VI SA/Wa 1725/06

WyrokWSA w Warszawie2007-02-08

Skład orzekający: Zdzisław Romanowski, Magdalena Bosakirska, Piotr Borowiecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Ministra Sprawiedliwości stwierdzające niedopuszczalność odwołania od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej jest zgodne z prawem, gdy skarżący działał zgodnie z wadliwym pouczeniem organu?
Ratio decidendi
Postanowienie Ministra Sprawiedliwości stwierdzające niedopuszczalność odwołania jest zgodne z prawem, nawet jeśli skarżący działał zgodnie z wadliwym pouczeniem organu. Prawo o adwokaturze nie przewiduje możliwości odwołania do Ministra Sprawiedliwości od uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej podjętej w II instancji, a możliwość taka nie istniała nawet w uchylonym przepisie dotyczącym wpisu na listę adwokatów. Wadliwe pouczenie nie może prowadzić do przywrócenia terminu do wniesienia środka zaskarżenia, który w ogóle nie przysługuje.
Stan faktyczny
T. P. złożył skargę na adwokat M. W. Dziekan ORA w L. udzielił adwokatce ostrzeżenia. Uchwała ORA w L. utrzymała w mocy decyzję Dziekana. Prezydium NRA odrzuciło odwołanie T. P. od uchwały ORA, wadliwie go pouczając o możliwości odwołania do Ministra Sprawiedliwości. Minister Sprawiedliwości stwierdził niedopuszczalność odwołania. T. P. złożył skargę do WSA w Warszawie, kwestionując postanowienie Ministra.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2007 r. sprawy ze skargi T. P. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2006r. Minister Sprawiedliwości stwierdził niedopuszczalność odwołania od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] stycznia 2006r. odrzucającej odwołanie T. P. od uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w L. /dalej zwanej ORA w L./ z dnia [...] września 2005r. utrzymującej w mocy ostrzeżenie udzielone adwokat M. W. przez dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w L.. Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Pismem z dnia [...] stycznia 2005r. T. P. złożył skargę do Rzecznika Dyscyplinarnego ORA w L. na nieprawidłowe działanie adwokat M. W. reprezentującej go jako adwokat ustanowiony z urzędu. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Rzecznik Dyscyplinarny wystąpił do Dziekana ORA w L. o rozważenie zasadności udzielenia adwokat M. W. ostrzeżenia w trybie art. 48 ust.3 ustawy z dnia 26 maja 1982r. prawo o adwokaturze /Dz.U. nr 123 z 2002r. poz.1058 z późn. zmianami, dalej zwane Pr.adw./. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005r. nr [...] Dziekan ORA w L. udzielił M. W. ostrzeżenia. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art.48 ust.3 pr.adw., a w uzasadnieniu wskazał, że działanie adwokat M. W. nie ma znamion przewinienia dyscyplinarnego, jednak stanowi uchybienie obowiązkom zawodowym. Decyzja przesłana została M. W. oraz T. P. z pouczeniem o możliwości jej zaskarżenia do ORA w L. w terminie 14 dni. Odwołania od decyzji Dziekana do ORA w L. wniosła zarówno adw. M. W. jak i T. P., który wnosił o uchylenie decyzji o ostrzeżeniu i przekazanie sprawy sądowi dyscyplinarnemu. Uchwałą z dnia [...] września 2005r. ORA w L. postanowiła nie uwzględnić odwołań i utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. Uchwała przesłana została M. W. oraz T. P. z pouczeniem o możliwości jej zaskarżenia do Naczelnej Rady Adwokackiej na podstawie art.46 w zw. z art.12 p.2 pr.adw. za pośrednictwem ORA w L. w terminie 14 dni. T. P. wniósł odwołanie do Naczelnej Rady Adwokackiej zgodnie z pouczeniem. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej uchwałą z dnia [...] stycznia 2006r. /bez numeru/ postanowiło odrzucić odwołanie T. P.. W uzasadnieniu uchwały organ wskazał, że ORA w L. wadliwie pouczyła skarżącego o możliwości zaskarżenia uchwały do NRA, gdyż w rzeczywistości odwołanie od uchwały ORA nie przysługuje. Odwołanie do NRA zgodnie z art.46 pr.adw. przysługuje tylko od uchwał ORA podjętych w I instancji. Zaskarżona uchwała podjęta została w toku postępowania odwoławczego jako rozstrzygnięcie odwołania od ostrzeżenia udzielonego przez Dziekana ORA. Uchwała ta nie była zatem orzeczeniem I instancji i nie przysługuje od niej odwołanie. Odwołanie skarżącego nie może być rozpoznane z przyczyn formalnych jako niedopuszczalne. Prezydium NRA pouczyło T. P. o możliwości wniesienia odwołania od tej uchwały do Ministra Sprawiedliwości. T. P. wniósł odwołanie do Ministra Sprawiedliwości podnosząc zarzuty co do wadliwego działania adwokat M. W.. Minister Sprawiedliwości zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2006r. stwierdził niedopuszczalność odwołania na podstawie art. 134 kpa. W uzasadnieniu tego postanowienia po przedstawieniu stanu sprawy stwierdził, że zgodnie z art.48 ust.3 Pr.adw. decyzja dziekana okręgowej rady adwokackiej o udzieleniu adwokatowi ostrzeżenia za uchybienia mniejszej wagi podlega zaskarżeniu do okręgowej rady adwokackiej. Odwołanie do NRA zgodnie z art.46 i 58 p.8 Pr.adw. służy zainteresowanemu od uchwał okręgowej rady adwokackiej podjętych w I instancji. W sprawie niniejszej uchwała ORA w L. zapadła jako uchwała II instancji w wyniku odwołania zainteresowanego adwokata. Art.46 i art.58 p.8 pr. adw. nie miał więc w tej sytuacji zastosowania. Art.47 ust.2 Pr.adw. przewidujący odwołanie do Ministra Sprawiedliwości dotyczył tylko uchwał w sprawie odmowy wpisu na listę adwokatów lub aplikantów adwokackich, a obecnie przepis ten jest uchylony przez art.68 ust.7 Pr.adw. T. P. wniósł zatem odwołanie do Ministra Sprawiedliwości od decyzji, od której nie przysługuje ten środek zaskarżenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył na powyższe postanowienie T. P. wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy przez sąd. W uzasadnieniu wskazał, że Minister wadliwie ustalił, że uchwała ORA w L. zapadła w wyniku odwołania adwokata. Dalej podniósł merytoryczne zarzuty co do postępowania adwokat M. W. przypisując jej kłamstwa i nierzetelność. Wskazał, że wnosząc odwołanie do Ministra stosował się do pouczenia NRA. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację jak w uzasadnieniu postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.u. Nr 153, poz. 127, z późn. zm., dalej zwanej p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2006 r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania do Ministra Sprawiedliwości od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] stycznia 2006 r. o odrzuceniu odwołania od uchwały ORA w L. utrzymującej w mocy decyzję Dziekana ORA w L. o udzieleniu ostrzeżenia adwokat M. W.. Na wstępie Sąd wskazuje, że rozpoznawana sprawa ma charakter wyłącznie proceduralny, bowiem przedmiotem sporu jest na tym etapie postępowania tylko dopuszczalność odwołania do Ministra Sprawiedliwości od uchwały Prezydium NRA, nie zaś zasadność merytoryczna zarzutów skarżącego kierowanych pod adresem adwokat M. W.. Badając tylko kwestię objętą zaskarżonym postanowieniem tj. kwestię dopuszczalności wniesionego odwołania Sąd uznał, że postanowienie Ministra jest zgodne z prawem, a przedstawiona argumentacja prawidłowa. Art.48 ust.3 Pr.adw. daje dziekanowi okręgowej rady adwokackiej szczególny środek dyscyplinowania adwokatów w przypadku uchybień mniejszej wagi. Tym środkiem jest tzw. ostrzeżenie. Ustawa określa charakter prawny tego ostrzeżenia i stanowi, że jest ono decyzją. Skoro tak, to ponieważ jest to pierwsza decyzja w sprawie stwierdzonego uchybienia, jest ona niewątpliwie decyzją I instancji. Ustawa Pr.adw. przewiduje możliwość zaskarżenia decyzji dziekana do okręgowej rady adwokackiej. Uchwała okręgowej rady, która zapada w wyniku rozpoznania środka zaskarżenia wniesionego od decyzji dziekana o udzieleniu ostrzeżenia, jest decyzją II instancji. Zgodnie z art.46 Pr.adw. odwołanie do NRA służy tylko od decyzji rady okręgowej podjętej w I instancji. Skoro tak, to od decyzji rady okręgowej podjętej w II instancji na podstawie art.46 Pr.adw. – odwołanie do NRA z mocy powołanego przepisu nie służy. Postępowanie przed organami samorządu adwokackiego jest postępowaniem dwuinstancyjnym, a ustawa Pr.adw. nie zawiera innego uregulowania, które dopuszczałby odwołanie do NRA od uchwał okręgowej rady adwokackiej podjętych w II instancji. Pouczenie zawarte w uchwale ORA w L. z dnia [...] września 2005r. o możliwości wniesienia od niej odwołania do NRA było więc wadliwe, a odwołanie wniesione przez T. P. zgodnie z tym pouczeniem było niedopuszczalne. Rozstrzygnięcie NRA z dnia [...] stycznia 2006 r. odrzucające to niedopuszczalne odwołanie, choć nie jest podjęte w należytej formule prawnej, w istocie miało na celu niedopuszczenie do przeprowadzenia postępowania odwoławczego, które w tym przypadku byłoby postępowaniem w III instancji /Dziekan, ORA, NRA/. Również i ta uchwała organu samorządu adwokackiego zawiera wadliwe pouczenie o możliwości jej zaskarżenia do Ministra Sprawiedliwości. Ustawa Pr.adw. takiej możliwości nie przewiduje. Dawny art.47 ust. 2 Pr.adw., /przed zmianą dokonaną ustawą z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw/ stwarzał, stanowiącą wyjątek, procedurę odwołania do Ministra Sprawiedliwości, ale tylko od decyzji ostatecznej odmawiającej wpisu na listę adwokatów lub aplikantów adwokackich. W sprawie dotyczącej udzielenia ostrzeżenia dziekańskiego nigdy nie było możliwości odwołania do Ministra Sprawiedliwości. Wskazać należy ponadto, że powołana wyżej ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r., obowiązująca od 10 września 2005 r., nie uchylając wprost art.47 ust.2 Pr.adw. zmieniła zasady zaskarżania decyzji ostatecznych odmawiających wpisu na listę adwokatów lub aplikantów adwokackich i w art.68 ust.7 przewidziała w takich sprawach skargę do sądu administracyjnego uchylając tym samym dawny tryb zaskarżenia do Ministra Sprawiedliwości. Sprawa niniejsza nie jest sprawą dotyczącą wpisu na listę adwokatów lub aplikantów adwokackich, a zaskarżone postanowienie podjęte zostało w dacie kiedy w ogóle nie było już możliwości wnoszenia do Ministra odwołań od orzeczeń organów samorządu adwokackiego, zatem odwołanie było niedopuszczalne co zasadnie stwierdził Minister Sprawiedliwości. Zaskarżone postanowienie nie narusza więc prawa. Należy zauważyć, że skarżący został nieprawidłowo pouczony o trybie zaskarżenia uchwały ORA w L.. Zgodnie zaś z art.112 k.p.a. błędne pouczenie w decyzji co do odwołania (...) lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Oznacza to, że stronie, która po uzyskaniu prawidłowego pouczenia o środku zaskarżenia, wniesie ten środek w trybie określonym w art.54 p.p.s.a. z zachowaniem warunków dotyczących wniosku o przywrócenie terminu - termin może zostać przywrócony. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie Ministra Sprawiedliwości nie narusza prawa, zaś zarzuty skargi dotyczące zasadności merytorycznej uchwały ORA w L. nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości postanowienia Ministra. Zważywszy powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło