VI SA/Wa 1609/07

WyrokWSA w Warszawie2007-11-21

Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Stanisław Gronowski, Ewa Frąckiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy zasadnie umorzył postępowanie odwoławcze w sytuacji, gdy termin zajęcia pasa drogowego, o który wnioskowała strona, upłynął przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie miał podstaw do umorzenia postępowania odwoławczego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. z powodu upływu terminu zajęcia pasa drogowego. Upływ terminu nie stanowił przeszkody procesowej do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, zwłaszcza gdy strona wnioskowała o przesunięcie terminu, a organ pierwszej instancji częściowo uwzględnił jej żądanie. Niemniej jednak, sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia dalszego żądania skarżącej dotyczącego przesunięcia terminu zajęcia pasa drogowego na okres od marca do kwietnia 2007 r., uznając, że reklamy w pasie drogowym mogą stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, a skarżąca nie przedstawiła wystarczających dowodów uzasadniających takie przesunięcie.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka C. Sp. z o.o. wnioskowała o zezwolenie na dalsze zajmowanie pasa drogowego na potrzeby umieszczenia reklamy. Organ pierwszej instancji zezwolił na zajęcie pasa do marca 2007 r., ale odmówił zezwolenia na okres po tej dacie, powołując się na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Skarżąca odwołała się od tej części decyzji, zarzucając dyskryminację i naruszenie przepisów k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając sprawę za bezprzedmiotową z uwagi na upływ wnioskowanego terminu zajęcia pasa drogowego. Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO do WSA, kwestionując zasadność umorzenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję SKO w części umarzającej postępowanie odwoławcze, oddalił skargę w pozostałej części, stwierdził, że uchylona część decyzji nie podlega wykonaniu i zasądził zwrot kosztów postępowania od SKO na rzecz skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2007 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części umarzającej postępowanie odwoławcze; 2. oddala skargę w pozostałej części; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja w uchylonej części nie podlega wykonaniu; 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 130 (sto trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. C. Sp. z o.o. w W., zwana dalej “skarżącą", zajmowała odcinek pasa drogowego (drogi krajowej) w A. rej. ul. P. na potrzeby umieszczenia reklamy o powierzchni 18 m2. W związku ze zbliżającym się upływem terminu na zajęcie pasa drogowego ([...] stycznia 2007 r.) pismem z dnia [...] stycznia 2007 r., skierowanym do Zarządu Dróg Miejskich w W., które wpłynęło do organu w dniu 19 stycznia 2007 r., skarżąca zwróciła się o wydanie zezwolenia na dalsze zajmowanie pasa drogowego od dnia [...] lutego do dnia [...] kwietnia 2007 r. Jako podstawę swego wniosku wskazała przepis art. 39 ust. 3 w związku z art. 40 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2086 ze zm.). Stosownie do art. 39 ust. 3 powołanej ustawy w szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, z zastrzeżeniem ust. 7, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast w myśl art. 40 ust. 2 pkt 3 ustawy zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej, przy czym zezwolenie to dotyczy umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam. Organ I instancji, rozpatrując sprawę, miał na względzie przyjęty przez Radę Ministrów na posiedzeniu w dniu 19 kwietnia 2005 r. Krajowy Program Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2005 - 2007 - 2013 GAMBIT 2005, w którym stwierdzono m.in., że obecny stan bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce oraz członkowstwo Polski w Unii Europejskiej wymagają potraktowania działań na rzecz poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego jako jednego z najważniejszych priorytetów polityki transportowej państwa. Przy rozpoznawaniu sprawy organ I instancji oparł się zasadniczo na opinii w sprawie zagrożeń kierujących pojazdami wynikających z umieszczenia reklam w pasach dróg w [...] W., opracowanej przez Instytut Badawczy Dróg i Mostów - Pracownię Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Według opinii w W. w 2005 r. miało miejsce 1670 wypadków drogowych, w których zginęło 127 osób, a 2062 osoby zostały ranne. W stosunku do poprzedniego roku pogorszył się poziom bezpieczeństwa w ruchu drogowym, gdyż wzrosła liczba wypadków o 135, tj. o 8,8%. Świadczy to o pogarszającej się tendencji bezpieczeństwa w ruchu drogowym. W świetle tej opinii zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego stanowią reklamy umieszczane w pasach dróg. Zatrzymanie wzroku na reklamie powoduje efekt tzw. fiksacji, wynoszący od 0,2 do 1,5 sekundy, podczas którego kierowca nie pobiera nowych informacji z otoczenia. Wówczas, w zależności od prędkości pojazdu, pojazd przejeżdża od 2,8 m. do 33,3 m. Ponadto, według badań przeprowadzonych w USA 10 – 30 % wszystkich wypadków drogowych czynnik rozproszenia uwagi kierowcy jest jednym z powodów ich zaistnienia, a przyczyną ok. 1/3 z tych wypadków były wizualne bodźce zewnętrzne – głównie przydrożne reklamy. Powyższe badania wykazały również wprost proporcjonalny wzrost liczby wypadków drogowych do liczby reklam przypadających na kilometr drogi. Średni wskaźnik wypadkowości dla odcinków drogi z przydrożnymi reklamami był o 40,9% wyższy niż dla odcinków bez reklam. Najbardziej narażeni na oddziaływanie bodźców zewnętrznych są niedoświadczeni młodzi kierowcy. W ocenie organu zebrane w sprawie dowody potwierdzają okoliczność, że wnioskowana reklama, adresowana jest do kierujących pojazdami. Pas drogowy na omawianym odcinku pełni zaś ważną rolę w układzie drogowym [...] W. i charakteryzuje się wysokim natężeniem ruchu kołowego. Jak wynika z przeprowadzonych badań w porannym szczycie natężenie ruchu w tym miejscu wynosi 2730 na godzinę. Natomiast, według wspomnianej opinii, z pasa drogi powinny być usunięte reklamy, jeżeli maksymalne natężenie ruchu pojazdu na godzinę przekracza 1400 pojazdów. Ponadto w A. planowane jest podwyższenie prędkości pojazdów do 80 km/h. Decyzją Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich w W. z dnia [...] marca 2007 r. nr [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta [...] W., w punkcie 1 zezwolono skarżącej na zajęcie omawianego pasa drogowego w okresie od dnia [...] lutego 2007 r. do dnia decyzji, tj. [...] marca 2007 r., uzasadniając to rozstrzygnięcie względami pogłębiania zaufania obywateli do organu oraz ochroną słusznego interesu skarżącej w okresie prowadzonego postępowania. Natomiast organ uznał, że wydanie zezwolenia na przesunięcie terminu zajęcia pasa drogowego pod reklamę za okres po dniu [...] marca 2007 r. nie jest możliwe, gdyż zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego. Tym samym w sprawie nie zachodzi przesłanka, która umożliwia uwzględnienie wniosku skarżącej na podstawie przepisu art. 39 ust. 3 ww. ustawy. Przepis ten dopuszcza bowiem lokalizowanie tego rodzaju obiektów jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach, zaś naczelną zasadą wynikającą z art. 39 ust. 1 ustawy o drogach publicznych jest generalny zakaz dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz, co wymaga podkreślenia, zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Toteż, w punkcie 2 decyzji zarządca drogi odmówił wydania zezwolenia na lokalizację reklamy od dnia [...] marca 2007 r. Jednocześnie w punkcie 3 decyzji organ nadał rozstrzygnięciu, o którym mowa w punkcie 2, rygor natychmiastowej wykonalności. Skarżąca zaskarżyła do SKO w W. decyzję organu I instancji w części dotyczącej odmowy dalszego przedłużenia terminu na zajęcie pasa drogowego. Według skarżącej organ w sposób nierównoprawny, z naruszeniem art. 32 Konstytucji RP, dyskryminuje ją w stosunku do innych przedsiębiorców działających na rynku reklam ulicznych. Jako przykład wskazał konkurencyjną firmą C. . Ponadto, zdaniem skarżącej, ustalenie zaskarżonej decyzji, iż ustawienie nośnika reklamowego na spornym odcinku pasa drogowego może spowodować realne zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, zapadło z naruszeniem przepisu art. 77 § 1 w związku z art. 7 k.p.a. W szczególności zarzuca niespójność rozstrzygnięcia organu, dla którego omawiana reklama nie stanowiła zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego w okresie od dnia [...] lutego do dnia [...] marca 2006 r., gdyż o ten okres został przedłużony termin zajęcia pasa drogowego, zaś wspomnianym zagrożeniem organ tłumaczył odmowę zezwolenia na zajęcie pasa drogowego za okres od dnia [...] marca 2007 r. Co więcej, za niewiarygodne skarżąca uznaje uzasadnienie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej przedłużenia terminu zajęcia pasa drogowego w okresie od dnia [...] lutego do [...] marca 2007 r., odwołujące się do pogłębiania zaufania skarżącej, jako Inwestora, do organu administracji publicznej gdyż, jak podkreśla skarżąca, wspomniany wyżej wzgląd nie mógł się odbyć kosztem dobra o większej wartości jakim jest życie i zdrowie uczestników ruchu drogowego. Z tych względów, zdaniem skarżącej, organ tylko dlatego podjął wspomniane rozstrzygnięcie, gdyż w rzeczywistości był świadomy brakiem istnienia zagrożenia spornej reklamy dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Ponadto skarżąca zakwestionowała moc dowodową opinii Instytutu Badawczego Dróg i Mostów w W., jako pozbawioną waloru dokumentu naukowego. Opinia ta, jak wskazuje skarżąca, została zresztą podpisana przez pracownika tej jednostki [...], który nie jest uprawniony do wydawania opinii w imieniu Instytutu Badawczego Dróg i Mostów w W., w świetle przepisu art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 25 lipca 1985 r. o jednostkach badawczo-rozwojowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 33, poz. 388, ze zm.). W odwołaniu skarżąca zarzuciła również naruszenie przez organ I instancji przepisu art. 108 § 1 k.p.a., poprzez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności bez zaistnienia ustawowych przesłanek. Akcentuje brak w sprawie zaistnienia realnego, bezpośredniego zagrożenia dla dóbr chronionych w powołanym wyżej przepisie. Rozpoznając odwołanie skarżącej SKO w W. wzięło pod uwagę, iż wniosek skarżącej o przedłużenie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w A. w rej. ul. P. obejmował okres od dnia [...] lutego 2007 r. do dnia [...] kwietnia 2007 r. Decyzja organu I instancji, stanowiąca przedmiot odwołania, przedłużała skarżącej termin zajęcia omawianego pasa drogowego do dnia [...] marca 2007 r., oraz odmawiała wydania zezwolenia na lokalizację reklamy w pasie drogowym od dnia [...] marca 2007 r. Nie kwestionując, przynajmniej wyraźnie, zgodności z prawem rozstrzygnięcia organu I instancji, odnoszącym się do żądania przesunięcia terminu obejmującego okres od dnia [...] marca 2007 r. do dnia [...] kwietnia 2007 r., SKO decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] umorzyło postępowanie odwoławcze, na podstawie art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Jak ustaliło, w dacie wydania decyzji przez organ odwoławczy upłynął już wnioskowany przez skarżącą do dnia [...] kwietnia 2007 r. termin zajęcia pasa drogowego. W skardze na powyższą decyzję, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca w pierwszej kolejności zarzuciła naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. W ocenie skarżącej nie zachodziła bezprzedmiotowość postępowania w zakresie wnioskowanego terminu zajęcia pasa drogowego od dnia [...] marca do [...] kwietnia 2007 r. Odwołała się do orzecznictwa dotyczącego art. 105 § 1 k.p.a. Wywodzi, iż rozpatrywany stan faktyczny sprawy nie podpada pod powołany wyżej przepis. Skarżąca jest zainteresowana merytorycznym rozstrzygnięciem w przedmiocie przesunięcia terminu zajęcia pasa drogowego o wnioskowany okres, a to celem uniknięcia płacenia ewentualnej kary pieniężnej za zajęcia pasa drogi bez zezwolenia zarządcy drogi. Ponadto nawiązała do decyzji organu I instancji, która obligowała skarżącą do natychmiastowego usunięcia reklamy. Naraża to skarżącą nie tylko na utratę wpływów ze sprzedaży usługi, ale także na zapłatę kar umownych zleceniodawcom usług reklamowych, z którymi skarżąca jest związania długoterminowymi umowami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę według powyższych kryteriów skarga częściowo zasługuje na uwzględnienie. Sąd w zaskarżonej decyzji dopatrzył się istnienia dwóch rozstrzygnięć, a mianowicie w zakresie umorzenia postępowania odwoławczego oraz nieuwzględnienia wniosku skarżącej o przesunięcie terminu zajęcia pasa drogowego za okres od dnia [...] marca do [...] kwietnia 2007 r., chociaż to rozstrzygnięcie nie zostało wyraźnie wyartykułowane. Sąd w pełni podziela argumentację skarżącej, popartą orzecznictwem sądowym, o braku podstaw prawnych do umorzenia postępowania odwoławczego, z powołaniem się na przepisy art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Umorzenie postępowania na podstawie powołanych wyżej przepisów uzasadnione jest wyłącznie zajściem okoliczności stanowiących przeszkodę natury procesowej dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. W świetle orzecznictwa przykładem może być tutaj wniesienie odwołania przez podmiot, który nie ma przymiotu strony postępowania (por. uchwała NSA z 5 lipca 1999 r. OPS 16/98 (ONSA 1999, nr 4, poz. 19) albo skuteczne cofnięcie odwołania przez stronę na podstawie art. 137 k.p.a. (por. wyrok NSA z 14 kwietnia 1985 r. SW/Wr 111/85 (ONSA 1985, nr 1, poz. 21), bądź też wniesienie odwołania dotyczącego części żądań strony nierozstrzygniętych w decyzji organu I instancji (por. postanowienie SN z 7 lipca 1998 r., III AZP 10/88; OSNCP 1990, nr 9, poz. 116). Natomiast, na podstawie powołanych wyżej przepisów, co trafnie podkreśla skarżąca, brak jest podstaw dla umorzenia postępowania odwoławczego, gdy istnieje przedmiot postępowania w znaczeniu materialnym, przykładowo, jak to ma miejsce w okolicznościach sprawy, gdy organ I instancji rozstrzygnął w decyzji o części żądania skarżącej, które to rozstrzygnięcie ona zakwestionowała. Okoliczność, iż w dacie wydania decyzji przez organ odwoławczy upłynął już wnioskowany przez skarżącą okres na zajęcie pasa drogowego, a nie uwzględniony przez organ I instancji, nie uzasadniała więc umorzenia postępowania odwoławczego. Z tych względów Sąd uchylił tę część decyzji, gdyż utrzymanie jej w obrocie prawnym naruszałoby prawo. Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia dalej idącego żądania skarżącej, a odnoszącego się do przesunięcia terminu zajęcia pasa drogowego za okres od dnia [...] marca do [...] kwietnia 2007 r. W pierwszej kolejności należy się odnieść do zarzutu skarżącej o nierównoprawnym, z naruszeniem art. 32 Konstytucji RP, traktowaniu jej przez zarządcę drogi, w porównaniu do innych uczestników rynku reklam sytuowanych w obrębie pasa drogowego. Zarzut ten nie znajduje uzasadnienia. Świadczy o tym choćby bardzo duża liczba odwołań i skarg na decyzje odmawiające dalszego przesunięcia terminu zajęcia pasa drogowego na potrzeby usytuowania reklam, wnoszone przez podmioty działające na rynku reklam. W szczególności oprócz skarżącej do Sądu w analogicznych sprawach wpływają skargi wnoszone przez: A. S.A. w P., M. Sp. z o.o. w W., C. Sp. z o.o. w W., S. Sp. z o.o. w W. i N. S.A. w W. . Tak bardzo duża liczba odwołań od wspomnianych decyzji jest następstwem istotnej zmiany polityki zarządcy drogi, aby zdecydowanie ograniczyć liczbę reklam, tak licznych obecnie na ulicach W. . Istniejący natłok reklam rozprasza bowiem uwagę kierowców, stanowiąc zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Z drugiej zaś strony ograniczone są możliwości postrzegania przez uczestników ruchu drogowego odpowiednich tablic, m.in. odnoszących się do topografii miasta, które pozwalałyby lepiej poruszać się po zatłoczonych ulicach, zwłaszcza przez kierowców, którzy nie znają dobrze sieci dróg w W. (kierowcy przyjezdni). Zmiana polityki zarządcy drogi wobec natłoku reklam sytuowanych w pasie drogowym realizowana jest za pośrednictwem instrumentów prawnych, a w szczególności z powołaniem się na wyżej wymienione przepisy art. 39 ust. 1 i 3 ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, co już wskazano, zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. W świetle zaś przepisu art. 39 ust. 3 ustawy w szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi. Brzmienie powyższych przepisów nie nasuwa wątpliwości co do tego, że zgoda zarządcy drogi na umieszczenie reklamy w pasie drogowym w obszarze zabudowanym jest możliwa tylko wtedy, gdy jest to uzasadnione szczególnymi okolicznościami, a w każdym razie, gdy nie stoją tutaj na przeszkodzie względy bezpieczeństwa ruchu drogowego. Ciężar dowodu, w zakresie o którym wyżej mowa, spoczywa na wnioskodawcy, co oczywiście nie zwalnia organu do ciążącego na nim obowiązku zebrania dowodów i wyjaśnienia okoliczności sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Skarżąca w postępowaniu administracyjnym nie przedstawiła na tę okoliczność konkretnych dowodów, ograniczając się do polemiki z argumentacją zarządcy drogi, która legła u podstaw nieuwzględnienia wniosku o przesunięcie terminu zajęcia pasa drogowego poza dzień [...] marca 2007 r. W szczególności skarżąca podważała walor dowodowy opinii Instytutu Badawczego Dróg i Mostów - Pracownię Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Wprawdzie wspomniana wyżej opinia nie ma waloru opinii biegłego, w rozumieniu art. 84 k.p.a., tym niemniej za daleko idące byłoby pozbawienie jej jakiegokolwiek waloru dowodowego. W każdym zaś razie samo przez się nie podważa waloru dowodowego opinii jej podpisanie przez pracownika tej jednostki [...], który nie jest uprawniony do reprezentowania na zewnątrz Instytutu Badawczego Dróg i Mostów w W., w świetle przepisu art. 21 ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy o jednostkach badawczo-rozwojowych. Omawiana opinia nie ma bowiem charakteru oświadczenia woli, a tylko taka czynność musi być złożona przez dyrektora lub inną osobę uprawnioną do reprezentowania podmiotu na zewnątrz. Opinia, o której mowa, ma natomiast charakter oświadczenia wiedzy, a zatem nie musi być podpisana przez osobę upoważnioną do reprezentowania instytutu na zewnątrz. Opinia ta stanowi dokument, który może być środkiem dowodowym w postępowaniu administracyjnym (art. 75 § 1 k.p.a.). Oczywiście zawsze można dyskutować, czy w warunkach drogowych panujących w A. rej. ul. P. zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego, a w szczególności wypadki, wystąpią w takim zakresie, jak to wskazuje wspomniana opinia. Natomiast nieuprawnione byłoby twierdzenie, że reklamy lokalizowane w pasie drogowym w ogóle nie stanowią tutaj żadnego zagrożenia. W ocenie Sądu trudno byłoby negować istnienia realności zagrożeń dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, jakie niosą reklamy, a którymi to względami kierował się zarządca drogi, odmawiając skarżącej zgody na przesunięcie terminu zajęcia pasa drogowego po dniu [...] marca 2007 r. Zarządca drogi istnienia wspomnianych okoliczności musiał być świadomy. Podejmując decyzję w części niekorzystnej dla skarżącej, jak i zresztą dla wielu innych podmiotów działających na rynku reklam, pozbawił się znacznych wpływów jakie z tego tytułu dotychczas osiągał. Trudno zaś zakładać, aby zarządca drogi działał tutaj nieracjonalnie. Z kolei skarżąca, poza własnym zyskiem, żadnych okoliczności uzasadniających zgodę na zajęcie pasa drogowego pod reklamę nie powołała. Zebrany w sprawie materiał dowodowy, a w szczególności znaczenie jakie zarządca drogi przywiązuje do kwestii bezpieczeństwa ruchu drogowego, czyni nieprawdopodobnym zarzut skarżącej, aby przesuwając termin zajęcia pasa drogowego do czasu zakończenia postępowania (do dnia [...] marca 2007 r.) organ I instancji nie kierował się interesem skarżącej (art. 8 k.p.a.), a uczynił to w świadomości braku zagrożenia reklamy dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Trudne do zrozumienia są zwłaszcza intencje skarżącej, która wytyka organowi, że wydając oczywiście korzystne dla niej rozstrzygnięcie, w części obejmującej przesunięcie terminu zajęcia pasa drogowego pod reklamę za okres od dnia [...] lutego do dnia [...] marca 2007 r., uczynił to poprzez postawienie interesu skarżącej ponad dobrem większej wartości, jaką stanowi interes publiczny (ochrona życia i zdrowia obywateli). Skarżąca nie dostrzega, że nadrzędność interesu ogólnego nad interesem indywidualnym nie może być w państwie prawa mechanicznie pojmowana. W każdym przypadku, w świetle orzecznictwa, działający organ ma obowiązek wykazać, o jaki interes ogólny (publiczny) chodzi, i udowodnić, iż jest on na tyle ważny i znaczący, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywateli. Zarówno istnienie takiego interesu, jak i jego znaczenie, a także przesłanki powodujące konieczność przedłożenia w konkretnym wypadku interesu publicznego nad indywidualnym podlegać muszą zawsze wnikliwej kontroli instancyjnej i sądowej, a już w szczególności wówczas, gdy chodzi o udowodnienie, iż w interesie publicznym leży ograniczenie (lub odjęcie) określonego przez konstytucję RP prawa własności (wyrok SN z dnia 18 listopada 1993 r., III ARN 49/93; (OSN 1994, Nr 9, poz. 181). Skoro skarżąca, przynajmniej pośrednio, zakwestionowała zgodność z prawem rozstrzygnięcia zarządcy drogi dotyczącego przesunięcia terminu zajęcia pasa drogowego do dnia [...] marca 2007 r., to już tylko na marginesie sprawy można by rozważać, czy rzeczywiście istniały ku temu uzasadnione podstawy prawne. Organ I instancji uczynił to bez bliższego uzasadnienia, ogólnie wskazując na kierowanie się interesem strony i pogłębianiem zaufania obywateli do organów państwa, a więc odwołując się do okoliczności wskazanych w art. 8 k.p.a. Organ był, jak można sądzić, pod presją skarżącej, która swój wniosek złożyła na 12 dni przed upływem terminu na zajęcie pasa drogowego. Nie ma tutaj bowiem zastosowania przepis art. 38 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, w myśl którego organ powinien wydać decyzję w terminie 14 dni. Stąd, ze wspomnianym wnioskiem skarżąca powinna była wystąpić znacznie wcześniej, tak aby stosując się do terminów załatwienia sprawy, obowiązujących w postępowaniu administracyjnym, organ mógł wydać decyzję jeszcze przed upływem terminu na zajęcie pasa drogowego. Nie wydaje się przy tym uzasadnione, aby instytucja procesowa, jaką przykładowo jest niewykonywanie decyzji w związku z wniesionym odwołaniem (art. 130 § 2 k.p.a.), służyła jako surogat przesunięcia terminu zajęcia pasa drogowego ze wszystkimi wynikającymi stąd skutkami. Przesunięcie terminu zajęcia pasa drogowego może bowiem nastąpić jedynie na podstawie przepisów prawa materialnego, to jest art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, a więc po ustaleniu, że zaistniały przesłanki wskazane w tym przepisie, nie zaś przepisów prawa procesowego (art. 8 k.p.a.). Pod tym zaś kątem, przedłużając skarżącej termin zajęcia pasa drogowego za okres od dnia [...] lutego do dnia [...] marca 2007 r., organ I instancji nie analizował sprawy. Ponadto skarżąca na własne ryzyko zawiera ze zleceniodawcami usług reklamowych umowy wykraczające poza okres, na jaki ma zgodę na zajęcie pasa drogowego. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji. Celem uniknięcia wątpliwości co do dalszych czynności organu, w przypadku uprawomocnienia się wyroku, należy mieć na względzie, że niniejszy wyrok z jednej strony wyeliminował z obrotu prawnego rozstrzygnięcie SKO w W. umarzające postępowanie odwoławcze, które nie znajdowało oparcia w obowiązującym prawie, a z drugiej zaś, w pełni podzielił stanowisko organu, a w szczególności zarządcy drogi, co do braku podstaw, w świetle art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, do przesunięcia terminu zajęcia pasa drogowego za okres od dnia [...] marca do [...] kwietnia 2007 r. Z tych względów nie ma już przedmiotu sprawy, a więc i powodu dla dalszych decyzji w omawianej sprawie. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 206 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło