VI SA/Wa 1648/13
WyrokWSA w Warszawie2013-09-19
Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Izabela Głowacka-Klimas, Elżbieta Olechniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości znajdującej się na terenie górniczym, w bezpośrednim sąsiedztwie obszaru górniczego, ma interes prawny do udziału w postępowaniu koncesyjnym dotyczącym wydobywania kopaliny?Ratio decidendi
Właściciel nieruchomości położonej na terenie górniczym, który zgodnie z prawem geologicznym i górniczym jest przestrzenią objętą przewidywanymi szkodliwymi wpływami robót górniczych, posiada interes prawny do udziału w postępowaniu koncesyjnym. Status strony w takim postępowaniu został przesądzony przez Naczelny Sąd Administracyjny w poprzednim orzeczeniu, a brak jest podstaw do zanegowania tego interesu w niezmienionym stanie prawnym i przy tożsamości stron.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. T. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2011 r. umarzającą postępowanie odwoławcze. Minister Środowiska uznał, że skarżąca nie wykazała swojego interesu prawnego jako strony postępowania koncesyjnego, mimo że jej nieruchomość przylegała do terenu zamierzonej eksploatacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny pierwotnie oddalił skargę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ten wyrok, wskazując na pominięcie przez WSA prawomocnego wyroku NSA z 2006 r. oraz błędne ustalenie położenia działek skarżącej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Środowiska, stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Ministra Środowiska na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2013 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz skarżącej M. T. kwotę 1489, 63 (jeden tysiąc czterysta osiemdziesiąt dziewięć 63/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2322/11 po rozpoznaniu na rozprawie skargi kasacyjnej M. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lipca 2011 r., sygn. akt VISA/Wa 780/11 oddalającego skargę ww. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny 1) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie 2) zasądził od Ministra Środowiska na rzecz M. T. kwotę 797 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny orzekał w następującym stanie sprawy.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. Marszałek Województwa [...], po rozpatrzeniu wniosku S. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] oraz dokonując uzgodnień z Wójtem Gminy [...] i Prezesem Wyższego Urzędu Górniczego udzielił wnioskodawcy koncesji na wydobywanie granitu z części złoża "[...]" położonego w miejscowości [...].
Od ww. decyzji odwołanie do Ministra Środowiska wnieśli E. L., M. T. oraz A. L., którzy wskazali, że winni być uznani za stronę postępowania koncesyjnego, ponieważ zamieszkują na nieruchomości bezpośrednio przylegającej do terenu zamierzonej eksploatacji kopalni.
Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Minister Środowiska po rozpatrzeniu odwołania na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że odwołujący nie wykazali swojego interesu prawnego, co statuowałoby ich jako stronę postępowania w rozumieniu przepisu art. 28 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi M. T. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2011 r. wyrokiem z dnia 11 lipca 2011 r. orzekł o jej oddaleniu, jako bezzasadnej. Zdaniem sądu I instancji organ prawidłowo uznał, że skarżąca nie jest stroną w postępowaniu, gdyż opiera swój interes prawny na własności nieruchomości tj. działek [...] i [...] we wsi C., gm. [...], znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie terenu górniczego wyznaczonego przedmiotową koncesją. Było poza sporem, że nieruchomość M. T. nie znajdowała się ani w obszarze górniczym, tj. w granicach której przedsiębiorca jest uprawniony do wydobywania kopaliny oraz prowadzenia robót górniczych związanych z wykonywaniem koncesji, ani na terenie górniczym tj. w przestrzeni objętej przewidywanymi szkodliwymi wpływami robót górniczych zakładu górniczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny powołał się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, w myśl którego właściciel nieruchomości położonej w terenie górniczym nie jest stroną postępowania koncesyjnego. Tym bardziej więc status strony nie przysługuje przedmiotowi posiadającemu nieruchomość znajdującą się w bezpośrednim sąsiedztwie terenu górniczego wyznaczonego koncesją.
Uwzględniając skargę kasacyjną M. T. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że podniesiony przez nią w ramach podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy jest trafny. Sąd I instancji nie wziął bowiem pod uwagę prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2006 r., sygn. akt II GSK 146/06, w którym ten Sąd jednoznacznie wypowiedział się, że M. T. posiada legitymację do udziału w sprawie zmiany koncesji udzielonej S. Sp. z o.o. z siedzibą w S. na wydobywanie granitu z części złoża "[...]". Z uwagi na treść art. 170 p.p.s.a. powyższy wyrok niesłusznie został pominięty przez Sąd I instancji, w sytuacji kiedy zachodziła tożsamość podmiotowa i przedmiotowa rozpoznawanej sprawy ze sprawą zakończoną wyrokiem prawomocnym, wydanym w sprawie II GSK 146/06. Poza tym Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że działki M. T. [...] i [...] we wsi [...], gm. [...] położone na terenie górniczym znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie obszaru górniczego, a nie jak to ustalono w bezpośrednim sąsiedztwie terenu górniczego wyznaczonego koncesją, co wynika z mapy sytuacyjno-wysokościowej znajdującej się w aktach administracyjnych.
W tej sytuacji, według oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji nieprawidłowo wykonał funkcję kontrolną, wynikającą z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.), ponieważ nie skontrolował zaskarżonej decyzji w sposób wszechstronny pod względem zgodności z prawem i nie wziął pod uwagę całego materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy, z którego wynika położenie działek M. T. na terenie górniczym, a to z kolei miało wpływ na jej status w postępowaniu koncesyjnym związanym z interesem prawnym, o czym orzekł już NSA w wyroku II GSK 146/06. Sąd II instancji zlecił, czy w ponownie przeprowadzonym postępowaniu Sąd I instancji wziął pod uwagę wskazane okoliczności i ponownie ocenił, czy działanie organu było prawidłowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji obowiązany był zastosować się do treści art. 190 p.p.s.a. W myśl powyższego przepisu "Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny".
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga M. T. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2011 r. zasługuje na uwzględnienie. Decyzją tą organ powołując się na art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że podmioty składające odwołanie nie posiadają interesu prawnego, aby występować w charakterze stron w postępowaniu koncesyjnym.
W tym miejscu należy ponieść, iż skarżąca niezasadnie podnosi w skardze, że w takiej sytuacji organ winien wydać postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania w trybie art. 134 w zw. z art. 127 § 1 k.p.a. a nie umarzać postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego. W świetle bowiem utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego formą rozstrzygnięcia w przypadku stwierdzenia, że składający odwołanie nie jest stroną w sprawie jest wydanie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego (vide wyrok z 25 października 1988 r., SA/Po 495/88 (nie publik.)).
W tym więc zakresie rozważania skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Zasadnie natomiast skarżąca podnosi, iż posiada interes prawny w występowaniu w charakterze strony w postępowaniu koncesyjnym. Jak podkreślił to, Naczelny Sąd Administracyjny należąca do M. T. nieruchomość znajduje się na terenie górniczym, który zgodnie z definicją zawartą w art. 6 pkt 9 Prawa górniczego i geologicznego w wersji obowiązującej na datę wydania zaskarżonej decyzji oznaczał przestrzeń objętą przewidywanymi szkodliwymi wpływami robót górniczych zakładu górniczego.
Status skarżącej jako strony postępowania koncesyjnego został przesądzony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2006 r., sygn. akt II GSK 146/06, w którym Sąd stwierdził, że umocowanie dla legitymacji skarżącej stanowią przepisy prawa materialnego zawarte w ustawie Prawo geologiczne i górnicze, określające tryb i zasady ustalane oraz zmiany granic terenu górniczego. W niezmienionym stanie prawnym przy tożsamości stron występujących w niniejszej sprawie oraz w sprawie II GSK 146/06, brak jest podstaw do zanegowania interesu prawnego skarżącej, o którym mowa w art. 28 k.p.a., do udziału jej w charakterze strony w postępowaniu koncesyjnym.
Wobec powyższego zaskarżona decyzja Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2011 r. nie może się ostać i podlega uchyleniu stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 a i c p.p.s.a. Orzeczenie jak w pkt 2 i 3 wyroku Sąd oparł na art. 152 i 200 p.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę Minister Środowiska rozpatrzy merytorycznie odwołanie złożone przez skarżącą od decyzji z dnia [...] czerwca 2010 r., udzielającej koncesji S. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na wydobywanie granitu z części złoża "[...]" położonego w miejscowości [...] po czym wyda decyzję, którą uzasadni zgodnie z wymogami z art. 107 § 3 k.p.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło