VI SA/Wa 1627/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Andrzej Wieczorek Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Krzysztof Wierzbicki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2005r. sprawy ze skargi F. S. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego F. S. kwotę 355 (trzysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania W dniu [...] października 2004r. funkcjonariusz [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego we [...] skontrolował pojazd marki [...] nr rej. [...], którego kierowcą i właścicielem był F. S., zwany dalej "skarżącym". W świetle ustaleń tego protokołu skarżący nie legitymował się opłatą za przejazd po drogach krajowych, a ponadto skrócił dzienny czas wypoczynku. Wręczono skarżącemu decyzję z dnia [...] października 2004r. nr [...], wydaną w imieniu [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego we [...], nakładającą karę pieniężną w kwocie 3.550 zł. Decyzja zawierała pouczenie, że służy od niej odwołanie do Głównego Inspektora Transportu Drogowego w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji za pośrednictwem [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. W dniu [...] października 2004 r. skarżący osobiście nadał w [...] placówce pocztowej odwołanie od wyżej wymienionej decyzji, które wpłynęło do organu I instancji w dniu 25 października 2004 r. Przesyłając odwołanie do organu odwoławczego Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wskazał na uchybienie terminowi wniesienia odwołania, powołując się na przepis art. 57 § 5 k.p.a. W myśl tego przepisu termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem nadano pismo w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego albo złożono w polskim urzędzie konsularnym. Wobec powzięcia przez pełnomocnika skarżącego informacji o uchybieniu terminowi wniesienia odwołania pismem z dnia 25 stycznia 2005r. wniósł on o przywrócenie tego terminu. Wskazał na nieznajomość przez skarżącego przepisów prawa w zakresie wniesienia odwołania za pośrednictwem polskiego urzędu pocztowego, tym bardziej w sytuacji, gdy skarżący nie został pouczony o trybie wniesienia odwołania. Postanowieniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2005r. nr [...] odmówiono skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, akcentując, iż strona nie może powoływać się na nieznajomość prawa, jako na okoliczność usprawiedliwiającą niedochowanie terminu do wniesienia odwołania. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie art. 58 § 1 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Kontrolując zaskarżoną decyzję pod kątem powyższych kryteriów skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja narusza wskazane w skardze przepisy prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej ppsa). Stosownie do art. 83 Konstytucji RP każdy ma obowiązek przestrzegania prawa Rzeczypospolitej Polskiej. Istnieje więc generalna podstawa dla przyjęcia fikcji prawnej w zakresie powszechnej znajomości prawa, co w szeregu przypadkach pozwala organowi administracji publicznej na poprzestaniu na tym dla wyciągnięcia stosownych konsekwencji wobec podmiotu naruszającego prawo. Jednakże w niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. Nie sposób bowiem oczekiwać od obywatela obcego państwa, który nie jest prawnikiem, znajomości polskiego prawa procesowego, a w szczególności w zakresie regulacji prawnej o charakterze wyjątkowym, jaka wynika z przepisu art. 57 § 5 k.p.a. Zatem, organ I instancji powinien był, a czego zaniechał, pouczyć skarżącego o treści przepisu art. 57 § 5 k.p.a. Taki obowiązek wynika z przepisu art. 9 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Skoro więc organ I instancji nie dopełnił obowiązku należytego pouczenia skarżącego o trybie wniesienia odwołania, tym samym skarżący uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminowi, co z kolei uzasadnia przywrócenie wnioskowanego terminu, stosownie do przepisu art. 58 § 1 k.p.a. W tym stanie orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 ppsa.