VI SA/Wa 1672/15

WyrokWSA w Warszawie2016-01-12

Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Urszula Wilk, Dariusz Zalewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umowy nazwane umowami o dzieło, dotyczące dozoru mienia i załadunku kruszywa do worków, noszą znamiona umów o świadczenie usług, a w konsekwencji czy osoba wykonująca te umowy podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że umowy nazwane umowami o dzieło, dotyczące dozoru mienia i załadunku kruszywa do worków, noszą znamiona umów o świadczenie usług, a nie umów o dzieło. Kluczowym kryterium odróżniającym jest brak konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu (dzieła) poddawalnego ocenie pod kątem wad fizycznych. Czynności te miały charakter powtarzalny i starannego działania, a nie tworzenia samoistnego bytu. W związku z tym, osoba wykonująca te umowy podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego przez J. P. z tytułu wykonywania umów cywilnoprawnych z P. SA, które organy uznały za umowy o świadczenie usług, a nie umowy o dzieło. Organy ustaliły, że umowy te dotyczyły dozoru mienia i załadunku kruszywa do worków w określonych okresach. Płatnik składek kwestionował tę kwalifikację, twierdząc, że umowy te miały charakter umów o dzieło, a J. P. posiadał inne tytuły do ubezpieczeń. Prezes NFZ utrzymał w mocy decyzję Dyrektora OW NFZ, która ustaliła podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Urszula Wilk Sędzia WSA Dariusz Zalewski Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi "P." S.A. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę w całości Zaskarżoną decyzją z [...] kwietnia 2015 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej Prezes NFZ) utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej Dyrektor OW NFZ) z [...] kwietnia 2014 r., którą ustalono, że J. P. podlegał obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu wykonywania zawartych z P. SA z siedzibą w W. umów, co do których stosuje się przepisy kodeksu cywilnego o umowie zlecenia w okresach: 1. od [...] lutego 2011 r. do dnia [...] lutego 2011 r., 2. od [...] maja 2011 r. do [...] maja 2011 r., 3. od [...] czerwca 2011 r. do [...] czerwca 2011 r., 4. od [...] sierpnia 2011 r. do [...] sierpnia 2011 r., 5. od [...] września 2011 r. do [...] października 2011 r., 6. w dniu [...] stycznia 2012 r., 7. od [...] marca 2012 r. do dnia [...] marca 2012 r., 8. od [...] kwietnia 2012 r. do [...] kwietnia 2012 r., 9. od [...] maja 2012 r. do [...] maja 2012 r., oraz 10. od [...] maja 2009 r. do [...] czerwca 2009 r., 11. od [...] lipca 2009 r. do [...] sierpnia 2009 r., 12. od [...] września 2009 r. do [...] września 2009 r., 13. od [...] lutego 2010 r. do [...] lutego 2010 r., 14. od [...] marca 2010 r. do [...] kwietnia 2010 r., Jako podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji wskazano art. 102 ust. 5 pkt 24 w zw. z art. 109 ust. 5 oraz art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r., nr 164, poz. 1027 ze zm.), dalej ustawa o świadczeniach. Do wydania powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym; W styczniu 2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych III Oddział w W. (dalej ZUS) wystąpił do Dyrektora OW NFZ o rozpatrzenie sprawy dotyczącej objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym J. P. (dalej Zainteresowany), a to z tytułu wykonywania przez niego pracy na podstawie umów cywilnoprawnych zawartych z P. SA z siedzibą w W. (dalej płatnik składek). Przedmiotowe umowy o dzieło dotyczyły dozoru mienia i sprzętu oraz załadunku kruszywa do worków. Do wniosku załączono: • kserokopie umów zawartych między ww. stronami; • kserokopię wyciągu protokołu kontroli przeprowadzonej u płatnika składek; • kserokopię stanowisk płatnika składek zajętych w ramach kontroli; • kserokopię karty zarobkowej J. P.; • kserokopię protokołu kontroli przesłuchania R. K..; • zastrzeżenia płatnika wraz z informacją o sposobie ich rozpatrzenia; • kserokopię umowy o pracę i świadectwa pracy; • kserokopię decyzji dotyczącej podleganiu ubezpieczeniom społecznym przez J. P. ZUS poinformował nadto, że płatnik składek przekazał zgłoszenia do ubezpieczeń ZUS ZUA od [...] września 2009 r. i od [...] stycznia 2010 r. oraz wyrejestrowania z ubezpieczeń ZUS ZWUA od [...] czerwca 2009 r., od [...] sierpnia 2009 r., od 1 lutego 2010 r., i od 1 kwietnia 2010 r., tj. w terminach innych niż Zainteresowany faktycznie wykonywał umowy zlecenia oraz, że prowadzono postępowanie w sprawie podlegania ubezpieczeniom społecznym i wydano prawomocną decyzję. W uzupełnieniu wniosku ZUS przesłał do akt sprawy swoją decyzję z [...] maja 2013 r., dotyczącą objęcia ubezpieczeniami społecznymi Zainteresowanego i dodatkowo wyjaśnił, że decyzja o podleganiu ubezpieczeniu zdrowotnemu ma uwzględniać również okresy wykonywania umów zlecenia w okresach wskazanych w owej decyzji, ponieważ płatnik składek dokonał zgłoszeń w terminach innych niż Zainteresowany faktycznie wykonywał umowy zlecenia. W związku z powyższym Dyrektor OW NFZ z urzędu wszczął wobec płatnika składek postępowanie, o czym zawiadomił zarówno płatnika składek, jak i Zainteresowanego. Płatnik składek w odpowiedzi (pismo z [...] lutego 2014 r.) podniósł, że rezultat wykonywany przez Zainteresowanego w ramach umów ich łączących polegał na tym, że: "(...) wytwarzał produkt nie występujący w naszej codziennej działalności, to jest: przygotowanie odpowiedniej - policzalnej - partii piasku zapakowanego w worki foliowe o pojemności 25 kg lub 50 kg. Każdorazowo była to określona partia zapakowanych worków. (...) Wynikiem (dziełem) jest konkretna ilość ręcznie napełnionych worków bez trudu mierzona bez pomocy skomplikowanych przyrządów mierniczych. Proces napełniania ręcznie worków odbywa się bez naszego nadzoru w dowolnym czasie przez wykonawcę". Dyrektor OW NFZ po analizie dokumentacji w przedmiotowej sprawie decyzją z [...] kwietnia 2014 r. nie uwzględnił argumentów płatnika i stwierdził, że J. P. podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu wykonywania zawartych z płatnikiem składek umów, co do których stosuje się przepisy kodeksu cywilnego o umowie zlecenia w okresach: 1. od [...] lutego 2011 r. do dnia [...] lutego 2011 r., 2. od [...] maja 2011 r. do [...] maja 2011 r., 3. od [...] czerwca 2011 r. do [...] czerwca 2011 r., 4. od [...] sierpnia 2011 r. do [...] sierpnia 2011 r., 5. od [...] września 2011 r. do [...] października 2011 r., 6. w dniu [...] stycznia 2012 r., 7. od [...] marca 2012 r. do dnia [...] marca 2012 r., 8. od [...] kwietnia 2012 r. do [...] kwietnia 2012 r., 9. od [...] maja 2012 r. do [...] maja 2012 r., oraz 10. od [...] maja 2009 r. do [...] czerwca 2009 r., 11. od [...] lipca 2009 r. do [...] sierpnia 2009 r., 12. od [...] września 2009 r. do [...] września 2009 r., 13. od [...] lutego 2010 r. do [...] lutego 2010 r., 14. od [...] marca 2010 r. do [...] kwietnia 2010 r. Zdaniem organu powyższe okresy wynikają z przekazanego przez ZUS protokołu kontroli, kserokopii umów oraz wyjaśnień. Od powyższej decyzji płatnik składek z zachowaniem terminu wniósł odwołanie i wskazał m.in., że: "Przedmiotem umów o dzieło, zawartych z Zainteresowanym było w okresach wymienionych w decyzji w latach 2009 i 2012 załadowanie kruszywa do worków. Czynności te były wykonywane sporadycznie, w uzgodnionej ilości, za określoną cenę, w określonym terminie". Dodatkowo poinformował, że J. P. posiadał inny obowiązkowy tytuł do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego w ww. okresach. W odwołaniu zarzucono także, że zgodnie z art. 129 k.p.a. termin do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej wynosi 14 dni, a nie 7 dni jak wskazał to w swojej decyzji Dyrektor OW NFZ. Płatnik składek wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora OW NFZ jako wydanej sprzecznie z obowiązującym prawem. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes NFZ stwierdził, że zgodnie z dokumentacją zgromadzoną w aktach sprawy J. P. w ww. okresach zobowiązany był do: "dozoru mienia i sprzętu na Piaskarni [...], załadunku kruszywa do worków 25 kg i 50 kg". Badając umowy łączące ww. strony organ uznał, że nie określono w nich konkretnego rezultatu w postaci wykonania dzieła, będącego efektem wykonania owych umów. Wyjaśniwszy, czym jest zgodnie z art. 627 k.c. umowa o dzieło, a czym umowa zlecenia (art. 734 §1 k.c.) organ stwierdził, że umowy zawarte przez płatnika składek z ubezpieczonym, nazwane umowami o dzieło, nosiły w istocie znamiona umów zlecenia. Ponadto w oparciu o wyjaśnienia ZUS Prezes NFZ ustalił, że płatnik składek nie dokonał zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego J. P. z tytułu wykonywania przez niego pracy na podstawie owych umów. Prezes NFZ podniósł także, że nazwanie umowy umową o dzieło nie przesądza o jej charakterze. Przywołując fragment wyroku Sądu Najwyższego z 18 kwietnia 2012 r. sygn. akt II UK 187/11, (mówiący o tym czym jest umowa o dzieło i rezultat uzyskany w wyniku jej wykonania), Prezes NFZ nie podzielił oceny prawnej prezentowanej przez płatnika składek, że zawarte przez niego umowy były umowami o dzieło. Uznał, że wykonywanie przedmiotowych umów było ciągiem określonych czynności starannego działania, zmierzających do osiągnięcia skutku w postaci dozoru mienia i sprzętu na Piaskarni [...] oraz załadunku kruszywa do worków 25 kg i 50 kg. Zatem umowy te były umowami o świadczenie usług, gdyż w wyniku ich wykonania nie powstał żaden rezultat (materialny bądź niematerialny), który mógłby zostać poddany sprawdzianowi na istnienie wad fizycznych. Przy rodzaju pracy jaką wykonywał Zainteresowany trudno, zdaniem organu, mówić, że polegała ona "na dostarczeniu określonych wyników swojej pracy w postaci dzieła" (w myśl przepisów o umowie o dzieło zawartych w k.c.) zwłaszcza, że w orzecznictwie podkreśla się, że dzieło powinno mieć byt samoistny, niezależny od działania wykonawcy i możliwość uzyskania samodzielnej wartości w obrocie. W tym względzie organ przywołał stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w uzasadnieniu wyroku z 2 listopada 2009 r., sygn. akt VI SA/Wa 1511/09 oraz Sądu Apelacyjnego w Szczecinie - Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zawarte w uzasadnieniu wyroku z 30 października 2012 r., sygn. akt III AUa 486/12. Odnosząc się do stwierdzenia płatnika składek, że w okresach objętych decyzją organu I instancji Zainteresowany posiadał inny obowiązkowy tytuł do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, Prezes NFZ wskazał, że według wyjaśnień ZUS-u Zainteresowany nie posiadał innego tytułu do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego w ww. okresach. Zgodnie ze świadectwem pracy Zainteresowany był zatrudniony u przedsiębiorcy od [...] stycznia 1998 r. do [...] marca 2009 r. Jednocześnie organ zwrócił uwagę na pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z 29 stycznia 2014 r., sygn. akt II UZ 70/13, zgodnie z którym "Jeżeli (...) osią sporu jest ocena charakteru prawnego umowy, na podstawie której zainteresowany wykonuje swoją pracę, tzn. czy jest to umowa o dzieło, praca na podstawie której nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, czy też umowa o świadczenie usług, objęta takim obowiązkiem, przesądzenie o podleganiu z mocy prawa ubezpieczeniom społecznym w związku z zatrudnieniem na podstawie umowy o świadczenie usług jest równoznaczne z objęciem z mocy prawa takiej osoby ubezpieczeniem zdrowotnym na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy o świadczeniach, bez potrzeby potwierdzenia tej okoliczności decyzją NFZ, która nie mogłaby stworzyć, czy też ukształtować innej sytuacji prawnej zainteresowanego niż ta, która wynika z przepisów ustawy o świadczeniach. Jeżeli bowiem zostanie ustalone, że określona osoba podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w związku z wykonywaniem zatrudnienia na podstawie umowy o świadczenie usług, to podleganie z tego tytułu ubezpieczeniom zdrowotnym wynika wprost z ustawy o świadczeniach, wobec czego potwierdzanie tej okoliczności deklaratoryjną decyzją NFZ byłoby zbędne i bezprzedmiotowe." W kwestii terminu do złożenia w niniejszej sprawie odwołania Prezes NFZ wskazał, że termin 7 dni wynika z art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach. Reasumując Prezes NFZ stwierdził, że decyzja Dyrektora OW NFZ jest prawidłowa i dlatego brak jest podstaw prawnych do jej uchylenia. Płatnik składek – P. SA z siedzibą w W. (dalej skarżący) w terminie zaskarżył decyzję Prezesa NFZ do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i zarzucił jej naruszenie: 1. art. 627 k.c. poprzez błędną wykładnię, co w konsekwencji spowodowało zakwalifikowanie zawartych przez niego z Zainteresowanym umów jako umów o świadczenie usług, a nie umów o dzieło; 2. art. 750 k.c. poprzez niewłaściwe zastosowanie go do umów zawartych z Zainteresowanym; 3. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wnikliwej analizy czynności objętych ww. umowami i okoliczności faktycznych występujących w sprawie, skutkujące niedokładnym jej wyjaśnieniem. Wniósł o uchylenie decyzji Prezesa NFZ oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora OW NFZ i ustalenie, że Zainteresowany nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom zdrowotnym z tytułu ww. wmów lub uchylenie decyzji Prezesa NFZ i przekazanie mu sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że w ramach wykonania ww. umów J. P. wykonał szereg czynności fizycznych, które doprowadziły do ewidentnej zmiany w otoczeniu, tj. zlikwidował pryzmę kruszywa, którą załadował do worków. W tym skarżący upatruje dzieła, tj. w zapakowanych określoną ilością kruszywa workach i wskazuje, że owo dzieło mogło zostać poddane sprawdzeniu na okoliczność istnienia wad np. wagi materiału załadowanego do worków. Skarżący stwierdził, że wprawdzie postępowanie w zakresie objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym ma charakter postępowania administracyjnego, lecz w jego ocenie należałoby w nim stosować także regułę interpretacyjną zawartą w art. 65 § k.c. W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zainteresowany – J. P. jako uczestnik postępowania, nie zajął stanowiska w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, w grę wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując zaskarżoną decyzję pod kątem powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja Prezesa NFZ nie narusza przepisów postępowania ani prawa materialnego. Kwestią sporną w niniejszej sprawie pozostaje, czy umowa zawarte przez skarżącego jako płatnika z Panem J. P. była umową o dzieło, czy też inną umową o świadczenie usług, do których zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. Według art. 627 k.c. przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. Z kolei z mocy art. 750 k.c. do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Z akt sprawy i ustalonego przez organy stanu faktycznego wynika, że przedmiotem analizowanych umów było wykonywanie przez Pana J. P. "dozoru mienia i sprzętu na Piaskarni [...], załadunku kruszywa do worków 25 kg i 50 kg". Praca była wykonywana wykonana w okresach szczegółowo wskazanych w decyzji. W umowach tych nie zaznaczono, że praca ta ma być wykonana osobiście przez uczestnika postępowania. W ocenie Sądu powyższy materiał dowodowy pozwolił organowi na dokonanie prawidłowej oceny, że umowa z uczestnikiem postępowania stanowiła o wykonaniu określonych czynności starannego działania polegających na dozorze mienia lub sprzętu oraz załadunku kruszywa do worków 25 i 50 kg. Czynności były czynnościami powtarzalnymi, zmierzającymi do wykonania zobowiązania w rozumieniu art. 353 k.c. Natomiast wykonanie dzieła najczęściej przybiera postać wytworzenia rzeczy, czy też dokonania zmian w rzeczy już istniejącej (naprawienie, przerobienie, uzupełnienie). Tego rodzaju postacie dzieła są rezultatami materialnymi umowy zawartej między stronami. Poza rezultatami materialnymi istnieją także rezultaty niematerialne, które mogą, ale nie muszą, być ucieleśnione w jakimkolwiek przedmiocie materialnym (rzeczy). Niewątpliwie w rozpoznawanej sprawie czynności dozoru oraz pakowania piasku do worków nie prowadziły do powstania jakiegokolwiek działa. W konsekwencji uprawniona jest ocena, że zawarta pomiędzy stronami umowa nie przewidywały określonego rezultatu, w postaci zindywidualizowanego dzieła w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego. Umówiona praca stanowiła zespół prostych, zestandaryzowanych i powtarzalnych czynności zmierzających do uzyskania skutku w postaci zapakowania piasku do worków. W przypadku dozoru mienia ów skutek realizował się przez wykonywanie prostych czynności pilnowania mienia. Nie można im przypisać szczególnych cech, związanych z osobistymi właściwościami wykonawcy. Nie wymagały one od wykonawcy posiadania specyficznych cech czy umiejętności, poza umiejętnościami zawodowymi, wyuczonymi. Prace tego rodzaju mogą zostać wykonane przez każdą osobę, która przejdzie odpowiednie przeszkolenia. Przy tego rodzaju pracy trudno mówić, że polegała ona na dostarczeniu określonych wyników pracy w postaci dzieła. Wbrew twierdzeniom skarżącego owym "dziełem" nie będą worki z piaskiem, mimo że w świetle prawa istnieje możliwość zareklamowania wykonania usługi zgodnie z art. 471 k.c. Zdaniem Sądu, oznacza to prawidłowo dokonane zebranie materiału dowodowego i jego ocenę, że czynności wykonywane przez uczestnika postępowania w żadnym razie nie były charakterystyczne dla umowy o dzieło. Wynikały one bowiem z pewnych powtarzalnych prac nie wymagających cech indywidualizacji, a raczej staranności działania. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie należy podkreślić, że jeżeli granica między usługą a dziełem jest płynna, to za kryterium odróżniające uznaje się możliwość poddania umówionego rezultatu dzieła sprawdzianowi na istnienie wad fizycznych. Trudno wskazać o jakie wady fizyczne w niniejszej sprawie mogłoby chodzić. Ponadto z istoty dzieła wynika jego osobiste wykonanie, a w niniejszej sprawie skarżący nie wykluczał działania przy pomocy osób trzecich. Sąd podziela zatem stanowisko organu, że zarówno dozór mienia, jak też pakowanie piasku do worków były umowami o świadczenie usług. Słuszna jest zatem ocena organu, że pracownik, w niniejszej sprawie - Pan J. P. wykonywał powtarzalne, proste czynności fizyczne, mające charakter usługi. Oznacza to, że nie wykonywał żadnego dzieła. W tej sytuacji odmienna ocena ww. dowodów, do której skarżący jest uprawniony - nie ma jednak istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia. Nie stanowi zatem naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Stanowi jedynie polemikę z oceną organu, ale jej skutecznie nie podważa w sposób, który uzasadniałby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Dokonana bowiem przez organ administracji ocena materiału dowodowego pod kątem rzeczywistego charakteru umowy jest prawidłowa. W najnowszym orzecznictwie, obszerną analizę cech umowy o dzieło i umowy o świadczenie usług, do której stosuje się odpowiednio przepisy umowy zlecenia przeprowadził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 lipca 2013 r., sygn. akt II UK 402/12 (opubl. www.sn/sites/orzecznictwo). Stwierdził mianowicie, że: "Umowę o dzieło zdefiniowano w art. 627 k.c. jako zobowiązanie do wykonania oznaczonego dzieła za wynagrodzeniem. Starania przyjmującego zamówienie w umowie o dzieło mają doprowadzić w przyszłości do konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu, za wynagrodzeniem zależnym od wartości dzieła (art. 628 § 1, art. 629, art. 632 k.c.). Umowa o dzieło zakłada swobodę i samodzielność w wykonywaniu dzieła, a jednocześnie nietrwałość stosunku prawnego, gdyż wykonanie dzieła ma charakter jednorazowy i jest zamknięte terminem wykonania. Przyjmuje się przy tym, że rezultat, o który umawiają się strony, musi być z góry określony, mieć samoistny byt oraz być obiektywnie osiągalny i pewny. Wykonanie dzieła najczęściej przybiera postać wytworzenia rzeczy, czy też dokonania zmian w rzeczy już istniejącej (naprawienie, przerobienie, uzupełnienie). Tego rodzaju postacie dzieła są rezultatami materialnymi umowy zawartej między stronami, weryfikowalnymi ze względu na istnienie wad (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 listopada 1999 r., IV CKN 152/00, OSNC 2001 Nr 4, poz. 63). Poza rezultatami materialnymi istnieją także rezultaty niematerialne, które mogą, ale nie muszą być ucieleśnione w jakimkolwiek przedmiocie materialnym. W każdym razie takim rezultatem nieucieleśnionym w rzeczy nie może być czynność, a jedynie jej wynik, dzieło bowiem musi istnieć w postaci postrzegalnej, pozwalającej nie tylko odróżnić je od innych przedmiotów, ale i uchwycić istotę osiągniętego rezultatu. Pomijając wątpliwości odnośnie do uznawania za dzieło rezultatów niematerialnych nieucieleśnionych w rzeczy (por. np. K. Zagrobelny (w:) E. Gniewek, Komentarz, 2006, s. 1039; A. Brzozowski (w:) System prawa prywatnego, t. 7, 2004, s. 329-332; J. Szczerski (w:) Komentarz, t. II, 1972, s. 1371), wskazać należy, że takim rezultatem nieucieleśnionym w rzeczy nie może być czynność, a jedynie wynik tej czynności. Dzieło musi bowiem istnieć w postaci postrzegalnej, pozwalającej nie tylko odróżnić je od innych przedmiotów, ale i uchwycić istotę osiągniętego rezultatu (por. A. Brzozowski (w:) K. Pietrzykowski, Komentarz, t. II, 2005, s. 351-352). Wykonanie określonej czynności (szeregu powtarzających się czynności), bez względu na to, jaki rezultat czynność ta przyniesie, jest natomiast cechą charakterystyczną tak dla umów zlecenia (gdy chodzi o czynności prawne - art. 734 § 1 k.c.), jak i dla umów o świadczenie usług nieuregulowanych innymi przepisami (gdy chodzi o czynności faktyczne - art. 750 k.c.). W odróżnieniu od umowy o dzieło, przyjmujący zamówienie w umowie zlecenia (umowie o świadczenie usług) nie bierze więc na siebie ryzyka pomyślnego wyniku spełnianej czynności. Jego odpowiedzialność za właściwe wykonanie umowy oparta jest na zasadzie starannego działania (art. 355 § 1 k.c.), podczas gdy odpowiedzialność strony przyjmującej zamówienie w umowie o dzieło niewątpliwie jest odpowiedzialnością za rezultat. W wypadku umowy o dzieło niezbędne jest zatem, aby starania przyjmującego zamówienie doprowadziły w przyszłości do konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 lipca 2012 r., II UK 60/12 - niepublikowane)". Z tą wyczerpującą analizą Sąd w niniejszym składzie się zgadza, przyjmując że znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie i potwierdza prawidłowość rozstrzygnięcia dokonanego przez organ w zaskarżonej decyzji, a w szczególności dokonaną wykładnię prawa materialnego: zarówno co do art. 627 k.c. jak i w konsekwencji zastosowania art. 66 ust. 1 lit. e) w zw. z art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w zw. z art. 750 i 734 k.c. i objęcie Pana J. P. obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło