VI SA/Wa 1689/14

WyrokWSA w Warszawie2014-12-03

Skład orzekający: Justyna Mazur, Artur Kot, Grzegorz Nowecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewoźnik drogowy może zostać zwolniony z odpowiedzialności za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, jeśli wykaże, że dochował należytej staranności i nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a ładunek nie był sypki ani drewnem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewoźnik drogowy nie może zostać zwolniony z odpowiedzialności za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, jeśli nie wykaże braku wpływu na powstanie naruszenia lub dochowania należytej staranności. Naruszenie bezwzględnie obowiązujących norm prawa świadczy o niedochowaniu należytej staranności i wpływie na powstanie naruszenia, co wyklucza możliwość umorzenia postępowania. Odpowiedzialność przewoźnika nie jest wyłączona przez możliwość ukarania innych podmiotów, takich jak załadowca.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na spółkę jawną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia kategorii IV. Kontrola wykazała przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej. Spółka wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a., błędne ustalenie stanu faktycznego, niedokładność pomiarów oraz sprzeczność z prawem unijnym. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu kary, uznając, że przewoźnik ponosi odpowiedzialność za naruszenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Protokolant ref. staż. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi A. Spółka jawna z siedzibą w R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z [...] marca 2014 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 64 ust. 1, 2, art. 64 c, art. 140 aa ust. 1, 3, 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 2, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., dalej: p.r.d."), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm., dalej: "u.d.p."), po rozpatrzeniu odwołania P. (dalej: strona" lub "skarżąca") utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 5.000 zł. Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 31 października 2013 r., w miejscowości R., droga krajowa nr 79 o dopuszczalnym nacisku osi pojedynczej do 10 t, zatrzymano do kontroli zespół pojazdów, składający się z ciągnika siodłowego marki Man o nr rej. [...] oraz naczepy marki General Trailers o nr rej. [...]. Kontrolowany zespół pojazdów prowadził kierowca, M. C. Zgodnie z przedstawionym przez kierowcę dokumentem przewozowym, na skrzyni ładunkowej znajdował się ładunek podzielny - napoje i soki na paletach w ilości 23,658 t. Załadowcą towaru było przedsiębiorstwo: C., a miejscem przeznaczenia miejscowość M. Po zatrzymaniu przeprowadzono ważenie zespołu pojazdów przy pomocy wag SAW 10 C o nr [...],[...], posiadających legalizację Urzędu Miar. Ważenia dokonano na zatwierdzonym stanowisku pomiarowym, posiadającym odpowiednie wgłębienie przeznaczone na umieszczenie wag, w związku z czym do ważenia nie używano podkładów pod koła. Po odjęciu błędów ważenia ustalono, że przekroczony został nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu, który wyniósł 10,25 t. Przekroczenie wyniosło 0,25 t powyżej dopuszczalnego. W związku z powyższym zakwalifikowano kontrolowany pojazd za przejazd pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia kategorii IV, gdyż kierowca nie przedstawił do kontroli wymaganego zezwolenia. Po przeprowadzeniu ważenia zespołu pojazdów, kierowca został poinformowany o stwierdzonych naruszeniach oraz o możliwości powtórnego ważenia, celem weryfikacji jego wyników. Kierowca z możliwości tej nie skorzystał. Kierowca osobiście odczytał wyniki pomiarów z urządzeń pomiarowych. Kierowca został zapoznany z procedurą ważenia, świadectwami zgodności wag, pomiarem geodezyjnym pochyłości terenu miejsca kontrolnego ważenia pojazdów w miejscowości Rudawa. Kierowca został w trakcie czynności kontrolnych przesłuchany w charakterze świadka, będąc pouczonym o konsekwencjach związanych ze składaniem fałszywych zeznań. Kierowca zeznał między innymi, iż był obecny przy załadunku i miał wpływ na rozmieszczenie ładunku na skrzyni ładunkowej. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] października 2013 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego pismem z dnia z dnia [...] października 2013 r. zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania w sprawie naruszenia obowiązujących przepisów. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 64 i art. 140 aa ust. 1 - 3 p.r.d. oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr [...]z dnia [...] października 2013 r., decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nałożył na stronę karę pieniężną w kwocie 5.000 zł za brak zezwolenia kategorii IV dla przejazdu nienormatywnego. Strona od powyższej decyzji wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie art. 6 i art. 7 k.p.a. poprzez złamanie zasady praworządności oraz brak dokładnego wyjaśnienia sprawy, a także art. 8, art. 80 i art. 107 k.p.a. w rezultacie błędnego uzasadnienia faktycznego decyzji, naruszenia zasady prowadzania postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa, przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów oraz niewłaściwego przeprowadzenia postępowania dowodowego. Skarżąca wskazała także, że kierowcy odmówiono czynnego udziału w czynnościach załadunkowych, a załadowca nie posiadał urządzeń służących do pomiaru nacisków osi. Strona podniosła ponadto, że zgodnie z art. 43 ust. 2 ustawy Prawo przewozowe to nadawca, odbiorca lub inny podmiot wykonujący czynności ładunkowe jest obowiązany wykonać je w sposób zapewniający przewóz przesyłki zgodnie z przepisami. Wskazała również, że dokonane w trakcie kontroli pomiary były niedokładne, a od wyniku ważenia odjęto błąd pomiaru w nieprawidłowej wysokości. Strona zauważyła, że zgodnie z Dyrektywą 96/53/WE zmienioną dyrektywą 2002/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej na drogach publicznych powinien wynosić 11,5 t. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] marca 2014 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że stan faktyczny sprawy ustalono na podstawie następującego materiału dowodowego: protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] października 2013 r., protokołu przesłuchania świadka, dokumentacji fotograficznej oraz kopii dowodów rejestracyjnych pojazdów, prawa jazdy i dowodu osobistego kierowcy, wypisu nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, listu przewozowego nr [...], dokumentu - LOAD LIST, dokumentu dostawy towaru. Zdaniem organu II instancji zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. Z całokształtu materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił, że treść art. 43 ust. 2 ustawy Prawo przewozowe wskazuje, iż za naruszenie przepisów, odpowiedzialność ponosi podmiot wykonujący przewóz, zaś odpowiedzialność innych podmiotów niż wykonujących przewóz następuje dopiero po stwierdzeniu, że podmioty te miały wpływ lub godziły się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Nie ma zatem możliwości uniknięcia przez stronę - podmiot wykonujący przejazd - odpowiedzialności z tytułu stwierdzonych naruszeń poprzez "przeniesienie" jej na załadowcę. Nie wyklucza to możliwości wszczęcia dodatkowego postępowania i nałożenia kary pieniężnej również na ten podmiot, po spełnieniu przesłanek określonych w art. 140aa ust 3 pkt. 2 p.r.d. Stanowi to jednak odrębne postępowanie administracyjne. Organ odwoławczy wyjaśnił także, że powołana przez skarżącą Dyrektywa Rady 96/53/WE zmieniona Dyrektywą 2002/7/WE Parlamentu Europejskiego i Rady określa maksymalne parametry pojazdów dopuszczonych do ruchu. Dopuszczenie pojazdu do ruchu nie oznacza, że może się on poruszać po wszystkich kategoriach dróg bez ograniczeń. Ponadto w art. 7 powoływanej Dyrektywy Rady 96/53/WE wskazano, że dyrektywa nie stanowi przeszkody dla stosowania obowiązujących przepisów drogowych w każdym Państwie Członkowskim i ograniczających ciężar i/lub wymiary pojazdów na niektórych drogach lub obiektach inżynieryjnych - niezależnie od państwa rejestracji lub dopuszczenia do ruchu takich pojazdów. W rozpatrywanym przypadku przepisy krajowe (rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t), ograniczają dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej na drodze krajowej nr 79 po której poruszał się kontrolowany pojazd - do 10 t. Główny Inspektor Transportu Drogowego odnosząc się do zarzutu strony dotyczącego błędu pomiaru stwierdził, że graniczna wysokość tego błędu uregulowana została w zarządzeniu Głównego Inspektora Transportu Drogowego nr 50/2011. Przepisy te określają także procedurę odjęcia błędu od wyniku uzyskanego w trakcie ważenia pojazdu. W innym przypadku należałoby przyjąć za podstawę nałożenia kary rzeczywiste wyniki pomiaru, co byłoby mniej korzystne dla strony postępowania. W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiotowej sprawie organ I instancji należycie wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 oraz 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Decyzja organu I instancji zawiera oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, gdyż stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. jest nią podmiot, który wykonywał kontrolowany przejazd. W związku z powyższym organ II instancji stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kara pieniężna została nałożona zgodnie z prawem. Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał ponadto, że pomiędzy zachowaniem strony, a stwierdzonym naruszeniem istnieje normalny i bezpośredni związek przyczynowy. Jeżeli ładunek podzielny przewożony jest w sposób, który powoduje przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej, to trudno już o bliższy, bezpośredni i jednoznaczny związek przyczynowy miedzy czynnościami przewozowymi, a stanem nienormatywności pojazdu. Główny Inspektor Transportu Drogowego zauważył, że zgodnie z art. 64 ust. 1 p.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego po danej drodze publicznej wymaga zezwolenia. Zatem podmiot wykonujący przejazd przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom. Pojazd po załadunku towaru powinien być pojazdem normatywnym. Jeśli ma on trudności z takim rozmieszczeniem ładunku, który nie będzie powodował przekroczenia nacisków osi, winien rozważyć możliwość zmniejszenia ilości przewożonego towaru. Nie kto inny bowiem, ale właśnie podmiot wykonujący przejazd jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenia w tym zakresie obowiązujących regulacji. Organ stwierdził, iż strona ani w toku postępowania, ani na etapie odwoławczym nie przedstawiła dowodów wskazujących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie zachodzi zatem możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. Nie wystarczy tylko zakwestionować swojej odpowiedzialności. Organ odwoławczy podkreślił, że to podmiot wykonujący przejazd po drodze publicznej decyduje o wyborze trasy, czy zachowaniu się na drodze podczas wykonywania przewozu i musi on uwzględniać w swych rachubach bezpieczeństwo zarówno kierowcy, wykonującego transport jak i innych uczestników ruchu. Dopracowanie się sprawnego systemu załadunku pojazdów, w którym powinien uczestniczyć zarówno załadowca jak i podmiot wykonujący przejazd, tak by nie były przekraczane normy wymagane przepisami o drogach publicznych, leży niewątpliwie w interesie podmiotu wykonującego przejazd. Normy w zakresie dopuszczalnych parametrów pojazdu mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, a fakt ich naruszenia skutkuje koniecznością nałożenia kary pieniężnej. Zdaniem organu odwoławczego wskazane w zebranym materiale dowodowym okoliczności popełnienia zarzucanego skarżącej naruszenia, tj. wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, było okolicznością, na którą strona miała wpływ, a przy realizacji przejazdu nie dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z kontrolowanym przejazdem. Strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2014 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: - naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności w postaci przeprowadzenia postępowania niezgodnie z procedurą zawartą w ustawie; - naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dokładnego wyjaśnienia sprawy; - naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowaniu w sposób budzący zaufanie do organów państwa; - naruszenie art. 75 k.p.a. poprzez niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie właściwego postępowania dowodowego w zakresie przedstawionych faktów oraz złożonych wyjaśnień wraz z załącznikami; - naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów; - naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędne uzasadnienie faktyczne decyzji. Ponadto skarżąca wskazała, że kierujący pojazdem nie uczestniczył w czynnościach załadunkowych i odpowiedzialnością za stwierdzone naruszenie powinien zostać obarczony załadowca ładunku. Strona podważyła również dokładność przeprowadzonego pomiaru poprzez odjęcie nieprawidłowych błędów ważenia pojazdów. Skarżąca podkreśliła, że wagi nieautomatyczne do pomiarów statycznych nie powinny być wykorzystywane do wyznaczania sumarycznej masy całkowitej pojazdu. Poddała w wątpliwość określenie obciążenia danej drogi jedynie dla pojazdów do 10 t na oś napędową, co jest sprzeczne z prawem unijnym. W konkluzji strona podniosła, że jako przewoźnik dochowała należytej staranności i nie miała wpływu na powstałe naruszenie. W konsekwencji strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, umorzenie postępowania, wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dalej: " p.p.s.a.". Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa. Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności. Badając skargę według powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i decyzja utrzymana nią w mocy nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie. Na wstępie rozważań wskazać należy, że dokonywany przez skarżącego transport drogowy spełniał definicję przejazdu pojazdem nienormatywnym, o której mowa w art. 2 pkt 35a) ustawy Prawo o ruchu drogowym. Pomimo tego, iż strona kwestionuje dokonane w tym zakresie ustalenia przez organ Inspekcji Transportu Drogowego (udokumentowanych protokołem z dnia [...] października 2013 r.), ich wynik, w szczególności w zakresie ważenia kontrolowanego pojazdu, został ustalony zgodnie z obowiązującymi normami oraz zasadami, które szczegółowo organ odwoławczy wyjaśnił w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Dotyczy to także użytych do pomiaru wag SAW 10 C, których zastosowanie do pomiaru nacisku poszczególnych osi pojazdu, w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości (por. wyrok z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2281/11). Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem: uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Zezwolenie wydaje się dla pojazdu, którego ruch, ze względu na jego wymiary, masę lub naciski osi, nie jest możliwy na podstawie zezwoleń kategorii I-VI. Skarżący nie kwestionuje faktu braku stosownego zezwolenia dla kategorii IV, jak również wynikającej z tego faktu wysokości kary administracyjnej, adekwatnej do rodzaju oraz stwierdzonego stopnia przekroczenia dopuszczalnych norm. Kolejną oś sporu w niniejszej sprawie stanowi zatem ustalenie, czy organy Inspekcji Transportu Drogowego dokonały prawidłowej oceny podnoszonych przez skarżącego okoliczności egzoneracyjnych, wyłączających jego odpowiedzialność za powstały delikt administracyjny. W związku z powyższym należy przytoczyć treść art. 140aa ustawy Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym: 1. Za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. 2. Decyzję administracyjną o nałożeniu kary pieniężnej wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Służby Celnej lub zarządca drogi. 3. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na: 1) podmiot wykonujący przejazd; 2) podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1. 4. Nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot o którym mowa w ust. 3 pkt 1: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Nie budzi wątpliwości Sądu dokonane w przedmiotowej sprawie ustalenie organów, że przewożony ładunek nie stanowił ani "ładunku sypkiego", ani "drewna", w rozumieniu powyższych przepisów. Prawidłowo też wywodził organ, że Prawo o ruchu drogowym nie definiuje pojęcia "należytej staranności", czy "braku wpływu", w związku z czym w zakresie oceny należytej staranności należy przede wszystkim posiłkować się regulacjami zawartymi w Kodeksie cywilnym. Zgodnie z art. 355 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, dłużnik obowiązany jest do staranności ogólnie wymaganej w stosunkach danego rodzaju (należyta staranność). Należytą staranność dłużnika w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności. Pod pojęciem zachowania należytej staranności należy zatem rozumieć sposób postępowania dłużnika odpowiadający wymaganiom zawartym w obiektywnym wzorcu postępowania, który jest tworzony na tle danego stosunku. Kwestia niezachowania należytej staranności może być rozpatrywana wówczas, gdy zachowanie podmiotu stanowiło będzie odstępstwo od tak ukształtowanego wzorca. Budowa wzorca staranności w przypadku podmiotów wykonujących przewozy drogowe musi uwzględniać regulację zawartą w art. 355 § 2 ww. ustawy. Zgodnie z tym przepisem przy ocenie należytej staranności, w przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, należy brać pod uwagę zawodowy charakter tej działalności. Co za tym idzie należyta staranność wymagana w stosunkach danego rodzaju będzie musiała być oceniana przy uwzględnieniu wiedzy, doświadczenia i umiejętności praktycznych, jakie wymagane są od przedsiębiorcy podejmującego w tym przypadku działalność w zakresie przewozu drogowego. Oceniając należytą staranność podmiotu profesjonalnie zajmującego się wykonywaniem przewozów należy mieć zatem na uwadze wyższe wymagania, które związane są z zawodowym charakterem tej działalności. Zaostrzony wzorzec staranności wpływa na zwiększenie wymagań wobec podmiotu wykonującego przewozy. Przewoźnik musi mieć świadomość obowiązków jakie nakładają na niego przepisy prawa. Jakakolwiek niewiedza w tym zakresie stanowi okoliczność obciążającą przewoźnika i wyłącza możliwość zastosowania umorzenia o którym mowa w art. 140aa ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Naruszenie norm prawa bezwzględnie obowiązującego świadczy o niedochowaniu przez stronę należytej staranności oraz o jej wpływie na powstanie naruszenia. Odnośnie użytego przez ustawodawcę pojęcia "braku wpływu" wskazać należy, że zgodnie z przyjętymi w orzecznictwie poglądami, brak wpływu na powstanie naruszenia ma miejsce, gdy naruszenie następuje na skutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot przy dochowaniu należytej staranności nie mógł przewidzieć (vide np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 czerwca 2009 r. sygn. akt II GSK 989/08, wyrok z dnia 6 kwietnia 2011 r. sygn. akt 404/10). W okolicznościach niniejszej sprawy słusznie ustalił organ, że nie zachodzi możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż skarżący nie wykazał, iż faktycznie nie miał wpływu (nie mógł w żaden sposób zapobiec) dokonanemu naruszeniu przepisów. Jak słusznie wskazał Główny Inspektor Transportu Drogowego, zgodnie z art. 140 aa ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, karę pieniężną nakłada się przede wszystkim na podmiot wykonujący przejazd, natomiast istnieje także możliwość nałożenia kary na podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym po stwierdzeniu, iż podmioty te miały wpływ lub godziły się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Możliwość ukarania podmiotu wykonującego inne czynności związane z przewozem, w szczególności załadowcy towaru, nie wyłącza odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd. Odpowiedzialność załadowcy ma odrębny charakter, chociaż wynika z tego samego deliktu administracyjnego. Nie może zatem stanowić podstawy do wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika, jeżeli nie zostanie w sposób jednoznaczny dowiedzione, iż dochował on należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Zdaniem Sądu okoliczności powyższe zostały należycie zbadane i wyjaśnione przez orzekające w sprawie organy administracji, których ocenę prawną należało podzielić. Sąd nie doszukał się także wskazywanych przez stronę skarżącą błędów w ustaleniach faktycznych udokumentowanych w aktach administracyjnych sprawy. Sąd stanął na stanowisku, że organ wydając zaskarżoną decyzję nie dopuścił się zarówno naruszenia norm konstytucyjnych oraz przepisów prawa materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, ani też uchybień formalnoprawnych w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. Sąd nie podziela także wątpliwości autora skargi dotyczących zgodności krajowych przepisów prawa materialnego znajdujących zastosowanie w niniejszej sprawie (w tym przepisów p.r.d.) z przepisami prawa unijnego, w szczególności z przepisami dyrektywy Rady 96/53/WE zmienionej dyrektywą Rady 2002/7/WE, której postanowienia zostały prawidłowo zaimplementowane do krajowego porządku prawnego. W tym zakresie skład orzekający w rozpatrywanej sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony w prawomocnym wyroku tut. Sądu, z dnia 25.03.2014 r. (sygn. akt: VI SA/Wa 2536/13). W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło