VI SA/Wa 167/08
WyrokWSA w Warszawie2008-04-17
Skład orzekający: Olga Żurawska - Matusiak, Halina Emilia Święcicka, Dorota Wdowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję odmawiającą zezwolenia na zmianę nośnika reklamowego jest zgodna z prawem, jeśli organ ten rozpoznał odwołanie wniesione przez pełnomocnika, co do którego brakuje dowodu ustanowienia w aktach sprawy?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy rozpoznał odwołanie wniesione przez pełnomocnika, nie ustalając uprzednio, czy pełnomocnictwo zostało prawidłowo złożone do akt sprawy, co stanowi naruszenie art. 32 i 33 k.p.a. oraz art. 7, 77 § 1, 107 § 3 i 138 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy wydania zezwolenia na zmianę nośnika reklamowego w pasie drogowym. Organ pierwszej instancji odmówił wydania zezwolenia, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i proceduralnego, w tym brak prawidłowego zawiadomienia o dowodach w postępowaniu oraz brak pełnomocnictwa dla radcy prawnego reprezentującego spółkę w postępowaniu odwoławczym. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje z powodu naruszeń proceduralnych, w szczególności braku dowodu ustanowienia pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. S.A. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi krajowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] W. z dnia [...] czerwca 2007 r. ; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. S.A. z siedzibą w P. kwotę 455 (czterysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania skarżącej spółki A. S.A. z siedzibą w P. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi krajowej ul. [...] w rej. ul. [...] w celu zmiany funkcjonującego nośnika reklamowego (dwustronnego) o powierzchni reklamowej 34,22 m2 na nośnik reklamowy (jednostronny) o powierzchni reklamowej 17,11 m2 – działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 2 i art. 17 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115) - utrzymało w mocy ww. decyzję organu I instancji.
Z akt sprawy wynika, iż decyzją nr [...] z dnia [...] września 2005 r. zezwolono A. S.A. z siedzibą w P. na zajęcie odcinka pasa drogowego ul. [...] w rej. ul. [...] w okresie od dnia 29 października 2005 r. do dnia 9 lutego 2007 r. o powierzchni 7,20 m2 oraz umieszczenie reklamy dwustronnej o łącznej powierzchni reklamowej 34,22 m2.
W dniu 13 września 2006 r. do Zarządu Dróg Miejskich w W. wpłynęło pismo skarżącej spółki, w którym to spółka, w związku z upływem zezwolenia wskazanym w ww. decyzji z dnia [...] września 2005 r., złożyła wniosek o przedłużenie na kolejny 18-miesięczny okres zajęcia odcinka pasa drogowego ul.[...] w rej. ul. [...] na dwustronny nośnik reklamowy o łącznej powierzchni reklamowej 34,22 m2. Nie wnosiła o zmianę powierzchni reklamowej nośnika reklamowego.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Dyrektor ds. Zarządzania Zarządu Dróg Miejskich w W., działający z upoważnienia Prezydenta W., na podstawie art. 19 ust. 5 i art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2086 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 k.p.a., po rozpatrzeniu ww. wniosku firmy A. S.A. odmówił wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi krajowej ul.[...] w rej. ul. [...] w celu zmiany funkcjonującego nośnika reklamowego (dwustronnego) o powierzchni reklamowej 34,22 m2 na nośnik reklamowy (jednostronny) o powierzchni reklamowej 17,11 m2.
W decyzji wskazano, iż zgodnie z art. 10 k.p.a. strona została poinformowana o toczącym się postępowaniu oraz możliwości zapoznania się ze zgromadzonymi dowodami i zgłoszenia odpowiednich wyjaśnień, jednakże w toku postępowania sądowoadministracyjnego Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] pismem z dnia 10 marca 2008 r. nr [...]) poinformowało Sąd, iż organ I instancji nie posiada takiego zawiadomienia.
Od powyższej decyzji skarżąca spółka odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], zarzucając organowi pierwszej instancji naruszenie art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych poprzez niewłaściwą interpretację i zastosowanie, art. 38 ust. 1 tej ustawy poprzez jego niezastosowanie oraz naruszenie przepisów procedury administracyjnej, tj. art. 7, art. 77 i 81 k.p.a. w związku z art. 10 k.p.a poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, tj. zaniechanie zawiadomienia jej o złożeniu do akt sprawy dowodów, co do których skarżąca nie mogła się wypowiedzieć, oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpoznaniu odwołania skarżącej spółki, decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta W.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy uznał, podobnie jak organ I instancji, iż wniosek strony skarżącej wszczynający postępowanie w przedmiotowej sprawie dotyczył wydania zezwolenia na dalsze funkcjonowanie w pasie drogi ul. [...] w rej. ul. [...] w celu zmiany funkcjonującego nośnika reklamowego (dwustronnego) o powierzchni reklamowej 34,22 m2 na nośnik reklamowy (jednostronny) o powierzchni reklamowej 17,11 m2.
W skardze na tę decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca A. S.A. z siedzibą w P. (dalej skarżąca) zarzuciła organowi naruszenie:
- art. 40 ust. 2 pkt 3 i 4 oraz art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, poprzez ich niewłaściwą interpretację oraz art. 38 ust. 1 i art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych poprzez ich niewłaściwą interpretację i błędne zastosowanie;
- art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez niewskazanie przez organ I i II instancji, iż nośnik reklamowy skarżącej powoduje zagrożenia i utrudnienia ruchu drogowego, zakłócając zadania zarządu drogi, a tym samym wyczerpuje przesłanki wynikające z art. 38 ust. 1 ustawy o drogach publicznych,
- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie.
Wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie.
Z uwagi na to, iż w przesłanych Sądowi aktach administracyjnych brak było pełnomocnictwa dla radcy prawnego G. F., który wskazał w odwołaniu, iż załącza do odwołania pełnomocnictwo, Sąd pismem z dnia 6 lutego 2008 r. wezwał Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] o nadesłanie pełnomocnictwa.
W odpowiedzi na wezwanie organ przekazał pismo Zarządu Dróg Miejskich w W. z dnia 22 lutego 2008 r. nr [...], w którym informowano, iż w aktach sprawy brak jest pełnomocnictwa dla radcy prawnego G. F. do występowania w imieniu skarżącej w postępowaniu administracyjnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Jak stanowi przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej nazwana p.p.s.a.).
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga A. S.A. z siedzibą w P. zasługuje na uwzględnienie, chociaż z innych przyczyn niż podniesionych w skardze, gdyż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta W. wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z przepisem art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na wniosek strony lub z urzędu. Jak stanowi art. 61 § 2 k.p.a. organ administracji może ze względu na szczególnie ważny interes strony wszcząć z urzędu także postępowanie w sprawie, w której przepis prawa wymaga wniosku strony.
W przedmiotowej sprawie skarżąca wszczęła postępowanie składając wniosek o przedłużenie na kolejny 18 miesięczny okres posiadanego zezwolenia, udzielonego decyzją z dnia [...] września 2005 r. na zajęcie odcinka pasa drogowego ul. [...] w rej. ul. [...] w celu umieszczenia w nim reklamy (dwustronnej) o łącznej powierzchni reklamowej 34,22 m2 .
Wniosek ten zainicjował sprawę, którą w jej granicach należało rozpatrzeć, w przewidywanej przepisami k.p.a., formie postępowania przed organami administracji, aż do wydania decyzji ostatecznej, kończącej to postępowanie w administracyjnym toku instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] jako organ odwoławczy obowiązany był ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą w pierwszej instancji, przy czym chodzi tu o rozpatrzenie sprawy ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Sprawą był złożony wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego określony przez stronę jako wniosek o przedłużenie posiadanego zezwolenia.
Organ I instancji rozpoznał inną sprawę uznając, iż złożony wniosek jest wnioskiem o wydanie zezwolenia w celu zmiany funkcjonującego nośnika reklamowego (dwustronnego) o powierzchni reklamowej 34,22 m2 na nośnik reklamowy (jednostronny) o powierzchni reklamowej 17,11 m2.
SKO rozpatrzyło odwołanie od decyzji organu I instancji utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję. Nie zwróciło uwagi, iż organ rozstrzygnął inną sprawę niż sprawa określona we wniosku skarżącej.
Zaskarżona decyzja została wydana po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez pełnomocnika skarżącej. W aktach sprawy brak jest pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącej w postępowaniu administracyjnym. Organ I instancji potwierdził, iż takiego dokumentu nie ma.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, będąc organem odwoławczym, rozpoznało odwołanie bez uprzedniego ustalenia, czy odwołujący się ma prawo do występowania w imieniu skarżącej. Nie wezwał do uzupełnienia złożonego odwołania.
W postępowaniu administracyjnym strona może być reprezentowana przez pełnomocnika (art. 32 k.p.a.). Obowiązek doręczania pism dotyczy pełnomocnika ustanowionego w sprawie. Organ musi zostać zawiadomiony o fakcie ustanowienia pełnomocnika w danej, konkretnej sprawie (pełnomocnictwo ma być złożone do akt), nie może domniemywać jego istnienia (por. pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 1998 r., sygn. akt IV SA 1044/96, LEX nr 45639). Dopiero od momentu zawiadomienia organ zobligowany jest doręczać mu pisma procesowe i zapewnić udział w postępowaniu taki, jak stronie tego postępowania (por. B. Adamiak, J. Borkowski [w:] Polskie postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 1993 r., s. 79, tak też w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 1999 r., sygn. akt II SA 1533/98, LEX nr 46787).
Stosownie do art. 33 § 2 i § 3 k.p.a. pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa.
W postępowaniu przed organami administracji niedołączenie pełnomocnictwa do pisma sporządzonego w imieniu mocodawcy a kierowanego do organu stanowi brak pisma, który może zostać usunięty poprzez wezwanie w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.). Pozostawienie wniosku (odwołania) bez rozpoznania na podstawie art. 64 k.p.a. nie wymaga wydania decyzji (vide: uchwała Sądu Najwyższego z 8 czerwca 2000 r., III ZP 11/00 (OSN 2000, Nr 19, poz. 702).
Stwierdzone uchybienia uzasadniają postawienie organowi zarzutu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 61, 77 § 1, 107 § 3 i art. 138 k.p.a.) w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji jak decyzji organu I instancji.
Ponieważ stwierdzone naruszenie przepisów procesowych uzasadnia uwzględnienie skargi Sąd jest zwolniony od oceny pozostałych, podnoszonych w skardze, zarzutów odnoszących się do naruszeń prawa materialnego.
Ponownie rozpatrując sprawę organ rozważy dokładniejsze sprecyzowanie lokalizacji reklam skarżącej umieszczonych w pasie drogowym ul. [...] w rej. ul. [...] tak, aby rozróżnić przedmiot spraw objętych dwoma postępowaniami.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią decyzję organu I instancji, działając w tym zakresie na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
Stwierdzając, że zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu, Sąd działał w oparciu o dyspozycję art. 152 p.p.s.a. a orzekając o zwrocie kosztów postępowania w wysokości 455 zł działał na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 i § 14 ust. 2 lit. d) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. Nr 163, poz.1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło