VI SA/Wa 1673/24
WyrokWSA w Warszawie2024-10-10
Skład orzekający: Grzegorz Nowecki, Tomasz Sałek, Szczepan Borowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy praktyka zawodowa na budowie odbyta pod kierownictwem osoby posiadającej uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie jest wystarczająca do ubiegania się o nadanie uprawnień budowlanych do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że praktyka zawodowa na budowie odbyta pod kierownictwem osoby posiadającej uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie nie jest wystarczająca do ubiegania się o nadanie uprawnień budowlanych do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej. "Odpowiednie uprawnienia" opiekuna praktyk muszą być zgodne przedmiotowo i zakresowo z uprawnieniami, o które ubiega się wnioskodawca, co oznacza, że opiekun musi posiadać uprawnienia bez ograniczeń.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o nadanie uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń. Organy administracji odmówiły nadania uprawnień, uznając, że praktyka zawodowa na budowie odbyta pod kierownictwem technika budowlanego z ograniczonymi uprawnieniami nie spełnia wymogów. Skarżący argumentował, że skoro ubiega się o uprawnienia projektowe, a nie wykonawcze, to ograniczone uprawnienia opiekuna praktyki są wystarczające. Sądy administracyjne obu instancji oddaliły skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Sałek Asesor WSA Szczepan Borowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 października 2024 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania uprawnień budowlanych oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia 25 stycznia 2024 r. nr [...] Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej (dalej także jako organ lub Krajowa Komisja) utrzymała w mocy decyzję Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Architektów RP (dalej jako: organ pierwszej instancji lub Okręgowa Komisja) z dnia 4 grudnia 2023 r. odmawiającą nadania S. P. (dalej także jako skarżący) uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń bez przeprowadzenia egzaminu.
Decyzja ta została wydana w następującym stanie sprawy.
W dniu 25 sierpnia 2023 r. skarżący złożył do Okręgowej Komisji wniosek o przeprowadzenie postępowania kwalifikacyjnego mającego na celu nadanie mu uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń. Do wniosku zostały dołączone m.in.: życiorys zawodowy, odpis dyplomu wydanego przez Politechnikę [...] z którego wynika, że skarżący ukończył studia inżynierskie I stopnia uzyskując tytuł inżyniera architekta w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym na kierunku architektura i urbanistyka, odpis dyplomu wydanego przez Politechnikę [...], z którego wynika, że skarżący ukończył studia magisterskie II stopnia uzyskując tytuł magistra inżyniera architekta w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym na kierunku architektura; oświadczenie mgr inż. arch. J. K. (opiekuna praktyki) z dnia 25 sierpnia 2023 r., potwierdzające odbycie praktyki zawodowej przy sporządzaniu projektów, wraz ze zbiorczym zestawieniem odbytej praktyki, oświadczenie technika budowlanego M. S. (opiekuna praktyki) z dnia 23 sierpnia 2023 r. potwierdzające odbycie praktyki zawodowej na budowie, wraz ze zbiorczym zestawieniem praktyki oraz prace projektowe wykonane w ramach odbytej praktyki zawodowej przy sporządzaniu projektów.
Po wszczęciu postępowania i przeprowadzeniu analizy złożonych dokumentów organ pierwszej instancji wezwał skarżącego m.in. do nadesłania dokumentów potwierdzających odbycie praktyki zawodowej na budowie pod kierownictwem osoby posiadającej uprawnienia budowlane odpowiednie do zakresu wnioskowanych uprawnień. Wskazał jednocześnie, że przedłożony przez skarżącego dokument dotyczący praktyki zawodowej na budowie, której kierownikiem był technik budowlany M. S., nie może zostać uznana za odpowiednią przy ubieganiu się o uprawnienia bez ograniczeń albowiem opiekun praktyki dysponuje wyłącznie uprawnieniami w ograniczonym zakresie.
W odpowiedzi na wezwanie skarżący przedłożył m.in. pismo wyjaśniające z dnia 16 października 2023 r. oraz kopie trzech zaświadczeń o przynależności M. S.do Izby Inżynierów oraz kopię uprawnień M. S..
Okręgowa Komisja decyzją z dnia 4 grudnia 2023 r., działając na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa (Dz. U. z 2023 r. poz. 551), w związku z art. 12 ust. 3a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682 ze zm., obecnie: Dz.U. z 2024 r., poz. 751) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., obecnie Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej jako: k.p.a.), w związku z § 7 ust. 8 Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej (uchwała nr [...] z dn. 13 kwietnia 2022 r. ze zm.) odmówiła skarżącemu nadania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń bez przeprowadzania egzaminu.
Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie wnosząc o ponowne rozpoznanie wniosku. Skarżący wskazał, że spełnia wszystkie przesłanki do uzyskania uprawnień o nadanie których wnosił, w tym również przesłankę wymaganej praktyki zawodowej na budowie.
Krajowa Komisja wspomnianą na wstępie decyzją z dnia 25 stycznia 2024 r. utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ podzielił stanowisko Okręgowej Komisji, która stwierdziła, że odbyta przez skarżącego praktyka zawodowa na budowie nie spełnia wymogów określonych w art. 14 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym warunkiem zaliczenia praktyki zawodowej jest praca polegająca na bezpośrednim uczestnictwie w pracach projektowych albo na pełnieniu funkcji technicznej na budowie pod kierownictwem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, a w przypadku odbywania praktyki za granicą pod kierunkiem osoby posiadającej uprawnienia odpowiednie w danym kraju. Zdaniem organu wymóg posiadania przez opiekuna praktyki odpowiednich uprawnień budowlanych odnosi się zarówno do praktyki projektowej, jak i praktyki na budowie. W ocenie organu skoro skarżący ubiega się o uprawnienia w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń to kierownik praktyki powinien posiadać uprawnienia bez ograniczeń (zarówno w przypadku praktyki projektowej, jak i tej na budowie). Zdaniem Krajowej Komisji niezasadny jest argument skarżącego, że skoro nie ubiega się on o uprawnienia wykonawcze (do kierowania robotami) to kierownik praktyki nie musi legitymować się uprawnieniami bez ograniczeń. Przyjęcie argumentów skarżącego prowadziłoby do konkluzji, że osoba ubiegające się o uprawnienia projektowe (bez wykonawczych tj. do kierowania robotami budowlanymi) w ogóle nie musi odbywać praktyki na budowie. Tymczasem zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 1 lit. c ustawy Prawo budowlane uzyskanie uprawnień budowlanych do projektowania wymaga odbycia rocznej praktyki na budowie.
Od tej decyzji S. P. złożył skargę do sądu administracyjnego wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 14 ust. 4 ustawy Prawo budowlane i § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 29 kwietnia 2019 r. w sprawie przygotowania zawodowego do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz.U. z 2019, poz. 831, dalej także jako rozporządzenie) polegające na błędnej ich wykładni, objawiające się przyjęciem, iż skarżący nie odbył praktyki budowlanej pod kierownictwem osoby legitymującej się odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi w zakresie kierowania robotami budowlanymi, podczas gdy skarżący ubiegał się o nadanie uprawnień w kategorii projektowania architektonicznego bez ograniczeń, nigdy zaś przedmiotem jego wniosku nie zostały objęte uprawnienia do kierowania robotami budowlanymi nawet w ograniczonym zakresie. Ustawodawca używając sformułowania "odpowiednie" z całą zaś pewnością nie miał na myśli odnoszenia go w sposób literalny do poszczególnych przymiotników zawartych w opisie uprawnień, lecz zwrot ten winien odnoszony być do zakresu wnioskowanych przez stronę o nadanie uprawnień w zakresie poszczególnych samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie;
2. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. polegające na naruszeniu zasady swobodnej oceny dowodów i dokonaniu jej w sposób dowolny, sprzeczny z zasadami doświadczenia życiowego oraz z zebranym materiałem dowodowym w sprawie, objawiające się przyjęciem, iż skarżący nie odbył praktyki budowlanej pod kierownictwem osoby legitymującej się odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi w stosunku do rodzaju działalności jaką zamierza podjąć skarżący, podczas gdy nigdy nie wnioskował on o nadanie uprawnień w zakresie kierowania budową lub innymi robotami budowlanymi, natomiast zakres odbytej praktyki budowlanej odpowiada w pełni kryteriom i wiedzy i doświadczenia dla działalności, którą zamierza podjąć;
3. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak ponownego rozpoznania sprawy w całości przez organ drugiej instancji, bezkrytyczne przyjęcie ustaleń organu pierwszej instancji i brak merytorycznego odniesienia się do zarzutów podniesionych przez skarżącego, do czego w świetle art. 15 k.p.a. organ był zobowiązany.
W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił argumenty świadczące, w jego ocenie, o zasadności skargi.
Krajowa Komisja w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja, nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania. Należy nadto wskazać, że w myśl art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, jakkolwiek nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów RP o odmowie nadania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń.
Zgodnie z art. 13 ustawy Prawo budowlane uprawnienia budowlane mogą być udzielane do projektowania lub kierowania robotami budowlanymi, w ograniczonym zakresie lub bez ograniczeń. Uzyskanie uprawnień budowlanych w określonym zakresie uprawnia m.in. do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. W myśl bowiem art. 12 ust. 2 ustawy samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, określone w ust. 1 pkt 1-5, mogą wykonywać wyłącznie osoby posiadające odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową dostosowane do rodzaju, stopnia skomplikowania działalności i innych wymagań związanych z wykonywaną funkcją stwierdzone decyzją zwaną dalej "uprawnieniami budowlanymi", wydaną przez organ samorządu zawodowego.
Stosownie do art. 14 ust. 1 ustawy Prawo budowlane uprawnienia budowlane są udzielane w specjalnościach: architektonicznej (pkt 1); konstrukcyjno-budowlanej (pkt 2); inżynieryjnej (pkt 3) i instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń (pkt 4).
Przesłanki do uzyskania uprawnień budowlanych we wszystkich specjalnościach zostały określone w art. 14 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Uzyskanie takich uprawnień wymaga spełnienia łącznie dwóch przesłanek, tj. uzyskania wyższego wykształcenia oraz odbycia praktyki. Odnośnie do każdej specjalności ustawodawca określił te przesłanki w sposób charakterystyczny.
Zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane uzyskanie uprawnień budowlanych do projektowania bez ograniczeń wymaga: ukończenia studiów drugiego stopnia na kierunku odpowiednim dla danej specjalności, odbycia rocznej praktyki przy sporządzaniu projektów, odbycia rocznej praktyki na budowie. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie.
W niniejszej sprawie poza sporem jest, że skarżący spełnił dwie pierwsze przesłanki. Nie ulega wątpliwości, że ukończył on studia drugiego stopnia na Politechnice Wrocławskiej i uzyskał tytuł magistra inżyniera architekta. Zaliczył również praktyki przy sporządzaniu projektów, co zostało potwierdzone oświadczeniem mgr inż. arch. J. K.. Organ w rezultacie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego potwierdził, że praktyka ta zarówno w zakresie wymiaru czasowego, ale również pod względem merytorycznym spełnia wymogi określone przepisami prawa.
Spór sprowadza się natomiast do ustalenia, czy odbyta przez skarżącego praktyka na budowie, pod kierownictwem technika budowlanego M. S., odpowiada wymaganiom określonym w ustawie Prawo budowlane i rozporządzeniu w sprawie przygotowania zawodowego do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.
Z ustaleń organu pierwszej instancji, w części niekwestionowanej przez skarżącego wynika, że M. S. (opiekun praktyki na budowie) posiada uprawnienia budowlane nadane mu w dniu 14 maja 1982 r. do kierowania, nadzorowania i kontrolowania technicznego budowy i robót, wyłącznie przy budowie budynków i budowli o powszechnie znanych rozwiązaniach konstrukcyjnych, objętych specjalnością konstrukcyjno-budowlaną. Uprawnienia te zostały nadane pod rządami nieobowiązującej już ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, jednakże zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie, które Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela, pomimo, iż na gruncie uprzednio obowiązujących przepisów Prawa budowlanego nie istniał podział na uprawnienia budowlane ograniczone i bez ograniczeń, to nie można przyjąć, że przepisy te nie przewidywały uprawnień budowlanych ograniczonych podmiotowo bądź przedmiotowo. W niniejszej sprawie opiekun praktyk skarżącego uzyskał uprawnienia w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, ale zostały one ograniczone przedmiotowo do kierowania, nadzorowania i kontrolowania technicznego budowy i robót, wyłącznie przy budowie budynków i budowli o powszechnie znanych rozwiązaniach konstrukcyjnych, objętych specjalnością konstrukcyjno-budowlaną. Wobec tego prawidłowe jest stanowisko organu, który uznał, że uprawnienia M. S. mają charakter ograniczony. Tej okoliczności, jak wspomniano skarżący nie zakwestionował.
Skarżący zarzucił natomiast organowi błędną wykładnię art. 14 ust. 4 ustawy Prawo budowlane i w istocie niewłaściwe zastosowanie tego przepisu poprzez przyjęcie, że osoba ubiegająca się o nadanie uprawnień budowlanych w specjalności projektowania bez ograniczeń musi odbyć praktykę na budowie pod kierownictwem osoby posiadającej uprawnienia budowlane bez ograniczeń. Zdaniem skarżącego uprawnienia bez ograniczeń, które stanowią przedmiot jego wniosku należą do zupełnie innej kategorii samodzielnych funkcji technicznych. Skarżący wniósł o udzielnie uprawnień projektowych, a zatem "odpowiedniość" uprawnień posiadanych przez kierującego praktyką budowlaną należało odnieść do uprawnień stanowiących przedmiot wniosku. Skarżący zwrócił ponadto uwagę, że z literalnego brzmienia art. 14 ust. 4 ustawy Prawo budowlane wynika, że ustawodawca różnicuje co do obostrzeń obie konieczne do odbycia praktyki (projektową i budowlaną), gdyż używa alternatywy rozłącznej w postaci spójnika "albo".
W ocenie Sądu stanowisko skarżącego nie jest zasadne.
Zgodnie z art. 14 ust. 4 ustawy Prawo budowlane warunkiem zaliczenia praktyki zawodowej jest praca polegająca na bezpośrednim uczestnictwie w pracach projektowych albo na pełnieniu funkcji technicznej na budowie pod kierownictwem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, a w przypadku odbywania praktyki za granicą pod kierunkiem osoby posiadającej uprawnienia odpowiednie w danym kraju. Należy podzielić stanowisko organu, który stwierdził, że wymóg posiadania przez opiekuna praktyki odpowiednich uprawnień budowlanych odnosi się zarówno do praktyki projektowej, jak i praktyki na budowie tzn. w przypadku gdy strona ubiega się o nadanie jej uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej bez ograniczeń to zarówno opiekun praktyki projektowej, jak też budowlanej musi posiadać uprawnienia w swojej specjalności bez ograniczeń. Na taką wykładnię tego przepisu nie ma żadnego wpływu użycie przez ustawodawcę w analizowanym przepisie spójnika "albo". Należy bowiem zwrócić uwagę, że ustęp 4 artykułu 14 ustawy nie odnosi się wyłącznie do określenia warunków praktyki w przypadku osób ubiegających się o nadanie uprawnień w specjalności architektonicznej, a do wszystkich wymienionych w ust. 1. Użycie spójnika "albo" związane jest z tym, że nie przy wszystkich specjalnościach wymagana jest zarówno praktyka projektowa i budowlana. W przypadku np. specjalności do kierowania robotami budowlanymi praktyka projektowa nie jest w ogóle wymagana. Skoro w art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy ustawodawca zobowiązał osobę pretendującą do uprawnień w specjalności architektonicznej bez ograniczeń do odbycia zarówno praktyki projektowej jak i praktyki na budowie, która ma się odbyć pod kierownictwem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, to nie ma żadnych powodów do różnicowania zakresu uprawnień opiekunów tych praktyk. "Odpowiednie uprawnienia" opiekuna praktyk w znaczeniu określonym w art. 14 ust. 4 ustawy Prawo budowlane to uprawnienia zgodne przedmiotowo oraz zakresowo z uprawnieniami objętymi wnioskiem.
Wbrew zatem stanowisku skarżącego zarówno literalna wykładnia art. 14 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, jak i wykładnia systemowa prowadzą do wniosku, że osoba ubiegająca się o nadanie uprawnień architektonicznych bez ograniczeń musi legitymować się odpowiednią praktyką na budowie pod kierownictwem osoby posiadającej uprawnienia budowlane bez ograniczeń. Nie sposób znaleźć racjonalne uzasadnienie tezy, że osoba pod nadzorem której takie praktyki są odbywane mogłaby mieć uprawnienia w mniejszym zakresie od tych które miałyby zostać nadane osobie kandydującej. Innymi słowy od osób, które legitymują się dyplomem ukończenia studiów architektonicznych drugiego stopnia, wymaga się praktyki nie tylko architektonicznej, pod kierunkiem osoby która będzie miała uprawnienia w takim zakresie, jaki jest zakres uprawnień objętych wnioskiem, ale również praktyki na budowie pod opieką osoby posiadającej "odpowiednie uprawnienia". Sąd nie podziela poglądu skarżącego, że taka wykładnia wymienionych przepisów prowadzi do irracjonalnych wniosków. Wręcz przeciwnie, od osoby która posiada uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń wymaga się doświadczenia również w zakresie wykonawczym bez ograniczeń do wybranej i ograniczonej części związanej z wykonywaniem prac budowlanych. Taką praktykę można natomiast z oczywistych względów nabyć wyłącznie praktykując pod opieką osoby, której uprawnienia nie są ograniczone przedmiotowo wyłącznie, jak w niniejszej sprawie, do kierowania, nadzorowania i kontrolowania technicznego budowy i robót, wyłącznie przy budowie budynków i budowli o powszechnie znanych rozwiązaniach konstrukcyjnych.
Sąd zwraca uwagę, że nie ma żadnych podstaw prawnych, aby różnicować pod względem ważności wymienione w cytowanym art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest nadanie uprawnień budowlanych w specjalności projektowania bez ograniczeń. Skoro zatem od kandydata do takich uprawnień wymagana jest praktyka na budowie pod kierunkiem osoby posiadającej "odpowiednie uprawnienia budowlane" to bez spełnienia tej przesłanki organ nie może wydać decyzji zgodnie z wnioskiem. Odpowiednie uprawnienia kierownika praktyk w znaczeniu określonym w art. 14 ust. 4 ustawy Prawo budowlane to uprawnienia równe tym, o których wydanie aplikuje osoba ubiegająca się o nadanie uprawnień budowlanych. Stosownie do cytowanego już art. 12 ust. 2 ustawy wydanie decyzji o nadaniu uprawnień budowlanych w określonej specjalności upoważnia do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, które mogą być wykonywane przez osoby, które posiadają nie tylko odpowiednie wykształcenie techniczne, ale również praktykę zawodową, dostosowane do rodzaju, stopnia skomplikowania działalności i innych wymagań związanych z wykonywaną funkcją. Powyższe potwierdza, że od osoby, która ma wykonywać samodzielne funkcje techniczne w zakresie projektowania, sprawdzania projektów architektoniczno-budowlanych i technicznych oraz sprawowania nadzoru autorskiego bez ograniczeń należy oczekiwać, że w trakcie swojej dotychczasowej drogi zawodowej nabyła również wymagane przepisami prawa doświadczenie, wykonując nie tylko zadania projektowe, ale również wykonawcze pod opieką osoby, która dysponuje uprawnieniami bez ograniczeń. Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do sytuacji, w której osoba dysponująca uprawnieniami projektowymi bez ograniczeń legitymowałaby się praktyką na budowie ograniczoną wyłącznie do wybranych zagadnień wykonawczych tj. takich do jakich uprawnienia miał opiekun tej części praktyki.
Wobec powyższego w ocenie Sądu organy obu instancji dokonały prawidłowej wykładni przytoczonych przepisów ustawy Prawo budowlane, w tym również art. 14 ust. 4 ustawy przyjmując, że sformułowanie "odpowiednie uprawnienia" opiekuna praktyk, w przypadku postępowania kwalifikacyjnego mającego na celu nadanie uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń, odnoszą się zarówno do praktyki przy sporządzaniu projektów, jak też w takim samym stopniu do praktyki zawodowej na budowie.
Z powołanych powodów nie można uznać za uzasadniony zarzutu naruszenia przez organy § 2 ust. 2 rozporządzenia w sprawie przygotowania zawodowego do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, zgodnie z którym praktykę zawodową uznaje się, jeżeli jej zakres odpowiada zakresowi specjalności uprawnień budowlanych, o których nadanie ubiega się wnioskodawca. Sąd zwraca uwagę, że przepis ten nie może być odczytywany w oderwaniu od pozostałych jednostek redakcyjnych § 2 rozporządzenia, w których prawodawca wyraźnie wskazuje na konieczność posiadania przez opiekuna praktyki "odpowiednich uprawnień", a zatem takich które będą odpowiadały nie tylko przedmiotowi specjalności objętej wnioskiem, ale również zakresowi wnioskowanych uprawnień. Przykładowo wskazać można, że w myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia właściwa izba architektów albo właściwa izba inżynierów budownictwa uznaje praktykę zawodową, która została odbyta po uzyskaniu dyplomu ukończenia studiów, jeżeli została potwierdzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i wpisaną na listę członków izby. Z kolei stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia wykonywanie czynności zaliczanych do praktyki zawodowej na budowie, potwierdza osoba posiadająca odpowiednie uprawnienia budowlane i wpisana na listę członków izby. Wbrew zatem stanowisku skarżącego przepisy powołanego rozporządzenia, nie dają możliwości osobie ubiegającej się o nadanie uprawnień budowlanych do projektowania bez ograniczeń, odbycia praktyki zawodowej na budowie pod kierownictwem osoby posiadającej ograniczone uprawnienia budowlane i skutecznego potwierdzenia odbycia takiej praktyki.
W ocenie Sądu organy obu instancji rozpoznając wniosek skarżącego nie naruszyły również przepisów postępowania w stopniu, który powodowałby konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego.
W toku postępowania organy wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.) a swoje stanowisko wyrażone w spornych decyzjach uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Zaznaczyć należy, że postępowanie dowodowe w sprawach dotyczących nadania uprawnień budowlanych ogranicza się, co do zasady, do oceny dokumentów złożonych przez stronę, która zobowiązana jest wykazać spełnianie ustawowych przesłanek do uzyskania takich uprawnień. W niniejszej sprawie organy w pełni oceniły złożone przez skarżącego dokumenty, nie pomijając żadnego z nich. Wskazać należy, że wobec braków w dokumentacji złożonej pierwotnie wraz z wnioskiem oraz wątpliwości odnośnie do uprawnień M. S., który potwierdził odbycie przez skarżącego praktyki zawodowej na budowie organ pierwszej instancji wezwał skarżącego do uzupełnienia dokumentacji. W uzasadnieniu decyzji organy odniosły się również do treści tych dodatkowych dokumentów, jak i do argumentów skarżącego przedstawionych w trakcie postępowania administracyjnego.
Zdaniem Sądu organ nie naruszył także art. 15 k.p.a. z którego wynika zasada dwuinstancyjności postępowania. Właściwe wypełnienie zasady dwuinstancyjności wymaga nie tylko podjęcia dwóch kolejnych rozstrzygnięć różnych organów, lecz zakłada jej podjęcie w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone. Chodzi zatem o to, by przeprowadzono dwukrotnie merytoryczne postępowanie, by dwukrotnie oceniono dowody, w sposób rzeczowy i poważny przeanalizowano wszelkie argumenty i opinie (patrz H. Knysiak-Sudyka [w:] A. Cebera, J. G. Firlus, A. Golęba, T. Kiełkowski, K. Klonowski, M. Romańska, H. Knysiak-Sudyka, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2023, art. 15. i powołane tam orzecznictwo). W ocenie Sądu organ odwoławczy w niniejszej sprawie wypełnił wymienione dyrektywy. Zaznaczyć należy, że odwołanie złożone w niniejszej sprawie koncentrowało się, podobnie jak skarga, na niewłaściwej ocenie przez organ pierwszej instancji uprawnień budowlanych opiekuna praktyki budowlanej. Zarzuty w istocie sprowadzały się do zakwestionowania oceny prawnej złożonych dokumentów, a nie ustaleń faktycznych. Organ odwoławczy odniósł się do stanowiska skarżącego wskazując, że nie znajduje ono usprawiedliwienia w przepisach prawa materialnego. Natomiast to, że stanowisko organu odwoławczego jest zbieżne ze stanowiskiem organu pierwszej instancji nie oznacza, że nie przeprowadził on własnego postępowania i nie rozpoznał sprawy ponownie.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło