VI SA/Wa 1609/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-04-14
Skład orzekający: Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał w sposób pełny swojej sytuacji majątkowej i rodzinnej, co uniemożliwiło sądowi ocenę, czy poniesienie kosztów sądowych wiązałoby się z uszczerbkiem dla jego utrzymania. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy, który musi udokumentować swoją sytuację finansową.Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą karę pieniężną. Postanowieniem referendarza sądowego odmówiono przyznania prawa pomocy z powodu niepełnej dokumentacji stanu majątkowego. Skarżący wniósł sprzeciw, a sąd rozpoznał wniosek merytorycznie, analizując sytuację finansową skarżącego i jego rodziców.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu J. P. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym postanawia: odmówić skarżącemu J. P. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
Skarżący – J. P., złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie z jego skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2010 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 30 listopada 2010 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazano między innymi, że skoro nadesłane przez skarżącego dokumenty nie pozwalały na dokonanie oceny rzeczywistego stanu majątkowego jego i pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym rodziców oraz na jakim poziomie kształtują się koszty ich utrzymania, to tym samym uniemożliwiło to ustalenie, czy poniesienie przez niego kosztów sądowych mogłoby się wiązać z uszczerbkiem uzasadniającym przyznanie prawa pomocy
Pismem z 14 grudnia 2010 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, wnosząc o jego uchylenie. Nadmienił, że niezasadnie przyjęto, iż nadesłane dokumenty nie pozwalają na dokonanie rzeczywistej oceny stanu majątkowego skarżącego, a nadto iż brak podstaw do uznania, że korzystanie z pomocy prawnej pełnomocnika świadczy o wystarczających środkach na poniesienie kosztów sądowych.
Zarządzeniem z dnia 25 lutego 2011 r. wezwano ww. pełnomocnika do nadesłania pełnych wyciągów i wykazów bankowych z rachunków skarżącego za okres czerwiec 2010 r. – luty 2011 r. oraz zeznań podatkowych rodziców skarżącego za rok 2009 i 2010.
W odpowiedzi, nadesłano zeznanie podatkowe ojca skarżącego za rok 2009 i 2010, niekompletne zeznanie podatkowe skarżącego za rok 2009, niekompletne zeznanie podatkowe matki skarżącego za rok 2009 oraz kserokopię podatkowej księgi przychodów i rozchodów za rok 2010 w odniesieniu do spółki cywilnej S. s.c. Z. P., J. P.. Jednocześnie podniesiono, iż skarżący nie posiadał we wskazanym przez Sąd okresie rachunków bankowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a. od postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw.
Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Sprzeciw został złożony w przewidzianym terminie.
Sąd rozpoznał zatem wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy i stwierdził, iż stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dla dokonania przez Sąd oceny z punktu widzenia art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. istotne są zatem złożone przez skarżącego dokumenty obrazujące jego sytuację rodzinną i majątkową.
Z powołanego przepisu wynika zatem, iż to wnioskodawca winien wykazać, iż jego dochody i sytuacja majątkowa nie pozwalają na poniesienie kosztów postępowania. Na nim spoczywa bowiem ciężar dowodu w tym zakresie.
Rodzice skarżącego pobierają świadczenia emerytalne: matka w kwocie 1.010 zł brutto, a ojciec – w wysokości 1.605,36 zł brutto. Na skarżącym ciąży obowiązek alimentacyjny względem jego małoletniej córki w kwocie 400 zł miesięcznie. Ponadto choroba skarżącego (astma z alergią wysokiego ryzyka) z jednej strony uniemożliwia mu podjęcie dodatkowej pracy, a drugiej strony – wiąże się z wydatkami w postaci zakupu leków oraz wizyt lekarskich. Również ojciec skarżącego jest schorowany i wymaga opieki.
Skarżący wskazał, iż sporadycznie ponosi koszty utrzymania gospodarstwa domowego. Jako składniki majątku swojego i rodziców skarżący wymienił: współwłasność w 1/3 części nieruchomości budynkowej o powierzchni 2.400 m kw, współwłasność w 1/3 części w nieruchomości położnej w W., lokal mieszkalny o powierzchni 60 m kw. oraz samochód osobowy marki [...].
Z nadesłanych do Sądu zeznań podatkowych wynika, iż ojciec skarżącego - z którym ten pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym - osiągnął w roku 2009 przychody rzędu 156 660,68 zł, natomiast w roku 2010 sięgnęły one kwoty 112 010,56 zł, w odniesieniu do matki oraz samego skarżącego Sąd nie mógł poczynić ustaleń co do osiągniętych w 2009 roku przez nich przychodów, gdyż w nadesłanych dokumentach PIT 36 brak jest stron nr 2, gdzie wykazane są przychody podatnika. Natomiast z zapisów podatkowej księgi przychodów i rozchodów spółki cywilnej S. s.c. Z. P., J. P. wynika, iż w roku 2010 poniosła ona stratę w wysokości 35 856,04 zł.
Biorąc pod uwagę zarówno informacje ujęte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak i zakres przedstawionych przez skarżącego dokumentów, stwierdzić należy, że skarżący nie udokumentował w sposób pełny swojej sytuacji majątkowej, dającej podstawę do ustalenia, jakimi środkami miesięcznie dysponuje on i pozostający z nim we wspólnym gospodarstwie domowym rodzice oraz na jakim poziomie kształtują się koszty ich utrzymania, w tym z czyich środków uiszczane są alimenty oraz koszty leczenia skarżącego, skoro z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej odnotowuje straty. Tym samym uniemożliwił Sądowi ustalenie, czy poniesienie przez niego kosztów sądowych mogłoby się wiązać z uszczerbkiem uzasadniającym przyznanie prawa pomocy.
Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło