VI SA/Wa 1631/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2013 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy oddala skargę VI SA/Wa 1631/12 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012r. Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. zwanej dalej k.p.a.) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy o nałożenie kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł. Postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Dnia [...] kwietnia 2012 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł. Decyzja ta została doręczona osobiście Panu A. F. w dniu [...] kwietnia 2012 r. podczas kontroli drogowej wraz z pouczeniem o czternastodniowym terminie do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy oraz pouczeniem o treści art. 33, art. 40 § 4 i 5 k.p.a. Pismem datowanym [...] kwietnia 2012 r., które zostało nadane w dniu 20 kwietnia 2012 r. w Urzędzie Pocztowym w Belgii, a wpłynęło do Polskiego Urzędu Pocztowego w W. w dniu 23 kwietnia 2012 r., strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy od ww. decyzji (koperta z datą nadania - w aktach sprawy). Główny Inspektor Transportu Drogowego powołując art. 129 § 2 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. stwierdził, że 14 - dniowy termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy upływał w dniu 20 kwietnia 2012 r. Termin ten biegł od dnia doręczenia stronie decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, a więc od dnia 6 kwietnia 2012 r. Organ wskazał, że zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 i pkt 3 k.p.a. termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego albo zostało złożone w polskim urzędzie konsularnym. Strona złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, który został nadany w Urzędzie Pocztowym w Belgii w dniu 20 kwietnia 2012 r., natomiast do polskiej placówki pocztowej w Warszawie wniosek ten wpłynął w dniu 23 kwietnia 2012 r. Wobec powyższego GITD stwierdził, iż wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy został złożony już po upływie 14 - dniowego terminu, jaki przysługuje na wniesienie tego wniosku. Ponadto organ zauważył, że strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia ww. środka prawnego. Skargę na to postanowienie wywiódł A. F. żądając uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 9 k.p.a. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie. Skarżący przyznał, że decyzja z dnia [...] kwietnia 2012 r. zawierała pouczenie o możliwości wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w terminie czternastodniowym od dnia doręczenia tejże decyzji, natomiast nie zawierała stosownego pouczenia o sposobie, w jaki strona ma tego dokonać. Jednocześnie skarżący przyznawał, że 20 kwietnia 2012 r. A. F. nadał pismo, zawierające wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy w Urzędzie Pocztowym w Belgii, które wpłynęło do Polskiego Urzędu Pocztowego w W. w dniu 23 kwietnia 2012 r. Wywodził, że pozostawał w przekonaniu, iż nadanie pisma w placówce pocztowej operatora publicznego w Belgii będzie skutkowało zachowaniem terminu, gdyż nie został pouczony o treści art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. zgodnie z którym, termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Nie został również pouczony o możliwości złożenia pisma w polskim urzędzie konsularnym (art. 57 § 5 pkt 3). Skarżący podkreślał, iż zasada ignorantia iitris nocet doznaje na gruncie prawa administracyjnego daleko idącego ograniczenia, gdyż zgodnie z treścią art. 9 kpa organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Informacja udzielana stronie, w granicach wyznaczonych treścią art. 9 kpa, ma spełniać wymóg należytej i wyczerpującej. Ogólnie można zatem przyjąć, że chodzi o informację pełną. Zdaniem skarżącego został on nienależycie pouczony bowiem z uwagi na brak polskiego obywatelstwa oraz znajomości języka polskiego powinien być szczegółowo pouczony nie tylko o terminie wniesienia środka odwoławczego, ale również o sposobie wniesienia takiego środka. Skarżący wskazywał, że Kodeks postępowania administracyjnego nie określa wyraźnie skutków prawnych naruszenia zasady udzielania informacji faktycznej i prawnej. W orzecznictwie sądowym dominuje jednak pogląd, iż udowodnione naruszenie tego obowiązku powinno być rozumiane jako wystarczająca podstawa do uchylenia decyzji. Adresatem decyzji był obcokrajowiec, a więc pouczenia zawarte w decyzji winny być ustalone przy uwzględnieniu tej okoliczności. Decyzja nie zawiera jednak żadnej informacji o sposobie wniesienia odwołania za granicą. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa. Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności. Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób uzasadniający jego uchylenie. Zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Zgodnie z art. 129 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Zgodnie z art. 57 § 1 k.p.a. jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że decyzja z dnia [...] kwietnia 2012 r. została doręczona osobiście Panu A. F. w tym samym dniu podczas kontroli drogowej wraz z pouczeniem o czternastodniowym terminie do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Natomiast wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy został nadany w dniu 20 kwietnia 2012 r. w Urzędzie Pocztowym w Belgii, a wpłynął do Polskiego Urzędu Pocztowego w Warszawie w dniu 23 kwietnia 2012 r. Bezspornym jest zatem, że termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upływał 20 kwietnia 2012 r. oraz, że wobec nadania pisma w Urzędzie Pocztowym w Belgii termin ten nie został zachowany. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i poglądami doktryny, uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną, a w razie jej zaistnienia organ odwoławczy nie ma innej możliwości, jak wydanie postanowienia w trybie art. 134 k.p.a. stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie jest zależne od swobodnego uznania organu, z uwagi na to, że wynika wprost z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Zatem stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Główny Inspektor Transportu Drogowego prawidłowo wydał przedmiotowe postanowienia w oparciu o art. 134 k.p.a. Podnoszone w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 9 k.p.a. przez brak pouczenia o sposobie wniesienia odwołania za granicą nie mogą wobec powyższego stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia. W ocenie Sądu okoliczności te mogłyby być przedmiotem rozważań organu w przypadku złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jednak, jak słusznie zauważył organ taki wniosek nie został w niniejszej sprawie wniesiony. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.