z możliwości posiadania broni osoby skazane za przestępstwa przeciwko mieniu, co obliguje organy Policji do wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia. Posiadanie broni jest ściśle reglamentowane i nie stanowi prawa obywatelskiego, a decyzja w tej sprawie ma charakter związany, a nie uznaniowy.
Stan faktyczny
Skarżący posiadał trzy pozwolenia na broń. Wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia pozwoleń z uwagi na prawomocne skazanie skarżącego za przestępstwa przeciwko mieniu (oszustwo). Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzje organu I instancji o cofnięciu pozwoleń, uznając, że skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu wyklucza dalsze posiadanie broni. Skarżący w skardze argumentował, że przestępstwa te nie wiązały się z przemocą i nie ma uzasadnionej obawy użycia przez niego broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym, podkreślając swoją dobrą opinię jako myśliwego. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska –Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.) Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2006 r. sprawy ze skargi E. N. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwoleń na broń myśliwską, broń palną bojową i broń sportową oddala skargę E. N. (dalej skarżący) posiadał trzy pozwolenia na broń. Pozwolenie na broń myśliwską kulowo-śrutową otrzymał dnia [...] września 1986 r., pozwolenie na broń sportową wydano dnia [...] grudnia 1994 r., zaś pozwolenie na broń palną krótką dnia [...] października 1995 roku. Zawiadomieniami z dnia [...] kwietnia 2005 r. skarżący został poinformowany o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową, sportową i myśliwską. Jako powód wszczęcia postępowania wskazano fakt popełnienia przez skarżącego przestępstw m.in. z art. 286 § 1 kk, które zawierają się w katalogu przestępstw przeciwko mieniu. Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. oraz dwoma decyzjami z dnia [...] maja 2005 r., wydanymi na podstawie art. 20 oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. Nr 52 z 2004 r., poz. 525) [...] Komendant Wojewódzki Policji cofnął skarżącemu pozwolenia na broń palną sportową, na broń palną myśliwską oraz broń palną bojową. Podstawą faktyczną powyższych rozstrzygnięć było skazanie skarżącego prawomocnymi wyrokami za popełnienie przestępstw przeciwko mieniu. W ocenie organu osoba popełniająca czyny zabronione, które zawierają się w kategorii przestępstw przeciwko mieniu nie daje pełnej gwarancji tego, że dalsze posiadanie przez nią broni nie spowoduje jej użycia w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i dlatego też nie może dysponować bronią. Od powyższych decyzji E. N. złożył odwołania, w których wnosił o uchylenie decyzji ze względu na ich bezprzedmiotowość oraz o umorzenie postępowania. Skarżący wskazywał, iż wobec jego osoby nie istnieją oraz nigdy nie istniały chociażby podejrzenia co do tego, iż mógłby on użyć posiadanej broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jest znanym i uznanym członkiem Polskiego Związku Łowieckiego, cieszy się uznaniem i zaufaniem kolegów. W ocenie skarżącego wydane decyzje są wysoce niesłuszne, pozbawione podstaw faktycznych i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Po rozpoznaniu odwołań decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Komendant Główny Policji na podstawie art. 138 § 1 kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji utrzymał w mocy zaskarżone decyzje wskazując, iż E. N. został uznany winnym popełnienia przestępstw m.in. z art. 286 § 1 kk (oszustwo polegające na doprowadzeniu innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem) i skazany trzema prawomocnymi wyrokami Sądu. Wskazał, iż przedmiot sprawy we wszystkich zaskarżonych decyzjach jest identyczny (różnica polega wyłącznie na rodzajach broni, których te decyzje dotyczą), a odwołania od tych decyzji rozpatrzono w tym samym postępowaniu, dlatego też organ odwoławczy w drodze jednej decyzji odniósł się łącznie do wszystkich trzech zaskarżonych decyzji organu I instancji. W ocenie organu pozwolenie na broń jest bardzo szczególnym uprawnieniem. Jego uzyskanie, jak również korzystanie z niego wymaga takiego zachowania się, które w sposób nie budzący wątpliwości pozwala uznać daną osobę za w pełni wiarygodną ze względu na możliwość posiadania broni. Osoby zainteresowane dostępem do broni, na podstawie pozwolenia powinny mieć na względzie, iż każdy czyn naruszający normy prawa karnego wspomnianą wiarygodność uszczupla lub wręcz eliminuje. Zważywszy na treść art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji organ zauważył, iż ustawodawca już z samego założenia wyeliminował wspomnianą wiarygodność, a zatem także możliwość posiadania pozwolenia na broń, wobec osób dopuszczających się przestępstwa przeciwko mieniu. Z zebranego materiału dowodowego – zdaniem organu – wynika bezsprzecznie, że skarżący w krótkim okresie czasu został kilkukrotnie skazany prawomocnymi orzeczeniami sądów za przestępstwa przeciwko mieniu. Zdaniem organu odwoławczego powyższe fakty bez wątpienia uzasadniają zaliczenie skarżącego do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Wobec tego całkowicie eliminują one u skarżącego wspomnianą wyżej wiarygodność. Nie zmienia tego stanowiska fakt, iż E. N. cieszy się w niektórych środowiskach dobrą opinią, np. jako członek zasłużony dla Polskiego Związku Łowieckiego. W opisanym stanie rzeczy, w ocenie Komendanta Głównego Policji, wypełniona została dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy. Przepis ten nakazuje cofnąć pozwolenie na broń, o ile osoba je posiadająca należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy. Organ podkreślił, że prawomocnie skazano stronę za przestępstwa skierowane przeciwko jednemu z przykładowo wymienionych w tym przepisie dóbr. Wyroki sądu wiążą organ Policji w zakresie prawnych i faktycznych podstaw cofnięcia stronie pozwoleń na broń. Nadto organ wskazał, iż w sprawie nie zostały wypełnione przesłanki z art. 105 kpa, a zatem wniosek o umorzenie postępowania jest pozbawiony podstaw faktycznych i prawnych. W skardze na powyższą decyzję E. N. zarzucając jej całkowitą bezzasadność wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Wskazał, iż u podstaw cofnięcia mu pozwoleń na trzy wymienione rodzaje broni palnej legło założenie, iż osoba popełniająca czyny zabronione, które zawierają się w kategorii przestępstw przeciwko mieniu nie daje pełnej gwarancji tego, iż dalsze posiadanie przez nią broni nie spowoduje jej użycia w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Zgodnie natomiast z pełnym brzmieniem art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko m.in. mieniu, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zdaniem skarżącego kwestia istnienia uzasadnionej obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego nie może być zakładana z góry w stosunku do każdego sprawcy przestępstwa i powinna być przedmiotem indywidualnej oceny. Owa uzasadniona obawa powinna być każdorazowo rozpatrywana w szczególności w stosunku do sprawców przestępstw przeciwko mieniu, zwłaszcza jeśli nie wiążą się one z jakąkolwiek przemocą i polegają wyłącznie na doprowadzeniu innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Zakładanie bowiem, iż każdy sprawca przestępstwa określonego w art. 286 § 1 kk, który posiada broń nie daje pełnej gwarancji używania jej w celu określonym w pozwoleniu na broń (w związku z czym stanowi on zagrożenie dla społeczeństwa) jest w ocenie skarżącego wysoce krzywdzące, niecelowe, a przede wszystkim sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Skarżący podkreślił, iż został oskarżony i skazany za przestępstwa związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Żadne z tych przestępstw nie związane było z użyciem jakiejkolwiek siły czy przemocy, nie wspominając nawet o użyciu broni. W jego ocenie nie istnieją oraz nigdy nie istniały chociażby podejrzenia co do tego, iż mógłby on użyć posiadanej broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa publicznego lub porządku publicznego. Fakt ten był wielokrotnie weryfikowany, chociażby w trakcie przyznawania mu pozwoleń na posiadanie kolejnych typów broni. Wskazał, że od dwudziestu lat jest znanym i uznanym członkiem Polskiego Związku Łowieckiego. Jego zasługi dla PZŁ potwierdza m.in. fakt przyznania mu przez Kapitułę Odznaczeń Łowieckich w 2002 r., "[...] Medalu Zasługi Łowieckiej". Od 1995 r. należy także do Klubu Myśliwskiego "[...]" w W., gdzie również cieszy się uznaniem i zaufaniem ze strony swoich kolegów. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał dotychczas prezentowaną argumentację. Podkreślił, iż w jego ocenie z racji wyjątkowości uprawnienia do posiadania broni, ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń, jak również w interesie społecznym pozostaje to, by osoby naruszające normy prawa karnego nie miały dostępu do broni palnej. Pogląd ten ma odzwierciedlenie w art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. W pierwszym z wymienionych przepisów ustawodawca dał wyraz swojej woli, uniemożliwiając ustawowo legalne posiadanie broni osobom karanym za przestępstwo przeciwko mieniu. Wbrew zatem stwierdzeniom ze skargi to nie organy Policji prowadzące sprawę skarżącego bezprawnie założyły z góry, iż w opisanych okolicznościach uzasadniona jest obawa wymieniona w art. 15 ust. 1 pkt 6. Założenie takie wynika bowiem bezpośrednio z samej ustawy, z treści wymienionego przepisu. Organy Policji odegrały w sprawie jedynie rolę wykonawcy wiążącej dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy, orzekając o cofnięciu skarżącemu przedmiotowego pozwolenia na wymienione rodzaje broni palnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego oraz przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Odnosząc powyższe uwagi do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż w zaskarżonej decyzji nie można dopatrzyć się naruszenia prawa, przynajmniej w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji. Sąd nie dopatrzył się uchybień Komendanta Głównego Policji w interpretacji przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Z treści tego przepisu wynika, że organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Do grupy osób, o których mowa w ostatnio powołanym przepisie, ustawa zaliczyła osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw (art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy). Intencją ustawy o broni i amunicji jest to, aby osoby, o których mowa w tym przepisie, nie miały w ogóle dostępu do dobra reglamentowanego, jakim jest broń. W przypadku jednak, jeżeli pozwolenie takie zostało wydane, przewidują obowiązek cofnięcia pozwolenia. Zatem samo ustalenie, że osoba posiadająca pozwolenie na broń została skazana prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko mieniu obligowało organy Policji do cofnięcia wydanych pozwoleń. Skazanie prawomocnym orzeczeniem Sądu za jedno z przestępstw wymienionych przykładowo w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy jest dostatecznym uprawdopodobnieniem obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni użyje tej broni "w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego" niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary. Na podkreślenie zasługuje fakt, iż posiadanie i używanie broni i amunicji stanowi tradycyjnie sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej. Oznacza to, że dostęp jednostki do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przemocy, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zwrócić należy również uwagę na zmiany w regulacjach prawnych dotyczących tej materii. Przed nowelizacją art. 15 ust. 1 pkt 6 w/w ustawy stanowił o skazaniu za przestępstwo z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej, a w dacie wydania zaskarżonej decyzji katalog przestępstw wymienionych we wskazanym wyżej przepisie był szerszy, co jednoznacznie wskazuje na intencję ustawodawcy zaostrzania wymagań wobec osób ubiegających się o pozwolenie na broń, a pośrednio także wobec osób tę broń już posiadających. Z poczynionych w rozpatrywanej sprawie ustaleń wynika, że skarżący był wielokrotnie skazany za przestępstwa oszustwa. Trafnie więc organy Policji przyjęły, iż jest to rodzaj przestępstwa, o którym mowa w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Ustalenie to zatem, po myśli art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, obligowało do cofnięcia skarżącemu udzielonych pozwoleń na broń palną bojową, sportową i myśliwską. Skarżący wobec rodzajów naruszeń prawa, których się dopuścił nie daje bowiem gwarancji, iż nie użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Dopuścił się bowiem czynów, za które został skazany prawomocnymi wyrokami Sądów, godzących bezpośrednio w ochronę porządku publicznego. W tej sytuacji, wbrew zarzutom podniesionym w skardze, istniały przesłanki zobowiązujące organy Policji do cofnięcia udzielonych pozwoleń na broń na zasadach określonych w omawianych przepisach art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Prawa do posiadania broni nie można zaliczyć do kategorii wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji RP. Posiadanie broni jest ściśle reglamentowane, zaś decyzja w sprawie cofnięcia pozwoleń na broń nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego, ma charakter decyzji związanej. Organ administracji publicznej przy zaistnieniu sytuacji przewidzianej przepisami prawa zobligowany jest wydać decyzję określonej treści, a nie kierować się zasadami współżycia społecznego. Podnoszone przez skarżącego argumenty i nienaganna postawa jako myśliwego, członkostwo w Polskim Związku Łowieckim, posiadane medale, nie mogły mieć wpływu na decyzję organów Policji związanych ustaleniami i orzeczeniem sądu powszechnego. Mając na uwadze powyższe ustalenia, skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja zawierała takie naruszenie prawa, które w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniało jej naruszenie, należało skargę oddalić na zasadzie art. 151 cyt. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło