VI SA/Wa 1648/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2007 r. sprawy ze skargi F. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową, sportową i myśliwską oddala skargę Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. Nr [...] Komendant Główny Policji działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity z 2004 r. Dz. U. Nr 52, poz. 525 ze zm. dalej jako u.b. i a.), po rozpatrzeniu odwołania F. S. (dalej jako skarżący) od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w R. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] cofającej pozwolenie na broń palną gazową, sportową i myśliwską utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym faktycznym i prawnym stanie sprawy. W dniu [...] listopada 2006 r. organ I instancji wszczął postępowanie w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną gazową, sportową i myśliwską z uwagi na toczące się przeciwko niemu postępowanie o popełnienie czynu z art. 207 § 1 kk. W toku postępowania organ I instancji uzyskał opinię z miejsca zamieszkania skarżącego. Wynika z niej, iż nie jest on osobą [...], był widywany [...], ale w ostatnim czasie [...]. W [...] r. Komisariat Policji w R. prowadził postępowanie w sprawie [...], które z aktem oskarżenia zostało przesłane do prokuratury. Z materiałów zgromadzonych w sprawie wynika, iż w dniu [...] grudnia 2006 r. Prokuratura Rejonowa w R. sporządziła akt oskarżenia dotyczący popełnienia przez skarżącego czynów z art. 207 § 1 kk i art. 157 § 2 kk. Z jego treści wynika, że skarżący [...]. Ustalono także, że w dniu [...] listopada 2006 r. Prokuratura wydała postanowienie dotyczące przeprowadzenia badania [...] strony. Z wniosków wyprowadzonych po przeprowadzeniu badań wynika, iż lekarze i psycholog przeprowadzający badania nie stwierdzili u skarżącego choroby [...] ani [...], stwierdzili natomiast [...]. Z uwagi na powyższe, organ I instancji pismem z dnia [...] stycznia 2007 r. wezwał skarżącego do przedstawienia aktualnych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego potwierdzających zdolność do dysponowania bronią. W dniu [...] lutego 2007 r. do organu wpłynęły orzeczenia stwierdzające, że skarżący nie należy do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 i może dysponować bronią. Mając na uwadze treść opinii sądowo-psychiatrycznej organ I instancji uznał za zasadne skorzystanie z uprawnień, jakie dają mu przepisy prawa i odwołał się od obydwu orzeczeń. Jak wynika z akt sprawy, skarżący nie stawił się na badania ani do lekarza ani do psychologa odwoławczego. Komendant Wojewódzki Policji w R. uznał zatem, iż toczące się postępowanie karne dotyczące popełnienia przestępstwa przeciwko rodzinie i opiece, oraz przeciwko życiu i zdrowiu w pełni pozwala na zakwalifikowanie skarżącego do kategorii osób, co do których istnieje obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Wydał w związku z tym decyzję administracyjną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Jako drugą z podstaw prawnych organ zastosował art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy dający możliwość cofnięcia pozwolenia na broń w przypadku nie przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego stwierdzających zdolność do posługiwania się bronią. Od decyzji skarżący wniósł odwołanie twierdząc, iż pozwolenie na broń zostało mu zabrane bezpodstawnie, bowiem nigdy nie wyciągał broni z szafy. Potwierdził, iż [...]. Zdaniem skarżącego [...]. Skarżący podniósł też, iż [...]. Do odwołania dołączył orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane w I instancji przez lekarza i psychologa oraz kartę informacyjną z pogotowia ratunkowego, z której wynika, iż w dniu [...] lutego 2005 r. zgłosił się do ambulatorium stomatologicznego z powodu [...], zaś w dniu [...] lutego 2005 r. do ambulatorium chirurgicznego, gdzie rozpoznano [...]. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Komendant Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wskazał, iż dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b. i a. nakazuje organowi Policji cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy daną osobę uznano za należącą do kategorii osób określonej w art. 15 ust. 1 pkt 6, tj. co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa. Jak wynika z powyższego katalog okoliczności, w tym przestępstw wymienionych w tym przepisie jako przesłanki tej obawy, nie jest zamknięty, a zatem skazanie lub toczące się postępowanie karne dotyczące popełnienia czynu nie wymienionego w przykładowym katalogu w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy może skutkować cofnięciem pozwolenia na broń palną. Skarżącemu postawiono zarzut popełnienia czynu z art. 207 § 1 kk i art. 157 § 2 kk. Drugie z tych przestępstw jest usytuowane w kodeksie karnym wśród przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu. Jest więc wprost wskazane przez ustawodawcę jako wzbudzające obawę użycia broni w sposób określony w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. W przepisie tym określona została odpowiedzialność za spowodowanie uszczerbku na zdrowiu, innego niż ciężki. Z kolei w art. 207 § 1 kk określono odpowiedzialność za znęcanie się nad osobą najbliższą. Przez znęcanie się należy rozumieć zadawanie osobie pokrzywdzonej cierpień fizycznych lub psychicznych. Jest to z reguły przestępstwo trwałe, a zamiarem sprawcy jest wyrządzenie dolegliwości i krzywdy osobie pokrzywdzonej. Powyższy czyn, pod którego zarzutem popełnienia stoi skarżący usytuowany jest w kodeksie karnym w rozdziale dotyczącym przestępstw przeciwko rodzinie i opiece, jednak z okoliczności jego popełnienia (tj. [...]) w ocenie organu wynika, że rodzi on uzasadnioną obawę użycia w przyszłości przez stronę broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zdaniem organu odwoławczego, skarżący stojąc pod zarzutem popełnienia czynu zabronionego wymierzonego przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko rodzinie i opiece nie daje gwarancji przestrzegania prawa w przyszłości, a więc także przepisów ustawy o broni i amunicji. Konsekwencją tego jest przekonanie organów, że nie daje także gwarancji bezpiecznego używania broni palnej bojowej, a tym samym budzi uzasadnione obawy, że broni może użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ podkreślił, że od posiadaczy broni oczekuje się przestrzegania porządku prawnego. Tym bardziej wymagać tego można od [...]. Prawo do posiadania broni jest bowiem prawem szczególnym, wyróżniającym osobę je posiadającą z ogółu społeczeństwa. Zatem pozytywna opinia w miejscu zamieszkania – zdaniem organu – nie daje podstaw do innego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Uwzględnia ona wprawdzie fakt toczącego się postępowania karnego, ale ze względów wskazanych powyżej nie może stanowić podstawy do zachowania stronie pozwolenia na broń. Odnosząc się do zastosowanego przez organ art. 18 ust. 5 pkt 2 u.b. i a. organ odwoławczy wskazał, że z jego dyspozycji wynika, że organ administracji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczeń, o których mowa w art. 15 ust. 3-5. Art. 15 ust. 5 u. b. i a. stanowi, że w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4 (tj. z zaburzeniami psychicznymi, wskazujących istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego lub uzależnionych od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych), właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. Z uwagi na fakt, iż organ uzyskał informację, że skarżący jest osobą [...], zasadnie w myśl art. 15 ust. 5 u.b. i a. wezwał go do przedłożenia orzeczeń. Skarżący do tęgo żądania zastosowała się, ale nie stawił się na badania odwoławczej, a zatem zasadne było skorzystanie z uprawnień jakie daje art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy i cofnięcie pozwolenia także i z tego powodu. Kwestia zdolności zdrowotnej i psychicznej do dysponowania bronią nie jest obojętna z punktu widzenia bezpieczeństwa i porządku publicznego, ze względu na możliwe skutki używania broni, której każdy rodzaj stanowi niebezpieczne narzędzie. Nie może więc być żadnych wątpliwości, że strona jest w pełni zdolna psychicznie i zdrowotnie do jej posiadania. Nie przedstawiając orzeczeń wydanych w II instancji skarżący de facto nie potwierdził w sposób prawem przewidziany swojej zdolności do dysponowania bronią a w tej sytuacji orzeczenia I instancji nie wiążą organu administracji. Zatem zachowaniu skarżącemu tak szczególnego, o reglamentowanym dostępie prawa, jakim jest pozwolenie na broń, sprzeciwia się interes społeczny. Odnosząc się do załączonych do odwołania dokumentów, z których ma - zdaniem strony - wynikać, iż [...], organ stwierdził, że stanowisko to nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Skarżący nie zgłaszał nigdy we właściwej jednostce Policji, iż [...]. Z dokumentów tych wynika wprawdzie, że skarżący [...]. Na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga, w której skarżący F. S. wyjaśnił, iż stał się [...], a toczące się przeciwko niemu postępowania są [...]. [...]. Podkreślił, iż [...]. W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o jej oddalenie podtrzymał dotychczasową argumentację, podkreślając, iż w przedmiotowej sprawie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie nastąpiło naruszenie prawa materialnego, jak i procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy tez celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga F. S. w powyższym niespornym między stronami, stanie faktycznym nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2007 r. nie narusza prawa. Podstawę materialnoprawną skarżonej decyzji stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Stosownie do art. 18 ust.1 pkt 2 u.b. i a. właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 cytowanej ustawy. Zastosowanie przez organ Policji powołanego przepisu i cofnięcie na jego podstawie pozwolenia na broń jest obligatoryjne w każdym przypadku, gdy osoba należy do kategorii osób o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 ww. ustawy. Omawiany przepis jest jednoznaczny, a jednoznaczność ta wynika z jego literalnego brzmienia: "Pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, w szczególności /.../ wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw /przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu/". Użycie słów "w szczególności" poprzedzających wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich obawa sprzecznego z prawem użycia broni istnieje. Co do tych osób organ nie musi więc przeprowadzać oceny czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w ustawie. Zatem wobec skazanych lub podejrzanych o przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu organ musi jedynie ustalić fakt skazania lub prowadzenia postępowania o przestępstwa wymienione w przepisie, a oceny, że istnieje obawa dokonał już sam ustawodawca. Pozwolenie na broń nie może być więc wydane (odpowiednio cofnięte) osobom wymienionym po słowach "w szczególności...", a także innym osobom, co do których organ poweźmie obawę, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Co do tych innych osób organ musi szczegółowo zanalizować i uzasadnić swoją obawę. Odmienne rozumienie przepisu prowadziłoby do wniosku, że cała jego część zaczynająca się od słów "w szczególności..." jest zupełnie niepotrzebna, skoro organ musiałby i tak zawsze i w każdym przypadku oceniać, czy istnieje uzasadniona obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Takie stanowisko reprezentuje również Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 30 sierpnia 2007 r. (sygn. akt II OSK 1166/06, nie publ.) przyjął, iż wprowadzenie takiej regulacji prawnej jak w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b. i a. powoduje, że osoby skazane za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw należy uznać za stwarzające uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zatem w rozpoznawanym przypadku organy Policji nie mogły orzec inaczej niż to nastąpiło. W niniejszej sprawie skarżącego zaliczono do osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Toczy się bowiem przeciwko niemu postępowanie karne o popełnienie przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu. Skarżący oskarżony jest o popełnienie czynu z art. 157 § 2 kk tj. o to, że [...]. Przeciwko skarżącemu zostało zatem wszczęte postępowanie karne o jedno z przestępstw wskazanych w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b. i a. i ta właśnie okoliczność zadecydowała m.in. o wydaniu decyzji cofającej pozwolenie na broń palną gazową, sportowa i myśliwską. Skarżący oskarżony jest również o popełnienie przestępstwa z art. 207 § 1 kk tj. [...]. Powyższe przestępstwo umieszczone jest w kodeksie karnym w rozdziale przestępstw przeciwko rodzi rodzinie i opiece. Nie jest zatem przestępstwem przeciwko życiu i zdrowiu, ale jego charakter i okoliczności popełnienia, w pełni potwierdzającą obawę, że skarżący może użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że uzasadniona obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b. i a. dotyczy przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może je uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (nadużywanie alkoholu, popełnienie czynów nagannych) czy ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie i inne) (por. wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 863/06, nie publ). Przestępstwo ciągłe o popełnienie którego oskarżony jest skarżący, trwało przez [...], popełnione zostało wówczas, gdy skarżący znajdował się w stanie [...], a nadto wiązało się m.in. z nieuprawnionym wykorzystaniem broni. Te wszystkie okoliczności wskazują, że uzasadniona jest obawa sprzecznego z przepisami prawa użycia broni przez skarżącego. Obawę tę potwierdza opinia sądowa sporządzona na potrzeby postępowania karnego, zgodnie z którą skarżący [...]. W opinii biegłych zachodzi prawdopodobieństwo popełnienia przez skarżącego [...]. Mając na uwadze tę opinię organ zasadnie wezwał skarżącego do złożenia aktualnych orzeczeń: lekarskiego i psychologicznego. Uzasadnione zgromadzonym materiałem dowodowym było także odwołanie się organu od przedłożonych przez skarżącego orzeczeń. Skarżący nie stawiając się na ponowne badanie uniemożliwił wydanie orzeczeń przez uprawnionego lekarza i psychologa w trybie odwoławczym. W tej sytuacji organy Policji nie mogły uznać orzeczeń złożonych przez skarżącego i uprawnione były do przyjęcia, że skarżący nie potwierdził w sposób prawem przewidziany swojej zdolności do dysponowania bronią. Okoliczności popełnienia zarzucanych skarżącemu przestępstw i wnioski opinii sporządzonej przez biegłych sądowych – psychiatrów i psychologa oraz podstawa skarżącego uzasadniają - w ocenie Sądu - skorzystanie przez organ również z fakultatywnej przesłanki przewidzianej w art. 18 ust. 5 pkt 2 u.b. i a. i cofnięcie pozwolenia na broń także z powodu naruszenia obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego. Uprawnienie posiadania broni ma szczególny reglamentacyjny charakter i od osób posiadających takie uprawnienie, należy wymagać poszanowania prawa. Kwestia posiadania broni palnej, z uwagi na skutki - często nieodwracalne, jakie powoduje jej użycie ma ogromne znaczenie dla stanu bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wszelkie zatem działania skutkujące naruszeniem porządku prawnego przez posiadacza broni, w tym wymienione w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b. i a. przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, czy też podejrzenie o ich popełnienie wymagają kategorycznego cofnięcia tego pozwolenia przez organy Policji. Taka ocena w niniejszej sprawie została dokonana. Organy Policji obu instancji zasadnie uznały, że z uwagi na sformułowane wobec skarżącego oskarżenia zachodzi przesłanka do cofnięcia mu pozwoleń na posiadanie broni. W świetle powyższego zaistniały stan rzeczy - ustalony przez organy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, wskazuje jednoznacznie na istnienie przesłanek obligujących do cofnięcia skarżącemu pozwoleń na broń, jak również dających organowi takie uprawnienia. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając, że organy obu instancji nie naruszyły przepisów prawa materialnego oraz procesowego, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.