VI SA/Wa 1685/12

WyrokWSA w Warszawie2012-11-08

Skład orzekający: Jolanta Królikowska-Przewłoka, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Magdalena Maliszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca wprowadzający do obrotu artykuły rolno-spożywcze, który nie jest ich producentem, może być uznany za producenta w rozumieniu ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych i podlegać karze pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktów o niewłaściwej jakości handlowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedsiębiorca wprowadzający do obrotu artykuły rolno-spożywcze, nawet jeśli nie jest ich bezpośrednim producentem, może być uznany za producenta w rozumieniu ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Odpowiedzialność za wprowadzenie do obrotu produktów o niewłaściwej jakości handlowej ma charakter obiektywny i nie wymaga udowodnienia winy dystrybutora. Kluczowe jest stwierdzenie faktu wprowadzenia do obrotu oraz naruszeń w zakresie jakości handlowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę za wprowadzenie do obrotu przetworów owocowo-warzywnych o niewłaściwej jakości handlowej. Kontrola wykazała nieprawidłowości w oznakowaniu trzech produktów: Konfitury z płatków róży Damasceńskiej, Papryki Pffeferoni Macedońskiej oraz Słodkiej figi. Wojewódzki Inspektor nałożył karę 5000 zł, którą Główny Inspektor w wyniku odwołania obniżył do 4500 zł. Przedsiębiorca kwestionował swoją rolę jako producenta, prawidłowość badań laboratoryjnych oraz wysokość kary.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2012 r. sprawy ze skargi K. T. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu zafałszowanych artykułów rolno-spożywczych oddala skargę Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych uchylił w całości decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w P. nr [...] z [...] grudnia 2011 r. wymierzającą K. T. prowadzącego Przedsiębiorstwo Wielobranżowe "B", skarżącemu w niniejszej sprawie, karę pieniężną w kwocie 5000 zł za wprowadzenie do obrotu przetworów owocowych i warzywnych o niewłaściwej jakości handlowej i wymierzył skarżącemu z powyższego tytułu karę pieniężną w wysokości 4500 zł. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniach [...] maja 2011 r. oraz [...] - [...] czerwca 2011 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w P., działając na podstawie upoważnienia nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., wydanego przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych przeprowadzili kontrolę w Przedsiębiorstwie Wielobranżowym "B" należącym do skarżącego w zakresie jakości handlowej przetworów owocowo - warzywnych, z uwzględnieniem produktów z grupy PREMIUM oraz kontrolę producentów, którzy wykorzystują określenia "bio", "eko" sugerujące stosowanie w produkcji ekologicznych metod wytwarzania. Z kontroli w dniu [...] czerwca 2011 r. sporządzono protokół nr [...]. W toku kontroli, w celu sprawdzenia oznakowania do badań laboratoryjnych pobrano próbki z partii następujących artykułów rolno - spożywczych: - Konfitura z płatków róży Damasceńskiej w słojach a'235 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 180 sztuk (42,3 kg), kraj pochodzenia: Bułgaria, data zakupu: [...].03.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 1.800 sztuk (423 kg), wartość brutto zakupionej partii 11070 zł, - Papryka Pffeferoni Macedońska w słojach a'314 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 1.596 sztuk (501,14 kg), kraj pochodzenia: Macedonia, data zakupu: [...].05.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 7.674 sztuki (2.409,6 kg), wartość brutto zakupionej partii 38063 zł, - Słodka figa w słojach a'235 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 342 sztuki (80,37 kg), kraj pochodzenia: Bułgaria, data zakupu: [...].03.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 540 sztuk (126,9 kg), wartość brutto zakupionej partii 3321 zł (protokół pobrania próbek w celu sprawdzenia oznakowania nr [...] z dnia [...].06.2011 r.). Dodatkowo, w celu przeprowadzenia analiz laboratoryjnych pobrano próbkę z partii produktu o nazwie: - Konfitura z płatków róży Damasceńskiej w słojach a'235 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 180 sztuk (42,3 kg), kraj pochodzenia: Bułgaria, data zakupu: [...].03.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 1.800 sztuk (423 kg), wartość brutto zakupionej partii 11070 zł (protokół z pobrania próbek nr [...] z dnia [...].06.2011 r.). W wyniku kontroli oznakowania ww. produktów stwierdzono następujące nieprawidłowości: 1) w odniesieniu do produktu Papryka Pffeferoni Macedońska: - nieumieszczenie w wykazie składników cukru i wody, podczas gdy składniki te wymienione są w Karcie produktu nr 2 Pffeferoni 2011, co narusza § 5 ust. 1 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, - brak dokładnego wskazania, w którym miejscu została umieszczona data minimalnej trwałości, co narusza przepis § 11 ust. 4 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, - wysokość cyfr i liter określająca masę netto w oznakowaniu wartości nominalnej produktu paczkowanego jest niezgodna z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących towarów paczkowanych, - w logo firmy i nazwie producenta użyto terminu E. (B.), co stanowi naruszenie art. 23 ust. 1 rozporządzenia rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych oraz art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia; 2) w odniesieniu do produktu Słodka figa: - brak określenia funkcji technologicznej w odniesieniu do składnika kwas cytrynowy, co narusza § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, - wysokość cyfr i liter określająca masę netto w oznakowaniu wartości nominalnej produktu paczkowanego jest niezgodna z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących towarów paczkowanych, - w logo firmy i nazwie producenta użyto terminu E. (B.), co stanowi naruszenie art. 23 ust. 1 rozporządzenia rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych oraz art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, 3) w odniesieniu do produktu Konfitura z płatków róży Damasceńskiej: - w nazwie produktu użyto określenia konfitura, podczas gdy zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 3 i 4 oraz załącznikiem nr 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych wymagań w zakresie jakości handlowej dżemów, konfitur, galaretek, marmolad, powideł śliwkowych oraz słodzonego przecieru z kasztanów jadalnych, - brak określenia funkcji technologicznej w odniesieniu do składnika kwas cytrynowy, co narusza § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, - wysokość cyfr i liter określająca masę netto w oznakowaniu wartości nominalnej produktu paczkowanego jest niezgodna z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących towarów paczkowanych - producent użył czcionki o wysokości 1,5 mm zamiast 4 mm, - w oznakowaniu umieszczono informację o treści: Produkt ten jest znany w ludowej medycynie Bułgarskiej jako specyfik na problemy z zatwardzeniem, należy rozpuścić zawartość jednej łyżeczki w ciepłej wodzie i wypić na czczo, co narusza art. 2 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia (WE) nr 1294/2006 w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności, - w logo firmy i nazwie producenta użyto terminu E. (B.), co stanowi naruszenie art. 23 ust. 1 rozporządzenia rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych oraz art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Dodatkowo, wyniki badań laboratoryjnych, wykonane w Centralnym Laboratorium GIJHARS w P. (Sprawozdanie z badań nr [...] z dnia [...].06.2011 r.) wykazały, że próbka Konfitury z płatków róży Damasceńskiej nie spełnia wymagań producenta zawartych w dokumencie Protokół z testu na próbkach produktów nr [...] dla partii [...] pod względem zawartości ekstraktu ogólnego oznaczonego refraktometrycznie, którego zawartość kształtowała się na poziomie 58,7 %, 58,6 %, 58,7 %, 58,7 %, 58,8 %, 58,7 % (niepewność pomiaru ± 0,6 %) wobec deklaracji min. 60 %. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami z wprowadzeniem do obrotu ww. produktów, Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w P., wszczął postępowanie administracyjne. Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych na podstawie art. 40 a ust. 1. pkt. 3 oraz ust. 4-8, w związku z art. 3 pkt 5 i art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187. poz.1577 z późn. zm.), art. 45 ust. 2 i art. 46 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914), art. 8 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. UE L 31 z 01.02.2002, str. 1, ze zm.; Dz. Urz. Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15. t. 6, str. 463, ze zm.), art. 23 ust. 1 rozporządzenia Rady WE nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych (Dz. Urz. WE L 189. z dnia 20.07.2007 ze zm.), § 5 ust. 1, § 6 ust. 1 i § 11 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz. U. z 2007 Nr 137, poz. 966 ze zm.), § 2 ust. 3 i załącznik nr 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 lipca 2009 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących oznakowania towarów paczkowanych (Dz. U. z 2009 r. Nr 122, poz. 1010), § 1 ust. 1 pkt. 3 i 4 oraz załącznika nr 1 rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 29 lipca 2003 w sprawie szczegółowych wymagań w zakresie jakości handlowej dżemów, konfitur, galaretek, marmolad, powideł śliwkowych oraz słodzonego przecieru z kasztanów jadalnych (Dz. U. z 2003 r. Nr 134 poz. 1398), art. 2 ust. 1 pkt 5 i art. 14 rozporządzenia (WE) nr 1924-2006 parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności, a także art. 104 k.p.a., z uwagi na nieprawidłowości w oznakowaniu produktów: - Konfitura z płatków róży Damasceńskiej w słojach a'235 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 180 sztuk (42,3 kg), kraj pochodzenia: Bułgaria, data zakupu: [...].03.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 1.800 sztuk (423 kg), wartość brutto zakupionej partii 11070 zł, - Papryka Pffeferoni Macedońska w słojach a'314 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 1.596 sztuk (501,14 kg), kraj pochodzenia: Macedonia, data zakupu: [...].05.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 7.674 sztuki (2.409,6 kg), wartość brutto zakupionej partii 38063 zł, - Słodka figa w słojach a'235 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 342 sztuki (80,37 kg), kraj pochodzenia: Bułgaria, data zakupu: [...].03.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 540 sztuk (126,9 kg), wartość brutto zakupionej partii 3321 zł (protokół pobrania próbek w celu sprawdzenia oznakowania nr [...] z dnia [...].06.2011 r.). wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości 5000 zł za wprowadzenie do obrotu przetworów owocowych i warzywnego o nieprawidłowej jakości handlowej. W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżący wprowadzający do obrotu środki spożywcze, w myśl przepisów art. 3 pkt 9 ustawy o jakości handlowej jest producentem i ponosi pełną odpowiedzialność za jakość handlową produktu przeznaczonego dla konsumenta finalnego. Przedsiębiorca przed wprowadzeniem do obrotu kwestionowanych produktów nie wykonał badań kontrolnych potwierdzających ich jakości handlową tj. cech fizykochemicznych i oznakowania i oparł się wyłącznie na deklaracji wytwórcy tych produktów. W tym stanie rzeczy organ uznał, że spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, co skutkuje karą pieniężną. Przychód skarżącego, jak wynika z nadesłanych przez niego informacji w roku 2010 wyniósł 2750536,26 zł. Organ wskazał, że ustalając wysokość kary uwzględnił stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów. W odwołaniu od decyzji skarżący zarzucił naruszenie: - art. 2 lit. k rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 poprzez błędną wykładnię terminu "oznakowanie" oraz "nazwa firmowa", gdyż nie każde znakowanie w rozumieniu ww. rozporządzenia może być uznawane za znakowanie produktu i podlega kontroli, zwłaszcza że "nazwa firmy" skarżącego nie jest tożsama z "nazwą firmową", o której mowa w art. 2 lit. k rozporządzenia nr 834/2007 i nie obejmuje swym zakresem firmy w rozumieniu art. 435 kodeksu cywilnego, - prawa materialnego, tj. art. 22 Konstytucji poprzez bezpodstawne nałożenie na przedsiębiorcę kary pieniężnej, co doprowadziło do ingerencji w sferę jego zachowań jako przedsiębiorcy działającego na zasadzie swobody gospodarczej, w szczególności w odniesieniu do nazwy firmy, która nie jest wykorzystywana do identyfikacji produktów, lecz stanowi określenie podmiotu i określenie jego formy prawnej, a nie wprowadza konsumentów w błąd, co narusza fundamentalną zasadę proporcjonalności, - przepisów prawa procesowego, tj. art. art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 7, 77, 80 k.p.a. poprzez brak sporządzenia właściwego uzasadnienia decyzji, brak odpowiedniej analizy sprawy, co doprowadziło do niewłaściwej oceny stanu faktycznego będącego podstawą rozstrzygnięcia, a także brak wszechstronnej analizy zgromadzonego materiału dowodowego, - art. 40a ust. 1 pkt 3 oraz ust. 4 - 8 w związku z art. 3 pkt 5 i art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych w związku z art. 45 ust. 2 i art. 46 ust. 1 i ust. 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez nałożenie kary nieadekwatnej do stopnia szkodliwości czynu, stopnia zawinienia oraz zakresu naruszenia przez skarżącego przepisów w zakresie jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania przed organem I instancji jako bezprzedmiotowego, ewentualnie o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 21, art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 3 pkt 5, 9 i 10, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, art. 8 ust. 1, art. 16, art. 17 rozporządzenia rady (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwie Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, art. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, art. 11 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie znakowania środków spożywczych, § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 lipca 2009 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących oznakowania towarów paczkowanych, § 1 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 29 lipca 2003 w sprawie szczegółowych wymagań w zakresie jakości handlowej dżemów, konfitur, galaretek, marmolad, powideł śliwkowych oraz słodzonego przecieru z kasztanów jadalnych (Dz. U. z 2003 r. Nr 134 poz. 1398), art. 23 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 2029/91 (Dz. U. L. 189 z 20.07.2007), uchylił w całości decyzję organu I instancji oraz wymierzył skarżącemu, karę pieniężną w wysokości 4500 zł za wprowadzenie do obrotu artykułów rolno - spożywczych o niewłaściwej jakości handlowej, tj.: - Konfitura z płatków róży Damasceńskiej w słojach a'235 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 180 sztuk (42,3 kg), kraj pochodzenia: Bułgaria, data zakupu: [...].03.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 1.800 sztuk (423 kg), wartość brutto zakupionej partii 11070 zł, - Papryka Pffeferoni Macedońska w słojach a'314 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 1.596 sztuk (501,14 kg), kraj pochodzenia: Macedonia, data zakupu: [...].05.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 7.674 sztuki (2.409,6 kg), wartość brutto zakupionej partii 38063 zł, - Słodka figa w słojach a'235 g, oznaczenie partii: [...], wielkość partii magazynowej: 342 sztuki (80,37 kg), kraj pochodzenia: Bułgaria, data zakupu: [...].03.2011 r., wielkość partii zakupionej w celu sprzedaży: 540 sztuk (126,9 kg), wartość brutto zakupionej partii 3321 zł. Organ wskazał w uzasadnieniu, że oznakowanie artykułów rolno - spożywczych jest istotnym elementem jakości handlowej. Obowiązkiem producenta jest wprowadzanie do obrotu produktów oznakowanych w sposób rzetelny i czytelny, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, opakowany środek spożywczy znakuje się podając informacje dotyczące składników występujących w środku spożywczym. W niniejszej sprawie, w przypadku skontrolowanych artykułów (Papryka Pfferoni Macedońska, Słodka figa, Konfitura z płatków róży Damasceńskiej) producent oznakował wartość nominalną produktu czcionką zbyt małą w porównaniu z gramaturą opakowania. Zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawie wyrobów paczkowanych: "Ilość nominalną produktu w opakowaniu w zależności od konsystencji danego produktu, wyraża się w jednostkach stosowanych powszechnie w praktyce handlowej dla danych towarów paczkowanych, w szczególności ilość nominalna produktu o konsystencji płynnej może być wyrażona w jednostkach masy, a produktu o konsystencji stałej lub półpłynnej w jednostkach objętości, jeżeli te jednostki będą stanowić dokładną i wystarczającą informację dla nabywcy towaru paczkowanego. Organ wskazał, że minimalna wysokość cyfr i liter używanych w oznaczaniu ilości nominalnej produktu powinna wynosić 4 mm (gramatura produktu: od 200 g do 1000 g), natomiast ww. przepis został naruszony poprzez użycie czcionki o wielkości 1,5 mm. W odniesieniu do produktów: Słodka figa oraz Konfitura z płatków róży Damasceńskiej organ wskazał, że skarżący naruszył również przepis § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, bowiem zamieszczając w wykazie składników dozwolone substancje dodatkowe, podaje się ich nazwę lub numer oraz zasadniczą funkcję technologiczną, którą ta substancja pełni w środku spożywczym, określone przepisami w sprawie dozwolonych substancji dodatkowych. Umieszczając w składzie informacji kwas cytrynowy, producent nie odniósł się do funkcji technologicznej pełnionej przez tą substancję, co stanowi naruszenie prawa żywnościowego. Organ wskazał, że zgodnie z definicjami zawartymi w załączniku nr 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych wymagań w zakresie jakości handlowej dżemów, konfitur, galaretek, marmolad, powideł śliwkowych oraz słodzonego przecieru z kasztanów jadalnych, konfiturą określa się mieszaninę odpowiednio gęstej, lecz niezżelowanej konsystencji: pulpy z jednego lub więcej gatunków owoców, cukrów oraz wody. Wynika z tego, iż mianem konfitury można określać tylko i wyłącznie produkty powstałe z owocowej pulpy bądź też zawierające owoce. Użyte do produkcji płatki róży nie są tożsame z owocami, a więc przedmiotowy produkt nie może być określany jako konfitura. Ponadto zakwestionowana konfitura nie spełniała wymagań producenta w zakresie zawartości ekstraktu ogólnego, co również świadczy o niewłaściwej jakości handlowej oferowanego produktu. Organ odnosząc się do argumentów, iż przedsiębiorca nie prowadzi działalności w zakresie produkcji rolno - spożywczej, a więc nie jest producentem przedmiotowego artykułu podniósł, że przepis art. 3 pkt 9 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych definiuje producenta jako osobę fizyczną, osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która produkuje lub paczkuje artykuły rolno - spożywcze, lub wprowadza artykuły rolno - spożywcze do obrotu, jeżeli działalność ta jest zarejestrowana na terytorium któregoś z państw członkowskich Unii Europejskie. Zgodnie z definicją zawartą w rozporządzeniu (WE) 178/2002 wprowadzanie na rynek oznacza "posiadanie żywności lub pasz w celu sprzedaży, z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania, bezpłatnego lub nie oraz sprzedaż, dystrybucję i inne formy dysponowania". Organ miał na uwadze, że z Protokołu przyjęcia oświadczenia z dnia [...] maja 2011 r., który został podpisany przez skarżącego, wynika że jego działalność polega na wprowadzaniu do obrotu przetworów owocowych i warzywnych produkowanych w Bułgarii i Macedonii. Ponadto wskazał, że zgodnie z protokołem z pobrania próbek nr [...] z dnia [...].06.2011 r. wynika, iż próbki zakwestionowanych partii artykułów zostały pobrane z magazynu, a przeznaczeniem produktów było wprowadzenie ich do obrotu handlowego w Polsce. Protokół ten został bez zastrzeżeń podpisany przez osobę upoważnioną przez skarżącego. W związku z powyższym, zgodnie z art. 3 pkt 9 ustawy o jakości handlowej, skarżący jest producentem zakwestionowanej partii produktu, a zarzuty strony w tym zakresie należy uznać za bezpodstawne. Organ podkreślił, że zgodnie z obowiązującym prawem wspólnotowym, podmioty działające na rynku spożywczym i pasz zapewniają na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej żywności lub pasz z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności i kontrolowanie przestrzegania tych warunków (art. 17 rozporządzenia 178/2002). W związku z powyższym nie można podzielić stanowiska, zgodnie z którym produkty znajdujące się w obrocie w innym państwie nie mogą być zakwestionowane na terenie Polski. Zdaniem organu przy znakowaniu i w reklamie żywych lub nieprzetworzonych produktów rolnych można stosować terminy odnoszące się do ekologicznej metody produkcji wyłącznie wtedy, gdy wszystkie składniki tego produktu również zostały wyprodukowane zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Rady (WE) nr 834/2007. Organ uznał więc za niedopuszczalną sytuację w której strona wprowadza do obrotu produkty konwencjonalne, opatrzone sformułowaniami sugerującymi ekologiczną metodę produkcji. Zdaniem organu wywoływanie przez przedsiębiorcę skojarzeń produkowanych przez siebie produktów z żywnością ekologiczną, podczas gdy przedsiębiorca nie jest w żaden sposób powiązany z branżą produkcji ekologicznej, stanowi nieuczciwą praktykę i jest naruszeniem prawa żywnościowego. Organ odwoławczy nie podzielił jednak zarzutu dotyczącego oświadczenia zdrowotnego dotyczącego Konfitury z płatków róży Damasceńskiej i stwierdził, że organ I instancji błędnie uznał wadliwość produktu w tym zakresie i z tego względu jak podał obniżył karę pieniężną z 5000 do 4500 zł uzasadniając wymierzenie kary w tej wysokości tym, że zarzut dotyczy tylko jednej partii produktu z trzech zakwestionowanych partii, a pozostałe naruszenia w sposób istotny wprowadzają w błąd konsumenta i sprawiają, że produkty nie posiadają właściwej jakości handlowej. W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił: 1) naruszenie prawa materialnego - art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych w zw. z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia w zw. z art. 23 ust. 1 w zw. z art. 2 lit. k rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 (Rozporządzenie) poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że skarżący posługując się w nazwie firmy terminem "e", znakuje produkt w sposób sugerujący jego pochodzenie z ekologicznych metod produkcji, w sytuacji gdy nie każde "znakowanie" w rozumieniu Rozporządzenia może być uznawane za "znakowanie produktu" i tym samym podlegać kontroli, a tym bardziej represji z tytułu wykorzystywania terminu "e", zwłaszcza, że nazwa firmy skarżącego nie jest pojęciem tożsamym z "nazwą firmową", o której mowa w art. 2 lit. k Rozporządzenia, odnoszącym się do marki, nazwy handlowej produktu, a co za tym idzie definicja "znakowania" nie obejmuje swym zakresem brzmienia firmy skarżącego w rozumieniu art. 435 kodeksu cywilnego; - art. 3 pkt 5, 9 i 10 lit. c w zw. z art. 4 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji, gdy badania laboratoryjne przeprowadzane były w sposób nieprawidłowy, - art. 40a ust. 1 pkt 3 i pkt 5 w zw. z art. 3 pkt 5, 9 i 10 lit. c w zw. z art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych w zw. z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na skarżącego kary pieniężnej błędnie obliczonej, zbyt wygórowanej i nieadekwatnej do rodzaju oraz stopnia szkodliwości czynu, stopnia zawinienia oraz zakresu naruszenia przez skarżącego przepisów dotyczących jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych. 2) naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.: art. 7, 75 §1, 77§1 i art. 80 k.p.a., polegające na: - dokonaniu błędnych ustaleń faktycznych przejawiających się w uznaniu skarżącego za producenta będących przedmiotem postępowania produktów, w sytuacji gdy skarżący producentem nie był, a co za tym idzie nie on znakował produkt oraz nie on określał informacje, które widniały na etykiecie i jako dystrybutor ww. produktów, nie miał możliwości weryfikacji określonych przez producenta parametrów z powodu braku specjalistycznego sprzętu, - niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego będącego podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie niewyjaśnienie, czy badania laboratoryjne przeprowadzone były w sposób prawidłowy, - braku wszechstronnej analizy zgromadzonego materiału dowodowego i pominięcie wnioskowanych przez stronę dowodów w postaci powtórnego przeprowadzenia badań laboratoryjnych w sytuacji, gdy badania przeprowadzone były w sposób nieprawidłowy, a co za tym idzie nie powinny stanowić podstawy nałożenia na skarżącego kary pieniężnej z tego tytułu. Podnosząc powyższe zarzuty strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w P. nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym stosownie do § 2 powołanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. p.p.s.a. – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie nosi bowiem znamion wadliwości w rozumieniu art. 145 § 1 p.p.s.a. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Zgodnie z powołanym przepisem, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów, podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno-spożywczych do obrotu, nie niższej jednak niż 500 zł. Obrotem w rozumieniu ustawy są stosownie do art. 3 pkt 4 czynności w rozumieniu art. 3 pkt 8 rozporządzenia, o którym mowa w pkt 2 tego przepisu, a zatem rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. bezpieczeństwa żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. WEL 31 z 1 lutego 2002 r.). Czynnością w rozumieniu art. 3 pkt 8 powołanego rozporządzenia jest "wprowadzenie na rynek", które zgodnie z zawartą w tym przepisie definicją oznacza posiadanie żywności lub pasz w celu sprzedaży z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania, bezpłatnego lub nie oraz sprzedaż, dystrybucję lub inne formy dysponowania. Pojęcie wprowadzenia do obrotu dotyczy zatem każdego etapu obrotu i nie może być rozumiane tylko jako pierwsze wprowadzenie towaru na rynek. Taki też kierunek wykładni prezentowany jest w wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 23 listopada 2006 r. w sprawie C-315/05 (Dz. U. C 331 z 30 grudnia 2006 r.) wydanym w trybie prejudycjalnym, w którym wskazano, że wprowadzający do obrotu może być odpowiedzialny za jakość nawet w sytuacji, gdy jako zwykły dystrybutor wprowadza do obrotu produkt w postaci dostarczonej od producenta. Podnoszona w skardze na uzasadnienie zgłaszanych zarzutów okoliczność, iż skarżący nie był producentem, a jedynie wprowadzającym do obrotu i że do stwierdzonych nieprawidłowości musiało dojść na etapie produkcji, nie stanowi zatem, wbrew przekonaniu strony, podstawy do wyłączenia strony z kręgu podmiotów wskazanych w art. 40a ust. 1 pkt 3 podlegających karze pieniężnej w przypadku wprowadzenia do obrotu artykułów rolno-spożywczych nieodpowiadających jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów. W rozumieniu powołanego przepisu, wskazane w decyzji produkty skarżący wprowadził do obrotu, a zatem organ zasadnie uznał, iż skarżący jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 9 powołanej ustawy. Podniesiona przez stronę okoliczność, iż inny podmiot wyprodukował kontrolowane produkty pozostaje w świetle powołanego przepisu bez istotnego znaczenia. Podnieść przy tym należy, iż powołany przepis nie uzależnia nałożenia kary od stwierdzenia winy po stronie dystrybutora, we wprowadzeniu do obrotu zakwestionowanych artykułów. Odpowiedzialność określona w tym przepisie ma charakter obiektywny i przesłanką przyjęcia tej odpowiedzialności jest tylko fakt wprowadzenia do obrotu i stwierdzenie naruszeń w zakresie jakości handlowej produktów. Ustalenia co do tego, iż produkty o nazwach: Konfitura z płatków róży Damasceńskiej, Papryka Pffeferoni Macedońska, Słodka figa, szczegółowo określone w decyzji, nieodpowiadały jakości handlowej, zostały poczynione przez organ na podstawie protokołu kontroli nr [...], sprawozdania z badań nr [...] przeprowadzonych przez Centralne Laboratorium w P., z których to dokumentów wynika, iż ich ocena została dokonana z uwzględnieniem zasady określonej w art. 80 k.p.a. i wyprowadzone wnioski prowadzące do stwierdzenia, że zakwestionowane produkty nieodpowiadają jakości handlowej, znajdują w tym materiale dowodowym potwierdzenie. Skarżący zakwestionował normy według których powinny być prowadzone badania kontrolne i zarzucił organom, że nie zweryfikowały powyższej kwestii, co doprowadziło do zakwalifikowania badanych produktów jako nieodpowiadających jakości handlowej. Zarzut ten należy uznać za niezasadny. Stosownie do art. 78 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, a także przepisów rozporządzenia (WE) Nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. (Dz. UL. 191 s. 1 z 30 kwietnia 2004 r. ze zm.) istnieje obowiązek wykonywania badań laboratoryjnych w ramach urzędowej kontroli żywności wyłącznie przez laboratoria akredytowane. Obowiązku takiego jednak nie wprowadzono w odniesieniu do metod badania. Nie ma zatem podstaw do stwierdzenia, iż badania należy prowadzić wyłącznie metodami akredytowanymi. Warunki, jakim musi odpowiadać laboratorium wykonujące analizę próbek pobranych w trakcie kontroli urzędowych zostały ustalone w rozporządzeniu (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. U. L 191 z 28 maja 2004 r., str. 1, Dz. U. Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3 tom 45). Zgodnie z postanowieniami art. 12 rozporządzenia (WE) nr 882/2004, właściwy organ wyznacza laboratoria, które mogą przeprowadzać analizę próbek pobranych w trakcie kontroli urzędowych. Laboratoria te muszą funkcjonować, podlegać ocenie i być akredytowane zgodnie z normami europejskimi dotyczącymi akredytacji laboratoriów badawczych, przy czym akredytacja i ocena laboratoriów badawczych może odnosić się do pojedynczych badań i zestawów badań (art. 12 ust. 3 rozporządzenia). Normą europejską bezwzględnie obowiązującą zgodnie z ww. przepisem, przy wyznaczaniu laboratoriów badawczych jest EN PN ISO/JEC 17025. Ogólne Centralne Laboratorium GIJHARS w P. posiada akredytację Polskiego Centrum Akredytacji nr [...], jest więc w pełni uprawnione do przeprowadzania analizy próbek pobranych w trakcie kontroli urzędowych i nie ma żadnych podstaw, by wątpić w wyniki wykonanych badań. Podkreślenia wymaga, iż Centralne Laboratorium w P. nie jest w żaden sposób uzależnione oraz nie podlega Wojewódzkiemu Inspektorowi Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w P., w związku z czym zarzut dotyczący niezależności ww. laboratorium jest bezpodstawny. Otrzymanie niekorzystnych, czy też niezgodnych z deklaracją wyników badań laboratoryjnych nie jest podstawą do podważenia rzetelności laboratorium, które posiada akredytację oraz specjalizuje się w badaniach artykułów rolno - spożywczych. Organ poinformował stronę o możliwości przebadania wtórników zabezpieczonych próbek oraz wskazał, iż strona może być obecna podczas badań laboratoryjnych. Do badania wtórników próbek nie doszło, ponieważ inspektorzy stwierdzili naruszenie zabezpieczenia oraz rozerwanie pudła, w którym znajdowały się próbniki, a to oznaczało ingerencję skarżącego w zabezpieczone próbki i spowodowało, iż odstąpiono od przekazania wtórników próbek do Specjalistycznego Laboratorium w B. W świetle powyższego nie ma podstaw, by podważać wiarygodność ujawnionych wyników badań i prawidłowość ustaleń organu poczynionych na ich podstawie, co do zafałszowania zakwestionowanych produktów, jako oznaczonych niezgodnie z prawem. Podkreślić przy tym należy, że niezasadne są twierdzenia skarżącego, iż skoro naruszona została plomba w przypadku jednego z kartonów to brak było uzasadnienia dla odstąpienia od przeprowadzenia badań próbek zabezpieczonych w drugim kartonie. Nie ma bowiem wątpliwości co do tego, iż wtórnik próbki był jeden tyle, że składał się z dwóch kartonów, co oznacza, że uszkodzony został cały wtórnik, co jak trafnie wniosły organy, skutkowało odstąpieniem od przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącego badania. Ingerencja w zabezpieczone próbki i doprowadzenie do uszkodzenia zabezpieczeń jest działaniem niedopuszczalnymi i czynionym na wyłączne ryzyko skarżącego. Skutki takiego działania, w tym przypadku prowadzące do odstąpienia od ponownego badania obciążają w całości stronę skarżącego. Wszelkie zaś zarzuty dotyczące wadliwości badania nie mogą zostać uwzględnione. Gdyby bowiem wtórnika nie naruszono, byłaby możliwość przeprowadzenia badania i ew. weryfikacji wcześniejszych wyników. Taki stan rzeczy nie mógł jednak mieć miejsca z przyczyn leżących po stronie skarżącego. Skoro zatem produkty wprowadzone przez skarżącego do obrotu nieodpowiadały we wskazanym zakresie jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych, to tym samym spełnione zostały przesłanki określone w powołanym przepisie do nałożenia kary pieniężnej. Podnieść przy tym należy, iż sposób wymierzenia i wyliczenia nałożonej kary był zgodny z art. 40a ust. 5 o jakości handlowej i znajdował uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. W tym zakresie zaskarżona decyzja również znamion wadliwości nie nosi. Podnieść przy tym należy, iż organ trafnie uznał, iż zgodnie z definicją pojęcia "znakowanie" zawarte w rozporządzeniu Rady (WE) nr 834/2007, oznaczenie firmy B. jest elementem znakowania produktu podlegającym z uwagi na element E. przepisowi art. 23 ust. 1 i 2 powołanego rozporządzenia, zgodnie z którym termin ten nie może być stosowany w znakowaniu produktu, który nie spełnia wymogów tego rozporządzenia. Przy znakowaniu produktów rolnych można stosować terminy odnoszące się do ekologicznej metody produkcji wyłącznie wtedy, gdy wszystkie składniki tego produktu zostały wyprodukowane zgodnie z wymogami powołanego rozporządzenia, a taka sytuacja w odniesieniu do kontrolowanego produktu nie zachodzi. Skarżący w tej mierze zresztą wątpliwości nie podnosi. Zasadnie zatem organ uznał, że nazwa firmy z uwagi na element E. jest objęta nakazem zastosowania zakazu oznakowania. Zarzuty w tym zakresie nie znajdują uzasadnienia. Z tych względów Sąd uznał, iż zarzuty skargi tak co do naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego, jak i prawa procesowego są niezasadne i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło