VI SA/Wa 1703/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas po rozpoznaniu w dniu 24 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. Z. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego postanawia odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 27 września 2017 r. odrzucił skargę K. Z. (dalej skarżąca) na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie skarżąca nie odebrała przesyłki zawierającej zobowiązanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, mimo jej dwukrotnego prawidłowego awizowania przez Pocztę Polską, tj. w dniu 30 sierpnia 2017 r. oraz 7 września 2017 r. W konsekwencji stwierdził, że skuteczne doręczenia pisma zobowiązującego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nastąpiło w dniu 13 września 2017 r., tak więc siedmiodniowy termin do wykonania tej czynności upłynął 20 września 2017 r. Wobec powyższego, jak podał Sąd, wobec braku uiszczenia wpisu od skargi orzeczono o jej odrzuceniu. W piśmie z dnia [...] października 2017 r. skarżąca sformułowała wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Wskazała w szczególności, że wezwanie do uiszczenia wpisu nie zostało jej doręczone, w dniach awizowania nie otrzymywała awiza z Poczty Polskiej o pozostawieniu przesyłki poleconej w placówce pocztowej. Dodała, że w związku z prowadzonymi w jej sprawach postępowaniami administracyjnymi regularnie sprawdza przychodzącą do niej pocztę i awiza, a także raz w tygodniu chodzi na pocztę i pyta o kierowane do niej przesyłki polecone. Skarżąca do wniosku załączyła oświadczenie córki, celem, jak wskazała, uprawdopodobnienia braku winy w nieopłaceniu skargi. Jak wynika z oświadczenia, skarżąca nie otrzymała żadnego awiza, którego by nie zrealizowała, z czego wynika, w ocenie córki skarżącej, że awizo o przesyłce z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie zostało skarżącej doręczone przez Pocztę Polską. Skarżąca załączyła do wniosku o przywrócenie terminu dowód uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 złotych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Przepis art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 1369; dalej "p.p.s.a."), wprowadził zasadę, zgodnie z którą czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Tryb złożenia wniosku szczegółowo reguluje art. 87 p.p.s.a. W myśl § 1 pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast § 2 stanowi, że w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy o jakiej mowa w art. 87 § 2 p.p.s.a., stanowiące przesłankę zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Zarówno w nauce postępowania administracyjnego, jak i w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego panuje zgodność, że oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy (J.P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004, s. 149). Podkreślić należy, iż kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe w sytuacji, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem o braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Co prawda katalog przyczyn niezawinionych przez stronę, dających podstawę do przywrócenie terminu jest otwarty, niemniej jednak, w okolicznościach konkretnej sprawy należy badać przyczynę uchybienia terminu w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że dniem ustania przyczyny uchybienia terminu do uiszczenia wpisu od skargi jest dzień 10 października 2017 r., w którym doręczono skarżącej odpis postanowienia Sądu z dnia 27 września 2017 r. wraz z uzasadnieniem, z którego dowiedziała się o przyczynie odrzucenia jej skargi. W konsekwencji przyjąć należy, że skarżąca składając w dniu 11 października 2017 r. wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, zachowała wspomniany wyżej siedmiodniowy termin warunkujący skuteczne złożenie tego wniosku. Uiściła również należny wpis od skargi. Dokonując natomiast oceny pozostałych przesłanek wniosku o przywrócenie terminu, w ocenie Sądu, skarżąca nie wykazała braku winy w jego uchybieniu, a wskazany przez skarżącą brak pozostawienia pod jej adresem awiza w dniach 30 sierpnia 2017 r. oraz 7 września 2017 r., nie może stanowić usprawiedliwienia na okoliczność uchybienia terminu zakreślonego przez Sąd do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Prawidłowość awizowania przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi nie budzi wątpliwości, awizacja jest dokonana w oparciu o treść art. 73 p.p.s.a., co odzwierciedla zarówno sama koperta, w której przesłano skarżącej wezwanie do uiszczenia wpisu, jak i stosowne adnotacje listonosza podejmującego próbę doręczenia wspomnianej przesyłki, zawarte na druku "potwierdzenie odbioru" (por. koperta, karta nr 23). Z tych względów, nie można mówić o braku winy skarżącej w uchybieniu terminu, o jej braku można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z 2 października 2002 r., V SA 793/02, M.Pr. 2002, nr 23, s. 1059). Podobnie wypowiada się H. Knysiak – Molczyk twierdząc, że tak w doktrynie, jak również w orzecznictwie, przyjmuje się, że do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 333 i cyt. tam orzecznictwo Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego). W przedmiotowej sprawie tego rodzaju okoliczności, których przy dołożeniu należytej staranności w zakresie przestrzegania terminowości czynności procesowych nie można było przezwyciężyć, nie wystąpiły. Co więcej, wskazana przez skarżącą we wniosku okoliczność nie pozwala na dokonanie oceny braku po jej stronie winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Uzasadnienie wniosku sprowadza się bowiem do polemiki w zakresie braku doręczenia przesyłki – pozostawienia awizo, dotyczy więc czynności urzędowych operatora pocztowego, potwierdzonych załączonymi do akt niniejszej sprawy dokumentami, nie zaś okoliczności zachodzących po stronie skarżącej, wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu. Mając powyższe na względzie, Sąd, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.